Σήμερα στη θάλασσα, μία πολύ επικοινωνιακή γιαγιά αφού τσεκάρισε το γενεαλογικό μου δέντρο (ποιανού είσαι εσύ;) με φιλοδώρησε με μία ιστορία του παππού μου.
Ο πάππους μου, ο Λιναρδιός είχε πολλά κοπάδια στη Σύρο κι άλλα τόσα κτήματα. (Κάτι σε τσιφλικάς, μου κάνει). Ενα βράδυ του φέραν το μαντάτο ότι το αγαπημένο του κριάρι δεν ακολούθησε το κοπάδι πίσω στο μαντρί. Είχε αυτονομηθεί τρόπον τινά. Μεγάλη στεναχώρια έβαλε ο παππούς, γιατί πολύ το γούσταρε αυτό το κριάρι. Κι έταξε σε όποιον του το φέρει, ό,τι θέλει. Κίνησαν δυο τρεις βοσκοί να το μαζέψουν αλλά το κριάρι κατηφόριζε τα γκρεμνά κατά τη θάλασσα και δεν μπόρεσαν να το κυκλώσουν.
Ενας νέος μικρός βοσκός πάει στον παππού και σιγουρεύει την υπόσχεση. “Εγώ θα στο φέρω” του λέει “αλλά θα μου δώκεις ότι κι αν σου ζητήσω;” “Ο λόγος μου, συμβόλαιο” του αποκρίθηκε ο Λιναρδιός κι έτσι κίνησε ο μικρός να φέρει το κριάρι. Είχε σχέδιο ο πονηρός βοσκός. Αφού το κούρασε κυνηγώντας το στα γκρεμνά, το ζαλώθηκε στην πλάτη και του το πάει του παππού στον καφενέ, όπου καθόταν με τους συγχωριανούς του.
“Νάτο το κριάρι σου, ώρα να κρατήσεις το δικό σου μέρος της συμφωνίας”. “Ο,τι θέλεις” του αποκρίθηκε ο παππούς. “Θέλεις κτήματα, θέλεις χρήματα, πες μου τι επιθυμείς”. “Θέλω να μου δώκεις το Ανεζιώ”, του απαντάει το βοσκόπουλο. Και κόντεψε να του έρθει ο κόλπος του παππού. Γιατί το Ανεζιώ, η Ανεζούλα ήταν η μοναχοκόρη του, κι είχε άλλα σχέδια για την αποκατάστασή της.
Να μην τα πολυλογούμε, το πήρε το Ανεζιώ σε τρυφερή ηλικία (14 ετών) κι έκαναν είκοσι-δύο παιδιά. Καμία πρόνοια αντισύλληψης εκείνη την εποχή. Εγώ σκέφτηκα, πονηρός ο βοσκός, έκανε την τύχη του, αφού πήρε τη μονάκριβη θα εξασφάλισε και σωστή προίκα. Ο φαρμακωμένος Λιναρδιός όμως δεν επροίκισε το Ανεζιώ. Μόνο το σπίτι του έφτιαξε με ένα μικρό μποστάνι. Κανόνισε και έφεραν από την πόλη και ασετυλίνη να μην τους τρώνε τα σκοτάδια και στη συνέχεια την ξέγραψε τη μονάκριβη.
Ετσι το ντεστάρδο κριάρι πήρε στο λαιμό του και το Ανεζιώ…
*ντεστάρδος = κακότροπος, ξεροκέφαλος. Σύμφωνα με τη φίλη έγκριτη μεταφράστρια Ελένη Τουλούπη, πρόκειται για δάνειο από τα ιταλικά, testardo.
Goldenboys με υψηλές διασυνδέσεις στην Γενεύη πουλούσαν τα θέματα του διαγωνισμού για το International Baccalaureate (IB) σε μαθητές πλούσιων οικογενειών στην Ελλάδα; Πώς έγινε η διαρροή των θεμάτων; Υπάρχει «πηγή» μέσα στον Οργανισμό International Baccalaureate (IBO); Ή μήπως, τα θέματα ήλθαν από κάποιο κέντρο εκτύπωσης σε τρίτη χώρα ή από άλλο, ξένο, σχολείο; Εάν τα θέματα που βρέθηκαν στα χέρια των Ελλήνων μαθητών είχαν barcode, ενισχύεται η πρώτη εκδοχή. Εάν όχι, η δεύτερη. Το σίγουρο είναι ότι για μία ακόμη φορά το ελληνικό δαιμόνιο κατάφερε να πλήξει το κύρος της χώρας στο εξωτερικό.
Tου Petere Preston / The Guardian –ΚαθημερινήΠώς ξεκινάτε την ψηφιακή εβδομάδα σας; Με σκουπίδια, με spam, με e-mails που σας προτείνουν τρόπους για «να αναστήσετε τη χαμένη σεξουαλικότητά σας», «να αποφύγετε τον θάνατο από γρίπη των χοίρων», και να «απολαύσετε απανωτούς οργασμούς». Καλωσορίσατε στον 21ο αιώνα και σε πολλά απ’ όσα μας τρομάζουν σ’ αυτόν: ανικανότητα, αρρώστια, ματαίωση.
Ας καθίσουμε λίγο να σκεφτούμε τα πιο δυσοίωνα πιάτα της ημέρας. Να συζητήσουμε πάλι για τον θάνατο των εφημερίδων, το τέλος των πέντε αιώνων τυπογραφίας; Ή να μιλήσουμε για τα χειρότερα και να υπολογίσουμε πότε θα εξαφανιστούν τα ίδια τα βιβλία; Υπάρχει επίσης, βέβαια, η πορνογραφία και η παιδοφιλία: τεράστιες μερίδες φόβου και αηδίας σε πρώτη ζήτηση. Υπάρχει η τρομοκρατία και οι τελευταίες ανησυχητικές προειδοποιήσεις του Ομπάμα και των άλλων. Υπάρχει το τέλος της πολιτισμένης ζωής όπως την ξέραμε.
Αυτός είναι ο τρόπος που τελειώνει στην πραγματικότητα ο κόσμος: όχι με ένα μεγάλο «μπαμ», αλλά με κύματα ναυτίας μέσα σε θάλασσες που φουσκώνουν, θερμοκρασίες που χτυπάνε κόκκινο, νέφη διοξειδίου του άνθρακα. Μπορεί η ανθρωπότητα να κάνει κάτι για να σωθεί; Μήπως να κλείναμε τα αναθεματισμένα κομπιούτερ;
Γιατί το δίκτυο πάνω στο οποίο δουλεύουμε, οι ψηφιακές διασυνδέσεις που οι κυβερνήσεις μας θέλουν να διαδώσουν σαν οικουμενικό δικαίωμα, τα πληκτρολόγια και οι οθόνες μέσα στα σπίτια μας, είναι ευλογία μαζί και κατάρα. Δεν πρόκειται να ζήσουμε καλύτερα χωρίς βιβλία να ξεφυλλίζουμε και να χαϊδεύουμε. Δεν ζούμε καλύτερα όταν χάνεται το άβατο της προσωπικής ζωής και δίνεται το ελεύθερο στους παρανοϊκούς και στους κακεντρεχείς να χύνουν το δηλητήριό τους από οθόνη σε οθόνη. Γίνεται ολοένα και πιο αναγκαίο να ζυγίσουμε την επανάσταση που άλλαξε τη ζωή όλων μας σε μια εκσυγχρονισμένη ηθική ζυγαριά.
Οι αριθμοί δεν είναι οριστικοί. Δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι πόση ενέργεια ξοδεύεται σε 10 λεπτά αναζήτησης στο Google. Δεν μπορούμε να υιοθετήσουμε στα τυφλά την ανάλυση της εταιρείας Gartner που βάζει την παγκόσμια βιομηχανία διαδικτυακών υπηρεσιών στην ίδια κατηγορία, όσον αφορά τη δαπάνη ενέργειας, με τις αεροπορικές συγκοινωνίες. Μπορεί να φέρουμε κάποιες αντιρρήσεις στις εκτιμήσεις που έκανε το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ και που δείχνουν ότι η χρήση του Ιντερνετ στην Αμερική ξεπερνά σε δαπάνη ενέργειας όλες τις έγχρωμες τηλεοράσεις στη χώρα. Μπορεί να αμφισβητήσουμε τους υπολογισμούς για την επέκταση του Διαδικτύου και να ελπίσουμε ότι η τεχνολογική εξέλιξη θα μας γλιτώσει από την ανεξέλεγκτη αύξηση της ενεργειακής κατανάλωσης, επαναφέροντάς την στο 10% το χρόνο. Ας μην προσποιούμαστε όμως ότι δεν υπάρχει πρόβλημα. Ας αναγνωρίσουμε, με τα λόγια ενός πολύ έμπειρου σχεδιαστή ψηφιακών επεξεργαστών, ότι υπάρχει πράγματι «το ενδεχόμενο να ξεφύγει από κάθε έλεγχο η αύξηση της ενεργειακής κατανάλωσης των υπολογιστών, πράγμα που θα είχε σοβαρές συνέπειες στη συνολική οικονομική βιωσιμότητα του ψηφιακού συστήματος, για να μην πούμε τίποτα για τη συνολική υγεία του πλανήτη». Είναι καιρός να συζητηθεί ανοιχτά το πρόβλημα.
Να περπατάμε ή να πηγαίνουμε με ποδήλατο στη δουλειά αντί να βγάζουμε έξω το αυτοκίνητο; Βεβαίως. Να μάθουμε όλους τους κανόνες της ανακύκλωσης και να τους εφαρμόζουμε; Μακάρι. Να σκεφτούμε προτού ταξιδέψουμε για άλλη μια φορά με αεροπλάνο; Φυσικά. Τι ωφελεί όμως να ανησυχούμε για έναν κόσμο που μαραίνεται όταν τρισεκατομμύρια βίντεο της Σούζαν Μπόιλ συνωστίζονται στο Youtube και όταν η ζωή μας κατακλύζεται από κουφιοκέφαλους twitters και χολερικά blogs;
Ξέρω ότι το Διαδίκτυο είναι ένα θαύμα χωρίς προηγούμενο. Αλλά έχω επίσης την μελαγχολική βεβαιότητα ότι κουβαλάει μαζί του σοβαρά προβλήματα, ότι πολλά απ’ όσα μας ενοχλούν σήμερα έχουν ψηφιακή αιτία. Να το συζητήσουμε; Οχι, δεν θέλουμε να ξέρουμε. Οπως ακριβώς ο μπλόγκερ που δεν θέλει να συζητήσει για την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος γιατί «Ουφ, τι βαρετό!.. Είναι δουλειά της κυβέρνησης να ικανοποιεί αυτή τη ζήτηση». Ή όπως οι διαφημιστές των «σπαμ» που πουλάνε απανωτούς οργασμούς.
Θέλετε να βοηθήσετε στην ιατρική έρευνα για ασθένειες όπως το έιτζ, η ρευματοειδής αρθρίτιδα ή ο καρκίνος του μαστού; Αν ναι, τότε το μόνο που χρειάζεται να κάνετε είναι να δανείσετε στο αμερικανικό πανεπιστήμιο του Delaware, και πιο συγκεκριμένα στην εφαρμογή Docking@Home που αυτό δημιούργησε, λίγη από την… υπολογιστική ισχύ του PC σας. Σε αυτή την περίπτωση, κάθε φορά που ο υπολογιστής είναι έτοιμος να μπει σε κατάσταση αδράνειας (όταν, για παράδειγμα, κάνετε ένα διάλειμμα), η συγκεκριμένη εφαρμογή θα τίθεται αυτόματα σε λειτουργία, πραγματοποιώντας μια σειρά από «εικονικά» βιολογικά πειράματα. Πειράματα, τα οποία «μπορούν να βοηθήσουν τους επιστήμονες να ανακαλύψουν πιο γρήγορα, και με μικρότερο κόστος, καινούρια φαρμακευτικά σκευάσματα για τις περισσότερες νόσους που παραμένουν ανίατες μέχρι σήμερα», όπως διαβεβαιώνει, μιλώντας αποκλειστικά στην «Κ», η κ. Michela Taufer, αναπληρώτρια καθηγήτρια Πληροφορικής στο Delaware και υπεύθυνη του Docking@Home.
Χρηματοδοτημένο από το Εθνικό Ιδρυμα Ερευνών των ΗΠΑ, το συγκεκριμένο πρόγραμμα δημιουργήθηκε με τέτοιες προδιαγραφές ώστε να μετατρέψει όσο το δυνατόν περισσότερα οικιακά PC σε ηλεκτρονικά δοκιμαστήρια νέων θεραπειών. Γι’ αυτό τον λόγο το Docking@Home παίζει τον ρόλο του συντονιστή αυτών των δοκιμών. Επικοινωνώντας μέσω του Ιντερνετ με το δίκτυο των εθελοντών, επιφορτίζει κάθε επιμέρους υπολογιστή να ελέγξει την αποτελεσματικότητα μιας χημικής ουσίας, η οποία αφήνει ελπίδες για ένα νέο, πρωτοποριακό φάρμακο. Ετσι, με το τέλος της διαδικασίας, αποθηκεύει τα αποτελέσματα στον κεντρικό server του πανεπιστημίου, πριν μεταφέρει στο PC τα δεδομένα για μια καινούρια δοκιμή.
Η Μαρία Μυστακίδου από τη στήλη της στην Ελευθεροτυπία μας καλεί να επισκεφθούμε οπωσδήποτε την παρακάτω διεύθυνση:
Στους περισσότερους οι στατιστικές μάλλον βαρεμάρα προκαλούν παρά ενδιαφέρον. Αυτές εδώ οι στατιστικές, όμως, όχι μόνο δεν θα σας αφήσουν αδιάφορους, αλλά είναι σίγουρο ότι θα σας συναρπάσουν. Δείτε σε πραγματικό χρόνο δεδομένα όπως τη μεταβολή του παγκόσμιου πληθυσμού, τις γεννήσεις και τους θανάτους σήμερα αλλά και για ολόκληρο τον χρόνο, τις εκτάσεις δασών που καταστράφηκαν, πόσα χρήματα δαπανήθηκαν σε βιντεοπαιχνίδια, πόσα κινητά τηλέφωνα πωλήθηκαν, πόσοι είναι οι χρήστες του Διαδικτύου, πόσα είδη χλωρίδας και πανίδας εξαφανίστηκαν, ποια η μέση θερμοκρασία του πλανήτη, πόσο νερό καταναλώθηκε σήμερα και πολλά ακόμα αντίστοιχου ενδιαφέροντος. Οι αριθμοί αλλάζουν ταχύτατα όσο εσείς κοιτάτε το www.worldometers.info/gr και σε αρκετές περιπτώσεις το θέαμα είναι… ανησυχητικό.
Ο Κωνσταντίνος Ζούλας από τις σελίδες της Καθημερινής επικεντρώνει το θέμα της παιδείας στο προσωπικό:
Oσοι έχουμε υποστεί τους παραλογισμούς του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, τους κουβαλάμε σαν παιδικό τραύμα. Στις πανελλαδικές εξετάσεις του 1987 ένας βαθμολογητής Ιστορίας έβαλε στο γραπτό μου 79 με άριστα το 80, ενώ ο δεύτερος 73. Γι’ αυτήν τη διαφορά των μόλις έξι μορίων εισήχθην αντί στη Νομική, στη… Νοσηλευτική (!) ΤΕΙ Αθηνών. Μπήκα δηλαδή σε μια σχολή παντελώς άσχετη των μαθημάτων στα οποία είχα διαγωνισθεί (Αρχαία, Εκθεση, Ιστορία, Λατινικά) και χρειάστηκε να «χάσω» μια ολόκληρη χρονιά για να τα καταφέρω την επομένη.
Επικαλούμαι το προσωπικό μου παράδειγμα, καθώς έχω αντιληφθεί ότι όσοι έχουμε υποστεί (και απομυθοποιήσει) και την επειρία του ελληνικού πανεπιστημίου, δεν έχουμε πάψει έκτοτε να συζητάμε τι φταίει και τι πρέπει να αλλάξει σε όλο το εκπαιδευτικό σύστημα. Εξοργιζόμαστε όταν ακούμε (σχεδόν όλους) τους υπουργούς Παιδείας να εξαγγέλλουν αβασάνιστα μια ακόμη «μεταρρύθμιση», όπως και από την πάγια αντίδραση των εκάστοτε αντιπάλων τους να δεσμεύονται ότι «θα τα αλλάξουν όλα» μόλις εκείνοι έρθουν στην εξουσία.
Με την αδιέξοδη αυτή κομματική τακτική, τα πράγματα ουδόλως έχουν αλλάξει την τελευταία 20ετία, κάτι που επιβεβαιώνω και από συζητήσεις με φίλους που έχουν παιδιά στην εφηβεία. Το διαχρονικό πρόβλημα, άλλωστε, τα κόμματα το αποσιωπούν: Ενας 17άρης σήμερα -όπως και τότε το 1987- μπορεί άνετα να πάρει σχολικό απολυτήριο, με ελάχιστες ή και ανύπαρκτες γνώσεις ακόμη και σε βασικά μαθήματα, όπως η Ιστορία, η Λογοτεχνία, η Γεωγραφία. Μπορεί κάλλιστα να εισαχθεί στο πανεπιστήμιο χωρίς να ξέρει πού είναι η Κοζάνη ή ο Πύργος, πότε απελευθερώθηκαν τα Δωδεκάνησσα, πόσες χώρες έχει η Ε. Ε., ποιοι κυβέρνησαν την Ελλάδα τη μεταπολίτευση.
Δεν είναι τα βιβλία και η ύλη. Είναι ο τρόπος που γίνεται εδώ και χρόνια η διδασκαλία στο σχολείο. Κακά τα ψέματα, με ελάχιστες εξαιρέσεις, η πλειονότητα των δημόσιων καθηγητών, βαριεστημένοι και βολεμένοι στη μονιμότητά τους, ουδόλως ενδιαφέρονται να προκαλέσουν το ενδιαφέρον των μαθητών τους. Ελλείψει οποιουδήποτε κινήτρου, ελέγχου, αλλά και αξιολόγησης δεν δίνουν άλλωστε λογαριασμό σε κανέναν. «Οποιος θέλει ας μάθει, όποιος δεν θέλει, στα φροντιστήρια» σκέφτονται και μπαινοβγαίνουν ασκόπως και ακόπως στις τάξεις τους, με τους μαθητές τους να μετρούν ανάποδα τα λεπτά «διδασκαλίας» σαν να προσμένουν το τέλος του μαρτυρίου τους.
Αυτή είναι η εικόνα των απαξιωμένων δημόσιων σχολείων, χρόνια τώρα. Για να αλλάξει δεν αρκούν οι υποσχέσεις για νέα βιβλία, νέα προγράμματα, περικοπές της ύλης και άλλα μεγαλεπήβολα που έχουμε ξανακούσει. Για να αποκτήσει νόημα και περιεχόμενο το δημόσιο σχολείο χρειάζεται πρωτίστως να αλλάξουν νοοτροπία οι εκπαιδευτικοί. Ελεγχος, αξιολόγηση και κίνητρα χρειάζονται. Ας το καταλάβουν και οι ιθύνοντες που στέλνουν -όχι τυχαία- τα παιδιά τους στα ιδιωτικά σχολεία.
Σίγουρα όλοι δεν επιδεικνύουν ταυτόσημο εργασιακό ήθος. Μιλώντας από προσωπική πείρα, όταν τόλμησα να θίξω την τακτική “τεμπέληδες της εύφορης κοιλάδας” μερίδας συναδέλφων, έπεσαν να με φάνε ζωντανή. Ας πρόσεχα. Ισως όμως οι συνδικαλιστές θα πρέπει να ακούσουν το συλλογικό ασυνείδητο για την εικόνα του καθηγητή του δημοσίου σχολείου. Μερικοί το στηρίζουν με τις πλάτες τους. Άλλοι επιλέγουν να πουλάνε τα θέματα εξετάσεων ή να ξεπουλάνε τον εαυτό τους στα ιδιαίτερα. Άλλοι πάλι ξενυχτάνε υφαίνοντας ιστούς στο διαδίκτυο, γράφουν βιβλία, στήνουν projects συχνά σε βάρος του προσωπικού τους χρόνου. Δεν μετριέται αυτό με μόρια αξιολόγησης. Λυπάμαι, αν δεν το καταλάβατε αλλά δεν το κάνουν για να τους επαινέσουν, ούτε για να γίνουν στελέχη της εκπαίδευσης. Αρκεί το χαμόγελο του μαθητή όταν τον συναντάς μετά από χρόνια.
Μα τη ρετσινιά του βολεμένου δύσκολα τη γλιτώνουμε…
Συνοψίζοντας τα προβλήματα του Δυτικού αστού που υφίσταται τις επιπτώσεις της οικονομικής ή οποιασδήποτε άλλης κρίσης εν μέσω του θέρους, η λέξη «staycation» –σε ελεύθερη μετάφραση «κάνω διακοπές μένοντας σπίτι»– κάνει την εμφάνισή της στην τελευταία έκδοση του αμερικανικού Κολεγιακού Λεξικού του οίκου Μέριαμ Γουέμπστερ. Οπως εξήγησε ο Τζον Μορς, πρόεδρος του εκδοτικού οίκου που εδρεύει στο Σπρίνγκφιλντ της Μασαχουσέτης, πολλές από τις λέξεις της νέας χρονιάς είναι συνδεδεμένες με τα προβλήματα της εποχής, με τις ραγδαίες αλλαγές στην τεχνολογία, τις ανησυχίες για την κλιματική αλλαγή, τη γήρανση του πληθυσμού, κ.λπ.
Η δυνατότητα αντίληψης συναισθημάτων (και έκφρασής τους) από τις μηχανές αποτελούσε για πολλά χρόνια ένα από τα άπιαστα όνειρα της επιστημονικής φαντασίας. Ωστόσο, ίσως να βρίσκεται πιο κοντά από ότι πιστεύει το ευρύ κοινό.
Μία από τις εταιρείες οι οποίες δραστηριοποιούνται στο χώρο είναι η αμερικανική Innerscope. Στο επίκεντρο των ερευνών της βρίσκεται η παρακολούθηση των ζωτικών στοιχείων ατόμων που παρακολουθούν «εντυπωσιακά» γεγονότα – όπως ένας τελικός αμερικανικού ποδοσφαίρου, για παράδειγμα. Βάσει της καταγραφής των ζωτικών στοιχείων, οι ερευνητές ανακαλύπτουν τα μοτίβα τα οποία χαρακτηρίζουν τα ανθρώπινα συναισθήματα- κάτι το οποίο θεωρείται ότι κάποια στιγμή θα οδηγήσει στη δημιουργία συσκευών (από ρομπότ μέχρι καθημερινές οικιακές συσκευές), οι οποίες θα μπορούν να αλληλεπιδράσουν με τον άνθρωπο- και το είδος της αλληλεπίδρασης θα μεταβάλλεται βάσει των συναισθημάτων που γίνονται αντιληπτά.
Ο πιο εύκολος τρόπος αναγνώρισης συναισθημάτων είναι μέσω του τόνου της φωνής. Επί σειρά ετών, λογισμικό τέτοιου είδους αναπτύσσεται και χρησιμοποιείται από διάφορες εταιρείες: μία από αυτές είναι και η NICE Systems, η οποία βρίσκεται στο Ισραήλ. Η εν λόγω εταιρεία ειδικεύεται σε λογισμικό αντίληψης συναισθημάτων, και αναφέρει ότι έχει 24.000 πελάτες σε όλο τον κόσμο, στους οποίους περιλαμβάνονται εταιρικοί κολοσσοί όπως η αστυνομία της Νέας Υόρκης και η Vodafone.
Ένα βήμα μετά από την αναγνώριση χαρακτηριστικών φωνής βρίσκεται η αναγνώριση συναισθημάτων μέσω κινήσεων προσώπου. Στο συγκεκριμένο τομέα εργάζεται η ομάδα της Μάγια Πάντιτς, του Imperial College του Λονδίνου: οι υπολογιστές τους είναι σε θέση να αναγνωρίσουν έξι βασικά συναισθήματα: αηδία, χαρά, λύπη, θυμός, φόβος, έκπληξη, με επιτυχία 90%. Το λογισμικό συνδυάζει λήψη στοιχείων που προκύπτουν τόσο από κινήσεις των μυών του προσώπου όσο και του υπολοίπου σώματος. «Αν απλά κοιτάξω ένα πρόσωπο και δω τις άκρες του στόματος να πηγαίνουν προς τα κάτω, θα το ερμηνεύσω ως λύπη. Αλλά αυτό, αν συνδυαστεί με κίνηση του κεφαλιού και του ώμου σημαίνει ότι ‘δε με ενδιαφέρει’» είπε η Πάντιτς.
Μία άλλη ομάδα ερευνητών, του ΜΙΤ (Ρόζαλιντ Πικάρντ, Ράνα ελ Καλιούμπι), έχει αναπτύξει τεχνολογία αναγνώρισης συναισθημάτων που επικεντρώνεται σε παιδιά με ειδικές ανάγκες, με σκοπό τη βελτίωση της δικής τους αντίληψης σχετικά με το περιβάλλον τους.
Ωστόσο, δεν εγκρίνουν όλοι αυτές τις εξελίξεις στην τεχνολογία: ο Ουίλιαμ Γκέηβερ, του University of London, θεωρεί ότι κάποιες από τις εξελίξεις αυτές ίσως να είναι επωφελείς, αλλά αρκετές θα χρησιμοποιηθούν με λάθος τρόπο. Ως παράδειγμα χρησιμοποιεί τον «συνδετήρα» της «βοήθειας» των παλαιότερων εκδόσεων Microsoft Windows: η εταιρεία τον εξαφάνισε επειδή πολλοί τον έβρισκαν εκνευριστικό. «Φανταστείτε το συνδετήρα να ερμηνεύει τα πάντα, από τη δύναμη με την οποία πατάς τα πλήκτρα στο πληκτρολόγιο μέχρι οποιαδήποτε άλλη ενέργειά σου και να σε ρωτάει αν είσαι καλά συνεχώς». Επίσης, ο Γκέηβερ θεωρεί πως η εν λόγω τεχνολογία θα μπορούσε να επηρεάσει κοινωνικά τις διαπροσωπικές σχέσεις, ειδικά στην περίπτωση γηραιοτέρων ανθρώπων: «Φανταστείτε ότι σκέφτεστε να επισκεφτείτε κάποιον μεγάλης ηλικίας. Δε θα ήταν λιγότερο πιθανό να το κάνετε εάν κάποιου είδους πρόγραμμα σας έλεγε ότι αυτό το πρόσωπο είναι καλά και ευτυχισμένο- και μάλιστα σας έδινε και τις ‘αποδείξεις’ για αυτό; «. Επίσης, υπάρχει πάντα ο φόβος της συγκαλυμμένης χρήσης από καθεστώτα τα οποία επιθυμούν να παρακολουθούν τις τάσεις και τις συμπεριφορές των πολιτών τους – για παράδειγμα, υψηλά επίπεδα άγχους θα μπορούσαν να ερμηνευτούν ως αγωνία πριν κάποια αντικαθεστωτική ενέργεια. Ήδη έχει γίνει σημαντική πρόοδος στην έρευνα αναγνώρισης άγχους- χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η δουλειά του Ιωάννη Παυλίδη του πανεπιστημίου του Χιούστον, που έχει δείξει ότι η θερμική σάρωση ενός προσώπου μπορεί να δείξει αύξηση της κυκλοφορίας του αίματος γύρω από τα μάτια, κάτι που συνδέεται με αυξημένα επίπεδα στρες.
Τα παιδιά και οι έφηβοι στις σύγχρονες κοινωνίες μεγαλώνουν μέσα σε έναν κόσμο όπου οι ψηφιακές τεχνολογίες είναι πανταχού παρούσες. Καθημερινά, οι νέοι κάνουν ευρεία χρήση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών (ΤΠΕ) καθώς και των υπηρεσιών on-line με στόχο την ψυχαγωγία, τη διασκέδαση και την κοινωνική διάδραση και αυτό έχει αντίκτυπο στις ανάγκες τους, τις απαιτήσεις τους και τις προσδοκίες τους για μάθηση. Χρειάζεται να αποκτήσουν προσόντα και δεξιότητες απαραίτητα για την προσωπική τους ανάπτυξη, τη συμμετοχή τους στην κοινωνία και τη μελλοντική τους απασχόληση. Οι νέοι χρησιμοποιούν επίσης τις ΤΠΕ όλο και περισσότερο για οποιοδήποτε μαθησιακό σκοπό, συχνά έξω από τις αίθουσες διδασκαλίας. Δημιουργείται έτσι μία «νέα γενιά μάθησης» (ονομαζόμενη επίσης οι Μαθητευόμενοι της Νέας Χιλιετίας από το Κέντρο Εκπαιδευτικών Ερευνών και Καινοτομιών του ΟΟΣΑ) καθώς και νέοι τρόποι μάθησης, περιλαμβανομένων των άτυπων, οι οποίοι ενισχύονται ιδιαίτερα από τις δυνατότητες που παρέχουν οι ΤΠΕ χωρίς βέβαια να μπορούν να προσδιοριστούν από αυτές.
Η παρούσα ειδική έκδοση για τη «νέα γενιά μάθησης» και τους «νέους τρόπους μάθησης» στοχεύει να συγκεντρώσει ενδείξεις, πρακτικές και θεωρίες για αυτό το νέο αναδυόμενο μαθησιακό τοπίο. Ένα τοπίο που περιλαμβάνει μια νέα σειρά εργαλείων των ΤΠΕ, εφαρμογές κοινωνικής πληροφορικής (Web 2.0 και Learning 2.0), ευκαιρίες για μάθηση μέσω κινητών συσκευών ή με βάση τα παιχνίδια, που διαφέρουν ουσιαστικά από τα προηγούμενα εργαλεία των ΤΠΕ και τις εφαρμογές του Web 1.0. Οι «κοινωνικές τεχνολογίες» που άρχισαν να εμφανίζονται από το 2003 χρησιμοποιούνται πλέον μαζικά και επιτρέπουν στους χρήστες να κάνουν πράγματα με νέους τρόπους σε σχέση με την προηγούμενη γενιά εργαλείων των ΤΠΕ, που εφαρμόζονταν με στόχο την αυτοματοποίηση και ψηφιοποίηση των αναλογικών τρόπων. Αυτή η προηγούμενη γενιά εργαλείων αναφέρεται σε ένα θεσμικό μαθησιακό υπόδειγμα – ιδιαίτερα σημαντικό στις βιομηχανικές κοινωνίες – το οποίο είναι κάθετο, ιεραρχικό και αποκλειστικό και αντιλαμβάνεται τους μαθητευόμενους ως παθητικούς δέκτες, ενώ η τρέχουσα και η μελλοντική μάθηση μέσα σε μια κοινωνία βασιζόμενη στην ψηφιακή γνώση είναι περισσότερο οριζόντια, ετεραρχική και ανοιχτή και αντιλαμβάνεται τους μαθητευόμενους ως ενεργώς συνεισφέροντες.
Προς το παρόν μπορούμε να διακρίνουμε μόνο τις πρώτες ενδείξεις, μολονότι έντονες και πολλαπλές, αυτής της στροφής προς τους νέους τρόπους μάθησης που απευθύνονται σε μια νέα γενιά μαθητευόμενων. Ο αντίκτυπος στις υπάρχουσες μαθησιακές πρακτικές και τους θεσμούς θα είναι ευρύτερος, βαθύτερος και πιθανώς διασπαστικός κατά την επόμενη δεκαετία. Αυτή η αλλαγή θα επιφέρει νέες προκλήσεις, μερικές από τις οποίες έχουν ήδη κάνει την εμφάνισή τους, όπως είναι, μεταξύ άλλων, η σημασία των εγκάρσιων προσόντων (π.χ. μαθαίνω να μαθαίνω, δημιουργικότητα, καινοτομία, συνεργασία) για τις μελλοντικές εργασίες, ο αποφασιστικός αλλά μεταβαλλόμενος ρόλος των εκπαιδευτικών και των προωθητών προγραμμάτων, η αυξανόμενη αξία της άτυπης μάθησης, και οι εναλλακτικοί τρόποι εκτίμησης και πιστοποίησης των άδηλων γνώσεων και των προσόντων που αποκτούνται με την εμπειρία. Υπάρχει μία αίσθηση επείγουσας ανάγκης ανάμεσα στους εκπαιδευτικούς φορείς, καθώς και τους άλλους οργανισμούς και υπεύθυνους για τη χάραξη πολιτικής, οι οποίοι καλούνται να βρουν τρόπους να δράσουν προς όφελος της νέας γενιάς μάθησης, να καταστήσουν δυνατούς νέους τρόπους μάθησης και να εξασφαλίσουν την απόκτηση προσόντων για τις μελλοντικές εργασίες. Είναι αναγκαίο να βεβαιωθούμε ότι η μάθηση του 21ου αιώνα στην Ευρώπη γίνεται πιο αποτελεσματική, πιο δίκαιη, πιο καινοτόμος και πιο εποικοδομητική από ότι ήταν στο παρελθόν.
Η δημιουργία ενός ειδικού «κράνους σκέψης» το οποίο βελτιώνει την ικανότητα μάθησης του εγκεφάλου ήλθε ένα βήμα πιο κοντά, μετά την ανακάλυψη ότι η εφαρμογή μαγνητικών παλμών μπορεί να δώσει ώθηση στην εγκεφαλική λειτουργία. Ερευνητές του Πανεπιστημίου της Βρετανικής Κολομβίας στο Βανκούβερ του Καναδά, με επικεφαλής τη δρα Λάρα Μπόιντ, ανακάλυψαν ότι η ικανότητα του εγκεφάλου να μαθαίνει ένα νέο καθήκον και να το θυμάται βελτιώνεται σημαντικά όταν εφαρμόζονται μαγνητικοί παλμοί στον προκινητικό φλοιό- εγκεφαλική περιοχή που βρίσκεται ακριβώς πίσω από το μέτωπο. Οι καναδοί επιστήμονες πιστεύουν ότι η τεχνική τους θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε άτομα με μαθησιακές δυσκολίες.
Η μέθοδος δοκιμάστηκε σε 30 εθελοντές από τους οποίους ζητήθηκε να στοχεύουν μια κόκκινη κουκκίδα στην οθόνη υπολογιστή με χρήση τζόιστικ. Κατά τη διάρκεια του πειράματος ο στόχος εκινείτο αρχικώς τυχαία, στη συνέχεια ακολουθούσε ένα προγραμματισμένο μοτίβο και τελικώς έκανε και πάλι τυχαίες κινήσεις. Οι συμμετέχοντες δεν γνώριζαν ότι υπήρχε προγραμματισμένη κίνηση και πίστευαν ότι ο στόχος εκινείτο μόνο τυχαία.
Σε ορισμένους από τους εθελοντές έγινε διέγερση του εγκεφάλου με μαγνήτες, ενώ σε άλλους όχι. Οπως προέκυψε, τα άτομα που υπεβλήθησαν σε εγκεφαλική διέγερση είχαν πολύ καλύτερες επιδόσεις από τα υπόλοιπα στο να στοχεύουν την κουκκίδα κατά τη διάρκεια της προγραμματισμένης κίνησής της. Δεν συνέβη το ίδιο όταν η κουκκίδα εκινείτο τυχαία.
Για τους πάσχοντες από αϋπνίες, η λύση που θα τους χαρίσει και πάλι ήσυχες νύχτες ίσως κρύβεται στο Ιnternet! Ειδικοί του Πανεπιστημίου της Βιρτζίνια ανέπτυξαν μια διαδικτυακή θεραπεία η οποία δείχνει τον δρόμο για την… αγκαλιά του Μορφέα. Το λογισμικό που δημιούργησαν οι αμερικανοί ειδικοί ονομάζεται Sleep Ηealthy Using the Ιnternet (SΗUΤi) και αφορά ένα εξατομικευμένο διαδραστικό πρόγραμμα που αλλάζει την καθημερινότητα του χρήστη, χαρίζοντάς του τελικώς τον ύπνο.
Σύμφωνα με τη μελέτη τους που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο «Αrchives of General Ρsychiatry», οι εθελοντές που ακολούθησαν το SΗUΤi ξυπνούσαν κατά τη διάρκεια της νύχτας λιγότερες φορές και παρέμεναν ξύπνιοι για λιγότερα λεπτά σε σχέση με τους υπόλοιπους.
Αναρωτηθήκατε ποτέ πώς θα είχαν μαθευτεί οι μεγάλες επιστημονικές ανακαλύψεις αν υπήρχε το twitter την εποχή του Αριστοτέλη, του Νεύτωνα, του Κολόμβου, του Αϊνστάιν ή του Δαρβίνου;
Ο κ. Χαράλαμπος Τσέκερης, αναπληρωτής καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο αρθρογραφεί στο Βήμα για τα blogs:
Η εκρηκτική λειτουργική σύζευξη (ή «διακλάδωση») μεταξύ πληροφορίας και διαδικτυακής τεχνολογίας ενέχει κρίσιμες διαστάσεις καθημερινής κοινωνικής επανάστασης. Η τεράστια, ανεξάντλητη και αναπόδραστη δύναμη των «weblogs» ή «blogs» (ελληνιστί ιστολόγια) γονάτισε και συνέτριψε τη στατική, ομοιογενοποιητική και μονόδρομη λογική της τηλεόρασης και της τηλεοπτικής ενημέρωσης. Τα blogs δυνητικά αναταράσσουν τα λιμνάζοντα νερά της καθημερινότητας, αναστατώνουν, ετερογενοποιούν και αποσταθεροποιούν την κοινωνία, παράγοντας συνεχώς πολλαπλές«συνεργατικές αλήθειες» και μια «μεταβλητήκοινωνική γεωμετρία». Αλλά δεν υπάρχει τίποτα πιο κοινωνικό από τα ίδια τα blogs!
Για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρώπινης επικοινωνίας το «ακροατήριο» (audience) αυτονομείται, απομαζικοποιείται, εξατομικεύεται και κινητοποιείται-ενεργοποιείται, κατά τρόπο διαλογικό-διαδραστικό, γνήσια δημοκρατικό και ουσιαστικά συμμετοχικό. Τώρα πλέον πολλοί επικοινωνούν με πολλούςκαι όχι ένας με έναν (π.χ. τηλέφωνο), ή ένας με πολλούς (π.χ. ραδιόφωνο, τηλεόραση): «Το Ιnternet δεν είναι μεγάφωνο, είναι συζήτηση» (J.D. Lasica). Το κλασικό δίπολο πομπός- δέκτης καταργείται, εφόσον όλοι μας γινόμαστε πομποί και δέκτες ταυτoχρόνως, συμβάλλοντας συνειδητά ή ασύνειδα στη «διαιώνιση της συζήτησης» (Ηans-Georg Gadamer).
Τα blogs καταδεικνύουν και αποδεικνύουν στην πράξη ότι η κοινωνική δυναμική δεν θα πάψει ποτέ να μας εκπλήσσει, ευχάριστα ή δυσάρεστα ( τουλάχιστονέτσι μπορούμε πάντοτε να αποφεύγουμε τη μονοτονία και… να ελπίζουμε )! Η ηνιόχηση (δηλαδή, ο ολοκληρωτικός έλεγχος από τα πάνω ) της κοινωνικής δυναμικής, υπό τη μορφή λ.χ. μιας ορθολογιστικής «επιστημονικής κοινωνικής πολιτικής», φαντάζει απολύτως ανέφικτη. Η κοινωνική δυναμική ούτε ελέγχεται, ούτε υποτάσσεται, ούτε περιστέλλεται. Το παραδοσιακό «θετικιστικό» όραμα της γραφειοκρατικής «κοινωνικής μηχανικής» (κατά τον Αuguste Comte) είναι πέρα για πέρα άπιαστο, ανεδαφικό και ουτοπικό. Για να ακριβολογούμε, αποτελεί μια γιγαντιαία φενάκη.
Μετά τη ραγδαία ανάπτυξη και διείσδυση του ευρυζωνικού Ιnternet, οι κοινωνικές πραγματικότητες παράγονται διαρκώς με ταχύτατους ρυθμούς. Πιο συγκεκριμένα, με την αθόρυβη έλευση του λεγόμενου «κοινωνικού ιστού» («social web» ή «web 2.0») δημιουργείται ταχύτατα ένα εντελώς ρευστό και αποκεντρωμένο ή ά-κεντρο παγκόσμιο «δυνητικό σύστημα» (ένα αχανές και αδόμητο σύστημα αυτο-οργανούμενων, αυτο-ρυθμιζόμενων και αυτο-εξελισσόμενων δυνητικών κοινοτήτων), το οποίο ορθώνεται καθημερινά ενάντια στο αυταρχικό, μονολογικό, αυστηρά κεντροποιημένο σύστημα της τηλεόρασης και τα απρόσωπα «μαζικά» ακροατήριά της.
Θεωρητικά, μια επικοινωνιακή συνθήκη σύμφωνα με την οποία απλώς όλοι μιλούν με όλους συνεπάγεται την απόλυτη σταθερότητα του συστήματος και την προβλέψιμη περιοδική αναπαραγωγή της κοινωνικής τάξης (μια κατάσταση δηλαδή μονότονης, ανιαρής και βαρετής κοινωνικής ισορροπίας ). Στην πραγματικότητα όμως, εντός του κυβερνοχώρου πολλοί μιλούν με πολλούς (πέρα από προκαθορισμένα δίπολα), δημιουργώντας ακατάπαυστα τοπικότητες και, άρα, εγγενώς πολύπλοκες συνθήκες ριζικού μετασχηματισμού της κοινωνικής δομής (online και offline).
Φυσικά, μιλάμε εδώ για νέες εναλλακτικές δυνατότητες κοινωνικής και πολιτικής αλλαγής, οι οποίες, ως εκ της φύσεώς τους, είναι μη γραμμικές και μη προβλέψιμες. Το σίγουρο είναι ότι το ταξίδι στην αχανή «χώρα του blogistan» θα συνεχίσει να μας γοητεύει, να μας συναρπάζει και να μας επιφυλάσσει σημαντικές εκπλήξεις, καινοτομίες και ανατροπές ( for better or for worse… )!
Παρακολουθώ αρκετά από τα μπλογκάκια του ΠΣΔ. Για μερικά μπορώ να περηφανευτώ ότι τους κόλλησα τη διαταραχή μου.Θα συμφωνήσω σε αρκετά με τον αρθογράφο, ειδικά στο σημείο που τονίζει την κοινωνική δυναμική τους. Κάποιος θα μπορούσε να μιλήσει για μπουλντόζα καθώς ισοπεδώνουν τα φίλτρα ελέγχου των παραδοσιακών ΜΜΕ. Φυσικά την ντουντούκα κραδαίνουν και αρκετοί διαταραγμένοι. Τι να κάνουμε; από το να γίνουν serial killers καλύτερα να φωνασκούν, ένα κλικ και γλιτώσαμε.
Σαράντα χρόνια μετά την ημέρα που οικογένειες σε όλο τον κόσμο παρακολούθησαν στην τηλεόραση την προσελήνωση του Απόλλων 11, η Προεδρική Βιβλιοθήκη/ Μουσείο Τζων Κένεντι ετοιμάζεται να «λανσάρει» μία ιστοσελίδα αφιερωμένη στην αναδημιουργία της ιστορικής αποστολής.
Η ιστοσελίδα, WeChooseTheMoon.org, (“Επιλέγουμε τη Σελήνη» ) θα ξεκινήσει κανονικά τη λειτουργία της στις 08:02 (τοπική ώρα – ώρα Ελλάδας 15:02) της Πέμπτης, 90 λεπτά πριν την 40ή επέτειο της εκτόξευσης του Απόλλων 11 από το ακρωτήριο Κανάβεραλ της Φλόριντα. Θα πρόκειται για μία πλήρη αναδημιουργία της μετάδοσης της αποστολής, που θα περιλαμβάνει μεταδόσεις των επικοινωνιών ανάμεσα στο κέντρο ελέγχου και το διαστημόπλοιο, μέσω μηνυμάτων Twitter.
«Η άφιξη του ανθρώπου στη Σελήνη πραγματικά ένωσε την υφήλιο» είπε ο Τόμας Πάτναμ, διευθυντής της βιβλιοθήκης. «Ελπίζουμε μέσω της χρήσης του Ίντερνετ να κάνουμε το ίδιο».
Κινδυνεύει να κλείσει ένα από τα σημαντικότερα τμήματα διδασκαλίας των Νέων Ελληνικών, αυτό του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ που έχει σημειώσει πολλά επιτεύγματα τα τελευταία 70 χρόνια της λειτουργίας του.
Κάτοχος της έδρας είναι σήμερα μια ξεχωριστή προσωπικότητα, ο Ντέιβιντ Χόλτον, αλλά σε λίγα χρόνια συνταξιοδοτείται. Το Κέιμπριτζ, ελπίζει ότι ελληνικά υπουργεία, κοινωφελή ιδρύματα και χορηγοί θα συνδράμουν ώστε να συνεχίσει τα προγράμματά του προάγοντας την έρευνα στον τομέα του νεοελληνικού πολιτισμού.
Το Νεοελληνικό Τμήμα του Κέιμπριτζ προσφέρει προπτυχιακά (ΒΑ) και μεταπτυχιακά (Master’s και PhD) προγράμματα καθώς και μαθήματα γλώσσας. Στεγάζει ένα φιλόδοξο ερευνητικό πρόγραμμα που αποβλέπει στη σύνταξη της γραμματικής της μεσαιωνικής και πρώιμης νέας ελληνικής γλώσσας (περίπου 1100-1700). Εκδίδει το ετήσιο επιστημονικό περιοδικό «Κάμπος, Cambridge Papers in Modern Greek». Οι διδάκτορές του έχουν ασχοληθεί με θέματα που εκτείνονται από τη μεσαιωνική μυθιστορία μέχρι την ποίηση και πεζογραφία του 20ού αιώνα.
Περίπου 800, από τις 1460 σελίδες, της Βίβλου έχουν ανακτηθεί και δημοσιευτεί στο Ίντερνετ. Έτσι, οι ιστοσελίδες περιλαμβάνουν, πλέον, και το παλαιότερο χειρόγραφο κείμενο της Καινής και μέρος της Παλαιάς Διαθήκης, με Κώδικα που είναι γραμμένος σε κεφαλαιογράμματη τετραγωνισμένη ελληνική γραφή.
Στην πραγματικότητα πρόκειται για τον «Σιναϊτικού Κώδικα», το αρχαιότερο χειρόγραφο που περιέχει το πλήρες Κείμενο της Καινής Διαθήκης και μέρος της Παλαιάς Διαθήκης.
Οι χρήστες του Ίντερνετ δεν έχουν παρά να επισκεφθούν την ιστοσελίδα www.codexsinaiticus.org.
Η ψηφιοποίησή του έγινε με τη συνεργασία βρετανικών, γερμανικών, αιγυπτιακών και ρωσικών ινστιτούτων και ο ιστοτόπος περιλαμβάνει και διευκρινήσεις στην ελληνική γλώσσα.
«Πρόκειται για έναν από τους μεγαλύτερους θησαυρούς της ανθρωπότητας» δήλωσε ο προϊστάμενος του Τμήματος Μεσαιωνικών Χειρογράφων και Χειρογράφων των Πρώιμων Χρόνων τής Βρετανικής Βιβλιοθήκης του Λονδίνου, Δρ. Σκοτ ΜακΚέντρικ.
«Το ηλικίας 1.600 ετών χειρόγραφο ανοίγει ένα ‘παράθυρο’ στην εξέλιξη του Χριστιανισμού και παρέχει στοιχεία για το πώς μεταδόθηκε το μήνυμα της Βίβλου από γενιά σε γενιά» πρόσθεσε, υπογραμμίζοντας τη σημασία που έχει η ψηφιοποίηση του Κώδικα για τους ερευνητές.
…Η γνωμοδότηση Σανιδά όμως καθαυτή θα παραμείνει ως μνημείο σύγχυσης μιας κοινωνίας και των θεσμικών της εκφράσεων που προσπαθούν να βρουν δρόμο στα νέα δεδομένα της παγκόσμιας επικοινωνίας και των νέων θεσμών που αυτά τα δεδομένα έκαναν αναγκαίους. Στη γνωμοδότηση μπλέκονται όλα: η παιδεραστία και η εξύβριση, οι ανεξάρτητες αρχές και τα τηλέφωνα, η Δικαιοσύνη και οι πάροχοι.
Αυτό δημιούργησε τα συνήθη ανακλαστικά στον κυβερνοχώρο: «Η μοναδική ασφάλεια του κ. Σανιδά απέναντι στη δυναμική του Διαδικτύου είναι η ακινησία», έγραψε σε blog ο ψευδώνυμος «SykoFantiS_Bastoyni». «Γιατί το κάνει αυτό; Για να φέρει και πάλι στο προσκήνιο τη βλακεία, τη κοινοτοπία, τη μετριότητα των κλασικών ΜΜΕ και να θέσει υπό διωγμόν την ευφυΐα, και την καινοτομία».
Χρησιμοποιούμε cookies για να σας προσφέρουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία στη σελίδα μας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε τη σελίδα, θα υποθέσουμε πως είστε ικανοποιημένοι με αυτό.