Ας φανταστούμε μια τυπική μέρα: το πρωί κλείνουμε το ξυπνητήρι που έχουμε βάλει στο κινητό τηλέφωνο με ένα άγγιγμα στην οθόνη της συσκευής. Βγαίνοντας από το σπίτι, παίρνουμε χρήματα από ένα ΑΤΜ δίνοντας όλες τις εντολές από την οθόνη. Στο αυτοκίνητο, αναζητούμε την οδό που θέλουμε να πάμε πάνω στην οθόνη του GΡS. Ο κατάλογος με τις οθόνες της καθημερινότητάς μας είναι ήδη μακρύς. Και οι σημερινοί 10χρονοι, η πρώτη Τouch Generation.
Θα είναι η πρώτη γενιά που θα ξεφυλλίζει ηλεκτρονικά βιβλία, η πρώτη που περισσότερο θα κοιτάζει το κινητό τηλέφωνο και λιγότερο θα το έχει κολλημένο στο αυτί της. Αντίθετα με τη προηγούμενες, αυτή η γενιά δεν θα καλείται να σπάσει τις οθόνες (ειδικά των τηλεοράσεων) αλλά να τις αγγίζει. Καθώς η Μicrosoft ετοιμάζεται να παρουσιάσει σε περίπου έναν μήνα τα Windows 7, χάρις στα οποία οι χρήστες των υπολογιστών θα κάνουν τα πάντα με την αφή, το μέλλον μοιάζει σχεδόν προδιαγεγραμμένο: τα παραδείγματα των συσκευών που έχουν ήδη αφήσει τα πληκτρολόγια είναι ήδη πάρα πολλά. Στα έξυπνα τηλέφωνα, για παράδειγμα, η κορεατική Ηtc είχε δώσει το σύνθημα από το 2006. Έπειτα ήρθε το ΒlackΒerry με το μοντέλο Storm και η Νokia με το Ν97 έως ότου το iΡhone έγινε το σύμβολο μιας ολόκληρης γενιάς. Χωρίς ανάσα. Υπάρχει, ωστόσο, ένα πρόβλημα: όπως φαίνεται, η αφή είναι μια ακριβή αίσθηση- τουλάχιστον μέχρι στιγμής. Το 2001 ο Μπιλ Γκέιτς είχε προφητεύσει ότι «μέσα σε 5 χρόνια τα Τablet ΡC θα έχουν αντικαταστήσει τους φορητές υπολογιστές». Από το 2006 έχουν περάσει τρία ολόκληρα χρόνια, χωρίς να έχει επαληθευτεί η προφητεία του αφεντικού της Μicrosoft. Κι ένας από τους βασικούς λόγους είναι ότι τα Τablet ΡC είναι ελκυστικά, αλλά η τιμή τους τσουχτερή. Το κοινό του στην αγορά ψάχνει και το Μicrosoft Surface, η διαδραστική επιφάνεια επεξεργασίας αρχείων που παρουσιάστηκε το 2008. Στην Ισπανία, σημειώνει η «Εl Ρais», έχουν πουληθεί μόλις 200 τέτοιες συσκευές, αν και σύμφωνα με μια έρευνα είναι το αγαπημένο γκάτζετ στις ηλικίες 13-15 ετών. Φυσικά, οι εταιρείες λαμβάνουν το μήνυμα. Οι άνθρωποι της Μicrosoft δουλεύουν χωρίς ανάσα για να παρουσιάσουν μια νέα εκδοχή, το κόστος της οποίας δεν θα ξεπερνάει τα 1.500 δολάρια (περίπου 1.000 ευρώ).
Σημαίνουν όλα αυτά ότι θα αποχαιρετήσουμε για πάντα το πληκτρολόγιο; «Όχι» δηλώνει κατηγορηματικά ο Φόρουτζαν Γκολσάνι, καθηγητής Πληροφορικής στο Κρατικό Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας. «Η χρήση των δέκα δαχτύλων παραμένει ένας πολύ αποτελεσματικός και γρήγορος τρόπος για να γράφουμε. Αν θα αλλάξει κάτι, αυτό θα είναι η παράλογη διάταξη των γραμμάτων», εξηγεί.
Την άποψη αυτή συμμερίζεται και ο Νίκολας Νεγκροπόντε, δημιουργός του Μedia Lab στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης και θεωρούμενος γκουρού της ψηφιακής εποχής: «Είτε στο τραπέζι είτε στην οθόνη, το πληκτρολόγιο θα συνεχίσει να υπάρχει», αναφέρει στη «Repubblica». «Η ιδέα τού να χρησιμοποιούμε τα δάχτυλα δεν θα πεθάνει, ούτε τα γράμματα και τα σύμβολα.
Όμως, τα εικονικά πληκτρολόγια έχουν μια επιπλέον δυνατότητα, καθώς μπορούν να τροποποιηθούν πιο εύκολα», προσθέτει δηλώνοντας βέβαιος ότι το multitouch θα στεφθεί με απόλυτη επιτυχία.
Η φυλή του αντίχειρα έρχεται από την Ιαπωνία
Η multi-touch εποχή φαίνεται ότι θα βάλει το δικό της λιθαράκι στη θεωρία της εξέλιξης, αν και από τον homo abilis μέχρι τους «ογιαγιουμπισόκου» το βήμα δεν είναι μικρό. Ο πρώτος ξεχώρισε από τον πίθηκο χάρις στον αντιτακτό αντίχειρα. Οι δεύτεροι είναι η «φυλή του αντίχειρα» στην Ιαπωνία και ξεχωρίζουν από τους γονείς τους από την ταχύτητα με την οποία πληκτρολογούν τα μηνύματα στο κινητό τους.
Με τι αποτέλεσμα; Όπως έδειξαν έρευνες, ο χάρτης των νευρώνων στους «ογιαγιουμπισόκου» είναι πιο πλούσιος από αυτόν των προγόνων τους. «Ο εγκέφαλος έχει την ικανότητα να αναδομεί τους χάρτες των αισθήσεων ανάλογα με τη χρήση», επισημαίνει ο καθηγητής Ρόμπι Τόμσον. Αποδεικνύεται επίσης ότι ο άνθρωπος είναι ένα κατ΄ εξοχήν ακουστικό ον.
Σύμφωνα με μελέτες, αν τα πληκτρολόγια δεν έκαναν θόρυβο, θα γράφαμε πιο αργά και θα κάναμε περισσότερα λάθη τουλάχιστον κατά 20%. Πραγματικό ή εικονικό, το πληκτρολόγιο του μέλλοντος θα είναι σχεδόν άχρηστο χωρίς ήχο.
Kομμένες φράσεις από τον τόμο Ομήρου Ιλιάς, Ραψωδίες Α-Μ, Μετάφραση – Επιλεγόμενα Δ.Ν.Μαρωνίτης, που κυκλοφορεί ήδη στις εκδόσεις Αγρα. Από εκεί και η φράση «πάνω νερά» στον τίτλο αυτής της σελίδας,που είναι κλεμμένη,μέσω Σαββίδη,από τα Τρία Κρυφά Ποιήματα (Θερινό Ηλιοστάσι,Θ΄)του Γιώργου Σεφέρη. Αποτυπωμένος στους επόμενους στίχους κάπως προκλητικά:
Ομως να λάμνεις στον σκοτεινό ποταμό/
πάνω νερά/
να πηγαίνεις στον αγνοημένο δρόμο/
στα τυφλά,πεισματάρης .
Που πάει να πει στη δική μας περίπτωση: γυρεύοντας την προηγούμενη Ιλιάδα μετά την επόμενη Οδύσσεια. Γιατί και πώς, είναι μεγάλη ιστορία, που δεν έχει θέση εδώ. Ας πούμε ότι η συντελεσμένη μετάφραση του δεύτερου έπους έγινε μάθημα για την ασυντέλεστη ακόμη μετάφραση του πρώτου,που έφτασε ωστόσο στη μέση του δρόμου, προσβλέποντας στο τέρμα του.Τα δύο πάντως κορυφαία έπη της αρχαϊκής επικής ποίησης (είτε συνθεμένα από τον ίδιο ποιητή είτε όχι,όπως το ήθελαν οι αλεξανδρινοί χωρίζοντες) έχουν εντυπωσιακές ομοιότητες μεταξύ τους αλλά και βαθιές διαφορές. Και εδώ βρίσκεται ο κόμπος της ιλιαδικής μετάφρασης, που πρέπει να τα βγάλει πέρα και με τις πρώτες και με τις δεύτερες. Επιμένοντας περισσότερο στις διαφορές,θυμίζω ότι η Ιλιάδα είναι έπος πολεμικό: δραματοποιεί, ανατέμνει και συμπυκνώνει τον δεκάχρονο τρωικό πόλεμο σε τετραήμερο ιλιαδικό πόλεμο που καταλήγει σε ισόπαλη τραγωδία: ο θάνατος του Πατρόκλου ισοφαρίζεται με τον θάνατο του Εκτορα.
Γενικότερα: η Ιλιάδα είναι έπος σκληρό και ακατάδεχτο· δεν σαγηνεύει τον ακροατή, όπως η αγαπησιάρα Οδύσσεια,με διηγήσεις απολόγους,που ακούγονται στο πλαίσιο ενός μεταπολεμικού νόστου,όταν ο μεγάλος κίνδυνος έχει περάσει. Τόσα φτάνουν προς το παρόν. Τα υπόλοιπα ανήκουν στην προθυμία και στην κρίση του ακροατή-αναγνώστη. Συνέχεια »
Η επιτυχία ή η αποτυχία στις εξετάσεις ίσως να οφείλεται σε ένα και μόνο γονίδιο, αναφέρουν ειδικοί του Εθνικού Πανεπιστημίου της Ταϊβάν, στην Ταϊπέι. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι έφηβοι στην Ταϊβάν που έφεραν μια συγκεκριμένη μετάλλαξη στο γονίδιο CΟΜΤ εμφάνιζαν πολύ χαμηλότερες επιδόσεις σε εθνικές εξετάσεις, σε σύγκριση με συνομηλίκους τους που έφεραν διαφορετικές εκδόσεις του γονιδίου. Συγκεκριμένα, ο ΤσουνΓιενΤσανγκ και οι συνεργάτες του συνέκριναν τις επιδόσεις 779 μαθητών- 314 αγοριών και 465 κοριτσιών- τεσσάρων σχολείων με την εκδοχή του γονιδίου CΟΜΤ που έφερε ο καθένας τους. Ανακάλυψαν ότι οι μαθητές που έφεραν δύο αντίγραφα μιας συγκεκριμένης μετάλλαξης (Μet-158) εμφάνισαν πολύ χειρότερες επιδόσεις σε σύγκριση με τους υπολοίπους και κυρίως όσους έφεραν δύο αντίγραφα της μετάλλαξης Val-158 σε διαφορετικά μαθήματα, όπως η Φυσική, οι Κοινωνικές Επιστήμες, τα Αγγλικά, τα Κινεζικά και η Εκθεση.
Δεν είναι θέμα εκτίμησης, αλλά ιστορικό γεγονός ότι στη Μακεδονία που προέλασε ο διάδοχος Κωνσταντίνος κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους το ελληνικό στοιχείο δεν ήταν παντού πλειονοτικό. Είτε το θέλουμε είτε όχι, έτσι έγιναν όλες οι «απελευθερώσεις» στην Ιστορία. Δεν προηγείτο καμιά απογραφή. Εμπαινε ο στρατός, καταλάμβανε την περιοχή και μετά ακολουθούσαν οι δάσκαλοι και οι καθηγητές που εξηγούσαν στον άρτι «απελευθερωθέντα» πληθυσμό γιατί ήταν προαιωνίως ελληνικός, βουλγαρικός, σερβικός ή σουαχίλι. Και αν κάποιος έφερνε αντίρρηση, η κατήχηση συνεχιζόταν με άλλα μέσα.
Ετσι γίνονταν τότε τα πράγματα, έτσι χτίστηκαν όλα τα κράτη-έθνη, έτσι αναπτύχθηκαν και οι εθνικισμοί στα Βαλκάνια. Δεν γίνονταν δημοψηφίσματα για να αποφασίσει ο πληθυσμός αν θέλει να συμβιώσει, όπως έγινε με το σχέδιο Ανάν, ούτε υπήρχε η σκέψη για προστασία των μειονοτήτων. Γενικώς, όποιος προλάβαινε «απελευθέρωνε». Οι Ελληνες πρόλαβαν τη Θεσσαλονίκη και οι Σέρβοι το Μοναστήρι. Καλώς ή κακώς έτσι γράφτηκε η Ιστορία και αυτή η Ιστορία είναι μία. Οι ιστορικοί μπορεί να διαφωνούν στην ερμηνεία των γεγονότων, συμφωνούν όμως στα γεγονότα καθαυτά. Μπορεί να αναθεωρηθούν πτυχές της Ιστορίας όταν έρθουν νέα στοιχεία στο φως ή μπορεί τα υπάρχοντα στοιχεία να δεθούν σε μια νέα θεωρία. Πιθανώς τώρα που εξελίσσονται οι ασκήσεις επί χάρτου στην Ιστορία, κάποιοι να διαφωνήσουν εκ των υστέρων για την απόφαση του Βενιζέλου να προελάσει ο ελληνικός στρατός στη Θεσσαλονίκη, αντί του Μοναστηρίου όπου ο ελληνόφωνος πληθυσμός ήταν μεγαλύτερος. Αλλά το «τι θα γινόταν αν…» είναι δουλειά άλλων.
Πόσο κοστίζει το τίποτα; Πόσα θα δίνατε εσείς για να αποκτήσετε «αέρα κοπανιστό»; Μη βιαστείτε να απαντήσετε «ούτε σεντ», γιατί μπορεί να έχετε ήδη κάνει την… κατάθεσή σας!Μη σας ξεγελούν οι χαμογελαστές φατσούλες και τα ζωηρά χρώματα! Αυτοί οι e – τραπεζίτες ζητούν αληθινά λεφτά για εικονικά «καλούδια» Μη σας ξεγελούν οι χαμογελαστές φατσούλες και τα ζωηρά χρώματα! Αυτοί οι e – τραπεζίτες ζητούν αληθινά λεφτά για εικονικά «καλούδια» Παρότι η οικονομία κατακρημνίζεται και πάει, παρότι τα λεφτά στις περισσότερες οικογένειες φτάνουν μόνο για τα απολύτως απαραίτητα, όσο και αν σας φανεί περίεργο, σαΐνια καταφέρνουν να κάνουν περιουσίες δισεκατομμυρίων πουλώντας από το Διαδίκτυο… τίποτα! Τουλάχιστον τίποτα χειροπιαστό. Τι πωλούν; Ρουχαλάκια, επιπλάκια, κοσμηματάκια, όχι για ανθρώπους φυσικά, αλλά για avatars! Για τους εικονικούς χαρακτήρες, δηλαδή, που χιλιάδες κόσμου υποδύονται στο Ιντερνετ.
Αν είστε έστω και στο ελάχιστο εξοικειωμένοι με τα διαδικτυακά παιχνίδια, αν έχετε παίξει «second life» ή έστω κάποια από τις δεκάδες εφαρμογές του facebook (farmville, pet society κ.ά.), θα ξέρετε ότι προκειμένου να «ψωνίσετε» καλούδια για το avatar σας, τους e-χαρακτήρες σας, τα e-ζωάκια σας κ.λπ. πρέπει να κερδίσετε πόντους (κάτι που αργεί να γίνει και απαιτεί ώρες παιχνιδιού). Ή να δώσετε μέσω κάρτας και pay pal κάποιο μικρό ποσό που εσείς επιλέγετε. Ή και τα δύο.
Και παρότι στην αρχή όλοι παίζουν συγκρατημένα και δεν σκέφτονται να δώσουν λίγα ευρούλια για να κυλήσει ευκολότερα το παιχνίδι, στην πορεία είναι πολλοί αυτοί που αποφασίζουν να ενδώσουν.
Τα ποσά (συνήθως) δεν είναι μεγάλα. Δύο ευρώ τον μήνα υπολογίζεται ότι δίνουν οι περισσότεροι από όσους παίζουν. Μόνο που αν πολλαπλασιάσετε αυτό το ποσό επί τα εκατομμύρια των παικτών παγκοσμίως, θα καταλάβετε ότι μιλάμε για ποσά αστρονομικά. Και δεν είναι καθόλου υπερβολή ότι τα εικονικά καλούδια είναι μια φάμπρικα ραγδαία αναπτυσσόμενη, με υπέρογκα κέρδη. Δεν δίνουν όλοι, θα μου πείτε. Σωστά. Αλλά σκεφτείτε ότι υπάρχουν και οι «βαριές» περιπτώσεις όσων καταθέτουν περισσότερα από 10-20 ευρώ μηνιαίως. Τώρα η εικόνα που έχετε είναι πιο συγκεκριμένη.
Γιατί όμως κάποιος να δώσει χρήματα για «αέρα»; Κατ’ αρχήν, επειδή, όπως έχουν γίνει τα πράγματα, είναι λεφτά χωρίς αξία. Με δυο-τρία ευρώ τον μήνα δεν αγοράζει κανείς (σχεδόν) τίποτα. Και δεδομένου ότι οι έξοδοι έχουν μειωθεί λόγω κρίσης, όσοι μένουν σπίτι δικτυωμένοι μπροστά στο pc τους δεν θεωρούν σπατάλη να επενδύσουν ελάχιστα για να προχωρήσουν το παιχνίδι τους. Αλλωστε, αυτό είναι πολλές φορές η μόνη τους διασκέδαση.
Στις ασιατικές χώρες ο ετήσιος τζίρος από εικονικά «μαραφετάκια» ξεπερνά τα 5 δισ. δολάρια. Και όσο πάει, το ποσό αυξάνεται. Οι οικονομολόγοι προβλέπουν ότι το 2015 τα έσοδα από αυτή τη φάμπρικα θα ξεπεράσουν τα 17 δισ. δολάρια. Περί το 1 δισ. δίνουν και οι Αμερικανοί. Στη χώρα μας το φαινόμενο δεν είναι τόσο ευρέως διαδεδομένο. Ομως σταματήστε ένα λεπτό και σκεφτείτε: είστε απόλυτα σίγουροι ότι δεν γνωρίζετε κανέναν που να έχει δώσει χρήματα για να προικίσει το avatar του;
Γερνούν τα κλασικά έργα; Μήπως χρειάζονται κι αυτά το δικό τους «λίφτινγκ»; Και με ποιον τρόπο ακριβώς;Οι εκδόσεις «Εστία», που έτσι κι αλλιώς στη βιβλιοθήκη τους έχουν μερικά από τα σημαντικότερα έργα της νεότερης ελληνικής πεζογραφίας, αποφάσισαν να τα επανεκδώσουν, επιδιώκοντας ένα λογοτεχνικό «λίφτινγκ» σε μερικά από τα πλέον κλασικά κείμενα της νεότερης πεζογραφίας. Ετσι, όλα τα βιβλία της Πηνελόπης Δέλτα θα επανεκδοθούν σταδιακά και θα περιλαμβάνουν χρονολόγιο του Αλέκου Π. Ζάννα (επιμελητή του έργου της Δέλτα), στο οποίο θα αναφέρονται τα σημαντικά γεγονότα της ζωής της, καθώς και παράλληλα γεγονότα της πολιτικής, κοινωνικής και πνευματικής ζωής στην Ελλάδα και τον κόσμο. Ταυτόχρονα κάθε νέα έκδοση των έργων της Δέλτα θα συνοδεύεται από ένα επίμετρο, που θα εντάσσει το συγκεκριμένο βιβλίο στη σημερινή εποχή, χωρίς να παραβλέπει τη διαχρονία του.
Μεγάλωσα με τα βιβλία της Π.Σ.Δέλτα οπότε αυτή η είδηση με ταξιδεύει πίσω στα παιδικά μου χρόνια που βυθιζόμουν στις περιπέτειες του Μίκη Ζέζα και του Μάγκα… Μέσα απ’ τα βιβλία της, ζωντανεύουν οι μύθοι, οι θρύλοι κι η ιστορία της Ελλάδας. Σκιαγραφεί τον Έλληνα, στην ιστορική του πορεία, με τον μοναδικό δικό της τρόπο. Η γλώσσα της απλή, σαν της μάνας που μιλάει στα παιδιά της, στάζει Ελλάδα στις ψυχές όσων την διαβάσουν. Αυτή η αγάπη της για την πατρίδα έμελλε να αποβεί μοιραία για την ίδια, στην μετέπειτα πορεία της αφού έθεσε τέρμα στη ζωή της μόλις οι Γερμανοί κατακτητές πάτησαν στην Αθήνα.
Με μερικούς έχουμε καιρό να τα πούμε από κοντά. Με άλλους μάλλον θα συναντηθούμε αρχές Οκτώβρη στα θρανία της επιμόρφωσης καιρού και γρίπης επιτρεπόντων -πάντα. Να σας ενημερώσουμε σε κάθε περίπτωση ότι το περιοδικό Νέα Παιδεία σε συνεργασία με τις εκδόσεις Ζήτη διοργανώνουν την ημερίδα:
«Διδασκαλία και μάθηση στο σημερινό σχολείο μέσα από την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών (Γλώσσα – Ιστορία – Αρχαία Ελληνικά)».
Θα μιλήσουν:
Τερέζα Γιακουμάτου, φιλόλογος, επιμορφώτρια ΤΠΕ
Ευγενία Ψυχογιού, φιλόλογος – σχολικός σύμβουλος
Μαρία Ξέστερνου, φιλόλογος – Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου
Παναγιώτης Χαλούλος, ιστορικός
Μαρία Ακριτίδου, Φιλόλογος – Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας.
Θα συντονίσει ο Διευθυντής της Νέας Παιδείας Κώστας Αγγελάκος.
Μετά τις ομιλίες θα ακολουθήσει συζήτηση.
Το γνωστό site microblogging κατόρθωσε να «σηκώσει» τους χρήστες του από τα PC τους και να τους προσκαλέσει σε διήμερο συνέδριο στο Λος Άντζελες (22-23 Σεπτεμβρίου). Στην ατζέντα βρέθηκαν αρκετά θέματα, μεταξύ των οποίων και η σημασία του Twitter στην οργάνωση πολιτικών διαμαρτυριών σε παγκόσμιο επίπεδο.
Στο συνέδριο παρευρέθησαν -φυσικά ή online- ονόματα από διάφορους χώρους, όπως ο δήμαρχος του Σαν Φρανσίσκο, Γκάβιν Νιούσομ και ο skateboarder Τόνι Χοκ. Ο πρώτος, μάλιστα, μίλησε στους παρευρισκόμενους από το Skype λέγοντας ότι «προσπαθεί να χρησιμοποιήσει το Twitter και την τεχνολογία του για τη βελτίωση της διακυβέρνησης στην πόλη».
Από το χώρο της μουσικής, στο συνέδριο παρευρέθησαν ο ράπερ Chamillionaire και ο Curt Smith των Tears for Fears όπου μίλησαν για το πώς οι μουσικοί μπορούν να ωφεληθούν από το Twitter. «Μπορώ να μιλάω άμεσα στους ανθρώπους χωρίς να παρεμβαίνει κάποιος μεταφραστής», είπε χαρακτηριστικά ο Smith. «Είναι επίσης ένας ωραίος τρόπος να διαλύσεις μια φήμη», συμπλήρωσε ο Chamillionaire.
Διαλέγω από τις εκδηλώσεις του Μεγάρου αυτές που παρουσιάζουν φιλολογικό ενδιαφέρον:
Στις 12 Οκτωβρίου στρογγυλό τραπέζι με τίτλο «Το Βυζάντιο και η αρχαία ελληνική σκέψη» και θέμα την αντιγραφή και μετάφραση των αρχαίων κειμένων αλλά και τον ρόλο των πνευματικών κέντρων της εποχής. Τη διεθνή αυτή συνάντηση θα συντονίσει η πρύτανις Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ .
Θα φιλοξενηθεί επίσης ημερίδα με θέμα «Οι βιβλιοθήκες τον 21ο αιώνα: καινοτομία- Δημιουργικότητα και κοινωνικά δίκτυα»
Ο καθηγητής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Κλήμης Ναυρίδης θα μιλήσει στις 18/11 με θέμα «Η βία στο σχολείο» και στις 24 του μηνός η ποιήτρια Τζένη Μαστοράκη, στο πλαίσιο του κύκλου «Η ποιητική γενιά του ΄70». Με την ίδια θεματική θα μιλήσει και ο Διονύσης Καψάλης στις 10/12. Τη σχέση του φαγητού με τις τέχνες, τη ζωγραφική και τον κινηματογράφο θα εξερευνήσουν στις ομιλίες τους οι συγγραφείς Γιάννης Ευσταθιάδης και Αχιλλέας Κυριακίδης και ο ιστορικός τέχνης Μάνος Στεφανίδης (8/12).
Στη Γερμανία μαθητές με ονόματα όπως Γιάκομπ, Μαξιμίλιαν ή Αλεξάντερ και μαθήτριες με ονόματα όπως Χάνα, Σοφίε ή Σαρλότε θα τύχουν καλύτερης αντιμετώπισης από δασκάλους και καθηγητές, διότι στην πλειονότητά τους θα θεωρηθούν εκ των προτέρων «καλοί και πειθαρχημένοι». Αν όμως ένα παιδί λέγεται Τζάστιν, Μορίς, Αντζελίνα ή Σαντάλ θα δημιουργήσει κακή εντύπωση. Σύμφωνα με έρευνα γερμανικού πανεπιστημίου σε 2.000 δείγματα, τα παραδοσιακά γερμανικά ονόματα προδιαθέτουν θετικά τους διδάσκοντες, ενώ τα ξενόφερτα ή όσα τιμούν διασημότητες δημιουργούν ισχυρές προκαταλήψεις. Η έρευνα έδειξε ότι είναι πιθανότερο παιδιά με ονόματα αστέρων της τηλεόρασης και του κινηματογράφου να προέρχονται από οικογένειες λιγότερο μορφωμένες και εύπορες.
Λοιπόν ποια είναι τα αγαπημένα σας; Είναι αλήθεια ότι σιγά-σιγά εξαφανίζονται οι Γιωργάκηδες και πληθαίνουν οι Ιάσονες, Ορέστηδες… Αλλά πείτε μας ποια ονόματα σας εμπνέουν εμπιστοσύνη; Αν θέλετε να αναζητήσετε τη σημασία του ονόματός σας, σας βρήκα το www.behindthename.com
Βρετανική επιστημονική έρευνα αποδεικνύει ότι η εκμάθηση ενός μουσικού οργάνου είναι πολλαπλά ωφέλιμη για τη συμπεριφορά των παιδιών, την μνήμη και τη νοημοσύνη τους.
Η μελέτη έγινε από ερευνητές του Ινστιτούτου Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, με επικεφαλής την κυρία Σούζαν Χάλαμ, σύμφωνα με τους «Τάιμς» του Λονδίνου. Η έρευνα διαπίστωσε, μεταξύ άλλων, ότι η εκμάθηση ενός μουσικού οργάνου μεγαλώνει την αριστερή πλευρά του εγκεφάλου, βελτιώνοντας την μνημονική ικανότητα ενός μαθητή κατά 20% περίπου.
Επίσης η μελέτη βρήκε ότι, με το πέρασμα του χρόνου, τα μαθήματα μουσικής αύξησαν αισθητά το δείκτη νοημοσύνης των παιδιών και μάλιστα περισσότερο (7 μονάδες) σε σχέση με άλλες δραστηριότητες, όπως τα μαθήματα θεατρικής εκπαίδευσης (4,3 μονάδες).
Αρκετές επιστημονικές έρευνες έχουν ήδη δείξει ότι το παίξιμο ενός μουσικού οργάνου βελτιώνει εν γένει τη συμπεριφορά ενός παιδιού μέσα στην κοινωνία.
Σύμφωνα με τη βρετανίδα ερευνήτρια, αυτό συμβαίνει επειδή η μουσική εκπαίδευση σε μικρές ομάδες μουσικών απαιτεί την ανάπτυξη εμπιστοσύνης, αλληλοσεβασμού και πνεύματος συναίνεσης.
Η νέα μελέτη επισημαίνει την ανάγκη το κράτος να ενθαρρύνει τη δωρεάν μουσική παιδεία και να δώσει περισσότερες ευκαιρίες στους μαθητές να μάθουν ένα μουσικό όργανο.
“Το δόγμα διχάζει, η αμφιβολία ενώνει. Είμαστε υπεύθυνοι για την Ιστορία”. Κορνήλιος Καστοριάδης
Η «παιδεία» μας τις τελευταίες δεκαετίες έχει πάψει να είναι δωρεάν. Είναι περίεργο γιατί επιμένει να αυτοαποκαλείται έτσι. Τα σχολεία είναι διαλυμένα. Η δευτεροβάθμια και πρωτοβάθμια εκπαίδευση μαστίζεται από τους μαθητοπατέρες, την εργαλειακή γνώση και την αχαλίνωτη κομματοκρατία. Τις προάλλες συζητάγαμε με μία φίλη που έχει μπουχτίσει με την κακοδιοίκηση στα σχολεία κι αποφάσισε να θέσει υποψηφιότητα για διευθύντρια. Ομως οι γνωρίζοντες τα πράγματα, την ενημέρωσαν ότι οι θέσεις των διευθυντών δίνονται μόνο με μπιλιετάκια πολιτικών.Και έσπευσαν να την παρηγορήσουν, “τι τα θες τώρα; για 300 ευρώ να τραβιέσαι;” Αντε τώρα να τους πείσεις ότι δεν το κάνει για το επιμίσθιο…
Οι μαθητές μας καταφεύγουν στα φροντιστήρια προκειμένου να εξασφαλίσουν το πολυπόθητο εισιτήριο στο πανεπιστήμιο. Εκεί θα κατανοήσουν πώς λειτουργεί το σύστημα. “Γράψου στη νεολαία κι εξασφάλισε πέντε μαθηματάκια”. Οι νεολαίες κατεβαίνουν οργανωμένες με σκονάκια στις εξετάσεις. Συνδικαλιστικά δικαιώματα, καταλήψεις, ατέλειωτες χαμένες ώρες σε «συνεδριάσεις», όπου η ήσσων προσπάθεια ονομάζεται προοδευτικότητα και το μισανθρωπικό μένος για τυφλές καταστροφές ή η αναρρίχηση των μετρίων, επανάσταση.
Κι όμως οι δάσκαλοι, είναι οι μόνοι που μπορούν -αν τελικά μπορούν- κι αυτοί ν’ αναστείλουν την προϊούσα φθορά πλάθοντας έναν διαφορετικό τύπο Ελληνα από τον παχύσαρκο τηλεθεατή – πελάτη των πολιτικών.
Αλλά δεν βλέπω φως. Αυτό που βλέπω είναι ένα «επανιδρυθέν» κράτος που ετοιμάζεται για μία νέα «διακυβέρνηση» με ανεπίληπτους λειτουργούς και αδέκαστους θεσμούς, ένα κράτος που θύει αποκλειστικά και ομνύει στον πολιτισμό και τη μόρφωση και που διαχειρίζεται τα δημόσια πράγματα «σεμνοπρεπώς και με ελληνοχριστιανική ταπεινοφροσύνη». Τώρα που γράφω κάποιοι προβάρουν τα κουστούμια τους. Κάποιοι άλλοι χαμογελούν γιατί ήρθε πάλι η ώρα της εξουσίας τους. Τα οφίκια μοιράζονται. Η ιστορία επαναλαμβάνεται ως φάρσα. Πτώχευση σε όλα τα επίπεδα.
Είναι δεδομένο ότι το Διαδίκτυο έφερε μια πιο ισότιμη πρόσβαση στη γνώση. Ζούμε ένα κύμα εκδημοκρατισμού της γνώσης· γεωγραφικό και ταξικό. Παλιότερα, για να δει κανείς τη βιβλιοθήκη του Κέμπριτζ, έπρεπε να ταξιδέψει χιλιάδες χιλιόμετρα. Σήμερα, μπορεί να βρει τα βιβλία της από το γραφείο του. Παλιότερα, έπρεπε να έχει κάποιος λεφτά για να παρακολουθήσει μαθήματα του ΜΙΤ. Σήμερα, έρχονται διαδικτυακά σπίτι του.
Σ’ αυτόν τον υπαρκτό εκδημοκρατισμό της γνώσης ορθώνονται τρεις γκρίνιες. Η μία είναι η άρνηση της τεχνολογίας, εξαιτίας των πιθανών κινδύνων που έχει η ανάπτυξή της. Ο Πολ Βιρίλιο, για παράδειγμα, έγραψε την «Πληροφοριακή Βόμβα». Είναι σίγουρος ότι η κοινωνία της γνώσης ενέχει κινδύνους, αλλά άγνωστους. Δεν τους ξέρει, αλλά… υπάρχουν. Μεταμοντέρνος λόγος λέγεται αυτό.
Η δεύτερη γκρίνια έχει να κάνει με «τα παιδάκια της Αφρικής». Το ακούμε για κάθε νέα τεχνολογία: «Τι να το κάνω εγώ το εμβόλιο για το Αλτσχάιμερ, όταν τα παιδιά της Αφρικής δεν έχουν ούτε ασπιρίνη για τον πυρετό;». Το επιχείρημα έχει εν μέρει λογική. Πραγματικά «τι να το κάνεις το εμβόλιο για το Αλτσχάιμερ, αν δεν έχεις Αλτσχάιμερ;». Αν όμως αποκτήσεις, το πρώτο που ξεχνάς είναι τα «παιδάκια της Αφρικής».
Η τρίτη γκρίνια έχει να κάνει με το διαβόητο «ψηφιακό χάσμα». Βέβαια, καμιά τεχνολογία, καμιά επιστημονική επανάσταση δεν διαχέεται αμέσως σε όλη την υφήλιο. Ο Γουτεμβέργιος τύπωσε την πρώτη Βίβλο το 1455, στην Ελλάδα η τυπογραφία ήρθε στις αρχές του 19ου αιώνα. Οσο για το τυπωμένο βιβλίο, ακόμη πασχίζουμε να γίνει κτήμα του ελληνικού λαού. Το σημαντικό, όμως, είναι ότι η επανάσταση έγινε και ακόμη προχωρεί. Εξάλλου, αυτοί που μιλούν για ψηφιακό χάσμα στην Αφρική πρέπει να αναλογιστούν ποιο είναι το τυπογραφικό χάσμα του δυτικού κόσμου με την Αφρική.
Πολύ περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να μετέχουν ισότιμα στην κοινωνία της γνώσης και πλέον όχι μόνον ως αναγνώστες, αλλά και ως συγγραφείς. Στον κυβερνοχώρο, οικονομικά και τεχνολογικά όλοι βρίσκονται στο ίδιο σημείο εκκίνησης. Στο Διαδίκτυο, το άρθρο ενός δημοσιογράφου είναι εξίσου προσβάσιμο με το άρθρο ενός πιτσιρίκου. Και στην περίπτωση του γνωστού «πιτσιρίκου» έχει και μεγαλύτερη αναγνωσιμότητα απ’ ό, τι τα άρθρα πολλών καθιερωμένων δημοσιογράφων. Δηλαδή, τα δίκτυα επικοινωνιών ισοπεδώνουν παλιές ιεραρχίες της βιομηχανικής κοινωνίας και απομένει να δούμε αν θα συνθέσουν νέες. Και δεν μιλάμε μόνο για το Ιnternet. Παρατηρήθηκε στις επιχειρήσεις ότι τα εσωτερικά δίκτυα επικοινωνιών έκαναν παρωχημένες πολλές θέσεις εργασίας εργοδηγών και άλλων εργαζομένων που χαρακτηρίζονται από τον όρο «middle management». Τα μεσαία στελέχη μιας επιχείρησης χρειάζονται για να μεταφέρουν τις εντολές της διοίκησης από τα πάνω προς τα κάτω. Οι γραφειοκράτες οποιουδήποτε μηχανισμού αυτόν τον ρόλο επιτελούν. Πολλοί έχασαν τη δουλειά τους επειδή τα ηλεκτρονικά δίκτυα έκαναν τον ρόλο τους παρωχημένο.
Τα δίκτυα υπολογιστών, λοιπόν, ισοπεδώνουν ιεραρχίες. Στον κυβερνοχώρο λειτουργεί καθένας σύμφωνα με τις ανάγκες του και τις δυνατότητές του. Αυτό όμως δημιουργεί έναν κατακερματισμό της εμπειρίας που τρομάζει πολλούς. Είναι διαφορετικά και πολύ πιο εύκολα τα πράγματα αν έχεις τρεις εφημερίδες να ορίζουν την πολιτική ατζέντα, δύο κανάλια που σου επισημαίνουν τι είναι σημαντικό να δεις και (γιατί όχι;) να σκεφτείς και αν έχεις δέκα βιβλία τον χρόνο για να διαμορφώσεις φιλοσοφία ζωής, αντί να έχεις εκατομμύρια από δαύτα και να ψάχνεις να βρεις άκρη. Σίγουρα, οι παρέες, οι κοινότητες δένονται πάρα πολύ όταν όλοι έχουν δει τον «Αγνωστο Πόλεμο» κι έχουν ένα κοινό θέμα συζήτησης, αντί να πας την επόμενη μέρα στο γραφείο και ο ένας να έχει δει Αντέννα, ο άλλος MTV, ο τρίτος CNN, ο τέταρτος ένα βίντεο στο YouTube κ. λπ. Η κοινότητα χρειάζεται την κοινή εμπειρία για να είναι κοινότητα. Από την άλλη, όλη αυτή η πληθώρα διαθέσιμων πληροφοριών μετατρέπεται σε άγχος. «Πληροφοριακό άγχος» το ονομάζουν κάποιοι ψυχολόγοι: να προλάβω να δω το ένα, να διαβάσω το άλλο, να μη χάσω το τρίτο κ. λπ. ώστε να μην είμαι εκτός θέματος και εκτός της κοινότητας όπου ζω και λειτουργώ. Αυτό το άγχος είναι λογικό να υπάρχει και να μεγεθύνεται, όσο μεγαλώνει το ποσό των πληροφοριών που όλοι έχουμε διαθέσιμες.
Ολα αυτά είναι πραγματικά, αλλά το ίδιο θα έλεγε κι ένας μοναχός του Μεσαίωνα βλέποντας την πλημμύρα των αιρετικών κειμένων που άρχισαν να βγαίνουν από τις τυπογραφικές μηχανές. Δεύτερον, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η πληροφορική επανάσταση είναι σε μετάβαση και κάθε επανάσταση σε μετάβαση διασπείρει σύγχυση. Το παλιό δεν έχει πεθάνει και το καινούργιο δεν έχει γεννηθεί. Είναι η περίοδος που στη μελέτη των επιστημονικών επαναστάσεων ο Τόμας Κουν ονομάζει «περίοδο της ιδιόρρυθμης επιστήμης». Τότε, γράφει, όλοι οι επιστήμονες νιώθουν ότι έχουν χάσει το έδαφος κάτω από τα πόδια τους και υπήρχαν πολλά ιστορικά παραδείγματα επιστημόνων που εγκατέλειψαν τη θεραπεία της επιστήμης επειδή ακριβώς δεν είχαν πού να σταθούν. Τρίτον, ακόμη και στον παλιό κόσμο της τυπογραφίας, τα ΜΜΕ είχαν υπονομεύσει με πολλή επιτυχία «την αίσθησή μας για το τι είναι αληθές και τι όχι, τι είναι πραγματικό και τι φανταστικό».
Ενάντια στην τεχνολογική πρόοδο
Τις τελευταίες δεκαετίες έχει αναπτυχθεί ένας «προοδευτικός συντηρητισμός» για κάθε νέα τεχνολογία. Ο πιο εμφανής εκφράζεται από πολλούς εκπροσώπους των οικολογικών κινημάτων. Η άρνηση της τεχνολογικής προόδου γίνεται λίγο της μόδας. Τη δεκαετία του 1970, το τρομερό παιδί του «Μάη του ’68», ο σκιτσογράφος Reiser, είχε φτιάξει ένα κόμικ για να διακωμωδήσει αυτή την άρνηση του εκδημοκρατισμού που φέρνει η τεχνολογία. «Οταν (παλιά) οι πλούσιοι είχαν αυτοκίνητο, ήταν σημαντικό γεγονός. Τώρα που οι φτωχοί έχουν αυτοκίνητο, είναι καταστροφή». «Οταν οι πλούσιοι πήγαιναν για μπάνιο στη θάλασσα, ήταν κάτι αξιοπερίεργο. Οταν οι φτωχοί πάνε για μπάνιο στη θάλασσα, είναι επιδρομή». «Οταν οι πλούσιοι πήγαιναν σε εξωτικά μέρη, γίνονταν βιβλία και συζητήσεις. Τώρα που πηγαίνει και η μεσαία τάξη, καταστρέφεται ο πλανήτης». Θα μπορούσαμε να το συμπληρώσουμε, λέγοντας «όταν έγραφαν μόνο… λίγοι, είχαμε πρόοδο. Τώρα που γράφουν πολλοί, έχουμε καταστροφή της κουλτούρας».
Δύο ηλικιωμένοι αμερικανοί συγγραφείς, o Tόμας Κάθκαρτ και ο Ντάνιελ Κλάιν, περιγράφουν τον κόσμο της φιλοσοφίας μέσα από αστεία και ανέκδοτα, σε μια επιτυχημένη προσπάθεια να κάνουν τις ιδέες και τις αιώνιες αναζητήσεις του ανθρώπου πιο προσιτές στο ευρύ κοινό.
Οι Αμερικανοί Ντάνιελ Κλάιν και Τόμας Κάθκαρτ χτύπησαν φλέβα χρυσού όταν εμπνεύστηκαν την ιδέα για το βιβλίο «Ο Πλάτων και ο Πλατύπους μπαίνουν σε ένα μπαρ. Κατανόηση της φιλοσοφίας μέσα από ανέκδοτα» (Πλατύπους Εκδοτική), το οποίο έγινε μπεστ σέλερ στις Ηνωμένες Πολιτείες όταν πρωτοκυκλοφόρησε το 2006, ενώ μεταφράστηκε σε 20 γλώσσες. Πρόκειται για μια σύντομη αλλά περιεκτική αναφορά στα σημαντικότερα φιλοσοφικά ρεύματα, σε συνδυασμό με ανέκδοτα που καθιστούν πιο κατανοητή τη δυσνόητη για τους πολλούς ανώτερη αυτή γνώση.
Η διαδικτυακή τηλεόραση έχει γίνει τόσο δημοφιλής που αρκετοί μιντιακοί δίαυλοι θέλουν να την ενσωματώσουν στην τηλεοπτική συσκευή που βρίσκεται στο σαλόνι. Εντός μερικών μηνών, οι Γερμανοί τηλεθεατές με ειδικά εξοπλισμένες συσκευές θα μπορούν να παρακολουθούν διαδικτυακά προγράμματα των κρατικών διαύλων. Έτσι, οι χρήστες θα έχουν τη δυνατότητα να μην χάνουν κανένα επεισόδιο της αγαπημένης τους εκπομπής και να το βλέπουν όποτε θέλουν από τις οθόνες των PC τους.
Στη Βρετανία, το BBC σε συνεργασία με άλλες εταιρείες, προσπαθεί να υλοποιήσει ένα φιλόδοξο σχέδιο όπου μια πλειάδα προγραμμάτων και διαδραστικών υπηρεσιών θα εμφανίζονται στις τηλεοπτικές συσκευές, με τέτοιο τρόπο ώστε ο τηλεθεατής να προλαβαίνει ότι δεν είδε (catch-up service). Ο βρετανικός «κολοσσός» μάλιστα σκοπεύει να ρίξει στην αγορά το νέο του προϊόν μέχρι και τον επόμενο χρόνο.
Παρόμοιες υπηρεσίες όπως το iPlayer (ΒBC) στη Βρετανία και το Hulu στις ΗΠΑ έχουν προσελκύσει εκατομμύρια διαδικτυακούς χρήστες -που ενδεχομένως έχουν πολύ φορτωμένα ωράρια- στο να παρακολουθούν τηλεοπτικά προγράμματα. Ωστόσο, η συνήθεια αυτή εντοπίζεται μόνο μπροστά σε οθόνες υπολογιστών.
Η νέα τεχνολογία, που φέρει τον τίτλο «υβριδική τηλεόραση» και χρησιμοποιεί τόσο την ασύρματη μετάδοση όσο και τις δορυφορικές συνδέσεις, αναμένεται ότι θα προσφέρει μεγαλύτερες προοπτικές. Το τηλεχειριστήριο θα μετατραπεί σ’ ένα ισχυρό εργαλείο της ψηφιακής σύγκλισης.
Υποστηρικτές αυτής της τεχνολογίας λένε ότι θα ανοίξει τον «ασκό του Αιόλου» όπως το iPhone της Αpple με τους ανεξάρτητους δημιουργούς εφαρμογών να βρίσκουν ευρύ πεδίο ενασχόλησης. Φανταστείτε να παρακολουθείτε μια εκπομπή μαγειρικής και στο τέλος της να εμφανίζεται μια σελίδα με links σε παρόμοια, αρχειοθετημένα προγράμματα ή ακόμη και στα sites των εταιρειών που πουλάνε τα συστατικά της συνταγής.
Χρησιμοποιούμε cookies για να σας προσφέρουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία στη σελίδα μας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε τη σελίδα, θα υποθέσουμε πως είστε ικανοποιημένοι με αυτό.