από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Β΄ λυκείου (11) – Οικονομία και κοινωνία στη Δυτική Ευρώπη. Φεουδαρχία

Όργωμα τον Μάρτιο, κάτω από ένα φεουδαλικό πύργο. [πηγή: Βικιπαίδεια]

 

Οικονομία και κοινωνία στη Δυτική Ευρώπη. Φεουδαρχία

 

Βασικά σημεία

 

α. Χαρακτηριστικά και εξέλιξη

– Φραγκικό Κράτος: αγροτική κοινωνία. Λόγω ανασφάλειας την εποχή των Μεροβίγγειων βασιλιάδων (μέσα 4ου – μέσα 8ου αι.) οι αδύναμοι μπαίνουν υπό την προστασία των ισχυρών και εξαρτώνται από αυτούς.

– Οι ανώτεροι (φεουδάρχες) παραχωρούν γη (φέουδο) και προσφέρουν βοήθεια στους υποτελείς (βασάλους), αλλά απαιτούν πίστη, υποταγή και άλλες υπηρεσίες → φεουδαρχική κοινωνία.

– Η σύνδεση φεουδάρχη και βασάλου γινόταν με επίσημη τελετή: την τελετή της περιβολής.

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Γ΄ λυκείου (7) – Προσπάθειες για τον εκσυγχρονισμό της Ελλάδας

Η εδαφική επέκταση της Ελλάδας (πηγή: Wikimedia Commons)

 

 

Προσπάθειες για τον εκσυγχρονισμό της Ελλάδας

 

Η κατάσταση στο ελληνικό κράτος κατά την πρώτη πεντηκονταετία του βίου του

1. Εδαφική επέκταση: στην Ελλάδα παρσχωρούνται τα Επτάνησα (1863) από τη Βρετανία και η Θεσσαλία (1881) από την Οθωμανική Αυτοκρατορία (Συνέδριο Βερολίνου, 1878). Παραμένουν «αλύτρωτες»: Ήπειρος, Μακεδονία, Θράκη, Κρήτη και νησιά του Αιγαίου.

2. Παραμένουν οι παλιές μορφές διακυβέρνησης, παρά τους θεσμούς που εισήχθησαν με τα συντάγματα του 1844 και 1867.

3. Γεωργία και κτηνοτροφία ήταν οι κύριες παραγωγικές δραστηριότητες. Η μεταποίηση αναπτυσσόταν αργά.

4. Εμπόριο: αξιόλογη ανάπτυξη χάρη στον Ελληνισμό της Διασποράς.

Έλληνες της Διασποράς: ο όρος χρησιμοποιείται για να δηλώσει είτε τους Έλληνες που μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης κατέφυγαν στη Δύση, είτε τον παροικιακό ελληνισμό της εποχής της Τουρκοκρατίας ή τον απόδημο ελληνισμό των νεότερων χρόνων.

[πηγή: σχολικό βιβλίο, σελ.242]

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Β΄ λυκείου (10) – Η διεθνής ακτινοβολία του Βυζαντίου

Αντιπροσωπεία Κροατών και Σέρβων συνομιλεί με τον αυτοκράτορα Βασίλειο Α΄ (867-886). Μικρογραφία στο χειρόγραφο της Σύνοψης Ιστοριών του Ιωάννη Σκυλίτζη. [πηγή: Βικιπαίδεια]

 

Η διεθνής ακτινοβολία του Βυζαντίου

 

Βασικά σημεία

α. Βυζαντινή διπλωματία

  • Στον Μεσαίωνα δεν υπήρχαν πρεσβείες και προξενεία.
  • Τα κράτη συζητούσαν τα ζητήματα που τους απασχολούσαν με απεσταλμένους (πρόσωπα ιερά και απαραβίαστα).

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Β΄ λυκείου (9) – Κοινωνία και Νομοθεσία

Σκηνές αγροτικής ζωής σε βυζαντινό Ευαγγέλιο του 11ου αιώνα. [πηγή: Βικιπαίδεια]

 

Κοινωνία

 

Βασικά σημεία

 

α. Η ανώτερη αριστοκρατία

ως 8ο αι. μεγαλογαιοκτήμονες (δυνατοί)· από τον 8ο αι. κεξ. το παλάτι προσφέρει αφειδώς αξιώματα, με αποτέλεσμα να συγκροτηθεί μια παλατιανή αριστοκρατία αποτελούμενη από πρώην μεγαλογαιοκτήμονες· οι μεγαλογαιοκτήμονες και οι αξιωματούχοι (κυρίαρχη τάξη) προσπαθούν να ισχυροποιήσουν τη θέση τους με επιγαμίες· οι ισχυρότεροι από αυτούς είναι οι βασιλικοί αξιωματούχοι.

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ρητορικά Κείμενα (3) – Ὑπὲρ Μαντιθέου, Διήγηση-απόδειξη 4-8

Δύο ιππείς που καλπάζουν προς τα αριστερά. Παρθενώνας. Δυτική ζωφόρος. Λίθος 9 (IX) [πηγή: ιστότοπος Μουσείου Ακρόπολης]

 

Ὑπὲρ Μαντιθέου, Διήγηση-απόδειξη 4-8

 

Μετάφραση

[4] Ο πατέρας μας, δηλαδή, πριν από τη συμφορά στον Ελλήσποντο, μας έστειλε στο Σάτυρο, που ήταν βασιλιάς του Πόντου, για να ζήσουμε εκεί· δε ζούσαμε στην πατρίδα ούτε όταν γκρεμίζονταν τα τείχη ούτε όταν άλλαζε το πολίτευμα, αλλά επιστρέψαμε στην Αθήνα πέντε μέρες πριν οι δημοκρατικοί της Φυλής επανέλθουν από την εξορία στον Πειραιά.Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Β΄ λυκείου (8) – Επεξεργασία ιστορικής πηγής

Σύνοψις Ιστοριών του Ιωάννη Σκυλίτζη. Βυζαντινό εικονογραφημένο χειρόγραφο (δεκαετία του 1070), Εθνική Βιβλιοθήκη της Ισπανίας. [πηγή: Βικιπαίδεια]

 

Η ολοκληρωμένη απάντηση στην επεξεργασία μιας πηγής ή ενός παραθέματος προϋποθέτει απλή αλλά μεθοδική δουλειά. Ουσιαστικά πρέπει να ακολουθήσουμε τα εξής βήματα:

 

Βήμα 1ο

Μελετούμε την πηγή, κατανοούμε το θέμα της (συνήθως βοηθά και ο τίτλος) και τη συνδέουμε με τη σχετική ενότητα της ύλης.

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Γ΄ λυκείου (6) – Η ακμή της ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας

Οι κύριες αποικιακές δυνάμεις το 1800 (πηγή: Βικιπαίδεια)

 

Βασικά σημεία

 

Τα αίτια της αποικιοκρατίας

  1. αναζήτηση αγορών και πρώτων υλών
  2. πίστη στην ανωτερότητα του δυτικού πολιτισμού
  3. υποχρέωση των δυτικών να μεταδώσουν τις αξίες τους σε άλλους λαούς
  4. φιλανθρωπία

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Β΄ λυκείου (7) – Εκχριστιανισμός Σλάβων και πρώτο Σχίσμα

Χάρτης της Μεγάλης Μοραβίας. Το βασίλειο στα τέλη του 9ου αι. είχε πυρήνα την περιοχή της Μοραβίας (ανατολική Τσεχία) και περιλάμβανε γειτονικές περιοχές, όπως τη Βοημία, το μεγαλύτερο τμήμα της Σλοβακίας και τμήματα της Ουγγαρίας, Πολωνίας και Ουκρανίας. (πηγή: Βικιπαίδεια)

 

 

Εκχριστιανισμός Σλάβων και Βουλγάρων

 

Βασικά σημεία

 

Α. 860 Ανεπιτυχής επίθεση των Ρώσων κατά της Κωνσταντινούπολης. Στη συνέχεια, ξεκινά η διαδικασία εκχριστιανισμού τους.

Β. 863 αποστολή Κωνσταντίνου-Κυρίλλου και Μεθοδίου στη Μοραβία: ο Κωνσταντίνος επινόησε το γλαγολιτικό αλφάβητο και μετέφρασε την Αγία Γραφή στα σλαβονικά. Έτσι, οι Σλάβοι άκουγαν τη Θεία Λειτουργία και το κήρυγμα στη γλώσσα τους, ενώ παράλληλα άρχισαν να γράφουν τη γλώσσα τους και να δημιουργούν φιλολογία. Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Γ΄ λυκείου (5) – Η Βιομηχανική Επανάσταση

Σύγχρονη ανακατασκευή χειροκίνητου αργαλειού σε μουσείο του Βούπερταλ στη Γερμανία. Εφευρέθηκε από τον Τζέιμς Χάργκρηβς (James Hargreaves) το 1764, και ήταν μια από τις πρώτες εφευρέσεις που ξεκίνησαν το φαινόμενο της βιομηχανικής επανάστασης. [πηγή: Βικιπαίδεια]

 

Η Βιομηχανική Επανάσταση στην Αγγλία

 

Βασικά σημεία

 

§ 1 Σε ποιον τομέα οργανώθηκε για πρώτη φορά η βιομηχανική παραγωγή;

Εκβιομηχάνιση της παραγωγής (τέλη 18ου αι.): πρώτα στον κλάδο της κλωστοϋφαντουργίας, λόγω της αυξημένης ζήτησης βαμβακερών υφασμάτων και της αδυναμίας των παραγωγών να ικανοποιήσουν αυτή τη ζήτηση.

Το πρόβλημα αντιμετωπίστηκε με επινόηση μηχανών, όπως η κλώστρια Τζένη. Ακολούθησαν και άλλες εφευρέσεις με σημαντικότερη την ατμομηχανή.

Συνεχίστε την ανάγνωση

από την/ον ·Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ιστορία Γ΄ λυκείου (4) – Το Ανατολικό Ζήτημα

Εξάπλωση Οθωμανών στην Ευρώπη και στην Εγγύς Ανατολή (πηγή: Βικιπαίδεια)

 

Βασικά σημεία

 

Το «Ανατολικό Ζήτημα» ως ιστορικός όρος
Ορισμός: πρόκειται για την ανάγκη ελέγχου των εδαφών (κυρίως στη χερσόνησο του Αίμου) που εγκατέλειπε η Οθωμανική Αυτοκρατορία κατά την περίοδο παρακμής της (άρχισε τον 17ο αι.).

 

Το Ανατολικό Ζήτημα κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα

§ 1 Τα σχέδια για εκδίωξη των Τούρκων από τα ευρωπαϊκά εδάφη
Κατά τους αιώνες αυτούς η Αυστρία και κυρίως η Ρωσία (επί αυτοκράτειρας Μεγάλης Αικατερίνης, 1762-1796) κάνει σοβαρή προσπάθεια να εκδιώξει τους Τούρκους από την Ευρώπη.

Συνεχίστε την ανάγνωση