ΕΝΑΡΞΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ

Ελληνική Επανάσταση (Παραδουνάβιες Ηγεμονίες) του Δ. Καρύπογλου

 

ΕΝΑΡΞΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΣΤΗ ΜΟΛΔΟΒΛΑΧΙΑ- ΠΟΡΕΙΑ ΥΨΗΛΑΝΤΗ

Το κίνημα του Αλέξανδρου Υψηλάντη

 1820

12 Απριλίου 1820: ανάληψη αρχηγίας της Φιλικής Εταιρείας από Αλέξανδρο Υψηλάντη

Αύγουστος 1820: «Σχέδιον Γενικόν» από Γ. Λεβέντη και Γρ. Δικαίο , που συντάχθηκε τον Μάιο 1820 στο Βουκουρέστι και πήρε τελική μορφή κατά το τέλος Σεπτεμβρίου στο Γαλάτσι ή αρχές Οκτωβρίου στο Ισμαήλι. Στην Οδησσό συναντιέται με τον φιλικό Ιωάννη Παπαρρηγόπουλου, διερμηνέα στο ρωσικό προξενείο Πατρών,  και αποφασίζεται να ξεκινήσει η Επανάσταση από Μολδοβλαχία, για να ρίξει ο Σουλτάνος εκεί τις κύριες δυνάμεις του, πιστεύοντας ότι  υπάρχει ρωσική υποκίνηση, προκειμένου να προλάβει να ετοιμαστεί η Επανάσταση στην Πελοπόννησο

7 Οκτωβρίου: στο Ισμαήλιο η απόφαση για επίσπευση Επανάστασης

8 Νοεμβρίου: μύηση του ηγεμόνα Μολδαβίας Μιχαήλ Σούτσου στη Φιλική Εταιρεία

14 Δεκεμβρίου:  Υπέρ της επίσπευσης της έναρξης ήταν και οι Πατζιμάδης και Αντ. Κομιζόπουλος, οι οποίοι από τη Μόσχα έγραφαν στον Ξάνθο ότι «… καιρός να αρχίση η θεώρησις του μπιλάντζου (Επανάστασης) καθ’ όλα τα φαινόμενα …».

1821

9 Ιανουαρίου:  Γ. Ολύμπιος και Ι. Φαρμάκης με επιστολές τους από το Βουκουρέστι προς τον Υψηλάντη τόνιζαν την ανάγκη της γρήγορης έναρξης. Ο Δικαίος, επίσης, τόνιζε ότι «… ο καιρός δεν περιμένει την εδικήν σου και την εδικήν μου αργοπορίαν…».

21 Φεβρουαρίου: φεύγει από Κισνόβιο για Προύθο και θα κηρύξει επανάσταση στο Ιάσιο

22 Φεβρουαρίου: 6 το απόγευμα πέρασμα Προύθου. Στις 8 το βράδυ φθάνει στη Μονή Γαλατά στο Ιάσιο. Συνάντηση  με Μ. Σούτσο και πρόξενο Ρωσίας Ανδρ. Πιζάνη, για να διαβεβαιώσει ότι δεν έχει πρόθεση να καταλύσει το υφιστάμενο καθεστώς στις δύο ηγεμονίες αλλά να συγκεντρώσει στρατό και να πορευθεί προς την Ελλάδα

Η διάβαση του ποταμού Προύθου στη Μολδαβία από τον Αλέξανδρο Υψηλάντη τον Φεβρουάριο του 1821. Λιθογραφία του Peter von Hess, Μόναχο, 1852. Ο πρωτότυπος πίνακας βρίσκεται στη Στοά Arcaden του κήπου του Λουδοβίκου στο Μόναχο. Αντίγραφο του βρίσκεται στην Αθήνα στο Μουσείο Μπενάκη.

23 Φεβρουαρίου: Προκήρυξη  προς έθνος Μολδαβίας, για να καθησυχάσει τους φόβους τους

24 Φεβρουαρίου:  Προκήρυξη επανάστασης «Μάχου υπέρ πίστεως και πατρίδος» που καλούσε το έθνος σε απελευθερωτική επανάσταση.

 

 

 

Άλλες δύο προκηρύξεις, η μία για τους Φιλικούς ζητώντας οικονομική βοήθεια και η άλλη προς τους Έλληνες Βλαχίας και Μολδαβίας καλώντας τους σε επιστράτευση. Παράλληλα, στέλνει επιστολή στον Ρώσο Αυτοκράτορα ζητώντας ισχυρά βοήθεια υπέρ των ομοθρήσκων λαών.

 

 

26 Φεβρουαρίου: πανηγυρικός καθαγιασμός της σημαίας στο ναό των Τριών Ιεραρχών

 

                       Υψηλάντης υψώνει τη σημαία στο Ιάσιο. Φανταστική παράσταση του V. Kaltzer (Μουσείο Μπενάκη)

1 Μαρτίου:  με 2000 άνδρες κινείται δυτικά και σταθμεύει στην πόλη Τίργκου Φρουμός. Διαταγή στους Έλληνες ναυτικούς του Γαλατσίου να εξοπλίσουν πλοία και να κτυπήσουν αναπλέοντας Δούναβη ως το Βιδίνιο. Κινείται νότια με στάθμευση Ρώμανο και μετά Φωξάνι, τόπος που ορίστηκε για συγκέντρωση ενισχύσεων και εθελοντών. Μένει μια εβδομάδα συγκεντρώνοντας στρατό. Σχηματισμός Ιερού Λόχου

13 Μαρτίου: αποχωρεί από Φωξάνι ακολουθώντας το πεδινό δρομολόγιο. Στο Βουζέου αναταραχή με αποτέλεσμα να πορευτούν προς το δρόμο του Πλοεστίου από το ορεινό δρομολόγιο

16 Μαρτίου: στο Βουκουρέστι,  ο Ολύμπιος και ο Φαρμάκης ως προπομποί Βλαδιμηρέσκου, ο οποίος από 17 Ιανουαρίου 1821 στο Βουκουρέστι είχε αρχίσει την εξέγερση χωρικών και αρχές Μαρτίου είχε κυριαρχήσει στη Μικρή Βλαχία και προχωρούσε προς Μεγάλη Βλαχία και μέχρι τα μέσα Μαρτίου η κίνηση του είναι ευθυγραμμισμένη με Υψηλάντη.

Είσοδος του Βλαδιμηρέσκου στο Βουκουρέστι (Muzeul Minicipiului Bucuresti)

17 Μαρτίου: φθάνει και ο Υψηλάντης κατευθύνεται προς το Βουκουρέστι. Προς το παρόν φάνηκε ότι οι δυνάμεις της Φιλικής είχαν καταλάβει την εξουσία στις δύο ηγεμονίες. Όμως ο Βλαδιμηρέσκου βλέποντας ότι δεν υπάρχει ρωσική στήριξη και στρατός αναδιπλώνεται.

19 Μαρτίου: Υψηλάντης σταθμεύει στο Πλοέστι για 4 ημέρες μέχρι να λάβει τις πληροφορίες για τη διαμόρφωση της νέας κατάστασης

23 Μαρτίου: αφορισμός επαναστατών από Πατριάρχη Γρηγόριο Ε΄ κάτω από την πίεση σφαγής του ελληνικού πληθυσμού

24 Μαρτίου: θανατώσεις Φαναριωτών

Άγνωστος – Αθήνα, Γεννάδειος Βιβλιοθήκη, Athens Gennadios Library

25 Μαρτίου: φθάνει στο Βουκουρέστι και εγκαθίσταται στην Κολεντίνα

27 Μαρτίου: ύψωση σημαία Επαναστάσεως και στο Βουκουρέστι

Τέλος Μαρτίου: αποκήρυξη επανάστασης από Ρώσο αυτοκράτορα

1 Απριλίου: εγκαταλείπει Βουκουρέστι και ακολουθώντας αμυντική πολιτική πηγαίνει στο Τιργκόβιστε

30 Απριλίου: οι πασάδες Δουνάβεως άρχισαν να περνούν με ισχυρά στρατεύματα στο έδαφος Βλαχίας και Μολδαβίας και ακολουθούν μάχες  Σερέτη και Γαλάτσι  με ήττα Ελλήνων

16 Μαΐου: οι Τούρκοι στο Βουκουρέστι     

27 Μαΐου: Επίθεση Τούρκων στο Τιργκόβιστε και μετακίνηση στρατού Υψηλάντη προς Πιτέστι

1 Ιουνίου: ο Υψηλάντης κάτω από δύσκολες συνθήκες (ακατάπαυστες βροχές, χωρίς τρόφιμα) φθάνει στο Ρίμνικο, μέρος κατάλληλο για αμυντικό αγώνα. Φθάνουν και άλλα τμήματα στρατιωτικά και συγκεντρώνονται 5000 πεζοί, 2500 ιππείς και 4 κανόνια και αποφασίζει μάχη στο Δραγατσάνι και να τη διευθύνει ο ίδιος

3 Ιουνίου: ξεκινούν τα πρώτα τμήματα στρατού για Δραγατσάνι

5 Ιουνίου:  ο Υψηλάντης ακολουθεί με τον υπόλοιπο στρατό δίνοντας διαταγή να περιμένουν να φθάσει και μετά να πολεμήσουν

7 Ιουνίου:  Ο αξιωματικός Καραβιάς, παρακούοντας την εντολή του, προκαλεί επίθεση με αποτέλεσμα την ήττα στο Δραγατσάνι και την ηρωική αντίσταση Ιερολοχιτών

Οι Ιερολοχίτες μάχονται στο Δραγατσάνι. Σύνθεση του του Peter von Hess. Aντίγραφο του έργου βρίσκεται στην Αθήνα, στο Μουσείο Μπενάκη

8 Ιουνίου: επιστροφή Ριμίνκο-απόγνωση, ανασφάλεια, διάλυση στρατού

15 Ιουνίου: περνάει τα αυστριακά σύνορα με το όνομα Δημήτριος Παλαιογενείδης

Σεπτέμβριος 1821:Μάχη της Μονής Σέκκου στη Μολδαβία, τελευταία στρατιωτική σύγκρουση ανάμεσα στις δυνάμεις της Φιλικής Εταιρίας και τα στρατεύματα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Γεωργάκης Ολύμπιος και Ιωάννης Φαρμάκης ενώνουν τις δυνάμεις τους και έβαλαν στόχο να περάσουν στην Ελλάδα. Επειδή τους καταδίωξε ο τουρκικός στρατός, στις 8 Σεπτεμβρίου πηγαίνουν στη Μονή Σέκου και από το πρωί της 9ης Σεπτεμβρίου άρχισε η πλήρης πολιορκία της Μονής από τους Τούρκους. Ο Ολύμπιος κλείστηκε με 7 ή 11 πιστούς συμπολεμιστές του στο κωδωνοστάσιο της μονής ενώ ο Φαρμάκης με τους υπόλοιπους άντρες υπεράσπιζε τις υπόλοιπες θέσεις. Κάποια στιγμή, ξέσπασε πυρκαϊά στο κωδωνοστάσιο και ο Ολύμπιος κινδύνευσε να αιχμαλωτιστεί, κάτω από συνθήκες που παραμένουν αδιευκρίνιστες. Αρνούμενος να συνδιαλλαγεί με τους Τούρκους, ζήτησε από τους συντρόφους του να φύγουν, όσοι ήθελαν να γλυτώσουν αλλά κανείς δεν έφυγε. Τότε πυροβόλησε ένα βαρέλι με πυρίτιδα και ανατίναξε το κωδωνοστάσιο, συμπαρασύροντας και Τούρκους που βρέθηκαν εκεί κοντά. Ο Φαρμάκης πείστηκε ότι  θα τους αφήσουν να φύγουν από την αυτοκρατορία, παραδόθηκε μαζί με τους υπόλοιπους αγωνιστές, στις 23 Σεπτεμβρίου, όμως οι Τούρκοι δεν σεβάστηκαν τη συμφωνία και εκτέλεσαν αμέσως τους επαναστάτες.

Ένα οδοιπορικό στη Ρουμανία, στους τόπους όπου ξεκίνησε η Ελληνική Επανάσταση τον Φεβρουάριο του 1821 ιχνηλατώντας τα βήματα του Αλέξανδρου Υψηλάντη. ERT1

Από Άγνωστος – http://www.agiasofia.com/1821/olympios.jpg, Copyrighted free use, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=12851193

Χάρτης επιχειρήσεων του Αλέξανδρου Υψηλάντη στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες