spetsiotou blog Δάσκαλε … τον ήρωά μου!

>

>

>

 Η υπόθεση εξελίσσεται σε μια λαϊκή γειτονιά της Αθήνας, σε εποχή σύγχρονη με τη συγγραφή του έργου, τη δεκαετία του 1950. Στα δωμάτια μια αυλής, στο συνοικισμό του Βύρωνος, κατοικούν άτομα και οικογένειες που ανήκουν στη λαϊκή τάξη, έχουν όμως διαφορετική προέλευση. Ο γερο-Ιορδάνης με τη γυναίκα του και τα παιδιά του είναι Μικρασιάτες πρόσφυγες. Η κυρά Αννετώ, χήρα με κόρη παντρεμένη στην Αγγλία. Ο Στέλιος, Αθηναίος ονειροπόλος με πολλές αδυναμίες, και η γυναίκα του Όλγα γεννημένη στην προεπαναστατική Ρωσία. Η Βούλα κι ο Μπάμπης, αντρόγυνο που εναλλάσσει τους καβγάδες με τα χάδια. Η Μαρία, γυναίκα ναυτικού που τη βασανίζει η μοναξιά της. Η Ντόρα, νέα γυναίκα ανύπαντρη, που προσπαθεί να απολαύσει τη ζωή. Στους παραπάνω ένοικους θα προστεθεί αργότερα και ο Στράτος, υδραυλικός στο επάγγελμα, που θα σηκώσει τρικυμία στο αισθηματικό τέλμα της μικρής κοινωνίας της “αυλής”. Η στιγμή που απεικονίζεται ο λυγμός της ελληνικής κοινωνίας είναι ανακοίνωση της πώλησης της αυλής και του ξεριζωμού των ενοίκων της. Το μέτρο των μηχανικών μετράει εκτός από τη γη και την αντοχή της καρδιάς και των ονείρων τους.

Ο συγγραφέας του έργου στο Σημείωμα για την παράσταση στο Θέατρο Τέχνης (1957-58), λέει τα εξής:
“Αν με ρωτούσε κανείς τί θα ήθελα, σαν συγγραφέας, θα του απαντούσα “Να γράψω έργα με όσο το δυνατόν γνησιότερη την προέλευσή τους από τον τόπο μας”. Κι αν με ξαναρωτούσαν ποια είναι η φιλοδοξία μου στο θέατρο, θά’λεγα πως θά ήθελα, με μια σειρά από θεατρικά έργα, ν’ανακαλύψω τον Έλληνα σαν σύγχρονο άνθρωπο. Θέλω να πω, ν’ανακαλύψω τα χαρακτηριστικά των ανθρώπων του τόπου μου και του καιρού μου, μέσα από την πρόσκαιρη έκφραση της σχέσης τους με τη σημερινή κοινωνική πραγματικότητα. Η “Αυλή των Θαυμάτων” βασίζεται στην έλλειψη σταθερότητας και σιγουριάς, που χαρακτηρίζει τη ζωή του Έλληνα. Η αστάθεια αυτή, όσο γνώριμη σε όλους μας, αρχίζει από το αλλοπρόσαλλο κλίμα μας, τη “στρατηγική” γεωγραφική μας θέση, τη φτώχεια του τόπου μας, και τελειώνει στην ιδιωτική μας οικονομία. Όλα στην Ελλάδα ανεβοκατεβαίνουν πολύ εύκολα, κυλούν, φεύγουν, κι η συνηθισμένη λαχτάρα του Ρωμιού είναι να στεριώσει κάπου, να σιγουρέψει κάτι. Η λαϊκή τάξη εκφράζει πάντα με πιότερη γνησιότητα τα χαρακτηριστικά της ζωής, γι’αυτό δεν είναι τυχαίο που τοποθέτησα το έργο στο χώρο της. Η ρευστότητα στις συνθήκες ζωής του Έλληνα, η μεσογειακή του ιδιοσυγκρασία και μια έμφυτη αντίσταση στις δυσκολίες, μια αισιοδοξία, του διαμορφώνουν ένα χαρακτήρα που δεν έχει στέρεα σύνορα, δεν μπορείς εύκολα να τον καθορίσεις. Μέσα στο ίδιο άτομο βλέπεις να γεννιούνται τα πιο αντίθετα μεταξύ τους αισθήματα, που καλύπτουν όλη την κλίμακα από το καλό ως το κακό – κι αντιστρόφως – μαι διαρκής δηλαδή αποκάλυψη ψυχικού πλούτου, μια σειρά από μικρά θαύματα. Στην “Αυλή των Θαυμάτων” προσπάθησα να μη σταθώ στην εξωτερική έκφραση αυτής της σχέσης του ανθρώπου με τον κοινωνικό του περίγυρο. Προσπάθησα να δω πώς, κι ίσαμε ποιο βαθμό, αυτός ο παράγοντας υποχρεώνει τον συγκεκριμένο άνθρωπο, τον Έλληνα, να λειτουργήσει σαν εσωτερικός μηχανισμός. Στήριξα το έργο σ’ένα μύθο, που θα μου πρόσφερε τα εξωτερικά, τυπικά χαρακτηριστικά μιας ενότητας, αλλά σε μια διαδοχή από απλά, καθημερινά περιστατικά, που συνθέτουν μιαν εικόνα της ελληνικής πραγματικότητας και μέσα σ’αυτά, δοκίμασα να βρω ό,τι μόνιμο και ουσιαστικό στοιχείο ζωής. Κατά τον ίδιο τρόπο θέλησα ώστε τα πρόσωπα, με τις καθημερινές τους, φαινομενικά ασήμαντες αντιδράσεις, που θα τα τοποθετούσανε και πιο ξεκάθαρα μέσα στην εποχή τους, ν’αποκαλύπτανε κι έναν καθολικότερο άνθρωπο. Γράφοντας αυτό το σημείωμα, δεν είχα την πρόθεση, ούτε να προκαταβάλω, ούτε και να εξηγήσω το έργο μου. Δοκίμασα μόνο να σημειώσω ένα μέρος από τις επιδιώξεις μου, που θα διευκολύνουν το θεατή να δει πιο καθαρά τις προθέσεις του συγγραφέα. Ι.Κ.”

Σημ. Η φωτογραφία ανήκει στο αρχείο του Εθνικού Θεάτρου (1983). Εικονίζονται οι ηθοποιοί: Μαργαρίτα Λαμπρινού (Άστα), Ιάκωβος Ψαρράς (Ιορδάνης), Τόνια Μάνεση (Μαρία), Άννυ Πασπάτη (Όλγα), Ντίνος Δουλγεράκης (Ταχυδρόμος), Μαίρη Ιγγλέση (Βούλα), Μπέττυ Βαλάση (Αννετώ), Φώτης Γκαβέρας (Γιάννης).

 Η Ταινιοθήκη της Ελλάδος αποτελεί την εξέλιξη της δραστηριότητας της Κινηματογραφικής Λέσχης Αθηνών που ιδρύθηκε το 1950 από την Ένωση Κριτικών Κινηματογράφου Αθηνών, και η ιστορική πρώτη προβολή της έγινε στις 22 Νοεμβρίου 1950, στην αίθουσα «Παρνασσός», με την ταινία Το Κοράκι του Ανρί Κλουζό.
Με την οργάνωση κινηματογραφικών προβολών σε τακτικές βάσεις, τις εισηγήσεις, τις συζητήσεις, τις αναλύσεις των ταινιών δημιουργήθηκε ένα κέντρο έμμεσης κινηματογραφικής παιδείας, έρευνας, τεκμηρίωσης και εν μέρει τεχνικής ενημέρωσης, ενώ με την εντατική προσπάθεια αναζήτησης και συγκέντρωσης των παλαιότερων ελληνικών ταινιών και ντοκουμέντων, σηματοδοτήθηκε η αρχή της σύστασης ενός υποτυπώδους κινηματογραφικού αρχείου.
Το 1963, με το Βασιλικό Διάταγμα 105/1963 συστήνεται Ίδρυμα με την επωνυμία «Αρχεία Ταινιών Ελλάδος-Ταινιοθήκη της Ελλάδος». Ιδρυτικά μέλη της Ταινιοθήκης ήταν σημαντικές προσωπικότητες των τεχνών και των γραμμάτων όπως οι: Μόνα Μητροπούλου, Άγγελος Προκοπίου, Στρατής Μυριβήλης, Ηλίας Βενέζης, Ειρήνη Καλκάνη, Άλκης Θρύλος, Μιχάλης Κακογιάννης, Ελένη Βλάχου, Νίκος Κούνδουρος, Σπύρος Σκούρας, Γρηγόρης Γρηγορίου, Γιώργος Ζερβός, Βίκτωρ Μιχαηλίδης και άλλοι. Ψυχή του θεσμού υπήρξε η πρώτη γενική γραμματέας και αργότερα πρόεδρος του ιδρύματος, Αγλαΐα Μητροπούλου, η οποία αξιοποιώντας την στενή φιλική σχέση της με τον διευθυντή της Γαλλικής Ταινιοθήκης Ανρί Λανγκλουά, κατάφερε να αποσπάσει, υπό μορφή δανεισμού, για την Κινηματογραφική Λέσχη Αθηνών, ολόκληρα προγράμματα που αφορούσαν αφιερώματα σε δημιουργούς, σχολές, εθνικές κινηματογραφίες κ.λπ.
Από την ίδρυσή της έως σήμερα, η Ταινιοθήκη στεγαζόταν στην Αθήνα, στην οδό Κανάρη 1, στο Μέγαρο Δεληγιώργη. Χτες εγκαινιάστηκε το νέο ιδιόκτητο κτήριο της Ταινιοθήκης Ελλάδος (αγορά και ανακαίνιση του κινηματογράφου «Λαΐς» με χρηματοδότηση κατά 50% από το Υπουργείο Πολιτισμού, ενώ τα υπόλοιπα προέρχονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση). Το νέο κτήριο βρίσκεται στη συμβολή της Ιεράς Οδού με την οδό Μεγάλου Αλεξάνδρου, μόλις 100 μέτρα από το σταθμό του μετρό στον Κεραμεικό.
Το έργο υπολογιζόταν να ολοκληρωθεί το 2006. Δημοσιεύματα του 2003 (11/12/2003 ΔΟΛ) έγραφαν διθυραμβικά: “Στη διασταύρωση Ιεράς Οδού και Μεγάλου Αλεξάνδρου στο Αιγάλεω θα στεγάζεται από το 2006 η Ταινιοθήκη της Ελλάδος, μετά την ολοκλήρωση της αγοράς από το κράτος του κινηματογράφου «Λαΐς». Όπως αναφέρουν δημοσιεύματα του Τύπου, το 50% του κτηρίου είχε αγοραστεί από το ΥΠΕΧΩΔΕ, και το υπόλοιπο 50% αγοράστηκε από το υπουργείο Πολιτισμού, με πόρους από το Γ’ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης. Το νέο κτίριο θα διαθέτει τρεις αίθουσες προβολής, δύο χειμερινές -η μία 300 θέσεων και η άλλη μικρότερη- και μία θερινή, υπερσύγχρονο βιντεοαναγνωστήριο για ιδιωτικές προβολές και φυσικά χώρους όπου θα φιλοξενηθεί το πολύτιμο αρχείο της Ταινιοθήκης, που περιλαμβάνει περισσότερες από 4.000 ταινίες φιξιόν, περίπου 2.000 ελληνικά και ξένα ντοκιμαντέρ και ένα εκατομμύριο μέτρα φιλμ επικαίρων. Αναφερόμενος στο θέμα, ο διευθυντής της Ταινιοθήκης της Ελλάδος Θόδωρος Αδαμόπουλος ευχαρίστησε τον πρώην υπουργό Κώστα Λαλιώτη, τον υπουργό Πολιτισμού Ευάγγελο Βενιζέλο και τον πρόεδρο της διοικητικής επιτροπής της Ταινιοθήκης, Νίκο Κούνδουρο, χάρη στις προσπάθειες των οποίων ο κινηματογράφος «Λαΐς» ανήκει πλέον στην Ταινιοθήκη. «Το μόνο που απομένει είναι η διαμόρφωσή του» δήλωσε ο κ. Αδαμόπουλος επισημαίνοντας ότι το έργο προβλέπεται να παραδοθεί στις 31 Δεκεμβρίου 2006.

Τελικά, η Ταινιοθήκη, που ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε για τα εγκαίνια του νέου κτηρίου της το 2009, βλέπουμε ότι διαθέτει δύο σύγχρονες αίθουσες προβολών, 200 και 60 θέσεων, αλλά και θερινό κινηματογράφο 250 θέσεων με θέα την Ακρόπολη. Στα 1.785 τ.μ. του χώρου στεγάζεται επίσης Μουσείο Κινηματογράφου, βιβλιοθήκη, αναγνωστήριο οπτικοακουστικών, οπτικοακουστικά αρχεία, δύο φουαγιέ, κυλικείο και πωλητήριο. Η Ταινιοθήκη προσφέρει τη δυνατότητα πρόσβασης σε μια μεγάλη συλλογή ελληνικών και ξένων ταινιων σε μορφή VΗS και DVD που όσοι ενδιαφέρονται θα μπορούν να δουν σε κατάλληλα διαμορφωμένες θέσεις. Στη βιβλιοθήκη της Ταινιοθήκης πρόσβαση έχουν μαθητές, σπουδαστές κινηματογραφικών σχολών, ερευνητές, πανεπιστημιακοί καθηγητές και περιλαμβάνει: 2.500 τίτλους βιβλίων, 6.000 κινηματογραφικά περιοδικά, αρχείο με 15.000 αυθεντικές φωτογραφίες από τον ελληνικό και 25.000 από τον ξένο κινηματογράφο, 800 αρνητικά φωτογραφιών ελληνικών και ξένων, 2.600 αφίσες ελληνικών και 1.500 ξένων ταινιών και μια συλλογή από 40.000 με προγράμματα, καταλόγους, αποκόμματα εφημερίδων, σπάνια σενάρια ταινιών. Το συνολικό κόστος του έργου ανέρχεται στα 7 εκατομμύρια ευρώ και ένα μεγάλο μέρος του καλύφθηκε από το Γ’ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης και οι εξαιρετικές επεμβάσεις στο κτήριο είναι έργο των αρχιτεκτόνων – μηχανικών Νίκου Μπελαβίλα και Βάσως Τραβά.

Η Ταινιοθήκη έκανε πρεμιέρα σήμερα 9 Οκτωβρίου. «Δεν καταφέραμε μόνο μετά την πυρκαγιά του 1997 στην οδό Κανάρη να στεγαστούμε σήμερα σε ένα ωραιότατο κτίριο αλλά κατορθώσαμε και μια μικρή προσωπική συλλογή ταινιών να την αυξήσουμε. Είμαστε μέλος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Κινηματογραφικών Αρχείων -FIAC» είπε η Μαρία Κομνηνού, κόρη της ιδρύτριας της Ταινιοθήκης, Αγλαΐας Μητροπούλου. Η Ταινιοθήκη γεννήθηκε πρώτα στο μυαλό της Αγλαΐας Μητροπούλου και υπήρξε ένα όραμα που η ίδια άρχισε να το υλοποιεί στην κουζίνα του σπιτιού της, στο Κολωνάκι, στις αρχές της δεκαετίας του 1960. Η επί 40 περίπου έδρα της Ταινιοθήκης (το Μέγαρο Δεληγιώργη στην οδό Κανάρη) καταστράφηκε από πυρκαγιά (1997) και επέτεινε την ανάγκη για την εξεύρεση ενός νέου χώρου που θα κάλυπτε τις ανάγκες μιας σύγχρονης Ταινιοθήκης.
Κατά τη διάρκεια της τριήμερης γιορτής των εγκαινίων (δηλαδή μέχρι την 11η Οκτωβρίου) οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να απολαύσουν μια μοναδική παράσταση μαγικού φανού (πρόκειται για μια μηχανή προβολής του 19ου αιώνα που προηγήθηκε του κινηματογράφου). Η παράσταση θα δοθεί στην κεντρική αίθουσα της Ταινιοθήκης, ενώ το κοινό θα έχει δυνατότητα να δει και σπάνιες διαφάνειες, γυάλινες, ζωγραφισμένες, χαραγμένες και λοιπά.
Αύριο, Σάββατο 10 Οκτωβρίου, κατά τη διάρκεια της επίσημης γιορτής των εγκαινίων, θα προβληθεί η αποκατεστημένη κόπια της Φόνισσας του Κώστα Φέρρη, ενώ κατά τη διάρκεια της τριήμερης γιορτής θα προβληθούν και άλλες αποκατεστημένες κόπιες ελληνικών και ξένων ταινιών.
Στην Ελλάδα θα έρθουν προσωπικότητες του διεθνούς κινηματογράφου και εκπρόσωποι των σημαντικότερων Ταινιοθηκών του κόσμου.
Μετά τα εγκαίνια, από τις 12 έως τις 20 Οκτωβρίου, η Ταινιοθήκη θα διοργανώσει το Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου. Ανάμεσα στα αφιερώματα που θα προβληθούν ξεχωρίζουν: στον Βρετανό κινηματογραφιστή Κεν Μακ Μιούλεν, στις άγνωστες Ιταλίδες ντίβες του βωβού σινεμά, στη Γαλλίδα ηθοποιό Ντέλιφιν Σέϊρινγκ, καθώς και στο Βρετανό κινηματογραφιστή Τζον Σμιθ.

>

Χρειάστηκαν δέκα χρόνια για να κληθούν οι Έλληνες πολίτες εκ νέου στις κάλπες. Μετά την επταετία της δικτατορίας και τα δραματικά γεγονότα του καλοκαιριού του 1974, επήλθε η παλινόρθωση της Δημοκρατίας. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής κλήθηκε να επιστρέψει στην Αθήνα από το Παρίσι, λίγες ώρες μετά την εισβολή στην Κύπρο, και να αναλάβει την επικίνδυνη μεταβατική περίοδο της αποκατάστασης του πολιτεύματος. Λίγους μήνες αργότερα και επέστρεψε και ο Ανδρέας Παπανδρέου. Ο κ. Καραμανλής στη μεταβατική περίοδο της αποκατάστασης του δημοκρατικού πολιτεύματος δια νόμου νομιμοποιεί το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος που συμμετέχει με συνδυασμούς επισήμως για πρώτη φορά στις εκλογές της 17ης Νοεμβρίου 1974 μετά από τριάντα χρόνια στην παρανομία… Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επιβεβαίωσε με το αποτέλεσμα θριαμβευτικά την πολιτική του κυριαρχία και την εμπιστοσύνη του λαού στο πρόσωπό του, καθώς το κόμμα του (ίδρυση της Νέας Δημοκρατίας, 4-10-1974) συγκέντρωσε 54,37% των ψήφων και 219 έδρες. Λίγες ημέρες αργότερα, στις 8 Δεκεμβρίου 1974 διενήργησε δημοψήφισμα, με το οποίο κατήργησε κι επισήμως τη μοναρχία στην Ελλάδα. Ο Κων. Καραμανλής κερδίζει εκ νέου (εκλογές 1977) συγκεντρώνοντας το 41,84% των ψήφων με 171 βουλευτές, έναντι ΠΑΣΟΚ, του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης του Ανδρέα Παπανδρέου (ίδρυση Πανελληνίου Σοσιαλιστικού Κινήματος, 3-9-1974), με 25,34% και 93 έδρες. Παρά την ένταξη της Ελλάδας στην Ε.Ο.Κ (5/1979, υπογραφή συνθήκης προσχώρησης. 1/1981, επίσημη ένταξη της Ελλάδας) ο Κων. Καραμανλής (όπως ο Βενιζέλος μετά την Συνθήκη των Σεβρών) χάνει τις εκλογές του 1981 που γίνονται με νέο εκλογικό νόμο (ενισχυμένη αναλογική) και νέο Σύνταγμα(1975). Η νίκη του Ανδρέα Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ) που στηρίχτηκε στο σύνθημα «Αλλαγή» και στα αντιδυτικά συνθήματα «ΕΟΚ και ΝΑΤΟ, ίδιο συνδικάτο» κέρδισε την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων, συγκέντρωσε ποσοστό 48,07% και κατέλαβε 172 έδρες. Η Νέα Δημοκρατία με τον Γεώργιο Ράλλη συγκέντρωσε 35,87% των ψήφων και 115 έδρες. Το ΚΚΕ ήρθε τρίτο κόμμα, συγκεντρώνοντας 10,93% και 13 έδρες. Ο Ανδρέας Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ) επιβεβαιώνει εκ νέου την πολιτική του κυριαρχία με 45,82% των ψήφων και 161 έδρες (εκλογές 1985), έναντι του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και της ΝΔ που κερδίζει το 40,85% και 126 έδρες. Ωστόσο, το τέλος της δεκαετίας του 1980 επεφύλασσε άλλη μια περίοδο πολιτικής αναταραχής: Το σκάνδαλο Κοσκωτά και η σχέση του πρωθυπουργού με την αεροσυνοδό Δήμητρα Λιάνη οδήγησαν σε μία άνευ προηγουμένου όξυνση της πολιτικής ζωής. Οι εκλογές του Ιουνίου 1989 (αναλογικό σύστημα, 1985: τροποποίηση του Συντάγματος) δίνουν την πρώτη θέση στη Νέα Δημοκρατία με 44,3%, αλλά όχι την αυτοδυναμία, τη δεύτερη θέση στο ΠΑΣΟΚ με 39,1% και 125 έδρες και την Τρίτη θέση στο Συνασπισμό της Αριστεράς και της Προόδου (ενωμένη αριστερά) με 13,1% και 28 έδρες. Η αριστερά κατέστη για πρώτη φορά στην ελληνική ιστορία προνομιακός πολιτικός εταίρος και συμμετέχει σε κυβερνητικό σχήμα με τη Νέα Δημοκρατία, αλλά και εξωκοινοβουλευτικές προσωπικότητες. Στόχος της νέας ιδιότυπης κυβέρνησης είναι η διαλεύκανση των σκανδάλων και την απονομή της δικαιοσύνης. Στη δεύτερη εκλογική αναμέτρηση εκλογές Νοεμβρίου 1989) πρώτο κόμμα αναδείχθηκε και πάλι η ΝΔ με 46,2% των ψήφων, καταλαμβάνοντας 148 έδρες, το ΠΑΣΟΚ ήρθε δεύτερο με 40,7% και 128 έδρες, ενώ τρίτος ο Συνασπισμός με 10,97% και 21 έδρες. Η αδυναμία σχηματισμού αυτοδύναμης κυβέρνησης, αλλά και η έλλειψη κοινών παραμέτρων για νέα συνεργασία οδηγούν στη σύσταση οικουμενικής κυβέρνησης υπό τον καθηγητή Ξενοφώντα Ζολώτα, προκειμένου να οδηγήσει την Ελλάδα εκ νέου στις εκλογές. Στις 8 Απριλίου 1990 η ΝΔ κατάφερε τελικά να κερδίσει οριακή πλειοψηφία ε 46,89% και 150 έδρες. Το ΠΑΣΟΚ παρουσίασε και νέα πτώση φτάνοντας το 38,61% και 123 έδρες. Τέλος ο Συνασπισμός συγκέντρωσε 10,28% και 19 έδρες. Μετά από δύο εκλογικές αναμετρήσεις η Νέα Δημοκρατία υπό τον Κων. Μητσοτάκη συγκροτεί σταθερή κυβέρνηση (1990). Το εκτεταμένο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και ιδιωτικοποιήσεων που εφαρμόζει η κυβέρνηση του Κων. Μητσοτάκη προκαλεί έντονες κοινωνικές αντιδράσεις που σε συνδυασμό με το πρόβλημα που ενέσκηψε με τα Σκόπια και την ονομασία του νέου κρατιδίου αλλά και τη διαφωνία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη με τον Αντώνη Σαμαρά, οδήγησε στην πτώση της κυβέρνησης της ΝΔ και τη νίκη του ΠΑΣΟΚ (εκλογές 1993) που απέσπασε το 46,88% των ψήφων και άνετη πλειοψηφία στη Βουλή με 170 έδρες, ενώ η ΝΔ περιορίστηκε στο 39,3%. Ωστόσο, ο Ανδρέας Παπανδρέου, (με σοβαρό πρόβλημα υγείας ήδη από το 1987) δεν κατάφερε να κυβερνήσει. Παραιτήθηκε (Ιανουάριος 1996) από την πρωθυπουργία της χώρας, στην οποία τον διαδέχθηκε ο Κώστας Σημίτης. Ο θάνατος του Ανδρέα Παπανδρέου (Ιούνιος 1996) σηματοδοτεί αλλαγές στο ΠΑΣΟΚ που με τον Κώστα Σημίτη κερδίζει εκ νέου τις εκλογές (Σεπτέμβριος 1996) με το 41,49% και 162 έδρες απέναντι στη ΝΔ και τον Μιλτιάδη Έβερτ παρά τον αδέξιο χειρισμού εθνικών θεμάτων (κρίση στα Ίμια, που έφερε στα πρόθυρα του πολέμου την Ελλάδα και την Τουρκία). Το εκλογικό θρίλερ (εκλογές 2000) που έδειξε την νίκη της Νέας Δημοκρατίας (Κώστας Καραμανλής), αρχικά και στη συνέχεια την επικράτηση του ΠΑΣΟΚ (Κώστας Σημίτης) με διαφορά 1,6%. Οι επόμενες εκλογές (Μάρτιος 2004) έχουν ως διακύβευμα την επιτυχημένη οργάνωση των Ολυμπιακών αγώνων και φέρνουν στην κυβέρνηση τη Νέα Δημοκρατία (Κώστας Καραμανλής) με 45,36% των ψήφων και 165 έδρες και στην αξιωματική αντιπολίτευση το ΠΑΣΟΚ (Γιώργος Παπανδρέου), με 40,55% και 117 έδρες. Η ΝΔ επανέλαβε την εκλογική της νίκη Σεπτέμβριος 2007) με 41,83% των ψήφων εκλέγοντας152 βουλευτές, ενώ το ΠΑΣΟΚ ήρθε δεύτερο υποχωρώντας στο 38,10% και 102 βουλευτές.

Πηγές: Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, http://www.karamanlis-foundation.gr/

http://www.venizelos-foundation.gr/

Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών, Ελευθέριος Βενιζέλος, ψηφιακό αρχείο, http://85.72.35.68/

http://www.agp.gr/agp/content/Folder.aspx?d=7&rd=5499005&f=1407&rf=1328502799&m=-1&rm=0&l=2

http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%82_%CE%91._%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CE%BB%CE%AE%CF%82

ΤΟ ΒΗΜΑ, Σάββατο, 3-10-2009, http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&artid=81704&ct=114&dt=18/08/1996

Προεδρία της Δημοκρατίας: http://www.presidency.gr/biosartzet.htm

Ελληνική Βουλή: www.parliament.gr

 Χρειάστηκαν δέκα χρόνια για να κληθούν οι Έλληνες πολίτες εκ νέου στις κάλπες. Μετά την επταετία της δικτατορίας και τα δραματικά γεγονότα του καλοκαιριού του 1974, επήλθε η παλινόρθωση της Δημοκρατίας. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής κλήθηκε να επιστρέψει στην Αθήνα από το Παρίσι, λίγες ώρες μετά την εισβολή στην Κύπρο, και να αναλάβει την επικίνδυνη μεταβατική περίοδο της αποκατάστασης του πολιτεύματος. Λίγους μήνες αργότερα και επέστρεψε και ο Ανδρέας Παπανδρέου. Ο κ. Καραμανλής στη μεταβατική περίοδο της αποκατάστασης του δημοκρατικού πολιτεύματος δια νόμου νομιμοποιεί το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος που συμμετέχει με συνδυασμούς επισήμως για πρώτη φορά στις εκλογές της 17ης Νοεμβρίου 1974 μετά από τριάντα χρόνια στην παρανομία… Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επιβεβαίωσε με το αποτέλεσμα θριαμβευτικά την πολιτική του κυριαρχία και την εμπιστοσύνη του λαού στο πρόσωπό του, καθώς το κόμμα του (ίδρυση της Νέας Δημοκρατίας, 4-10-1974) συγκέντρωσε 54,37% των ψήφων και 219 έδρες. Λίγες ημέρες αργότερα, στις 8 Δεκεμβρίου 1974 διενήργησε δημοψήφισμα, με το οποίο κατήργησε κι επισήμως τη μοναρχία στην Ελλάδα. Ο Κων. Καραμανλής κερδίζει εκ νέου (εκλογές 1977) συγκεντρώνοντας το 41,84% των ψήφων με 171 βουλευτές, έναντι ΠΑΣΟΚ, του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης του Ανδρέα Παπανδρέου (ίδρυση Πανελληνίου Σοσιαλιστικού Κινήματος, 3-9-1974), με 25,34% και 93 έδρες. Παρά την ένταξη της Ελλάδας στην Ε.Ο.Κ (5/1979, υπογραφή συνθήκης προσχώρησης. 1/1981, επίσημη ένταξη της Ελλάδας) ο Κων. Καραμανλής (όπως ο Βενιζέλος μετά την Συνθήκη των Σεβρών) χάνει τις εκλογές του 1981 που γίνονται με νέο εκλογικό νόμο (ενισχυμένη αναλογική) και νέο Σύνταγμα(1975). Η νίκη του Ανδρέα Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ) που στηρίχτηκε στο σύνθημα «Αλλαγή» και στα αντιδυτικά συνθήματα «ΕΟΚ και ΝΑΤΟ, ίδιο συνδικάτο» κέρδισε την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων, συγκέντρωσε ποσοστό 48,07% και κατέλαβε 172 έδρες. Η Νέα Δημοκρατία με τον Γεώργιο Ράλλη συγκέντρωσε 35,87% των ψήφων και 115 έδρες. Το ΚΚΕ ήρθε τρίτο κόμμα, συγκεντρώνοντας 10,93% και 13 έδρες. Ο Ανδρέας Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ) επιβεβαιώνει εκ νέου την πολιτική του κυριαρχία με 45,82% των ψήφων και 161 έδρες (εκλογές 1985), έναντι του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και της ΝΔ που κερδίζει το 40,85% και 126 έδρες. Ωστόσο, το τέλος της δεκαετίας του 1980 επεφύλασσε άλλη μια περίοδο πολιτικής αναταραχής: Το σκάνδαλο Κοσκωτά και η σχέση του πρωθυπουργού με την αεροσυνοδό Δήμητρα Λιάνη οδήγησαν σε μία άνευ προηγουμένου όξυνση της πολιτικής ζωής. Οι εκλογές του Ιουνίου 1989 (αναλογικό σύστημα, 1985: τροποποίηση του Συντάγματος) δίνουν την πρώτη θέση στη Νέα Δημοκρατία με 44,3%, αλλά όχι την αυτοδυναμία, τη δεύτερη θέση στο ΠΑΣΟΚ με 39,1% και 125 έδρες και την Τρίτη θέση στο Συνασπισμό της Αριστεράς και της Προόδου (ενωμένη αριστερά) με 13,1% και 28 έδρες. Η αριστερά κατέστη για πρώτη φορά στην ελληνική ιστορία προνομιακός πολιτικός εταίρος και συμμετέχει σε κυβερνητικό σχήμα με τη Νέα Δημοκρατία, αλλά και εξωκοινοβουλευτικές προσωπικότητες. Στόχος της νέας ιδιότυπης κυβέρνησης είναι η διαλεύκανση των σκανδάλων και την απονομή της δικαιοσύνης. Στη δεύτερη εκλογική αναμέτρηση εκλογές Νοεμβρίου 1989) πρώτο κόμμα αναδείχθηκε και πάλι η ΝΔ με 46,2% των ψήφων, καταλαμβάνοντας 148 έδρες, το ΠΑΣΟΚ ήρθε δεύτερο με 40,7% και 128 έδρες, ενώ τρίτος ο Συνασπισμός με 10,97% και 21 έδρες. Η αδυναμία σχηματισμού αυτοδύναμης κυβέρνησης, αλλά και η έλλειψη κοινών παραμέτρων για νέα συνεργασία οδηγούν στη σύσταση οικουμενικής κυβέρνησης υπό τον καθηγητή Ξενοφώντα Ζολώτα, προκειμένου να οδηγήσει την Ελλάδα εκ νέου στις εκλογές. Στις 8 Απριλίου 1990 η ΝΔ κατάφερε τελικά να κερδίσει οριακή πλειοψηφία ε 46,89% και 150 έδρες. Το ΠΑΣΟΚ παρουσίασε και νέα πτώση φτάνοντας το 38,61% και 123 έδρες. Τέλος ο Συνασπισμός συγκέντρωσε 10,28% και 19 έδρες. Μετά από δύο εκλογικές αναμετρήσεις η Νέα Δημοκρατία υπό τον Κων. Μητσοτάκη συγκροτεί σταθερή κυβέρνηση (1990). Το εκτεταμένο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και ιδιωτικοποιήσεων που εφαρμόζει η κυβέρνηση του Κων. Μητσοτάκη προκαλεί έντονες κοινωνικές αντιδράσεις που σε συνδυασμό με το πρόβλημα που ενέσκηψε με τα Σκόπια και την ονομασία του νέου κρατιδίου αλλά και τη διαφωνία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη με τον Αντώνη Σαμαρά, οδήγησε στην πτώση της κυβέρνησης της ΝΔ και τη νίκη του ΠΑΣΟΚ (εκλογές 1993) που απέσπασε το 46,88% των ψήφων και άνετη πλειοψηφία στη Βουλή με 170 έδρες, ενώ η ΝΔ περιορίστηκε στο 39,3%. Ωστόσο, ο Ανδρέας Παπανδρέου, (με σοβαρό πρόβλημα υγείας ήδη από το 1987) δεν κατάφερε να κυβερνήσει. Παραιτήθηκε (Ιανουάριος 1996) από την πρωθυπουργία της χώρας, στην οποία τον διαδέχθηκε ο Κώστας Σημίτης. Ο θάνατος του Ανδρέα Παπανδρέου (Ιούνιος 1996) σηματοδοτεί αλλαγές στο ΠΑΣΟΚ που με τον Κώστα Σημίτη κερδίζει εκ νέου τις εκλογές (Σεπτέμβριος 1996) με το 41,49% και 162 έδρες απέναντι στη ΝΔ και τον Μιλτιάδη Έβερτ παρά τον αδέξιο χειρισμού εθνικών θεμάτων (κρίση στα Ίμια, που έφερε στα πρόθυρα του πολέμου την Ελλάδα και την Τουρκία). Το εκλογικό θρίλερ (εκλογές 2000) που έδειξε την νίκη της Νέας Δημοκρατίας (Κώστας Καραμανλής), αρχικά και στη συνέχεια την επικράτηση του ΠΑΣΟΚ (Κώστας Σημίτης) με διαφορά 1,6%. Οι επόμενες εκλογές (Μάρτιος 2004) έχουν ως διακύβευμα την επιτυχημένη οργάνωση των Ολυμπιακών αγώνων και φέρνουν στην κυβέρνηση τη Νέα Δημοκρατία (Κώστας Καραμανλής) με 45,36% των ψήφων και 165 έδρες και στην αξιωματική αντιπολίτευση το ΠΑΣΟΚ (Γιώργος Παπανδρέου), με 40,55% και 117 έδρες. Η ΝΔ επανέλαβε την εκλογική της νίκη Σεπτέμβριος 2007) με 41,83% των ψήφων εκλέγοντας152 βουλευτές, ενώ το ΠΑΣΟΚ ήρθε δεύτερο υποχωρώντας στο 38,10% και 102 βουλευτές.

Πηγές:

http://www.karamanlis-foundation.gr/
http://www.venizelos-foundation.gr/
Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών, Ελευθέριος Βενιζέλος, ψηφιακό αρχείο, http://85.72.35.68/
http://www.agp.gr/agp/content/Folder.aspx?d=7&rd=5499005&f=1407&rf=1328502799&m=-1&rm=0&l=2
http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%82_%CE%91._%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CE%BB%CE%AE%CF%82
http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&artid=81704&ct=114&dt=18/08/1996
Προεδρία της Δημοκρατίας: http://www.presidency.gr/biosartzet.htm
Ελληνική Βουλή: www.parliament.gr