Του Αναστασίου Τασινού

Υπηρετώντας 32 χρόνια στη Δημοτική εκπαίδευση είδα όλο το φάσμα της συμπεριφοράς των γονέων προς τα παιδιά τους^. από την υπερπροστασία έως την πλήρη αδιαφορία. Σχηματικά θα έλεγα ότι στο μέσον βρίσκεται η σωστή συμπεριφορά, γιατί τότε τα παιδιά αναπνέουν ελεύθερα, νιώθουν ασφαλή, ενώ ταυτόχρονα μαθαίνουν τα όρια τους. Στις ακραίες μορφές ενδιαφέροντος των γονέων, δημιουργούνται ψυχολογικά προβλήματα στα παιδιά, που μερικές φορές τα ακολουθούν και στην υπόλοιπη ζωή τους. Τα παιδιά που οι γονείς τους είναι αδιάφοροι υπάρχει περίπτωση να βρουν καταφύγιο στην καλή παιδαγωγική του δασκάλου. Τα υπερπροστατευμένα, όμως, παιδιά είναι σε πολύ δύσκολη θέση, γιατί η αρνητική συμπεριφορά των γονέων (κυρίως της μητέρας) καταπιέζει καθημερινά την προσωπικότητά τους.

Έκανα τον παραπάνω πρόλογο για να αναφερθώ σε μια ξεχωριστή περίπτωση θετικής συμπεριφοράς γονέων στο 8^ο Δημοτικό Σχολείο Ιωαννίνων, στο οποίο  ήμουν διευθυντής. Η κόρη τους Όλγα, μαθήτρια τότε της ΣΤ` τάξης, ένα μήνα περίπου πριν τελειώσει το σχολικό έτος, είχε την ατυχία να σπάσει το πόδι της. Το ατύχημα όμως αυτό, δεν στάθηκε ικανό να την καθηλώσει στο σπίτι. Με τις πατερίτσες και την ενθάρρυνση των γονέων της ερχόταν καθημερινά στο σχολείο. Είχε μεγάλη θέληση και δύναμη μέσα της και προσπαθούσε να ανταπεξέλθει στις καθημερινές δυσκολίες.

Μια μέρα η Όλγα με αιφνιδίασε, όταν μου ανακοίνωσε την έντονη επιθυμία της να συμμετάσχει στην ολοήμερη εκδρομή, η οποία είχε προγραμματιστεί από τους μαθητές των δύο τμημάτων της ΣΤ` τάξης και τις δασκάλες τους από την αρχή της σχολικής χρονιάς. Δεν είχα κανένα λόγο να μην ικανοποιήσω την επιθυμία της, από τη στιγμή που θα τη συνόδευε η μητέρα της.

Το πρόγραμμα της εκδρομής δεν ήταν εύκολο για το τραυματισμένο πόδι της, γιατί περιλάμβανε ανάβαση στο μνημείο του Ζαλόγγου, περιήγηση στους αρχαιολογικούς χώρους του Νεκρομαντείου της Πρέβεζας, μεσημεριανό φαγητό στην παραλία της Αμμουδιάς και απογευματινό περίπατο στα δρομάκια της Πάργας.

Την ημέρα της εκδρομής, ώρα 7 το πρωί, η Όλγα, η μητέρα της και οι συμμαθητές της, ήταν έξω  από το σχολείο και περίμεναν το λεωφορείο για να επιβιβαστούν. Η μεγάλη στιγμή για να ζήσουν το όνειρό τους είχε φθάσει.

Ο πρώτος σταθμός της εκδρομής ήταν το μνημείο του Ζαλόγγου. Αποβιβαστήκαμε στο Μοναστήρι του Αγίου Δημητρίου και όλοι μαζί πήραμε το λιθόστρωτο ανηφορικό μονοπάτι των 400 και πλέον σκαλοπατιών, που οδηγούσε στην κορυφή του μικρού βουνού, όπου βρισκόταν το μνημείο με τις Σουλιώτισσες. Ήμουν πρώτος στην πορεία και έδινα το ρυθμό της ανάβασης, γι` αυτό και κατά διαστήματα κοιτούσα προς τα πίσω για να δω, αν οι μαθητές ακολουθούσαν το μονοπάτι. Ξαφνικά το μάτι μου καρφώθηκε στην Όλγα. Αιφνιδιάστηκα όταν την είδα, γιατί νόμιζα ότι είχε μείνει στο λεωφορείο. Όμως, με τις πατερίτσες και με τη μητέρα της δίπλα, με το δικό της ρυθμό ανέβαινε το βουνό. Όπου υπήρχαν σκαλοπάτια με απότομη κλίση, η μητέρα ζαλωνόταν  την κόρη και συνέχιζαν. Η προσπάθειά της με είχε συνεπάρει και διαρκώς κοίταζα προς τα πίσω. Παρόλο ότι η ανάβαση ήταν δύσκολη για το τραυματισμένο πόδι της, πίστευα ότι θα τα καταφέρει.

Μόλις έφθασα  στην κορυφή, πριν πω δυο λόγια στους μαθητές για το ιστορικό γεγονός που συμβολίζει το μνημείο, περίμενα πρώτα να έρθει και η Όλγα για να την συγχαρώ δημόσια. Η προσπάθειά της ήταν συγκινητική! Τελικά πέτυχε το στόχο της! Όλοι μαζί τη χειροκροτήσαμε! Είχε ιδρώσει, είχε κοκκινίσει, αλλά το πρόσωπό της έλαμπε από χαρά! Την ίδια χαρά διέκρινα και στο πρόσωπο της μητέρας, όταν δημόσια επιβράβευσα την κόρη της. Η συνέχεια της εκδρομής ήταν παιχνιδάκι για την Όλγα.

«Μπράβο σε αυτούς τους γονείς [η μητέρα Δανέζα, ο πατέρας Έλληνας], που διαπαιδαγωγούν την κόρη τους με αυτόν τον τρόπο!» σχολίασαν οι δασκάλες της ΣΤ` τάξης. Πιστεύω ότι μια τέτοια αγωγή ετοιμάζει τα παιδιά με τον καλύτερο τρόπο για τον αγώνα της ζωής.

Στη φωτογραφία βλέπουμε την Όλγα, μετά την υπερπροσπάθειά της, δίπλα στο μνημείο να στηρίζεται στις πατερίτσες και να χαμογελάει! Μια εικόνα τα λέει όλα!

Ιωάννινα 2 Απριλίου 2013

Του Αναστασίου Τασινού

Ως δάσκαλος, διευθυντής και σχολικός σύμβουλος, πάντα ήμουν στη διάθεση των γονέων, όταν ζητούσαν εκτάκτως να επικοινωνήσουν μαζί μου. Έτσι λυνόταν αρκετά προβλήματα, που αρχικά φαινόταν πολύ δύσκολα. Η επιτυχία του παιδαγωγικού και διδακτικού έργου, προϋποθέτει μια καλή συνεργασία του δασκάλου με τους γονείς. Οι περισσότεροι γονείς είναι συνεργάσιμοι, αλλά υπάρχουν και γονείς που αδιαφορούν για την πρόοδο των παιδιών τους, ενώ άλλοι που επεμβαίνουν αρνητικά στο εκπαιδευτικό έργο. Το γεγονός που θα σας αφηγηθώ, ανάγεται στην τελευταία περίπτωση.

Δίδασκα σε πολυθέσιο Δημοτικό Σχολείο, όταν ένα πρωινό του Νοέμβρη, βρήκα στην έδρα της τάξης ένα σημείωμα, που έγραφε επί λέξει: «Κύριε Τασινέ, το γιο μου τον στέλνω στο σχολείο να μαθαίνει γράμματα κι όχι να ακούει ιστορίες για το Πολυτεχνείο. Αν θέλετε να μάθετε ποιος είμαι, καλέστε με». Στο τέλος υπήρχε η υπογραφή και το ονοματεπώνυμο  του αποστολέα. Άμεση ήταν η απάντησή μου: «Την ερχόμενη Τετάρτη, στις εφτά το απόγευμα, που θα έχουμε ενημέρωση γονέων, θα είμαι στη διάθεσή σας, να συζητήσουμε και αυτό το θέμα». Τον εν λόγω πατέρα, δεν τον είχα δει ποτέ στο σχολείο. Γνώριζα μόνον ότι ήταν πολύτεκνος. Εκείνη την εποχή, η γιορτή του Πολυτεχνείου και τα τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη, δεν γινόταν εύκολα αποδεκτά απ` όλους τους γονείς.

Την Τετάρτη το απόγευμα, αφού τέλειωσα το διδακτικό μου ωράριο, παρέμεινα στην έδρα της τάξης για να ενημερώσω τους γονείς. Κάθε πατέρας που έμπαινε στην τάξη, τον κοίταζα προσεκτικά. Η φυσιογνωμία κανενός δεν έδειχνε ανήσυχη. Εκεί που ετοιμαζόμουν να τους καλωσορίσω, εμφανίζεται στην πόρτα ένας τύπος, βγαλμένος από αμερικάνικο φιλμ-νουάρ. Ξερακιανός, μετρίου αναστήματος, με κοκάλινα γυαλιά μυωπίας, καπαρντίνα, καβουράκι και γραβάτα. Όλα σε σκούρο χρώμα. Στάθηκε όρθιος στο τέλος της αίθουσας και το βλέμμα του ήταν ασταθές. Του πρότεινα να καθίσει, αλλά αρνήθηκε. Έδειχνε ανήσυχος και υπέθεσα ότι αυτός ήταν ο συντάκτης του σημειώματος.

Καλωσόρισα τους γονείς και τους ευχαρίστησα που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά μου. Πάντα είχα ως αρχή, να κάνω μια γενική τοποθέτηση για τον τρόπο που εργάζομαι στην τάξη και μετά να αρχίζω την ατομική ενημέρωση. Τελειώνοντας τη γενική τοποθέτηση, θεώρησα σκόπιμο, να τους διαβάσω την εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας, σχετικά με την υποχρέωση που είχα ως δάσκαλος, να μιλήσω στα παιδιά για τα γεγονότα του Πολυτεχνείου. Στη συνέχεια τους διάβασα το σημείωμα του πατέρα, χωρίς να αναφέρω το όνομά του, σχολιάζοντας ότι η απαίτησή του είναι σε αντίθεση με την εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας. Πριν προλάβω να ολοκληρώσω τη φράση, ο συντάχτης του σημειώματος αποκαλύφθηκε μόνος του, κατόπιν οξείας αντιπαράθεσης που είχε με μερικούς γονείς. Ήταν αυτός που υποψιάστηκα. Ζήτησα να ηρεμήσουν τα πνεύματα και του έδωσα το λόγο. Με ευθύ τρόπο μου είπε: «Τώρα δάσκαλε, δεν τα έχω μαζί σου. Τα έχω με το Υπουργείο Παιδείας». Ξανάρχισε νέος κύκλος αντιπαράθεσης. Ζήτησα εκ νέου να ηρεμήσουν τα πνεύματα, μετά τις εκατέρωθεν εξηγήσεις που δόθηκαν.

Ήταν παρόντες όλοι οι γονείς των μαθητών και έβλεπα η ενημέρωση να τραβάει μέχρι της εννιά το βράδυ. Παραδόξως, ο εν λόγω πατέρας δεν βιαζόταν καθόλου. Μου έκανε εντύπωση ότι περίμενε υπομονετικά, επιδιώκοντας να ενημερωθεί τελευταίος. Μόλις έμεινε μόνος στην τάξη, ήρθε προς την έδρα. Άρχισα κατευθείαν την ατομική ενημέρωση, αγνοώντας το σημείωμα που μου είχε στείλει. Ο γιος του ήταν πολύ καλός μαθητής και η συμπεριφορά του ήταν άριστη. Συμμετείχε ενεργά στις διδασκαλίες όλων των μαθημάτων και σημείωνε πολύ καλές επιδόσεις στα τεστ που έβαζα. Κι ενώ του έλεγα όλα αυτά τα ενδιαφέροντα λόγια για το γιο του, ένιωθα να μην επικοινωνεί μαζί μου. Κάπου αλλού είχε το μυαλό του. Τέλειωσα την ενημέρωση, τον καληνύχτισα και σηκώθηκα να φύγω. Μια δεύτερη όμως έκπληξη με περίμενε, όταν μου είπε: «Δάσκαλε, πάμε να πιούμε ένα ουϊσκάκι στο σπίτι μου;» Παρόλο ότι αιφνιδιάστηκα, άμεση ήταν η απάντησή μου: «Θα το πιούμε, αλλά όχι στο σπίτι σου, στην πλατεία». Επέμενε όμως τόσο πολύ για το σπίτι του, που δεν θέλησα να του χαλάσω το χατίρι.  Δεν είχα εξάλλου κανένα αρνητικό συναίσθημα απέναντί του. Το σημείωμά του, το είχα ήδη ξεχάσει.

Είχε νυχτώσει για τα καλά. Ξεκινήσαμε με τα πόδια  και γρήγορα φθάσαμε έξω από το σπίτι του. Ήταν μια παλιά, πέτρινη μονοκατοικία. Περνώντας μέσα αντίκρισα ένα σκοτεινό διάδρομο, που στο βάθος φωτιζόταν απ` τη δεξιά μεριά, από μια ανοιχτή πόρτα. Προχωρήσαμε προς το φως. Παρόλο ότι μπήκα σε σπίτι πολύτεκνης οικογένειας, δεν ακούστηκε ούτε μία παιδική φωνή! Ξαφνικά, ο διάδρομος σκοτείνιασε, όταν στην πόρτα, απ` όπου ερχόταν το φως, εμφανίστηκε ένας ψηλός, ευτραφής άντρας με μουστάκι. Φορούσε μαύρο σαρίκι, μαύρο πουκάμισο, μαύρο παντελόνι και τα μπατζάκια του ήταν χωμένα σε ψηλές μαύρες μπότες. Ήταν Κρητικός και το έδειχνε. Οι συστάσεις από τον οικοδεσπότη έγιναν επί τόπου: «Δάσκαλε, να σε συστήσω με το φίλο μου από την Κρήτη…». Το όνομά του το έχω ξεχάσει. Δεν ξέχασα όμως, τη σφιχτή χειραψία που είχαμε.

Η πόρτα που φώτιζε το διάδρομο, οδηγούσε στο σαλόνι. Περάσαμε μέσα, και πριν καθίσω, έριξα μια περιφερειακή ματιά στα κάδρα που ήταν κρεμασμένα στους τοίχους. Αιφνιδιάστηκα! Το σαλόνι κοσμούσε ο βασιλιάς Κωνσταντίνος, η βασίλισσα Άννα-Μαρία και η γέφυρα του Γοργοπόταμου. Με κοίταζαν και οι δύο στα μάτια, σαν να περίμεναν κάτι να πω. Δεν είπα όμως τίποτε. Κάθισα στην καρέκλα και περίμενα αυτούς τι θα μου πουν. Ούτε κι αυτοί είπαν τίποτε. Μια αμήχανη σιωπή κυριαρχούσε στο σαλόνι. Το σκηνικό άλλαξε, όταν ο οικοδεσπότης χτύπησε τα χέρια παλαμάκια και φώναξε: «Γυναίκα, φέρε μας τρία ουίσκι. Το δικό μου ουίσκι, στο δικό μου ποτήρι.» Η τελευταία φράση δεν ακούστηκε καλά στα αυτιά μου. Σίγουρα κάτι σηματοδοτούσε, αλλά τι;

Ύστερα από λίγο, εμφανίστηκε στο σαλόνι η οικοδέσποινα, κρατώντας ένα δίσκο με τρία ποτήρια και ένα μπουκάλι ουίσκι Ballantines. Με την πρώτη ματιά που έριξα στο δίσκο, αμέσως εντόπισα το δικό του ποτήρι! Το μαρτυρούσε το αυτοκόλλητο του βασιλιά Κωνσταντίνου που είχε επάνω. Με μια πολύ γρήγορη κίνηση έπιασα αυτό το ποτήρι και είπα: «Σήμερα, θα πιώ ουίσκι με το ποτήρι του βασιλέως». Τους αιφνιδίασα και τους τρεις! «Δάσκαλε, σ` αρέσει να με δουλεύεις;» ήταν η ετοιμόλογη απάντηση του βασιλόφρονα πατέρα. Χαμογέλασα, δίχως να πω τίποτε. Η οικοδέσποινα μάς σερβίρισε και αποχώρησε από το σαλόνι.

Με την ευχή «στην υγειά μας», ο οικοδεσπότης με το φίλο του άρχισαν αμέσως να πίνουν. Ύστερα από λίγο, ήπια κι εγώ μια γουλιά. Εκπέμπαμε σε διαφορετικά μήκη κύματος και η επικοινωνία ήταν δύσκολη. Ήπιαμε το πρώτο ουίσκι σχετικά γρήγορα και οι τρεις, εξαιτίας της αμηχανίας που υπήρχε. Ο οικοδεσπότης, χωρίς να μας ρωτήσει, έβαλε κι ένα δεύτερο ουίσκι. Ο πάγος άρχισε να σπάει. Τον ρώτησα να μου πει, για ποιο λόγο έβαλε στο σαλόνι τη γέφυρα του Γοργοπόταμου. Με αιφνιδίασε, όταν μου είπε, ότι στην ανατίναξη της γέφυρας έλαβε κι αυτός μέρος, ως στρατιώτης της αντιστασιακής οργάνωσης Ε.Δ.Ε.Σ (Εθνικός Δημοκρατικός Ελληνικός Σύνδεσμος) .Με μεγάλο ενθουσιασμό μιλούσε γι` αυτές τις ηρωικές στιγμές και με μεγάλο ενδιαφέρον τον άκουγα! Η αμηχανία όλων είχε υποχωρήσει.

Ως γνωστό, στην ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοπόταμου, έλαβε μέρος και η αντιστασιακή οργάνωση Ε.Λ.Α.Σ  (Ελληνικός Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός)  και μια ομάδα Άγγλων κομάντος. Θέλοντας να τονίσω την ενότητα των Ελληνικών αντιστασιακών οργανώσεων στον κατακτητή, είπα: «Η ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοπόταμου,  είναι η κορυφαία πράξη της Εθνικής Αντίστασης, γιατί ενσαρκώνει την ενότητα του Ελληνικού λαού. Μια ενότητα, που δυστυχώς, διαδέχτηκε ο εμφύλιος πόλεμος». Όταν είπα τη φράση «εμφύλιος πόλεμος», με διέκοψε και είπε: «Συμμοριτοπόλεμος ήταν δάσκαλε!». Απάντησα με ένα ελαφρύ χαμόγελο, αποφεύγοντας μια νέα αντιπαράθεση μαζί του.

Για τα γεγονότα το 1973 στο Πολυτεχνείο και για το δημοψήφισμα του βασιλιά το 1974,δεν είπαμε τίποτε. Υπήρξε μια εκατέρωθεν διακριτικότητα. Ούτε για το γιο του είπαμε τίποτε. Τη συζήτηση μονοπώλησε η ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοπόταμου. Επέμενε να βάλει κι ένα τρίτο ουίσκι, αλλά αρνήθηκα. Η ώρα είχε περάσει. Ήμουν δυο ώρες στο σαλόνι και δεν είχα ακούσει ούτε μία παιδική φωνή! Σηκώθηκα για να φύγω και με ξεπροβόδισαν μέχρι την πόρτα, όπου με αποχαιρέτησαν διά χειραψίας και οι δύο. Κατευθύνθηκα σκεπτικός προς την πλατεία. Το μυαλό μου δεν έφευγε από τα αναπάντητα ερωτήματα, της μυστήριας αυτής επίσκεψης. Όμως, «ουδέν κρυπτόν υπό τον ήλιον». Την άλλη ημέρα με πλησίασε η κόρη του βασιλόφρονα πατέρα στην αυλή του σχολείου και χωρίς να επιδιώξω κάποια συζήτηση μαζί της, μου είπε: «Κύριε Τάσο, χθες ο πατέρας μου ήθελε να σας δείξει ποιος είναι». Χαμογέλασα!«Εσύ που το ξέρεις αυτό; αφού δεν ήσουν χθες στο σπίτι;» τη ρώτησα. «Στο διπλανό δωμάτιο ήμουν και καθόμουν με τα αδέλφια μου ήσυχα», μου απάντησε. Τελικά, «από μικρό κι από τρελό μαθαίνεις την αλήθεια». Ολοκληρώνοντας την αφήγηση να γράψω, ότι ο εν λόγω πατέρας, ουδέποτε ξαναδημιούργησε πρόβλημα στο σχολείο.

Αναφέρθηκα στο συγκεκριμένο γεγονός για να επισημάνω, κυρίως στους νέους εκπαιδευτικούς, ότι η συνεργασία με τους γονείς δεν είναι πάντα εύκολη. Ενδέχεται να αντιμετωπίσουν και δύσκολες καταστάσεις. Πρέπει να είναι ψύχραιμοι και να συζητούν καλοπροαίρετα και με επιχειρήματα με τους γονείς, γιατί μόνον έτσι επιλύονται τα προβλήματα, που αρχικά φαίνονται πολύ δύσκολα. Η πάγια θέση μου, ήταν και είναι, η ενημέρωση των γονέων να γίνεται μια συγκεκριμένη ημέρα στο σχολείο, μετά τη λήξη των μαθημάτων. Την ημέρα αυτή ο δάσκαλος να είναι καλά προετοιμασμένος, ώστε να προσφέρει στους γονείς μια τεκμηριωμένη, γενική και ατομική ενημέρωση. Αν όμως υπάρχουν και γονείς, που δεν μπορούν να έρθουν στην τακτική  ενημέρωση, ο δάσκαλος πρέπει να τους δέχεται μια άλλη ημέρα στο σχολείο. Οι έκτακτες όμως αυτές ενημερώσεις, να μη γίνονται στα διαλείμματα, γιατί εκτός του ότι ο χρόνος  είναι περιορισμένος, εμποδίζεται και η ομαλή λειτουργία του σχολείου. Όλες οι ενημερώσεις των γονέων, τακτικές και έκτακτες, πρέπει να γίνονται εκτός διδακτικού ωραρίου.

Χωρίς αμφιβολία, όταν υπάρχει καλή συνεργασία του δασκάλου με τους γονείς, πάνω σε σωστές θέσεις, είναι ό,τι το καλύτερο για το εκπαιδευτικό έργο. Η συνεργασία όμως αυτή, δεν είναι πάντα δεδομένη. Μερικοί γονείς, δικαίως ή αδίκως, ενίοτε έχουν διαφορετική άποψη από το δάσκαλο, σε κάποιο παιδαγωγικό ή διδακτικό θέμα. Αυτό όμως από μόνο του, δεν είναι αρνητικό. Γίνεται αρνητικό, όταν οι γονείς υποτιμούν την άποψη του δασκάλου μπροστά στα παιδιά τους ή όταν ο δάσκαλος υποτιμά την άποψη των γονέων μπροστά στην τάξη. Τότε, το παιδί βρίσκεται στο κέντρο μιας διελκυστίνδας, που από τη μια μεριά τραβάει ο δάσκαλος και από την άλλη ο γονέας. Το παιδί  εύλογα αναρωτιέται: Ποιος από τους δύο έχει δίκιο; Όταν το παιδί αγαπά το δάσκαλο, το «παιδαγωγικό τράβηγμα» – όπως το έχω ονομάσει – έχει το προβάδισμα. Ανεξάρτητα, όμως, από ποια μεριά θα γείρει το «τράβηγμα», το παιδί βιώνει μια αβεβαιότητα, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Οι διαφωνίες μεταξύ γονέων και δασκάλου, όταν υπάρχουν, καλό είναι να συζητιούνται καλοπροαίρετα, χωρίς εκατέρωθεν υποτιμήσεις. Δεν μιλάω φυσικά, για ακραίες και επιθετικές διαφωνίες, που εμποδίζουν το εκπαιδευτικό έργο. Μιλάω για καλοπροαίρετες διαφωνίες, που μπορεί να οδηγήσουν σε συνθέσεις απόψεων και να εμπλουτίσουν το εκπαιδευτικό έργο. Αν όμως οι διαφωνίες πηγάζουν από γονείς που ζηλεύουν το δάσκαλο, επειδή το παιδί τους τον αγαπά, τότε τα πράγματα δυσκολεύουν. Η ζήλια αυτή είναι αρρώστια για το εκπαιδευτικό έργο, γι` αυτό και όταν εκδηλώνεται, πρέπει να υποβαθμίζεται από το δάσκαλο, όσο μπορεί περισσότερο.

Μερικοί γονείς δεν συνειδητοποιούν ότι, όταν χάνουν την επικοινωνία με τα παιδιά τους, δεν φταίει ο αγαπητός δάσκαλος, αλλά τα δικά τους λάθη. Ο δάσκαλος κάνοντας σωστά τη δουλειά του, άθελά του μερικές φορές συμβάλλει, να συνειδητοποιούν τα παιδιά τα λάθη των γονιών τους. Σε αυτή την περίπτωση, όταν υπάρχει σωστή συνεργασία δασκάλου και γονέων, το πρόβλημα λύνεται. Το παιδί ξεφεύγει από το «τράβηγμα» και αποδίδει πολύ καλύτερα σε όλα τα μαθήματα.

Κάνοντας μια γενική ανασκόπηση στο θέμα της συνεργασίας μου με τους γονείς, έχω να πω, ότι υπήρξε άριστη. Οι δυο-τρεις προβληματικές συνεργασίες που είχα στη διάρκεια της εκπαιδευτικής μου θητείας, απλώς επιβεβαιώνουν τον κανόνα. Το εκπαιδευτικό μου έργο χρωστάει πολλά στους γονείς, γι` αυτό και θα ήθελα, για άλλη μια φορά, να τους ευχαριστήσω δημόσια!

Ιωάννινα 30 Απριλίου 2018

Του Αναστασίου Τασινού

Το σχολικό έτος 1987-1988 ήμουν δάσκαλος στο 3/θέσιο Δημοτικό Σχολείο Κάτω Γαρούνα Κέρκυρας, στις τάξεις Ε` και ΣΤ`. Όπως πάντα και σ` αυτό το σχολείο, είχα μια πολύ καλή επικοινωνία με τους μαθητές και τους γονείς.

Για τους Κερκυραίους μερικές φορές δεν άκουγα καλά λόγια απ` τους συναδέλφους μου. Τους θεωρούσαν ανθρώπους του συμφέροντος και τους κατέκριναν με μεγάλη ευκολία. Θυμάμαι μια κυρία, που δεν ήταν Κερκυραία,  να λέει: «Οι Κερκυραίες πίνουν το κρασί με τις κούπες κι από εργόχειρο δεν ξέρουν τίποτε.»

Όλοι αυτοί, που κατέκριναν με τόση ευκολία τους Κερκυραίους, πιστεύω ότι κατά βάθος τους ζήλευαν, που ζούσαν σ` ένα τόσο όμορφο και τουριστικό μέρος! Βέβαια, ουδέποτε έδωσα σημασία σ` αυτούς τους αφορισμούς. Οι άνθρωποι είναι παντού ίδιοι. Το έργο τους χαρακτηρίζει την προσωπικότητά τους κι όχι ο τόπος καταγωγής τους. Όταν κάποιος είναι καλός στη δουλειά του, σε οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη κι αν βρεθεί, κερδίζει την αναγνώριση των συνανθρώπων του. Οι δογματικές απόψεις πάντα ανατρέπονται απ` την ίδια τη ζωή.

Στο χωριό Κάτω Γαρούνα είχα μια δημιουργική σχολική χρονιά, που άφησε στη μνήμη μου πολλές ωραίες εικόνες! Θυμάμαι έντονα τους ηπειρώτικους χορούς, που χόρεψαν οι μαθητές μου στην πλατεία του χωριού, την 25^η Μαρτίου. Όλοι οι κάτοικοι του χωριού εκείνη την ημέρα ευχαριστήθηκαν την εκδήλωση! Το έβλεπες στα πρόσωπά τους! Έλαμπαν από χαρά! Τότε επιβεβαίωσα, αυτό που άκουγα στις καφετέριες της πόλης, ότι οι Κερκυραίοι αγαπούν τη μουσική και το τραγούδι.

Τους  πρώτους οκτώ μήνες έμενα στην πόλη, στα ενοικιαζόμενα δωμάτια της οδού Λιστών. Πηγαινοερχόμουν στο σχολείο με το αυτοκίνητό μου, ένα κόκκινο Μίνι Κούπερ. Τους τελευταίους δύο μήνες μετακόμισα στην παραλία στον Άγιο Γόρδιο, τρία χιλιόμετρα βορειοδυτικά από το χωριό Κάτω Γαρούνα. Έμενα σε μια ωραία μονοκατοικία, χτισμένη μέσα στα δέντρα, με φόντο τη θάλασσα. Κάθε μεσημέρι, μετά το σχολείο, χαλάρωνα στην πεντακάθαρη παραλία. Μόλις άρχισε να βραδιάζει, ανηφόριζα στο χωριό. Γευμάτιζα στην ωραία ταβέρνα του «Τεό» παρέα με τους γονείς. Έπινα μαζί τους και καμιά κούπα λευκό κρασί δικής τους παραγωγής. Η πολυτελής διαμονή μου στον Άγιο Γόρδιο, ήταν προσφορά των γονέων. Μάταια προσπαθούσα να εντοπίσω τον ιδιοκτήτη της μονοκατοικίας για να τον πληρώσω. Αθόρυβα και ταπεινά, οι γονείς τα είχαν ρυθμίσει όλα!

Η σχολική χρονιά έφθανε στο τέλος της. Η μέρα του αποχαιρετισμού πλησίαζε. Μία ομάδα γονέων οργάνωσε – εκτός ωρολογίου προγράμματος – μια αποχαιρετιστήρια εκδρομή στο παραθαλάσσιο χωριό Ρόδα, βόρεια της Κέρκυρας. Όλοι οι μαθητές και οι γονείς δήλωσαν συμμετοχή.

Ένα λεωφορείο γεμάτο χαρούμενους ανθρώπους, ένα Σάββατο πρωί, στα μέσα Ιουνίου, ξεκίνησε για τη Ρόδα. Προσωπικά, ένιωθα μια συναισθηματική φόρτιση. Σε μερικές ημέρες θα εγκατέλειπα την Κέρκυρα και θα επέστρεφα στην Αθήνα. Το μυαλό μου διαρκώς ταξίδευε έξω απ` το λεωφορείο. Ξαφνικά, η διάθεσή μου άλλαξε, όταν μια μητέρα είπε φωναχτά: «Ήρθε η ώρα να αφιερώσουμε μερικές καντάδες στο δάσκαλο.» Έβλεπα μια διάθεση όλων να μ` ευχαριστήσουν! Σε χρόνο μηδέν, εξαιρετικές φωνές συντονίστηκαν, γυναικείες, αντρικές και παιδικές κι άρχισαν να τραγουδούν! Εντυπωσιάστηκα! Είχα την αίσθηση ότι βρισκόμουν σε ωδείο και όχι σε λεωφορείο. Συνειρμικά, ήρθαν στο νου μου οι πικρόχολες κουβέντες εκείνης της κυρίας, ότι «οι Κερκυραίες πίνουν το κρασί με τις κούπες κι από εργόχειρο δεν ξέρουν τίποτε.» Πόσο άδικες ήταν! Αγνοούσε η εν λόγω κυρία, ότι οι Κερκυραίες έχουν το δικό τους «εργόχειρο», τη μουσική και το τραγούδι! Φθάσαμε στη Ρόδα και τότε μόνον σταμάτησαν οι Κερκυραϊκές καντάδες.

Μόλις κατεβήκαμε απ` το λεωφορείο, οι μαθητές έτρεξαν στην παραλία να νοικιάσουν θαλάσσια ποδήλατα. Παρότρυναν και μένα να κάνω το ίδιο. Εγώ ως βουνίσιος φοβόμουν τα βαθιά νερά και αρνήθηκα να τους ακολουθήσω. Ένας πατέρας όμως με καθησύχασε. «Είμαστε εμείς εδώ δάσκαλε, μην ανησυχείς. Γεννηθήκαμε στη θάλασσα.» Ξεθάρρεψα λίγο, κι έκανα κι εγώ μια βόλτα. Μετά οι μαθητές σχημάτισαν έναν κύκλο στη θάλασσα κι έπαιζαν με μια πλαστική μπάλα. Μ` άρεσε αυτό το παιχνίδι  και μπήκα  κι εγώ στον κύκλο. Οι μαθητές χαιρόταν πολύ, που έπαιζα μαζί τους! Ύστερα από λίγη ώρα, το παιχνίδι μεταφέρθηκε στην παραλία. Άλλοι μαθητές έπαιζαν με τις ρακέτες, άλλοι με την μπάλα κι άλλοι με την άμμο. Μετά ριχνόταν στη θάλασσα να ξεπλυθούν. Σταματημό δεν είχαν!

Οι μαθητές επειδή γνώριζαν ότι θα επιστρέψω στην Αθήνα, ερχόταν συνέχεια δίπλα μου. Όλοι ήθελαν να μου πουν κάτι. Τους άκουγα όλους με ευχαρίστηση. Κάποια στιγμή ο οδηγός του λεωφορείου μού λέει: «Καλά, πώς τους αντέχεις; Σ` έχουν τρελάνει! Δεν σ` έχουν αφήσει ούτε λεπτό ήσυχο!» Εκείνη τη στιγμή όμως, γινόταν ένα άλλο «μάθημα», που ο οδηγός δεν μπορούσε να καταλάβει.

Ήρθε το μεσημέρι. Οι γονείς έστρωσαν κιλίμια κάτω απ` τα δέντρα. Όλες οι παρέες είχαν πάρει μαζί τους το μεσημεριανό φαγητό, εκτός από μένα, που είχα την πολυτέλεια να είμαι καλεσμένος σε όλα τα τραπέζια. Κάθε στρωσίδι και το δικό του κουμάντο. Μου άρεσε πολύ η απλότητα αυτών των ανθρώπων! Οι πλάκες που έκαναν μεταξύ τους! Χαιρόταν πραγματικά τη ζωή! Εισέπραττες τη θετική τους ενέργεια! Ενθουσιάστηκα! Κάποια στιγμή τους λέω φωναχτά: «Ξέχασα να σας πω να φέρετε κάτι!» Όλοι με κοίταξαν με απορία. «Δεν σας είπα να φέρετε λίγο κρασί για τα ξεχωρίσματα.» Έπεσε ομαδικό γέλιο! «Τι λες δάσκαλε!», μου λέει μια μητέρα, «τι θέλεις να πιεις; κόκκινο; λευκό; ροζέ; απ` όλα έχουμε!» Όπα! να τες κι οι κούπες της κυρίας! Άργησαν λίγο να πέσουν, αλλά έπεσαν όλες μαζί! Δοκίμασα και τα τρία είδη κρασιού. Όλα ήταν εξαιρετικά! Δεν ήξερες ποιο να διαλέξεις! Σε όλες τις παρέες υπήρχε κι ένα μπουκάλι κρασί. Μια συνήθεια που έρχεται στο ελληνικό τραπέζι απ` την αρχαιότητα και συνεχίζεται στην Ορθόδοξη παράδοσή μας. «Οίνος ευφραίνει καρδίαν», λέει ένας ψαλμός του Δαυίδ, όταν φυσικά δε χάνεται το μέτρο. Κι ένα μπουκάλι κρασί που έβλεπα σε κάθε στρωσίδι, ήταν ο ορισμός του μέτρου. Η εν λόγω κυρία, που κατέκρινε τις Κερκυραίες, γνώριζε πολύ καλό εργόχειρο! Δε γνώριζε όμως από κούπες! Δε γνώριζε να χαίρεται τη ζωή! Κάτι που γνώριζαν πολύ καλά οι κάτοικοι στο χωριό Κάτω Γαρούνα!

Μετά το φαγητό ήρθε η ώρα για κυκλωτικούς χορούς. Οι μαθητές μου χόρεψαν τους  ίδιους ηπειρώτικους χορούς, που είχαν χορέψει στην πλατεία του χωριού, την 25^η Μαρτίου. Οι γονείς για άλλη μια φορά ευχαριστήθηκαν τους χορούς και χάρηκαν τα παιδιά τους! Ήταν το ελάχιστο που μπορούσα να προσφέρω κι εγώ εκείνη την ημέρα.

Στο δρόμο της επιστροφής, οι γονείς πάλι τραγούδησαν Κερκυραϊκές καντάδες και πάλι αφιερωμένες στο δάσκαλο. Φθάσαμε στο χωριό με τη συναισθηματική φόρτιση να επανέρχεται. Με αποχαιρέτησαν όλοι με μεγάλη εγκαρδιότητα! Το ίδιο κι εγώ! Απομακρύνθηκα απ` το λεωφορείο, αποφεύγοντας να κοιτάξω προς τα πίσω. Οι σπουδές μου στην  Αθήνα με περίμεναν. Φεύγοντας πήρα μαζί μου την αγάπη των μαθητών μου και τη μεγάλη εκτίμηση των γονιών τους! Συναισθήματα που ο χρόνος φάνηκε ανήμπορος να σβήσει!

Πέρασαν 28 χρόνια από τότε! Ποτέ δεν ξέχασα τον αποχαιρετισμό με τις Κερκυραϊκές καντάδες!

Ιωάννινα 1 Νοεμβρίου 2016

Του Αναστασίου Τασινού

Το περιστατικό που ακολουθεί έχει πρωταγωνιστή έναν μαθητή της Β` τάξης Δημοτικού, γιο ενός συναδέλφου μου.

Ο εν λόγω μαθητής, είχε οριστεί από τη δασκάλα του επιμελητής της τάξης. Ένα από τα καθήκοντά του ήταν στα διαλείμματα τα παράθυρα της τάξης να μένουν ανοιχτά. Σε ένα διάλειμμα η δασκάλα του παρατήρησε από την αυλή του σχολείου ότι τα παράθυρα ήταν κλειστά. Όταν χτύπησε το κουδούνι και μπήκε στην τάξη, πριν αρχίσει το μάθημα, έγινε ο εξής διάλογος με τον επιμελητή :

Δασκάλα: «Δεν είπαμε ότι στα διαλείμματα τα παράθυρα θα μένουν πάντα ανοιχτά για να μπαίνει καθαρός αέρας;»

Μαθητής: «Τα άφησα κλειστά κυρία, γιατί φοβήθηκα μην πηδήσει μέσα κανένας μαλάκας.»

Η δασκάλα έμεινε άφωνη από την άνεση με την οποία ο μικρός μαθητής χρησιμοποίησε αυτή τη λέξη! Την ίδια έκπληξη έδειξε και ο πατέρας, όταν η δασκάλα τού αφηγήθηκε το περιστατικό. Προσωπικά, δεν ένιωσα καμιά έκπληξη. Ο συνάδελφος, πριν μου αφηγηθεί το ευτράπελο γεγονός με το γιο του, είχε  ήδη χρησιμοποιήσει με άνεση την ίδια λέξη δύο φορές στη συζήτησή μας. Άρα ο μικρός μαθητής, δεν έκανε τίποτε περισσότερο, από το να μιμηθεί τον πατέρα του.

Ας έχουμε υπόψη ότι τα παιδιά αντιγράφουν τους μεγάλους. Γι` αυτό όταν διαπαιδαγωγούμε διά του κηρύγματος και όχι διά του παραδείγματος, κανείς δεν μας παίρνει στα σοβαρά. Ο θυμόσοφος λαός, όταν τα λόγια δεν συνοδεύονται από τις αντίστοιχες πράξεις, δικαίως  μας χλευάζει με τη φράση: «Δάσκαλε, που δίδασκες και νόμο δεν εκράτεις.»

Ιωάννινα 24 Δεκεμβρίου 2013