Την Παρασκευή 4 και το Σάββατο 5 Απριλίου 2013 στην Αίθουσα Τέχνης του Δήμου Κοζάνης πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία μουσική παράσταση με τίτλο “TARANTATI” για να παρουσιαστεί το πολιτιστικό πρόγραμμα «Μουσικές διαδρομές – Μουσικές ανταλλαγές 2013-2014″, σε συνεργασία με το 4ο ΓΕΛ Κοζάνης, το οποίο συμμετείχε με το αντίστοιχο πολιτιστικό πρόγραμμα «Μουσικό ταξίδι στην Κάτω Ιταλία». Την Παρασκευή η παράσταση δόθηκε το πρωί δύο φορές, για τους μαθητές και καθηγητές σχολείων της περιοχής και το Σάββατο η παράσταση δόθηκε το βράδυ για το κοινό.
Η εκδήλωση ήταν αποτέλεσμα συνδιοργάνωσης των δύο σχολείων, του Συλλόγου Γονέων & Κηδεμόνων του 5ου Γυμνασίου Κοζάνης, της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας – Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης και του Οργανισμού, Πολιτισμού & Αθλητισμού Δήμου Κοζάνης.
Δείτε το πρόγραμμα της παράστασης καθώς και το βίντεο της παράστασης σε επτά μέρη:
TARANTATI
Τα griko είναι μια ελληνική διάλεκτος με αρχαιοελληνικές ρίζες και έντονη ιταλική επίδραση, η οποία μιλιέται στις περιοχές του Salento (Calabria και Puglia) στη Νότιο Ιταλία. Ιστορικά, τα griko υποχώρησαν μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, καθώς τα φτωχά, απομονωμένα και ρημαγμένα από τη μετανάστευση ελληνόφωνα χωριά εντάχθηκαν στην μεταπολεμική ιταλική πραγματικότητα.
Η χρήση της γλώσσας σήμερα περιορίζεται στους ηλικιωμένους κατοίκους των ελληνόφωνων χωριών και τείνει να εξαφανιστεί. Ωστόσο, γίνονται αξιόλογες προσπάθειες σε επιστημονικό επίπεδο για τη διάσωση και τη διδασκαλία της στους νεότερους, και μέσω της μουσικής. Παλιοί και νέοι μουσικοί, παίζοντας κιθάρα, ταμπορέλο και οργανέτο, συνοδεύουν τις στιγμές της ζωής τους με τραγούδια ερωτικά, εργατικά, μοναδικής αξίας μοιρολόγια, νανουρίσματα, αλλά και την tarantella pizzica, όπως άλλωστε γινόταν πάντα.
Όταν ακούς τη μουσική της Κάτω Ιταλίας είναι αρκετά δύσκολο να καθίσεις στην καρέκλα σου. Τα πόδια ηλεκτρίζονται, τα χέρια, άθελά τους σχεδόν, χτυπούν παλαμάκια, ενώ ο διονυσιακός ρυθμός της ταραντέλας σε στέλνει νοητά στο κέντρο μιας πλατείας, ανάμεσα σε ένα πλήθος που ξεφαντώνει. Τι κι αν δεν έχεις πάει ποτέ σ’εκείνα τα μέρη της Grecia Salentina στην Κάτω Ιταλία, όπου η φύση μοιάζει με τη δική μας και τα χωριά τρελαίνονται για γιορτές; Η διονυσιακή μορφή των σωμάτων που χορεύουν, ο ήχος των οργάνων, ακόμη και ο ήχος της διαλέκτου τους είναι απόλυτα οικεία. Κάτι σαν γιορτή σε διπλανό σπίτι, που ξέρεις ότι με λίγη προσπάθεια μπορείς να ενσωματωθείς κι εσύ.
TARANTELLA PIZZICA PIZZICA
Η tarantella pizzica pizzica είναι ίσως ο πιο δημοφιλής παραδοσιακός χορός του Salento, και όχι μόνο, που συνδέεται με το φαινόμενο του ταραντισμού, μιας μορφής κρίσης-μανίας που οφειλόταν στο τσίμπημα (pizzica) μιας αράχνης, της Lycosa Tarantula, που φέρει το όνομά της από την πόλη του Τάραντα. Κατά την παράδοση, όταν η αράχνη τσιμπούσε κάποιον, συγκεντρώ-νονταν οι μουσικοί και πειραματίζονταν με όργανα και με ρυθμούς για να δουν σε ποια από αυτά αντιδρά ο ασθενής. Στη συνέχεια τον σήκωναν κι αυτός άρχιζε να χορεύει μέχρι τελικής εξάντλησης. Ο ασθενής, ή αλλιώς ο “tarantato”, εκστασιαζόταν με τις μελωδίες που άκουγε και θεραπευόταν από την κρίση του· προφανώς με την εφίδρωση έφευγε και το δηλητήριο. Η διαδικασία της θεραπείας μπορούσε να διαρκέσει μέχρι και δύο ημέρες. Ο ταραντισμός που συνδέεται με τους διονυσιακούς χορούς της αρχαίας Ελλάδας έπαψε να υπάρχει μετά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο.
Στην παράσταση των πολιτιστικών προγραμμάτων συμμετείχαν μαθητές και μαθήτριες από όλες τις τάξεις του 5ου Γυμνασίου και από την α’ τάξη του 4ου ΓΕΛ Κοζάνης. Έτσι λοιπόν, οι Tarantati είναι οι:
Αθανασίου Ανδρομάχη (ντέφι), Αποστολίδου Αλεξάνδρα-Μαρία (πιάνο), Βάμβα Αφροδίτη, Βασιλακόπουλος Αλέξανδρος (τραγούδι),Γελαδάρη Hanicz Μαρία-Λουίζα (βιολί, τραγούδι), Γεωργανάκη Ευαγγελία, Γιαννακίδη Αργυρώ (νταϊρές), Γκαμπούρα Μαρία (κιθάρα, τραγούδι), Γκόμπτζια Αλεξάνδρα, Γώγη Ευαγγελία, Δελιαλή Ιωάννα, Δημητριάδου Χρύσα, Διάφα Ευαγγελία (χορός), Δοκολιανίδου Ναταλία (χορός, τραγούδι), Ζαρογιάννη Μαρία-Παρασκευή, Καγκαράς Γιάννης (καχόν), Καλαμπούκα Ευαγγελία (φλάουτο, καστανιέτες, χορός), Καραγκούνης Γεώργιος (κλαρινέτο), Καραγκούνης Ορέστης (κιθάρα), Κουζιάκη Ελένη, Κράλλια Έλενα (φλάουτο, ντέφι, χορός), Λάμπρου Αργύριος (πιάνο, τραγούδι), Λάσπα Άννα, Μαμάτσιος Γιάννης (ηλεκτρικό μπάσο), Νικολάου Αναστασία (μεταλλόφωνο), Νικολάου Μιχαέλα (ξύλο βροχής), Παπαδημητρίου Μαρία, Περδίκη Ιωάννα, Πόζογλου Ελένη, Σιδέρης Γιάννης, Τζούκα Παρασκευή (πιάνο), Τσαουσίδης Θεόδωρος (νταούλι), Φουρκιώτη Χρυσούλα (νταϊρές, τραγούδι), Χατζηδάμου Βάια
και αρχι-tarantato ο Γιώργος Εμμανουήλ.
Συνεργάστηκαν οι εξής καθηγητές: Γιώργος Εμμανουήλ (μουσικός), Χρύσα Νταβέλα (καλλιτεχνικών), Άννα Πλιάτσιου (αγγλικής φιλολογίας) από το 5ο Γυμνάσιο και Ζήγου Φρειδερίκη (φιλόλογος) και Παπαδοπούλου Ευρώπη (μαθηματικός) Αλεξάνδρα Σταγκοπούλου (φιλόλογος) από το 4ο ΓΕΛ. Επίσης, συνεργάστηκε η καθηγήτρια καλλιτεχνικών Αναστασία Δημητριάδη.
Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε για τη βοήθειά τους, οικονομική και υλικοτεχνική, καθώς και για συμπαράσταση που μας έδειξαν, τονΣύλλογο Γονέων και Κηδεμόνων 5ου Γυμνασίου Κοζάνης, τον Οργανισμό Αθλητισμού, Πολιτισμού & Νεολαίας Δήμου Κοζάνης, την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας – Περιφερειακή Ενότητα Κοζάνης, τον Αχιλλέα Σκετόπουλο που μας βοήθησε στο θέμα του χορού, τους τεχνικούς της Αίθουσας Τέχνης του Δήμου Κοζάνης, την καθηγήτρια του 1ου ΓΕΛ Κοζάνης Μαρίνα Δημητροπούλου για τις ιδέες της και τους Encardia για την πηγή έμπνευσης που αποτέλεσαν για εμάς όλο αυτό το διάστημα.
Οι Tarantati
