Με γνώμονα το Πρόγραμμα Σπουδών του Νηπιαγωγείου και τη σημασία της βιωματικής και διαθεματικής μάθησης, το Ολοήμερο Τμήμα του 10ου Νηπιαγωγείου Ρόδου με τους 19 μαθητές-τριες του, υλοποίησε με επιτυχία το καινοτόμο εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Σωματείου «ΔΙΑΖΩΜΑ», με τίτλο: «Υιοθεσία αρχαίων θεάτρων. Μαθητές ξεναγούν μαθητές στα αρχαία θέατρα», εντάσσοντας το στις Δράσεις Ενεργού Πολίτη, προσφέροντας στα παιδιά μια πλούσια και πολυδιάστατη μαθησιακή εμπειρία.
Οι μαθητές μας, μέσα από ένα ταξίδι αισθήσεων και γνώσης, μεταμορφώθηκαν σε μικρούς αρχαιολόγους και ξεναγούς, φέρνοντας το παρελθόν στο παρόν. Η δράση συνδύασε τη μυθολογία, την ιστορία και την τέχνη, καταλήγοντας σε μια βιωματική εμπειρία που «ζωντάνεψε» στο Αρχαίο Ωδείο της Ρόδου.
Μέσα από μια διεπιστημονική προσέγγιση που συνδυάζει τη Μυθολογία, την Ιστορία της Τέχνης και τη Μουσική, οι «μικροί ερευνητές» ταξίδεψαν στον κόσμο του Δωδεκάθεου, γνωρίζοντας τους θεούς και τα χαρακτηριστικά τους μέσα από αφήγηση, δραματοποίηση και εικαστικές δημιουργίες. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε σε επιλεγμένους μύθους, όπως ο μύθος της Δήμητρας και της Περσεφόνης, μέσα από τον οποίο τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με την εναλλαγή των εποχών και τη σημασία της φύσης. Η μελέτη αυτή εμπλουτίστηκε αισθητικά με το τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι, «Ο Εφιάλτης της Περσεφόνης», το οποίο αποτέλεσε αφορμή για συζήτηση γύρω από τον σεβασμό στο περιβάλλον και την πολιτιστική μας κληρονομιά.
Αυτά τα Χριστούγεννα, δεν στολίσαμε απλώς ένα δέντρο, αλλά αναβιώσαμε το αρχαιοελληνικό έθιμο της Ειρεσιώνης. Τα παιδιά έμαθαν για τον πρόδρομο του χριστουγεννιάτικου δέντρου: ένα κλαδί αγριελιάς στολισμένο με νήματα από μαλλί (είρος), καρπούς της γης, φρούτα και γλυκίσματα. Ήταν η δική μας ευχαριστία για την ευφορία της φύσης και μια ευχή για μια καλή χρονιά, ακριβώς όπως έκαναν τα παιδιά στην αρχαιότητα τραγουδώντας τα κάλαντα από σπίτι σε σπίτι.
Παράλληλα, γνώρισαν τον μύθο της Αθηνάς και του Ποσειδώνα για την ονομασία της πόλης της Αθήνας, ανακαλύπτοντας την αξία της σοφίας, της συνεργασίας και της επιλογής. Στόχος της δράσης ήταν η καλλιέργεια της πολιτισμικής συνείδησης, η ανάπτυξη γλωσσικών δεξιοτήτων και η ενίσχυση της συνεργασίας και της ενεργού συμμετοχής των νηπίων. Στη συνέχεια, ο μύθος αυτός στάθηκε η αφορμή ώστε τα παιδιά να μελετήσουν την Ακρόπολη της Αθήνας και τα εμβληματικά της οικοδομήματα, όπως τον Παρθενώνα και το Ερέχθειο. Παράλληλα, γνώρισαν τα Παναθήναια, τη μεγάλη γιορτή προς τιμήν της θεάς Αθηνάς, ανακαλύπτοντας στοιχεία από τις πομπές και τα έθιμα της εποχής. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη μελέτη του Ερεχθείου. Τα παιδιά γοητεύτηκαν από τις Καρυάτιδες, τις κόρες που στηρίζουν με τη χάρη τους τον ναό. Η συζήτηση για την «ξενιτεμένη» Καρυάτιδα -την οποία αναζητήσαμε στο Βρετανικό Μουσείο- ευαισθητοποίησε τα παιδιά γύρω από την ανάγκη επιστροφής των μαρμάρων και τον σεβασμό στην εθνική μας κληρονομιά.
Σημαντικό μέρος της δράσης αποτέλεσε και η γνωριμία με τον μύθο της γέννησης του Διονύσου. Με αφορμή αυτόν, σταθήκαμε μπροστά στον πίνακα «Ο Βάκχος» του λαϊκού μας ζωγράφου Θεόφιλου Χατζημιχαήλ. Γνωρίσαμε την ζωή και το έργο του και τα παιδιά παρατήρησαν τα έντονα χρώματα, τα τσαμπιά από σταφύλια και την απλότητα της λαϊκής τέχνης. Γίναμε και εμείς «μικροί Βάκχοι», αναπαριστώντας τον θεό Διόνυσο, συνδέοντας έτσι τη μυθολογία με τη νεότερη ελληνική τέχνη και την παράδοση. Μέσα από αφήγηση και δραματοποίηση, τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με τον θεό του κρασιού, της χαράς και του θεάτρου, ανοίγοντας τον δρόμο για την ενασχόλησή τους με το αρχαίο θέατρο γνωρίζοντας βασικά στοιχεία όπως οι ρόλοι των ηθοποιών, τα προσωπεία και η σημασία της έκφρασης. Ο μύθος της γέννησης του Διονύσου ζωντάνεψε στην τάξη ώστε να μεταβούμε από το λατρευτικό δρώμενο στη γέννηση της τραγωδίας. Μελετώντας το αρχαίο δράμα, τα παιδιά κατασκεύασαν τα δικά τους προσωπεία (μάσκες) από χαρτί. Αποτύπωσαν διαφορετικά συναισθήματα (χαρά, λύπη, δέος), μαθαίνοντας πώς οι αρχαίοι ηθοποιοί χρησιμοποιούσαν τις μάσκες για να μεταδώσουν την ένταση του έργου μέχρι τις τελευταίες σειρές των κερκίδων.
Χρησιμοποιώντας ξύλινα τουβλάκια (blocks), οι μαθητές λειτούργησαν ως μικροί μηχανικοί. Συνεργάστηκαν για να αναπαραστήσουν τη δομή του αρχαίου θεάτρου, χτίζοντας με προσοχή το κοίλο, την ορχήστρα και τη σκηνή. Μέσα από αυτή την κατασκευή, κατανόησαν βιωματικά τη γεωμετρία και τη χρηστικότητα του χώρου.
Η Κορύφωση: Προσομοίωση Ξενάγησης στο Αρχαίο Ωδείο της Ρόδου
Σειρά είχε το Αρχαίο Ωδείο της Ρόδου όπου τα παιδιά «υιοθέτησαν» αναπτύσσοντας μια πιο προσωπική σχέση με ένα σημαντικό μνημείο του τόπου τους, κατανοώντας την αξία της προστασίας και της ανάδειξης της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Παράλληλα, συνέδεσαν τις γνώσεις τους για το αρχαίο θέατρο με έναν αυθεντικό χώρο πολιτισμού.
Οι μαθητές, λειτουργώντας ως «Μικροί Ξεναγοί», οργάνωσαν μια ολοκληρωμένη προσομοίωση ξενάγησης, όπου υποδέχθηκαν γονείς και συμμαθητές στον χώρο της «σκηνής».
Εξήγησαν με απλά λόγια την αρχιτεκτονική του ωδείου, τη σημασία των κερκίδων και τον τρόπο που οι αρχαίοι Ρόδιοι απολάμβαναν τη μουσική και τους ρητορικούς αγώνες. Μέσα από αυτή την προσομοίωση, τα παιδιά δεν μετέδωσαν απλώς γνώσεις, αλλά έγιναν οι ίδιοι πρεσβευτές του πολιτισμού της Ρόδου.
Οι γονείς παρακολούθησαν με έκδηλη συγκίνηση και θαυμασμό τους «μικρούς ξεναγούς» να αναλύουν με αυτοπεποίθηση και απλά λόγια την ιστορία του μνημείου. Η ανταπόκρισή τους ήταν θερμή, τονίζοντας τη σημασία τέτοιων βιωματικών δράσεων που συνδέουν τα παιδιά με τον τοπικό πολιτισμό, ενώ πολλοί δήλωσαν ότι «διδάχθηκαν» από τα ίδια τους τα παιδιά μια νέα οπτική για το Αρχαίο Ωδείο της πόλης μας.
Η παρουσίαση του προγράμματος ολοκληρώθηκε με λίγες στιγμές χαλάρωσης και πικ νικ στο χώρο πρασίνου του Αρχαίου Σταδίου.
Θα θέλαμε επίσης, να ευχαριστήσουμε την Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδ/σου για τη συνεργασία.
Το ΔΙΑΖΩΜΑ μας έδωσε την ευκαιρία να αποδείξουμε ότι το Νηπιαγωγείο μπορεί να αποτελέσει ένα ζωντανό εργαστήρι πολιτισμού, όπου η ιστορία δεν είναι μάθημα, αλλά παιχνίδι και δημιουργία και αποτέλεσε μια ολοκληρωμένη εκπαιδευτική εμπειρία που συνέδεσε τη μυθολογία, την ιστορία, την τέχνη και τη μουσική, καλλιεργώντας τη γνώση, τη δημιουργικότητα και την αγάπη των παιδιών για τον πολιτισμό.
