ΕΠΙΤΟΜΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ-ΙΑ’ ΜΕΡΟΣ : ΤΟ ΝΕΟΤΕΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ (1833-1899)

ΤΟ ΝΕΟΤΕΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ

1833 25 Ιανουαρίου: Ο Όθων φτάνει στο Ναύπλιο. Μέχρι την ενηλικίωσή του την εξουσία ασκεί ένα τριμελές συμβούλιο αντιβασιλείας (ο κόμης Ιωσήφ Λουδοβίκος Άρμανσμπεργκ, ο καθηγητής Γκεόργκ Μάουρερ και ο υποστράτηγος Καρλ Βίλεμ Χέιντεκ). Ο Σπυρίδων Τρικούπης διορίζεται πρόεδρος του Υπουργικού Συμβουλίου (πρωθυπουργός) και γραμματέας της Επικράτειας επί των Εξωτερικών.

8 Φεβρουαρίου: Καθιερώνεται ως νομισματική μονάδα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους η δραχμή. Κόβονται χρυσά και αργυρά νομίσματα σε σχέδιο του Conrad Voigt και χάλκινα σε σχέδιο του Karl Lange. Η αργυρή δραχμή, βάρους 4,477 γραμμαρίων (4,029 γραμμάρια ασήμι), φέρει στη μια της όψη την κεφαλή του Όθωνα και στην άλλη το εθνόσημο. Στο νομισματοκοπείο του Μονάχου κόβονται ανάμεσα στο 1832 και το 1834 351.000 χρυσά εικοσάδραχμα, 3.660.000 αργυρά πεντάδραχμα, μονόδραχμα και νομίσματα των 50 και 25 λεπτών και 248.000 χάλκινα νομίσματα των πέντε, των δύο και του ενός λεπτού. Ανάλογος αριθμός νομισμάτων κόβεται στο Παρίσι τη διετία 1834-1835.

16 Φεβρουαρίου: Κυκλοφορεί στο Ναύπλιο το πρώτο φύλλο της «Εφημερίδος της Κυβερνήσεως». Η εφημερίδα συντάσσεται στην ελληνική και τη γερμανική γλώσσα. Μετά την ενηλικίωση του Όθωνα θα σταματήσει να συντάσσεται στη γερμανική.

25 Φεβρουαρίου: Με βασιλικό διάταγμα συγκροτείται τακτικός ελληνικός στρατός.

1 Μαρτίου: Η Αθήνα παραδίδεται από την τουρκική φρουρά στις ελληνικές αρχές.

25 Μαρτίου: Πεθαίνει στο Παρίσι ο Αδαμάντιος Κοραής.

1 Απριλίου: Ο Τούρκος φρούραρχος των Αθηνών Οσμάν Εφέντης παραδίδει την Ακρόπολη στο Βαυαρό ταγματάρχη Πάλιγκαν και στον υπολοχαγό Χριστόφορο Νέζερ.

3 Απριλίου: Ο Σπυρίδων Τρικούπης σχηματίζει τη δεύτερη κυβέρνησή του μέσα στην ίδια χρονιά, η οποία θα είναι και αυτή ιδιαίτερα βραχύβια.

Η χώρα διαιρείται σε δέκα νομούς και σαράντα δύο επαρχίες. Οι νομοί είναι οι ακόλουθοι:

Αργολίδας και Κορινθίας, Αχαΐας και Ήλιδας, Μεσσηνίας, Αρκαδίας, Λακωνίας, Ακαρνανίας και Αιτωλίας, Φωκίδας και Λοκρίδας, Αττικής και Βοιωτίας, Ευβοίας και Κυκλάδων.

6 Απριλίου: Πεθαίνει στο Παρίσι ο διδάσκαλος του Γένους Αδαμάντιος Κοραής (γεννήθηκε στη Σμύρνη το 1748).

4 Μαΐου: Υπογράφεται ανάμεσα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και την Αίγυπτο η Συνθήκη της Κιουτάχειας, σύμφωνα με την οποία η Κρήτη παραμένει υπό αιγυπτιακή διοίκηση.

23 Ιουλίου: Με βασιλικό διάταγμα η Ελληνική Εκκλησία ανακηρύσσεται αυτοκέφαλη. Η μονομερής αυτή ενέργεια δεν αναγνωρίζεται από το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως.

17 Αυγούστου: Με βασιλικό διάταγμα απαγορεύεται η κυκλοφορία τουρκικών νομισμάτων.

7 Σεπτεμβρίου: Συλλαμβάνεται ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και φυλακίζεται στο Παλαμήδι – κατηγορείται για συνωμοσία εναντίον της Αντιβασιλείας. Συλλαμβάνονται επίσης ο γιος του Γενναίος, ο Δημήτριος Πλαπούτας, ο Κίτσος Τζαβέλλας και άλλοι οπαδοί του Ρωσικού Κόμματος με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας.

12 Οκτωβρίου: Ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος σχηματίζει την πρώτη του κυβέρνηση, η οποία θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 31 Μαΐου του 1834.

1833-1834: Αναστήλωση του Ναού της Απτέρου Νίκης.

1834 9 Μαρτίου: Τοποθετείται από τον Όθωνα ο θεμέλιος λίθος των ανακτόρων του στην περιοχή της πλατείας, που δημιουργείται με βάση το πολεοδομικό σχέδιο Κλεάνθη-Shaubert

(μεταξύ των σημερινών οδών Αγίου Κωνσταντίνου και Ζήνωνος). Η θέση αυτή θα εγκαταληφθεί έπειτα ένα έτος.

16 Απριλίου: Αρχίζει η δίκη του Κολοκοτρώνη και του Πλαπούτα στο Ναύπλιο με την κατηγορία της συνωμοσίας κατά του βασιλιά Όθωνα.

25 Μαΐου: Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και ο Δημήτριος Πλαπούτας καταδικάζονται σε θάνατο επειδή δήθεν συνωμοτούν εναντίον της Αντιβασιλείας. Υπέρ της απαλλαγής τους ψηφίζουν οι δικαστές Γεώργιος Τερτσέτης και Αναστάσιος Πολυζωίδης. Η ποινή τους μετατρέπεται σε κάθειρξη και απελευθερώνονται μόλις ενηλικιώνεται ο Όθων (Μάιος 1835).

31 Μαΐου: Ο Ιωάννης Κωλέττης σχηματίζει κυβέρνηση, η οποία θα παραμείνει στην εξουσία έναν ακριβώς χρόνο.

14 Νοεμβρίου: Δημοσιεύεται στην εφημερίδα των Αθηνών «Αθηνά» λίβελος κατά του πολεοδόμου Στ. Κλεάνθη: «Πώς σε φαίνεται και η εκλογή του εκτελεστικού της πόλεως, όστις ελθών εις την Ελλάδα υπέρου γυμνότερος, ορίζει τώρα εις τας Αθήνας τα περισσότερα και ωραιότερα οικόπεδα; Ούτος ο κερδοσκόπος έκαμε και το της πόλεως σχέδιον εις τρόπον ώστε και οι καλλίτεροι τόποι να πωλώνται από αυτόν και όχι από άλλον εν βαρύτητι χρυσίου.

Αλίμονο εις τους κατοίκους των Αθηνών όσοι δεν τον εσυμβουλεύθησαν… και όσοι δεν τον επλήρωσαν τον κτιστικόν φόρον! Τούτων τα οσπήτια κρημνίζει και τον τόπον των πέρνει…».

Έπειτα από λίγες ημέρες η εφημερίδα αναγκάζεται, κατόπιν μήνυσης που υποβάλλει ο θιγόμενος, να ανακαλέσει.

1 Δεκεμβρίου: Η πρωτεύουσα του ελληνικού κράτους μεταφέρεται από το Ναύπλιο στην Αθήνα.

1835 6 Φεβρουαρίου: Με βασιλικό διάταγμα ο Ναός του Αγίου Γεωργίου στο Θησείο (ο Ναός του Ηφαίστου του 5ου αιώνα π.Χ., περισσότερο γνωστός στους Αθηναίους ως Θησείο) μετατρέπεται σε μουσείο.

20 Μαΐου: Ο αντιβασιλέας κόμης Άρμανσμπεργκ αναλαμβάνει την προεδρία του υπουργικού συμβουλίου (πρωθυπουργός). Θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι το Φεβρουάριο του 1837.

Την ίδια μέρα ο Όθων ενηλικιώνεται.

11 Ιουνίου: Πεθαίνει ο ναύαρχος Ανδρέας Μιαούλης (γεννήθηκε στην Ύδρα το 1769).

18 Σεπτεμβρίου: Συστήνεται το Συμβούλιο της Επικρατείας, ο ρόλος του οποίου είναι μάλλον συμβουλευτικός παρά γνωμοδοτικός.

25 Νοεμβρίου: Ο βασιλιάς της Βαυαρίας και πατέρας του Όθωνα, Λουδοβίκος Α΄, επισκέπτεται την Αθήνα συνοδευόμενος από το σπουδαίο αρχιτέκτονα Φρειδερίκο Γκαίρτνερ.

1836 25 Ιανουαρίου: Θεμελιώνεται το κτίριο των Ανακτόρων στο λόφο της Μπουμπουνίστρας. Τα σχέδια των Ανακτόρων είναι έργο του αρχιτέκτονα Φρειδερίκου Γκαίρτνερ.

15 Ιουνίου: Ιδρύεται με βασιλικό διάταγμα το «Βασιλικόν Νομισματοκοπείον και Σφραγιστήριον».

26 Ιουνίου: Ο Ιωάννης Ζαίμης διορίζεται από τον Όθωνα πρώτος δήμαρχος Πατρέων.

25 Ιουλίου: Ιδρύεται «η εν Αθήναις Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία» από τους Ιωάννη Κοκκώνη, Γεώργιο Γεννάδιο και Μιχαήλ Αποστολίδη.

7 Οκτωβρίου: Εκδίδεται η εφημερίδα «Ελπίς» από τον Κωνσταντίνο Λεβίδη. Η έκδοσή της διακόπτεται το 1868.

10 Νοεμβρίου: Ο Όθων νυμφεύεται στο Ολδεβούργο την πρωτότοκη κόρη του Παύλου Φρειδερίκου Αυγούστου, του Μεγάλου Δούκα αυτού του γερμανικού κρατιδίου, Αμαλία Μαρία Φρειδερίκη (γεννήθηκε στις 9 Δεκεμβρίου του 1818).

31 Δεκεμβρίου: Ιδρύεται με βασιλικό διάταγμα εκπαιδευτήριο αρχιτεχντών με την ονομασία «Σχολή των Τεχνών».

Ο Δημ. Βυζάντιος εκδίδει τη «Βαβυλωνία».

Γεννιέται στη Σύρο ο Εμμανουήλ Ροΐδης, ο συγγραφέας της «Πάπισσας Ιωάννας» (πεθαίνει στην Αθήνα το 1904).

1837 5 Ιανουαρίου: Ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου των Αθηνών, στρατηγός Ιωάννης Μακρυγιάννης, στη διάρκεια συνεδρίασης του οργάνου προβάλλει το αίτημα για την παραχώρηση Συντάγματος. Το αίτημά του γίνεται δεκτό με ενθουσιασμό από τα υπόλοιπα μέλη του συμβουλίου.

25 Ιανουαρίου: Δημοσιεύεται διάταγμα του Όθωνα «Περί συστάσεως επιτροπής επί της εμψυχώσεως της εθνικής βιομηχανίας», που αποτελεί την πρώτη επίσημη προσπάθεια ανάπτυξης βιομηχανίας στο ελεύθερο ελληνικό κράτος. Πρώτος πρόεδρος της επιτροπής διορίζεται ο Γεώργιος Κουντουριώτης.

2 Φεβρουαρίου: Ο Βαυαρός J. von Rudhart διαδέχεται τον επίσης Βαυαρό κόμη Άρμανσμπεργκ στην προεδρία του υπουργικού συμβουλίου. Θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι το Δεκέμβριο του ίδιου έτους.

22 Απριλίου: Με βασιλικό διάταγμα ιδρύεται το Πανεπιστήμιο Αθηνών.

3 Μαΐου: Εγκαινιάζεται το πανεπιστήμιο, το οποίο στεγάζεται στην οικία Κλεάνθη, στη βορειοανατολική πλευρά της Ακρόπολης.

22 Ιουνίου: Γεννιέται στο Oberlossnitz της Σαξονίας ο Ερνέστος Μαυρίκιος Τσίλερ, ο οποίος αργότερα θα εγκατασταθεί στην Ελλάδα και θα σχεδιάσει και θα χτίσει πάρα πολλά νεοκλασικά σπίτια και μέγαρα.

8 Δεκεμβρίου: Ο Όθων αναλαμβάνει την προεδρία του υπουργικού συμβουλίου. Θα ασκήσει την εξουσία μέχρι το Φεβρουάριο του 1841.

Δίνονται στην Αθήνα για πρώτη φορά παραστάσεις λυρικού θεάτρου από ιταλικό θίασο, με το έργο ο «Κουρέας της Σεβίλλης».

Γεννιέται στο Ηράκλειο της Κρήτης ο ζωγράφος Κωνσταντίνος Βολανάκης (πεθαίνει στον Πειραιά το 1907).

1838 15 Μαρτίου: Με βασιλικό διάταγμα του Όθωνα καθιερώνεται η 25η Μαρτίου ως ημέρα εθνικής εορτής. («…Θεωρήσαντες ότι η ημέρα της 25ης Μαρτίου είναι λαμπρά και καθ’ εαυτήν εις πάντα Έλληνα διά την αυτή τελουμένην εορτήν του Ευαγγελισμού της Υπεραγίας Θεοτόκου, είναι προσέτι λαμπρά και χαρμόσυνος διά την κατ’ αυτήν την ημέραν έναρξιν του περί της ανεξαρτησίας αγώνος του ελληνικού Έθνους, καθιερούμεν την ημέραν ταύτην εις το διηνεκές ως ημέραν εθνικής εορτής…».)

11 Απριλίου: Εξεγείρονται οι κάτοικοι της Ύδρας γιατί θέλουν να εξαιρεθούν από το νόμο περί στρατολογίας, προβάλλοντας το επιχείρημα ότι πολλοί νέοι του νησιού υπηρετούν στο ναυτικό και αρκετοί άντρες έχουν χάσει τη ζωή του, στη διάρκεια του Αγώνα. Η στάση διαρκεί σχεδόν πέντε μέρες, χωρίς όμως αποτέλεσμα για τους Υδραίους.

25 Σεπτεμβρίου: Εκδίδεται η εφημερίδα «Αιών» από τον ιστορικό Ιωάννη Φιλήμονα. Η έκδοσή της θα διακοπεί το 1891.

Γεννιέται στο Ναύπλιο ο ποιητής Αχιλλέα Παράσχος (η καταγωγή του είναι από τη Χίο), ο κορυφαίος εκπρόσωπος της Αθηναϊκής Σχολής (πεθαίνει στην Αθήνα το 1895).

Γεννιέται στην Τήνο ο γλύπτης Γεώργιος Βιτάλης (πεθαίνει στην Αλεξάνδρεια το 1901). Πιο γνωστά έργα του είναι: ο ανδριάντας του Γλάδστωνα μπροστά από το Πανεπιστήμιο Αθηνών και ο τάφος του Γεωργίου Αβέρωφ στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών.

1839 Ιανουάριος: Ιδρύεται στο Λονδίνο από Άγγλους κεφαλαιούχους η Ιονική Τράπεζα.

2 Ιουλίου: Μπαίνει ο θεμέλιος λίθος του κτιρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τα σχέδια του υπό ανέγερση κτιρίου ανήκουν στο Δανό αρχιτέκτονα Χριστιανό Χάνσεν. Τελικά το κτίριο θα ολοκληρωθεί το 1864.

20 Οκτωβρίου: Ο Θεόφιλος Καΐρης, ο οποίος κατηγορείται για θεοσεβισμό (απορρίπτει την τριαδολογία και τη χριστολογία και επιμένει στην ηθικοποίηση του ατόμου για την πρόοδο τη κοινωνίας), καταθέτει ενώπιον της Ιεράς Συνόδου των Μητροπολιτών της Ελλάδος.

1840 15 Ιουλίου: Υπογράφεται στο Λονδίνο η ομώνυμη συνθήκη με την οποία η Κρήτη επανέρχεται υπό την οθωμανική κυριαρχία. Με αυτή τη συνθήκη τερματίζεται ο Τουρκοαιγυπτιακός Πόλεμος.

Ο Ελβετός Schaub αναφέρει για την περιοχή όπου βρίσκεται σήμερα η Πλατεία Ομονοίας:

«Αι οδοί Ερμού και Αιόλου, εκτεινόμεναι έξω της πόλεως, καταλήγουν σε μιαν κοιλάδα, η οποία αποτελεί κατά προτίμησιν τον τόπον όπου οι Αθηναίοι πηγαίνουν περίπατον».

Έρχεται στο φως το Ωδείο Ηρώδου του Αττικού.

Αποπερατώνεται στην Αθήνα το Θέατρο του Μπούκουρα, το πρώτο λιθόκτιστο θέατρο της πρωτεύουσας.

Γεννιέται στην Τρίπολη ο φιλόλογος και υπέρμαχος της αρχαΐζουσας Γεώργιος Μιστριώτης (πεθαίνει στην Αθήνα το 1916).

Γεννιέται στην Τήνο ο γλύπτης Δημήτριος Φιλιππότης (πεθαίνει στην Αθήνα το 1919). Πιο γνωστό του έργο: Ο Ξυλοθραύστης (Ζάππειο).

1841 10 Φεβρουαρίου: Ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος αναλαμβάνει την προεδρία του υπουργικού συμβουλίου.

30 Μαρτίου: Ιδρύεται η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος με πρώτο διοικητή της τον Γεώργιο Σταύρου.

30 Απριλίου: Η νεοσύστατη Εθνική Τράπεζα εκδίδει το πρώτο της χαρτονόμισμα, ονομαστικής αξίας πεντακοσίων δραχμών.

6 Ιουλίου: Ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος σχηματίζει βραχύβια κυβέρνηση.

10 Αυγούστου: Ο Αντώνιος Κριεζής διαδέχεται τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο στην προεδρία του υπουργικού συμβουλίου. Ουσιαστικά κυβερνά ο ίδιος ο Όθων μέχρι την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου του 1843.

1842 25 Σεπτεμβρίου: Εκδίδεται η εφημερίδα «Συνταγματική» από τον Χ. Σακελλαρίδη. Η έκδοσή της διακόπτεται το 1868.

Η Εθνική Βιβλιοθήκη μεταφέρεται στο Ναό του Αγίου Ελευθερίου και συγχωνεύεται με την πανεπιστημιακή.

Γεννιέται στην Τήνο ο ζωγράφος Νικόλαος Γύζης (πεθαίνει στο Μόναχο το 1901).

1843 3 Φεβρουαρίου: Πεθαίνει ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (γεννήθηκε στις 3 Απριλίου του 1770).

3 Σεπτεμβρίου: Επαναστατική κίνηση στρατιωτικών μονάδων των Αθηνών και πολιτών υπό την αρχηγία του Δ. Καλλέργη, του Ι. Μακρυγιάννη και του Α. Λόντου. Κύριο αίτημα των επαναστατών είναι η παραχώρηση Συντάγματος και η αποχώρηση των ξένων. Μετά τα γεγονότα της Επανάστασης της 3ης Σεπτεμβρίου ο Όθων αναθέτει την προεδρία του υπουργικού συμβουλίου στον Ανδρέα Μεταξά, έναν από τους ηγέτες της Επανάστασης. Την ίδια μέρα προκηρύσσονται εκλογές για την ανάδειξη των μελών της εθνοσυνέλευσης που θα προετοιμάσει Σύνταγμα.

Οκτώβριος-Νοέμβριος: Διενεργούνται εκλογές πληρεξουσίων με βάση το νόμο της 4ης Μαρτίου του 1829. Εκλέγονται 244 πληρεξούσιοι που εκπροσωπούν τις ελεύθερες αλλά και υπόδουλες περιοχές, καθώς και τις ελληνικές παροικίες του εξωτερικού.

8 Νοεμβρίου: Αρχίζει τις εργασίες της η Α΄ Εθνοσυνέλευση με πρόεδρο τον ηλικίας 103 ετών Πανούτσο Νοταρά.

23 Νοεμβρίου: Η εθνοσυνέλευση αποφασίζει να ονομαστεί «η της Γ΄ Σεπτεμβρίου εν Αθήναις Εθνική των Ελλήνων Συνέλευσις».

1844 16 Φεβρουαρίου: Ο Κ. Κανάρης γίνεται πρόεδρος του υπουργικού συμβουλίου.

18 Μαρτίου: Ο Όθων ορκίζεται πίστη στο Σύνταγμα, που δημοσιεύεται την ίδια μέρα στην «Εφημερίδα της Κυβερνήσεως». Η εθνοσυνέλευση ψηφίζει εκλογικό νόμο με τον οποίο καθιερώνεται (σχεδόν) η καθολική ψηφοφορία. Αποκλείονται όλοι όσοι δεν διαθέτουν κινητή ή ακίνητη περιουσία και οι γυναίκες.

Ο νόμος αυτός εφαρμόζεται σε όλες τις εκλογές μέχρι την έξωση του Όθωνα. Με αυτόν καθιερώνεται η άμεση με ψηφοδέλτια εκλογή. Βουλευτές εκλέγονται εκείνοι που λαμβάνουν την απόλυτη πλειοψηφία.

30 Μαρτίου: Ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος σχηματίζει την τρίτη του κυβέρνηση, η οποία είναι και αυτή βραχύβια. Η κυβέρνησή του διεξάγει τις πρώτες βουλευτικές εκλογές στο ελεύθερο ελληνικό κράτος. Θα παραιτηθεί στις 4 Αυγούστου διαμαρτυρόμενος για τη στάση του Όθωνα.

6 Αυγούστου: Ο Ιωάννης Κωλέττης, το κόμμα του οποίου ήρθε τρίτο στις εκλογές που διεξήχθησαν στις αρχές Ιουνίου (2-9 Ιουνίου), αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της χώρας. Θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι το 1847. Στις εκλογές ο Α. Μεταξάς πήρε πενήντα πέντε έδρες, ο Α. Μαυροκορδάτος είκοσι οκτώ και ο Κωλέττης είκοσι. Σε μια ομιλία του στη Βουλή ο Κωλλέτης αναφέρεται για πρώτη φορά στη «Μεγάλη Ιδέα».

1845 4 Ιουλίου: Σε άρθρο εναντίον του Κωλέττη στην εφημερίδα «Αιών» μνημονεύεται για πρώτη φορά η λέξη δικτατορία. Ο Ηπειρώτης πολιτικός περιγράφει τον τρόπο διακυβέρνησης της χώρας.

8 Ιουλίου: Στην εφημερίδα «Αθηνά» αναφέρονται τα εξής: «Το υδραγωγείον έχει ασφαλισθεί από τους Τούρκους προς τους Αμπελοκήπους (κοντά στον Άγιο Δημήτριο Αμπελοκήπων) διά να ποτίζουν τους κήπους των. Τώρα οι κάτοικοι ζητούν να καθαρισθεί διότι τα νερά είναι ακάθαρτα και φέρουν ασθενείας».

1846 10 Μαρτίου: Θεμελιώνεται το Αρσάκειον Μέγαρον, το οποίο ανεγείρεται με δαπάνες του Απόστολου Αρσάκη και σε σχέδια του Λύσανδρου Καυτατζόγλου.

11 Σεπτεμβρίου: Ιδρύεται η Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή Αθηνών.

1847 25 Ιανουαρίου: Σοβαρό επεισόδιο ανάμεσα στον Όθωνα και στον πρεσβευτή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας Κωνσταντίνο Μουσούρο, με αφορμή την άρνηση του δεύτερου να χορηγήσει διαβατήριο στον υπασπιστή του βασιλιά, Τσάμη Καρατάσο, για να ταξιδέψει στην Κωνσταντινούπολη. Εξαιτίας του επεισοδίου διακόπτονται οι διπλωματικές σχέσεις ανάμεσα στις δύο χώρες, οι οποίες τελικά αποκαθίστανται το Φεβρουάριο του 1848 (Μουσουρικά).

14 Απριλίου: Ο Όθων διαλύει τη Βουλή και προκηρύσσει εκλογές.

Ιούλιος-Αύγουστος: Διενεργούνται εκλογές στις οποίες ο Ιωάννης Κωλέττης κερδίζει την απόλυτη πλειοψηφία σε σύνολο 127 εδρών. Το αποτέλεσμα αμφισβητείται -δικαίως- από όλους τους αντιπάλους του Ηπειρώτη πολιτικού, γιατί θεωρείται προϊόν βίας και νοθείας.

31 Αυγούστου: Πεθαίνει ο Ιωάννης Κωλέττης (γεννήθηκε στα Ιωάννινα το 1773).

5 Σεπτεμβρίου: Ο Κ. Τζαβέλας αναλαμβάνει πρωθυπουργός της χώρας. Θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι το Μάρτιο του 1848.

18 Δεκεμβρίου: Πυρκαγιά καταστρέφει ολοκληρωτικά την οικία της Δουκίσσης της Πλακεντίας (στη γωνία των οδών Αγησιλάου και Μυλλέρου). Στο υπόγειο η δούκισσα φύλαγε το ταριχευμένο σώμα της κόρης της που είχε πεθάνει από τύφο στη Βηρυτό.

Οι υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων αποκαλύπτουν το σύνολο της διαδρομής του Αδριάνειου Υδραγωγείου.

1848 8 Μαρτίου: Ο Γ. Κουντουριώτης αναλαμβάνει πρωθυπουργός της χώρας.

4 Απριλίου: Με κυβερνητική απόφαση αναστέλλεται η μετατρεψιμότητα των ελληνικών τραπεζογραμματίων και επιβάλλεται, λόγω της διεθνούς οικονομικής ύφεσης που επικρατεί, η αναγκαστική κυκλοφορία. Το μέτρο θα ισχύσει μέχρι τις 15 Δεκεμβρίου του 1848.

15 Οκτωβρίου: Ο Κ. Κανάρης διορίζεται πρωθυπουργός.

Γεννιέται στο Μύρθιο Ρεθύμνου ο γλωσσολόγος Γεώργιος Χατζηδάκις (πεθαίνει στην Αθήνα το 1941).

1849 12 Δεκεμβρίου: Ο Α. Κριεζής σχηματίζει τη δεύτερη κυβέρνησή του, η οποία αναδεικνύεται η μακροβιότερη μέχρι εκείνη τη στιγμή ελληνική κυβέρνηση.

Γεννιούνται οι συγγραφείς Γεώργιος Βιζυηνός και Αργύρης Εφταλιώτης.

1850 4 Ιανουαρίου: Μετά την άρνηση της Ελλάδας να υποχωρήσει στην απαίτηση της Αγγλίας να αποζημιωθεί ο Βρετανός υπήκοος Δον Πατσίφικο, πορτογαλικής καταγωγής, ισραηλίτης στο θρήσκευμα, για τις ζημιές που προξένησε στο σπίτι του το Πάσχα του 1849 φανατισμένος όχλος, μοίρα του βρετανικού στόλου υπό το ναύαρχο Πάρκερ αποκλείει για ένα σχεδόν εξάμηνο τα ελληνικά παράλια (Παρκερικά).

29 Ιουνίου: Αναγνωρίζεται με Συνοδικό Τόμο του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως το αυτοκέφαλο της Εκκλησίας της Ελλάδος.

6 Ιουλίου: Λήγει ο αποκλεισμός των ελληνικών παραλίων από το βρετανικό στόλο μετά την ικανοποίηση μέρους των απαιτήσεων των Βρετανών.

29 Ιουλίου: Η Μείζων Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου εκδίδει συνοδικό τόμο με τον οποίο αναγνωρίζει το αυτοκέφαλο της Εκκλησίας της Ελλάδος.

9 Σεπτεμβρίου: Η Αμαλία, που εκτελεί χρέη αντιβασιλέα αφού ο Όθων βρίσκεται στο εξωτερικό, διαλύει τη Βουλή και προκηρύσσει εκλογές.

Σεπτέμβριος-Οκτώβριος: Ο Αντ. Κριεζής κερδίζει την απόλυτη πλειοψηφία στις εκλογές που διενεργούνται (100 έδρες σε σύνολο 131).

26 Νοεμβρίου: Δώδεκα Επτανήσιοι βουλευτές (Ριζοσπάστες) με διακήρυξή τους εκφράζουν την επιθυμία του λαού των Επτανήσων για ένωση με την Ελλάδα.

1851 4 Μαρτίου: Γεννιέται στη Σκιάθο ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, γιος του ιερέα Αδαμάντιου Εμμανουήλ και της Γκιουλώς Μοραΐτη.

Γεννιούνται οι Αλέξανδρος Πάλλης και Αλέξανδρος Μωραϊτίδης.

1852 Ανεγείρεται το Αρσάκειο Μέγαρο από το κληροδότημα του Α. Αρσάκη.

Γεννιούνται ο ζωγράφος Γ. Ιακωβίδης, ο Γεώργιος Σουρής και ο Νικόλαος Πολίτης, «πατέρας» της ελληνικής λαογραφίας.

1853 22 Σεπτεμβρίου: Η κήρυξη του Κριμαϊκού Πολέμου ανάμεσα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, η οποία έχει την υποστήριξη της Γαλλίας και της Αγγλίας, και τη Ρωσία γίνεται δεκτή με ενθουσιασμό από την ελληνική πολιτική ηγεσία και το βασιλιά Όθωνα, που πιστεύουν στη νίκη των Ρώσων.

23 Σεπτεμβρίου: Ο Όθων διαλύει τη Βουλή και προκηρύσσει εκλογές.

Νοέμβριος: Ο Αντ. Κριεζής κερδίζει την απόλυτη πλειοψηφία στις εκλογές που διενεργούνται (σύνολο εδρών: 138).

1854 11 Ιανουαρίου: Επαναστατικός αναβρασμός ανάμεσα στους υπόδουλους Έλληνες της Θεσσαλίας και της Ηπείρου. Σημειώνεται έντονη δράση αντάρτικων σωμάτων.

10 Μαρτίου: Διακόπτονται οι ελληνοτουρκικές διπλωματικές σχέσεις εξαιτίας της δράσης αντάρτικων σωμάτων στη Θεσσαλία και τη Μακεδονία.

14 Μαΐου: Αρχίζει ο αποκλεισμός του Πειραιά από βρετανικά και γαλλικά πολεμικά πλοία.

Από τα πληρώματά τους μεταδίδεται στην πρωτεύουσα επιδημία χολέρας.

1 Απριλίου: Έναρξη της Επανάστασης στη Χαλκιδική από το συνταγματάρχη του ελληνικού στρατού Τσάμη Καρατάσο, ο οποίος αυτοανακηρύσσεται «αρχιστράτηγος της Μακεδονίας».

1855 22 Απριλίου: Με το Ν.ΣΠΑΔ/22.4.1855 ορίζονται οι προϋποθέσεις για τη σύσταση ανώνυμης ναυτιλιακής εταιρείας παράλιας ναυσιπλοΐας.

21 Σεπτεμβρίου: Εκδίδεται στην Τεργέστη η εφημερίδα «Ημέρα» από τον Ιωάννη Ισιδωρίδη Σκυλίτση. Το 1912, ως «Νέα Ημέρα» πλέον συνεχίζει την πορεία της στην Αθήνα. Η έκδοσή της διακόπτεται το 1945.

22 Σεπτεμβρίου: Μετά την παραίτηση της κυβέρνησης Α. Μαυροκορδάτου σχηματίζει κυβέρνηση ο Δημήτριος Βούλγαρης.

1856 18 Φεβρουαρίου: Δημοσιεύεται στην Κωνσταντινούπολη το αυτοκρατορικό διάταγμα Χάτι Χουμαγιούν. Με αυτό, μεταξύ άλλων, διασφαλίζονται τα δικαιώματα των χριστιανικών κοινοτήτων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

18 Μαρτίου: Υπογράφεται η Συνθήκη των Παρισίων, με την οποία τερματίζεται ο Κριμαϊκός Πόλεμος και περιορίζεται η ρωσική επιρροή. Οι Μεγάλες Δυνάμεις εγγυώνται την εδαφική ακεραιότητα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Οκτώβριος: Διενεργούνται εκλογές, στις οποίες ο Δ. Βούλγαρης κερδίζει την απόλυτη πλειοψηφία σε σύνολο 138 εδρών.

28 Οκτωβρίου: Με βασιλικό διάταγμα εγκρίνεται η ίδρυση ελληνικής ατμοπλοϊκής εταιρείας με την ονομασία «Ελληνική Ατμοπλοΐα».

1857 2 Φεβρουαρίου: Πεθαίνει στην Κέρκυρα ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός.

18 Φεβρουαρίου: Ο αγγλογαλλικός στρατός κατοχής φεύγει από την Ελλάδα.

13 Νοεμβρίου: Παραιτείται η κυβέρνηση Δ. Βούλγαρη. Σχηματίζεται νέα κυβέρνηση υπό τον Αθανάσιο Μιαούλη.

1858 20 Ιανουαρίου: Η Ιόνιος Βουλή με ψήφισμά της που εισηγείται ο Κωνσταντίνος Λομβάρδος ζητά την ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα.

16 Ιουλίου: Με βασιλικό διάταγμα εγκρίνεται η ανέγερση Βουλευτηρίου στο χώρο του προσωρινού Βουλευτηρίου.

15 Αυγούστου: Μπαίνει ο θεμέλιος λίθος του νέου Βουλευτηρίου -Παλαιά Βουλή-, που θα ανεγερθεί σε σχέδια του αρχιτέκτονα Francois Boulanger.

19 Αυγούστου: Με βασιλικό διάταγμα θεσμοθετούνται τα «Ολύμπια», ετήσιες εκθέσεις ελληνικών προϊόντων, στο πλαίσιο των οποίων τελούνται και αθλητικοί αγώνες.

9 Νοεμβρίου: Φτάνει στα Επτάνησα ο υπουργός των Εξωτερικών της Αγγλίας Gladstone για να συζητήσει για τη μεταρρύθμιση του υπάρχοντος καθεστώτος.

1859 1 Ιανουαρίου: Κατασκευή και λειτουργία της πρώτης τηλεγραφικής γραμμής στην Ελλάδα ανάμεσα στην Αθήνα και τον Πειραιά και λίγο αργότερα της τηλεγραφικής γραμμής Αθήνας-Αιγίου-Πάτρας.

13 Ιανουαρίου: Γεννιέται στην Πάτρα ο ποιητής Κωστής Παλαμάς (πεθαίνει το 1943), δημιουργός του «Δωδεκάλογου του Γύφτου» και της «Φλογέρας του Βασιλιά».

12 Φεβρουαρίου: Από τον τηλεγραφικό σταθμό Αθηνών διαβιβάζεται το πρώτο διεθνές τηλεγράφημα στον τηλεγραφικό σταθμό Κωνσταντινουπόλεως.

10 Μαΐου: Συγκρούσεις ανάμεσα σε φοιτητές που φορούν ψάθινα καπέλα Σίφνου (σκιάδια) και στην αστυνομία καταλήγουν σε αντικυβερνητικές διαδηλώσεις, τραυματισμούς και συλλήψεις διαδηλωτών. Τα επεισόδια, τα οποία κράτησαν δύο ημέρες, έμειναν στην ιστορία ως Σκιαδικά.

2 Αυγούστου: Θεμελιώνεται από τον Όθωνα το μέγαρο της Ακαδημίας Αθηνών.

1860 3 Σεπτεμβρίου: Επεισόδια στη διάρκεια διαδήλωσης στην Πλατεία Συντάγματος για την επέτειο της Επανάστασης της 3ης Σεπτεμβρίου του 1843 καταλήγουν σε συνθήματα εναντίον του Όθωνα και συλλήψεις πολλών διαδηλωτών.

16 Νοεμβρίου: Διαλύεται η Βουλή και προκηρύσσονται εκλογές.

1861 Φεβρουάριος: Ο Γερμανός αρχιτέκτονας Ερνέστος Τσίλερ φτάνει στην Αθήνα για να επιβλέψει την ανέγερση της Ακαδημίας Αθηνών ως εκπρόσωπος του αρχιτεκτονικού γραφείου του Θ. Χάνσεν.

Φεβρουάριος-Μάρτιος: Ο υπό τον Α. Μιαούλη συνασπισμός κατακτά την απόλυτη πλειοψηφία στις εκλογές που διενεργούνται.

18 Μαΐου: Η «Χρυσή Νεολαία», μυστική μαχητική οργάνωση της εποχής, της οποίας τα πενήντα περίπου μέλη -οπλισμένα- συγκεντρώθηκαν στο καφενείο του Χαφτά (Πλατεία Οθωνος, σήμερα Ομονοίας), αποτυγχάνει να εξοντώσει τον Όθωνα.

6 Σεπτεμβρίου: Αποτυχημένη δολοφονική απόπειρα εναντίον της βασίλισσας Αμαλίας από το φοιτητή Αριστείδη Δόσιο στην περιοχή της Πλατείας Συντάγματος. Ο Δόσιος καταδικάζεται σε θάνατο, αλλά του απονέμεται χάρη από την Αμαλία.

Ο Γουστάβος Κλάους ιδρύει στην Πάτρα την οινοποιητική εταιρεία Achaia Clauss Wine

Company Ltd.

1862 26 Ιουνίου: «Παύσατε τας κατά των φορολογουμένων απηνείς καταδιώξεις. Μην καταπιέζητε την γεωργικής τάξιν..» αναφέρεται σε άρθρο της εφημερίδας «Εθνοφύλαξ».

10 Οκτωβρίου: Ξεσπά επανάσταση που οδηγεί στην έξωση του Όθωνα από την Ελλάδα.

Αμέσως μετά σχηματίζεται τριμελής επιτροπή, με πρόεδρο τον Δ. Βούλγαρη και μέλη τους Κ. Κανάρη και Μπενιζέλο Ρούφο, η οποία αναλαμβάνει την άσκηση όλων των εξουσιών.

14 Οκτωβρίου: Το αποσήμερο ο αθηναϊκός λαός συγκεντρώνεται στην Πλατεία Όθωνος για να πανηγυρίσει την έξωση του Όθωνα. Μετά τη δοξολογία ο πρόεδρος της Προσωρινής Κυβερνήσεως Δημ. Βούλγαρης απευθύνεται προς το συγκεντρωμένο πλήθος. Ανάμεσα στα άλλα ακούγονται και τα εξής: «Ας ορκισθώμεν επί της Πλατείας ταύτης, της λαβούσης ήδη το ωραίον της “Ομονοίας” όνομα, και ας είπη έκαστος εξ ημών: Ορκίζομαι πίστιν εις την πατρίδα και υπακοήν εις τας εθνικάς αποφάσεις.».

10 Νοεμβρίου: Διαδηλώσεις στην Αθήνα υπέρ της υποψηφιότητας για τον ελληνικό θρόνο του πρίγκιπα Αλφρέδου, δευτερότοκου γιου της βασίλισσας της Αγγλίας Βικτορίας. Η Αγγλία δεν αποδέχεται την υποψηφιότητα, γιατί κωλύεται από τις διεθνείς συνθήκες που υπογράφτηκαν για το ελληνικό ζήτημα.

19 Νοεμβρίου: Διεξάγεται δημοψήφισμα για την εκλογή νέου βασιλιά. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος, όπως αυτά επικυρώνονται με ψήφισμα της Εθνικής Συνέλευσης (22 Ιανουαρίου του 1863), από τις 244.202 ψήφους οι 230.016 είναι υπέρ του Άγγλου πρίγκιπα Αλφρέδου.

24-28 Νοεμβρίου: Γίνονται εκλογές για την ανάδειξη αντιπροσώπων στη Συντακτική Συνέλευση. Οι εκλογές πραγματοποιούνται με βάση τον εκλογικό νόμο του 1844, όπως αυτός τροποποιήθηκε με το ψήφισμα της 23ης Οκτωβρίου του 1862, που προβλέπει την εκλογή πληρεξουσίων και από τους Έλληνες που δεν ζουν στην Ελλάδα.

10 Δεκεμβρίου: Πρώτη συνεδρίαση της συνέλευσης που προέκυψε από τις πρόσφατες εκλογές.

1863 12 Ιανουαρίου: Η συνέλευση κηρύσσει «εαυτήν νομίμως συγκεκροτημένην».

19 Ιανουαρίου: Η συνέλευση αποφασίζει να ονομαστεί «Η εν Αθήναις Β΄ των Ελλήνων Συνέλευσις».

11 Φεβρουαρίου: Η συνέλευση, στην οποία πλειοψηφούν οι προοδευτικοί που αποκαλούνται «Ορεινοί», εκλέγει κυβέρνηση με πρωθυπουργό τον Ζ. Βάλβη που θα παραιτηθεί στις 27 Μαρτίου. Συγχρόνως αποφασίζει ότι μέχρι την έλευση του νέου βασιλιά την εκτελεστική εξουσία θα ασκεί ο πρόεδρος της κυβέρνησης.

18 Μαρτίου: «Η εν Αθήναις Β΄ των Ελλήνων Εθνοσυνέλευσις ψηφίζει. Άρθρον 1: Αναγορεύει παμψηφεί τον πρίγκιπα της Δανίας Χριστιανόν, Γουλιέλμον, Φερδινάνδον, Αδόλφον, Γεώργιον, δευτερότοκον υιόν του πρίγκιπος Χριστιανού της Δανίας, συνταγματικόν βασιλέα των Ελλήνων υπό το όνομα Γεώργιος Α΄ Βασιλεύς των Ελλήνων…».

27 Μαρτίου: Παραιτείται η κυβέρνηση Βόλβη. Σχηματίζεται μεταβατική κυβέρνηση υπό τον Διομήδη Κυριακού.

29 Απριλίου: Συγκροτείται κυβέρνηση υπό τον Μπενιζέλο Ρούφο στην οποία κυριαρχούν οι «Ορεινοί». Ο ηττημένος αρχηγός των «Πεδινών» Δημ. Βούλγαρης ετοιμάζεται να επιβληθεί με τη βία.

18 Ιουνίου: Η συμμορία του Κυριάκου υπό την προστασία της Χωροφυλακής καταλαμβάνει τη Μονή των Ασωμάτων στην Αθήνα. Ο υπουργός Στρατιωτικών Π. Κορωναίος διατάσσει τη σύλληψη του λήσταρχου. Ο διοικητής όμως του 6ου Τάγματος κηρύσσει εαυτόν αλληλέγγυο προς τους ληστές. Η σύγκρουση είναι πλέον αναπόφευκτη.

18-20 Ιουνίου: Διεξάγονται σοβαρές και αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα στις αντιτιθέμενες πολιτικές παρατάξεις των «Πεδινών» (Βούλγαρης) και των «Ορεινών» (Κανάρης, Γρίβας) στην περιοχή της Πλατείας Ομονοίας. Αυτές θα τερματιστούν με την παρέμβαση των πρέσβεων των Τριών Δυνάμεων. Ο απολογισμός από τις συγκρούσεις (Ιουνιακά) είναι σχεδόν διακόσιοι νεκροί.

21 Ιουνίου: Ανασχηματίζεται η κυβέρνηση Ρούφου, στους κόλπους της οποίας εντάσσονται πλέον και οι «Πεδινοί». Η κυβέρνηση αυτή θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 18 Οκτωβρίου του 1863.

1 Ιουλίου: Οι τρεις προστάτιδες Δυνάμεις υπογράφουν με τη Δανία συνθήκη με την οποία ανανεώνονται οι εγγυήσεις που είχαν δοθεί το 1832 προς την Ελλάδα, επικυρώνεται η εκλογή του πρίγκιπα Γεωργίου ως βασιλιά και τέλος αναγνωρίζεται στον ελληνικό λαό το δικαίωμα να περιορίσει τη βασιλική εξουσία με Σύνταγμα.

23 Σεπτεμβρίου: Η Ιόνιος Βουλή ψηφίζει την ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα.

18 Οκτωβρίου: Ο Γεώργιος Α΄ φτάνει στον Πειραιά με τον ατμοδρόμωνα «Ελλάς». Έπειτα από σύντομη τελετή επιβιβάζεται σε άμαξα και αναχωρεί με κατεύθυνση την Αθήνα όπου γίνεται δεκτός με ενθουσιασμό από το συγκεντρωμένο πλήθος. Την ίδια μέρα παραιτείται η κυβέρνηση Ρούφου. Ο βασιλιάς αναθέτει την εντολή σχηματισμού οικουμενικής κυβέρνησης στον Δ. Βούλγαρη, ο οποίος τελικά συγκροτεί μονοκομματική κυβέρνηση.

19 Οκτωβρίου: Ο Γεώργιος Α΄ ορκίζεται βασιλεύς των Ελλήνων ενώπιον της Β΄ των Ελλήνων Εθνικής Συνέλευσης.

1864 5 Μαρτίου: Παραιτείται η κυβέρνηση Βούλγαρη. Ο βασιλιάς αναθέτει στον Κ. Κανάρη το σχηματισμό κυβέρνησης.

10 Απριλίου: Παραιτείται η κυβέρνηση Κανάρη. Ο Βόλβης σχηματίζει μεταβατική κυβέρνηση.

21 Μαΐου: Ελληνικά στρατεύματα αποβιβάζονται στην Κέρκυρα και υψώνουν την ελληνική σημαία.

19 Ιουλίου: Φτάνουν στον Πειραιά 84 Επτανήσιοι βουλευτές οι οποίοι γίνονται δεκτοί με ενθουσιασμό από τους Αθηναίους.

20 Οκτωβρίου: Η εθνοσυνέλευση ψηφίζει το Σύνταγμα.

16 Νοεμβρίου: Ο Γεώργιος Α΄ ορκίζεται πίστη στο νέο Σύνταγμα της χώρας. Την ίδια ημέρα η εθνοσυνέλευση διαλύεται.

21 Νοεμβρίου: Ο εκλογικός νόμος που δημοσιεύεται στην «Εφημερίδα της Κυβερνήσεως» προβλέπει ανάμεσα στα άλλα ότι για τους εκλόγιμους απαραίτητη προϋπόθεση είναι να διαθέτουν ακίνητη περιουσία στην επαρχία που κατέρχονται ως υποψήφιοι. Δικαίωμα ψήφου έχουν όλοι οι Έλληνες που έχουν συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας τους και διαθέτουν περιουσία ή εξασκούν οποιοδήποτε επάγγελμα. Το εκλογικό σύστημα εξακολουθεί να είναι το πλειοψηφικό με σχετική όμως πλειοψηφία, ενώ εκλογική περιφέρεια είναι η επαρχία.

1865 2 Μαρτίου: Ο Μεσσήνιος πολιτικός Αλέξανδρος Κουμουνδούρος σχηματίζει την πρώτη του κυβέρνηση.

8 Μαρτίου: Προκηρύσσονται βουλευτικές εκλογές οι οποίες θα διεξαχθούν από τις 14 Μαΐου μέχρι την ολοκλήρωσή τους, οπωσδήποτε πριν από τις 22 Μαΐου.

Για πρώτη φορά σε βασιλικό διάταγμα γίνεται αναφορά σε συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης των εκλογών.

6 Μαΐου: Αρχίζουν να λειτουργούν, για πρώτη φορά μετά τους αρχαίους χρόνους, οι εγκαταστάσεις ανακαμίνευοης αργυρομόλυβδου του Λαυρίου.

12-21 Μαΐου: Στις εκλογές που διεξάγονται το κόμμα του Α. Κουμουνδούρου κερδίζει την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών.

19 Ιουνίου: Πεθαίνει στο Μπροστένι της Ρουμανίας ο εθνικός ευεργέτης Ευαγγέλης Ζάππας (Λάμποβο, Βόρεια Ήπειρος, 1800).

4 Αυγούστου: Με βασιλικό διάταγμα του Γεώργιου Α΄ οι δύο πρώτες στροφές του «Ύμνου στην Ελευθερία» του Δ. Σολωμού καθιερώνονται ως ο εθνικός ύμνος της Ελλάδας -τις έχει μελοποιήσει ο Νικόλαος Μάντζαρος.

3 Νοεμβρίου: Ο πρωθυπουργός Επαμεινώνδας Δεληγιώργης εξαναγκάζεται σε παραίτηση εξαιτίας της δυσαρέσκειας της κοινής γνώμης για το σύμβουλο του Γεώργιου, Γουλιέλμο Σπόνεκ.

1866 26 Ιανουαρίου: Ο Μπενιζέλος Ρούφος σχηματίζει κυβέρνηση η οποία θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 9 Ιουνίου του 1866.

Έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας. Το ηφαίστειο ηρεμεί σχεδόν έπειτα από πέντε χρόνια.

21 Αυγούστου: Στα Σφακιά της Κρήτης σε γενική συνέλευση των Κρητών αποφασίζεται η ένωση της Μεγαλονήσου με την Ελλάδα.

11 Σεπτεμβρίου: Ο Μουσταφά πασάς καταστρέφει και πυρπολεί χωριά της περιοχής των Χανίων σε αντίποινα για τη δράση των επαναστατών κατά των τουρκικών στρατευμάτων.

8 Νοεμβρίου: «Ας μη θρηνήσωμεν, ας μην κλαύσωμεν..»: Με αυτό τον τίτλο κυκλοφορεί η αθηναϊκή εφημερίδα «Αιών» στις 17 Νοεμβρίου του 1866, αναφερόμενη στο ολοκαύτωμα του Αρκαδίου. Στη διάρκεια της Κρητικής Επανάστασης του 1866 ισχυρά τουρκοαιγυπτιακά στρατεύματα πολιορκούν τη Μονή του Αρκαδίου κοντά στο Ρέθυμνο στην οποία έχουν κλειστεί 250 αγωνιστές και 1.000 γυναικόπαιδα. Όταν οι πολιορκητές διασπούν τις γραμμές άμυνας και εισέρχονται στον περίβολο του μοναστηριού, ο ηγούμενος Γαβριήλ Μαρινάκης δίνει εντολή στον Κωνσταντίνο Γιαμπουδάκη, ή σύμφωνα με άλλους στον Εμμανουήλ

Σκουλά, να ανατινάξει την πυριτιδαποθήκη. Ακολουθεί τρομερή έκρηξη, η οποία έχει ως αποτέλεσμα το θάνατο των περισσότερων εγκλείστων αλλά και δεκάδων πολιορκητών.

1867 10 Απριλίου: Με νόμο ανατίθεται η κοπή των ελληνικών νομισμάτων στο Νομισματοκοπείο των Παρισίων.

14 Αυγούστου: Υπογράφεται στο Φρεσλάου συμφωνία συμμαχίας ανάμεσα στη Σερβία και την Ελλάδα.

15 Οκτωβρίου: Τελούνται στην Πετρούπολη οι γάμοι του βασιλιά της Ελλάδας Γεώργιου Α΄ και της Ρωσίδας πριγκίπισσας Όλγας.

11 Νοεμβρίου: Το βασιλικό ζεύγος μετά την τέλεση των γάμων φτάνει στην Ελλάδα με τον ατμοδρόμωνα «Μεσολόγγιον».

17 Δεκεμβρίου: Ο πρωθυπουργός Α. Κουμουνδούρος υποβάλλει την παραίτησή του -διαφωνεί με την εξωτερική πολιτική του βασιλιά- μολονότι εξακολουθεί να ελέγχει την πλειοψηφία της Βουλής.

1868 25 Ιανουαρίου: Ο Δημήτριος Βούλγαρης σχηματίζει κυβέρνηση η οποία θα παραμείνει στην εξουσία ένα χρόνο.

26 Ιανουαρίου: Δημοσιεύεται το διάταγμα με το οποίο διαλύεται η Βουλή και προκηρύσσονται εκλογές για την 21η Μαρτίου. Για πρώτη φορά οι εκλογές σχεδιάζεται να διενεργηθούν μέσα σε μία μέρα.

21 Μαρτίου: Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εκλογών, από τις 184 έδρες ο Βούλγαρης λαμβάνει 114, ενώ ο Κουμουνδούρος και ο Δεληγιώργης 70.

21 Ιουλίου: Γεννιέται ο διάδοχος του ελληνικού θρόνου Κωνσταντίνος.

1869 25 Ιανουαρίου: Ο Θ. Ζαΐμης σχηματίζει κυβέρνηση η οποία θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 9 Ιουλίου του 1870.

27 Φεβρουαρίου: Εγκαινιάζεται η σιδηροδρομική γραμμή που συνδέει τον Πειραιά με την Αθήνα. Η αφετηρία της βρίσκεται στο Θησείο. Το πρώτο δρομολόγιο πραγματοποιείται από ένα συρμό που αποτελείται από μία ατμομηχανή και έξι βαγόνια – καλύπτει τη διαδρομή σε 19 λεπτά. Ανάμεσα στους επιβάτες είναι η βασίλισσα Όλγα και ο πρωθυπουργός Ζαΐμης.

16 Μαΐου: Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εκλογών, από τις 187 έδρες ο Ζαΐμης λαμβάνει 100, ο Κουμουνδούρος 59 και ο Βούλγαρης 30.

1870 30 Μαρτίου: Συλλαμβάνονται στην περιοχή του Δήλεσι και κρατούνται ως όμηροι Βρετανοί περιηγητές και Ιταλός διπλωμάτης από τη συμμορία του Τάκου και του Χρήστου Αρβανιτάκη. Οι ληστές απαιτούν χρήματα για να απελευθερώσουν τους ομήρους.

9 Απριλίου: Η δυναμική επέμβαση στρατού και χωροφυλακής για την απελευθέρωση των ομήρων καταλήγει σε σφαγή των Βρετανών περιηγητών και του Ιταλού διπλωμάτη. Την ελληνική κυβέρνηση επικρίνει οξύτατα η Μεγάλη Βρετανία.

1871 Μάρτιος: Αγροτική μεταρρύθμιση της κυβέρνησης Κουμουνδούρου.

1872 26 Φεβρουαρίου: Η κυβέρνηση Βούλγαρη διενεργεί εκλογές στις οποίες κυριαρχούν η βία και η νοθεία και κερδίζει την πλειοψηφία.

21 Μαρτίου: Η εφημερίδα «Παλιγγενεσία» δημοσιεύει άρθρο εναντίον της Διεθνούς Εταιρείας, δηλαδή της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Το άρθρο καταλήγει ως εξής: «Η καταδίωξις ίσως είναι το προσφορώτερον φάρμακον κατά της επαράτου εταιρείας, ης τα μέλη εστρατολογήθησαν εκ των κατωτάτων στρωμάτων της ευρωπαϊκής κοινωνίας και εκ φιλοταράχων και διεφθαρμένων». Πρόκειται για εκδήλωση που καταδεικνύει τις προθέσεις της ιθύνουσας τάξης της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στις σοσιαλιστικές ιδέες.

1873 27 Ιανουαρίου: Στις εκλογές που διενεργούνται από τις 190 έδρες ο Δεληγιώργης παίρνει 85 και η αντιπολίτευση (Κουμουνδούρος, Βούλγαρης, Λομβαρδός, Τρικούπης, Ζαΐμης) 105.

12 Φεβρουαρίου: Πεθαίνει ο Σπυρίδων Τρικούπης, πολιτικός και ιστορικός της Επανάστασης και πατέρας του πολιτικού Χαρίλαου Τρικούπη (γεννήθηκε στο Μεσολόγγι το 1788).

12 Μαρτίου: Ιδρύεται η εταιρεία Μεταλλουργεία Λαυρίου.

12 Νοεμβρίου: Διαδήλωση φοιτητών στα Προπύλαια του Πανεπιστημίου υπέρ της φοιτητικής φάλαγγας διαλύεται από το ιππικό και με τη χρήση, για πρώτη φορά, πυροσβεστικών αντλιών.

Θεμελιώνεται το Δημοτικό Θέατρο της Αθήνας. Το έργο που ανεγείρεται σε σχέδια του Ε.

Τσίλερ θα ολοκληρωθεί έπειτα από δεκαπέντε περίπου χρόνια.

1874 29 Ιουνίου: Δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Καιροί» άρθρο του Χαρίλαου Τρικούπη με τίτλο «Τις πταίει». Σε αυτό ο Τρικούπης καταδεικνύει ως υπεύθυνο για την πολιτική κρίση που διέρχεται ο τόπος το βασιλιά Γεώργιο Α΄. Επίσης σχολιάζει αρνητικά τις επιλογές του στο σχηματισμό κυβερνήσεων. Ο Χαρίλαος Τρικούπης ζητά από το βασιλιά να λαμβάνει υπόψη του κατά το σχηματισμό των κυβερνήσεων την Αρχή της Δεδηλωμένης της Βουλής.

1875 22 Μαρτίου: Σοβαρά επεισόδια σημειώνονται έξω από ξενοδοχείο «Βυζάντιον» της Πλατείας Συντάγματος ανάμεσα σε βουλευτές του κόμματος του Βούλγαρη, τους περίφημους Στηλίτες, και σε πολίτες που τους αποδοκιμάζουν γιατί παραβιάζουν το Σύνταγμα. Μεταξύ των πολιτών είναι και ο Ρόκος Χοϊδάς, που έρχεται σε συμπλοκή με το βουλευτή Στάικο, με τον οποίο τελικά μονομαχεί (στη διάρκεια της μονομαχίας ο Χοϊδάς τραυματίζεται).

25 Απριλίου: Διαλύεται η κυβέρνηση του Δ. Βούλγαρη. Τη διακυβέρνηση της χώρας αναλαμβάνει ο Χαρίλαος Τρικούπης (27 Απριλίου).

11 Αυγούστου: Ο βασιλεύς Γεώργιος Α΄ στο Λόγο του Θρόνου μεταξύ άλλων σημειώνει:

«Απαιτών ως απαραίτητον προσόν των καλουμένων παρ’ εμού εις την κυβέρνησιν του τόπου την δεδηλωμένην προς αυτούς εμπιστοσύνην της πλειονοψηφίας των αντιπροσώπων του Έθνους».

1876 3 Απριλίου: Πεθαίνει στη Βιέννη ο βαρόνος και μέγας ευεργέτης Σίμων Σίνας. Το πιο γνωστό ευεργέτημά του είναι τα χρήματα που έδωσε για την ανέγερση της Ακαδημίας των Αθηνών. Σημαντική είναι επίσης η συμβολή του στην ανέγερση του Αστεροσκοπείου Αθηνών.

1877 18 Ιανουαρίου: Ο Ρώσος στρατηγός Ιγνατίεφ επισκέπτεται την Αθήνα. Σλαβόφωνοι των Αθηνών συγκεντρώνονται για να τον υποδεχτούν. Την επομένη ο «Μακεδονικός Σύλλογος Αθηνών» απαντά με ενθουσιώδη διαδήλωση.

2 Σεπτεμβρίου: Πεθαίνει ο ήρωας της Επανάστασης του 1821 και πολλές φορές πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Κανάρης (γεννήθηκε το 1790).

17 Σεπτεμβρίου: Ο εκλογικός νόμος ΧΜΗ επιβάλλει τη συμμετοχή της δικαστικής εξουσίας σε όλα τα στάδια της εκλογικής διαδικασίας και κατά την κατάρτιση των εκλογικών καταλόγων. Με τον παραπάνω νόμο καταργείται κάθε τιμοκρατικός περιορισμός του εκλογικού δικαιώματος και περιορίζεται ο χρόνος ψηφοφορίας στη μία ημέρα. Τέλος επιβάλλονται αυστηρές κυρώσεις στις παραβάσεις που γίνονται στη διάρκεια των εκλογών.

1878 11 Ιανουαρίου: Ο Αλέξανδρος Κουμουνδούρος σχηματίζει την ένατη κατά σειρά κυβέρνησή του, η οποία θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 21 Οκτωβρίου του 1878.

15 Ιανουαρίου: Φιλοπόλεμο συλλαλητήριο στην Αθήνα καταλήγει σε αιματηρές συγκρούσεις με την αστυνομία. Το γεγονός αυτό έχει ως αποτέλεσμα τέσσερις νεκρούς διαδηλωτές και πολλούς τραυματίες.

3 Μαρτίου: Τουρκικά στρατεύματα καταστρέφουν το Λιτόχωρο σε αντίποινα για την επανάσταση στην περιοχή της Πιερίας.

9 Απριλίου (Κυριακή των Βαΐων): Ο Παλαμάς απαγγέλλει το ποίημά του «Μισολόγγι στον Τάφο των Ηρώων» στη διάρκεια των εκδηλώσεων για την επέτειο της Εξόδου.

13 Ιουλίου: Υπογράφεται στο Βερολίνο η ομώνυμη συνθήκη (ανάμεσα στη Γερμανία, τη Γαλλία, τη Ρωσία, την Αγγλία, την Αυστρία, την Ιταλία και την Οθωμανική Αυτοκρατορία) με την οποία αποκαθίστανται οι αδικίες της Συνθήκης του Αγίου Στεφάνου (Μάρτιος του 1878), ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τη δημιουργία της Μεγάλης Βουλγαρίας. Το ελληνικό υπόμνημα που περιλαμβάνει διεκδικήσεις στη Θεσσαλία, την Κρήτη και την Ήπειρο γίνεται μερικώς αποδεκτό και εντάσσεται στο 13ο Πρωτόκολλο των αποφάσεων του συνεδρίου.

1879 22 Σεπτεμβρίου: Στο φύλλο της «Εφημερίδος της Κυβερνήσεως» η Αθήνα αναφέρεται ότι έχει γεμίσει, για πρώτη φορά, από χρωματιστές αφίσες υποψήφιων βουλευτών. Στο ίδιο φύλλο ο υποψήφιος βουλευτής Κρανέας Ρόκος Χοϊδάς διακηρύσσει την πίστη του στη δημοκρατία και την αποστροφή του στη μοναρχία.

1880 27 Οκτωβρίου: Πεθαίνει στην Αθήνα ο Θρασύβουλος Ζαΐμης ο οποίος διατέλεσε τέσσερις φορές πρόεδρος της Βουλής και δύο φορές πρωθυπουργός (Κερπινή Καλαβρύτων, 29 Οκτωβρίου του 1822).

1881 2 Ιουλίου: Υπό την έντονη πίεση των Μεγάλων Δυνάμεων η Οθωμανική Αυτοκρατορία αναγκάζεται να υπογράψει με την Ελλάδα την τελική Σύμβαση της Κωνσταντινουπόλεως με την οποία εκχωρεί στη δεύτερη το μεγαλύτερο μέρος της Θεσσαλίας, το φρούριο της Πούντας στον Αμβρακικό Κόλπο και την περιοχή της Άρτας.

20 Δεκεμβρίου: Στις εκλογές που διεξάγονται εκλέγονται και έξι βουλευτές που τάσσονται υπέρ της αβασίλευτης δημοκρατίας. Οι βουλευτές αυτοί είναι οι: Γ. Φιλάρετος, Τ. Φιλήμων, Α. Πετσάλης, Γ. Μαυρομαράς, Α. Ρηγόπουλος και Χ. Δουζίνας. Από αυτούς μόνο ο Γ. Φιλάρετος θα παραμείνει πιστός στις ιδέες του.

1882 4 Μαΐου: Υπογράφεται η σύμβαση μεταξύ του ελληνικού δημοσίου και της εταιρείας Μεταλλουργεία Λαυρίου για την κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής Αθηνών-Λαυρίου με διακλάδωση προς την Κηφισιά.

1883 Αρχίζουν από τον αρχαιολόγο Παναγιώτη Καββαδία οι ανασκαφές στη λεγόμενη «περσική επίχωση» της Ακρόπολης των Αθηνών. Οι ανασκαφές θα διαρκέσουν επτά περίπου χρόνια και θα φέρουν στο φως πολλά αγάλματα της Αρχαϊκής Περιόδου.

1884 28 Μαρτίου: Γεννιέται στη Λευκάδα ο Άγγελος Σικελιανός (πεθαίνει το 1951).

8 Αυγούστου: Τελούνται στον Πειραιά πάνω στη φρεγάτα «Ελλάς» τα εγκαίνια της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων, πρώτος διοικητής της οποίας είναι ο πλωτάρχης Ηλίας Κανελλόπουλος.

1885 4 Φεβρουαρίου: Η πρώτη αμαξοστοιχία με δέκα βαγόνια φτάνει στο σταθμό της Κηφισιάς – έχει ξεκινήσει από την Αθήνα.

11 Φεβρουαρίου: Διαλύεται η Βουλή και προκηρύσσονται εκλογές.

7 Απριλίου: Νίκη του Δηλιγιάννη στις εκλογές.

Εκδίδεται στην Αθήνα η σοσιαλιστική εφημερίδα «Άρδην» από όμιλο στον οποίο συμμετέχουν ο Ρόκος Χοϊδάς, Πλάτων Δράκουλης και Γρηγόριος Ξενόπουλος.

1886 29 Ιουνίου: Στη «Νέα Εφημερίδα» αναφέρεται ότι στα μουσικά καφενεία της εποχής (καφέ αμάν) θριαμβεύουν δύο αοιδοί από την Ανατολή, η χανεντέ Φωφώ η Πολίτισσα και η κιορ Κατίνα από τη Σμύρνη. Η Αθήνα σείεται από τα αμάν αμάν, αντιδρώντας έτσι στην παντοκρατορία των «Οφφεμπαχιάδων».

1 Σεπτεμβρίου: Ξεκινά τη λειτουργία του το εργοστάσιο κατασκευής πίλων του Ηλία Πουλόπουλου και του Γεώργιου Παπασπυρόπουλου στην οδό Πλούτωνος στην Αρχαία Αγορά.

1887 3 Ιανουαρίου: Οι οπαδοί του Τρικούπη πραγματοποιούν την πρώτη σημαντική προεκλογική διαδήλωση στην ιστορία της Πλατείας Συντάγματος. Περισσότερα από 10.000 άτομα επευφημούν στην πλατεία τον αρχηγό τους.

4 Ιανουαρίου: Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εκλογών, από τις 150 έδρες ο Τρικούπης λαμβάνει 90 και η αντιπολίτευση (Δεληγιάννης, Καραπάνος, Σωτηρόπουλος, Ράλλης, Παπαμιχαλόπουλος) 60. Ο Παναγής Βαλλιάνος προσφέρει το ποσό των 2.500.000 δραχμών για την ανέγερση της Εθνικής Βιβλιοθήκης.

1888 13 Φεβρουαρίου: Γεννιέται στο Καλέντζι Αχαΐας ο Γεώργιος Παπανδρέου, τρίτο παιδί του εφημέριου του χωριού παπα-Ανδρέα Σταυρόπουλου.

20 Ιουνίου: Υπογράφεται συμφωνία ανάμεσα στο Δήμο Αθηναίων και τον επιχειρηματία Κάρολο Χορν, στο πλαίσιο της οποίας ο δεύτερος αναλαμβάνει την υποχρέωση να κατασκευάσει αποχωρητήρια σε διάφορες πλατείες των Αθηνών.

1889 16 Μαρτίου: Ο Κωστής Παλαμάς σε ομιλία του στο Φιλολογικό Σύλλογο Παρνασσό παρουσιάζει επίσημα τον ποιητή Ανδρέα Κάλβο στο κοινό της Αθήνας («Κάλβος ο Ζακύνθιος»).

1890 3 Μαΐου: Πεθαίνει στις φυλακές Χαλκίδας ο βουλευτής, πρώην αντεισαγγελέας εφετών Ρόκος Χοϊδάς, ο οποίος είχε αρνηθεί να υποβάλει αίτηση χάριτος. Ο Χοϊδάς είχε καταδικαστεί σε τριετή φυλάκιση για άρθρο που δημοσίευσε στην εφημερίδα «Ραμπαγάς» και θεωρήθηκε προσβλητικό για τη βασιλική οικογένεια. Διακήρυττε ότι η εθνική κυριαρχία και ο νόμος είναι πάνω από το βασιλιά.

18 Αυγούστου: Διαλύεται η Βουλή και προκηρύσσονται εκλογές.

Συστήνεται ο «Λόχος Τηλεγραφητών» του ελληνικού στρατού.

1891 Αρχίζουν οι εργασίες για την ανέγερση του ανακτόρου του τότε διαδόχου σε σχέδια του Ε. Τσίλερ (σημερινό Προεδρικό Μέγαρο). Το έργο θα ολοκληρωθεί το 1897.

1892 17 Φεβρουαρίου: Ο βασιλιάς Γεώργιος Α΄ αποπέμπει τον πρωθυπουργό Δηλιγιάννη μολονότι η κυβέρνησή του έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής. Η ενέργεια αυτή αποτελεί άρνηση της Αρχής της Δεδηλωμένης.

3 Μαΐου: Στις εκλογές που διενεργούνται από τις 207 έδρες ο Τρικούπης λαμβάνει 160 και η αντιπολίτευση (Δεληγιάννης, Ράλλης, Κωνσταντόπουλος) 47.

1893 2 Μαΐου: Διοργανώνεται στην Αθήνα το πρώτο συλλαλητήριο των Ελλήνων σοσιαλιστών στο Παναθηναϊκό Στάδιο. Στο πλήθος απευθύνεται ο ιδρυτής του κινήματος στην Ελλάδα Πλάτων Δράκουλης.

25 Ιουλίου: Εγκαινιάζεται η Διώρυγα της Κορίνθου, χωρίς την παρουσία του ανθρώπου που αποφάσισε τη δημιουργία αυτού του έργου, του Χαρίλαου Τρικούπη.

30 Νοεμβρίου: Ιδρύεται από τον Αντώνιο Καλλέργη η Τράπεζα Αθηνών.

1894 Ξεκινά τη λειτουργία του το νέο εργοστάσιο κατασκευής πίλων του Ηλία Πουλόπουλου στην περιοχή των Πετραλώνων (Πιλ-Πουλ).

1895 10 Ιανουαρίου: Ο Χαρίλαος Τρικούπης υποβάλλει την παραίτησή του στο βασιλιά Γεώργιο Α΄ γιατί διαφωνεί με το Στέμμα.

12 Ιανουαρίου: Ο Ν. Δραγούμης σχηματίζει κυβέρνηση η οποία θα παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις 31 Μαΐου του 1895.

17 Μαΐου: Στις 2 μ.μ. τίθεται σε λειτουργία η προέκταση της σιδηροδρομικής γραμμής Αθηνών-Πειραιώς. Η προέκταση, μήκους 1.465 μέτρων, από τα οποία τα 660 μ. αποτελούν θολωτή σήραγγα, άρχισε να κατασκευάζεται το 1889. Έτσι προστέθηκαν δύο ακόμη σταθμοί στο δίκτυο, του Μοναστηρακίου και της Ομόνοιας.

Ολοκληρώνεται η αναμαρμάρωση του Παναθηναϊκού Σταδίου με χρήματα του Γεώργιου Αβέρωφ για να γίνουν οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες.

1896 25 Μαρτίου: Κηρύσσεται η έναρξη των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων στο Παναθηναϊκό Στάδιο. Οι αγώνες θα ολοκληρωθούν στις 3 Απριλίου.

30 Μαρτίου: Πεθαίνει στις Κάννες ο Χαρίλαος Τρικούπης, ο πλέον φωτισμένος Έλληνας πολιτικός του 19ου αιώνα.

3 Ιουλίου: Η Εθνική Εταιρεία στέλνει αντάρτικες ομάδες στη Μακεδονία για να αντιμετωπίσουν τη διείσδυση των Βουλγάρων.

8 Αυγούστου: Η ελληνική κυβέρνηση στέλνει στην Κρήτη εθελοντικά αντάρτικα σώματα για να στηρίξουν τον αγώνα των Κρητικών εναντίον του οθωμανικού ζυγού.

1897 23 Ιανουαρίου: Τούρκοι άτακτοι, Βασιβουζούκοι, πυρπολούν χωριά της περιοχής των Χανίων, και προβαίνουν σε βιαιοπραγίες εναντίον των κατοίκων τους.

2 Φεβρουαρίου: Ο συνταγματάρχης Τιμολέων Βάσσος αποβιβάζεται στην περιοχή των Χανίων επικεφαλής ελληνικού εκστρατευτικού σώματος που έχει ως αποστολή να προστατέψει τους χριστιανούς του νησιού.

9 Φεβρουαρίου: Οι Κρήτες επαναστάτες υψώνουν την ελληνική σημαία στον Προφήτη Ηλία του Ακρωτηρίου. Οβίδες από τα πλοία των Μεγάλων Δυνάμεων που ναυλοχούν στην περιοχή καταστρέφουν τον ιστό της σημαίας. Ο Δημήτρης Καλορίζικος την ανυψώνει πάλι αντικαθιστώντας με το σώμα του τον κοντό της.

5 Απριλίου: Η Τουρκία κηρύσσει τον πόλεμο στην Ελλάδα. Ο πόλεμος αυτός θα τελειώσει με ήττα της Ελλάδας και με επιβολή στη χώρα Διεθνούς Οικονομικού Ελέγχου.

17 Απριλίου: Γίνεται η μάχη στο Βελεστίνο. Ελληνικές δυνάμεις υπό τον ταξίαρχο Σμολένσκι απωθούν έπειτα από σκληρό αγώνα τους Οθωμανούς Τούρκους. Πρόκειται για τη μοναδική ελληνική νίκη στη διάρκεια του Ελληνοτουρκικού Πολέμου του 1897.

Μάιος αρχές: Ο Ανδρέας Συγγρός μεταβαίνει στη δυτική Ευρώπη, αποδεχόμενος πρόταση του υπουργού Οικονομικών Σιμόπουλου να διαπραγματευτεί με ξένους κεφαλαιούχους τη σύναψη δανείου ύψους 1.000.000 τουρκικών λιρών.

3 Ιουλίου: Πρώτη κινηματογραφική προβολή στη Θεσσαλονίκη, στην μπιραρία «Η Τουρκία».

4 Δεκεμβρίου: Υπογράφεται στην Κωνσταντινούπολη το τελικό κείμενο της συνθήκης με την οποία τερματίζεται η σύγκρουση Ελλήνων και Τούρκων. Η Ελλάδα υποχρεώνεται να καταβάλει αποζημίωση στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ύψους 4.000.000 χρυσών τουρκικών λιρών. Οι Μεγάλες Δυνάμεις παραχωρούν στην Ελλάδα, με τη μορφή δανείου, το συγκεκριμένο ποσό και για να το διασφαλίσουν επιβάλλουν στη χώρα Διεθνή Οικονομικό Έλεγχο. Η Ελλάδα επίσης εκκενώνει περιοχή 360 τετραγωνικών χιλιομέτρων που βρίσκεται ανάμεσα στον Όλυμπο και τα Καμβούνια Όρη η οποία θα περιέλθει στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.

1898 25 Αυγούστου: Σφαγές χριστιανών από Τούρκους άτακτους στο Ηράκλειο της Κρήτης.

9 Δεκεμβρίου: Ο πρώτος ύπατος αρμοστής της Κρήτης, πρίγκιπας Γεώργιος, αποβιβάζεται στη Σούδα και αναλαμβάνει αμέσως την άσκηση των καθηκόντων του. Η εγκατάστασή του στο νησί αποτελεί το πρώτο βήμα για την ένωση της Μεγαλονήσου με την Κρήτη.

1899 2 Μαΐου: Ιδρύεται με πρωτοβουλία του Δημήτριου Βικέλα ο «Σύλλογος προς διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων».

Κατασκευάζεται στα ναυπηγεία Βασίλειου Βασιλειάδου στον Πειραιά υπό την επίβλεψη του μηχανολόγου-μηχανικού Α. Βλάγκαλη η ατμομηχανή «Ελληνίς», η οποία για πολλά χρόνια θα χρησιμοποιείται στη σιδηροδρομική γραμμή Αθηνών-Κηφισιάς.

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/596

“Του Νεκρού Αδερφού” : Σημειώσεις

Πώς τα πρόσωπα βιώνουν το θάνατο

Η πρώτη απουσία που καταγράφεται, του πατέρα, δημιουργεί το κλίμα της συγκρατημένης αισιοδοξίας και ευτυχίας. Η απουσία αυτή διαταράσσει την αρμονία του μαγικού αριθμού και των πολλαπλασίων του 12.  Η απουσία του ενός δημιούργησε συσπείρωση των εναπομεινάντων μελών στρέφοντας την προσοχή και ορίζοντας  ως στόχο την ευτυχία της κόρης , της μικρότερης που θ’ αποτελέσει εγγύηση για τη διαιώνιση της ζωής. Στα πλαίσια του αγεωγράφητου και άχρονου χωροχρόνου του ποιήματος, που συνιστά μια οικουμενική διαχρονικότητα, η προσοχή επικεντρώνεται  στην άγουρη, αθώα και ανέγγιχτη ομορφιά και τιμή της μοναχοκόρης, που πρέπει να διαφυλαχτεί ως κόρη οφθαλμού. Με τη γνωστή οικονομία το δημοτικού τραγουδιού και τη φιλοσοφική διάσταση του δυναμικού χρόνου, που τον βιώνουμε ανάλογα με τις εμπειρίες μας και τα συναισθήματά μας και όχι στο στατικό χώρο που ορίζουν οι δείχτες του ρολογιού, φτάνει η στιγμή που θα οριστεί η ευτυχία της κοπέλας. Ευτυχία σημαίνει γάμος. Αν η κοπέλα πεθάνει άγαμη, θεωρείται ότι παντρεύεται το χάρο. Έτσι με βάση τις λαϊκές δοξασίες με το προξενιό και τον επικείμενο ή προσδοκώμενο γάμο η έννοια του θανάτου απομακρύνεται, αλλά δεν αποσοβείται εντελώς, καθώς τη ζωή της νυμφευμένης  μπορεί ν’ αγγίξει ο θάνατος άλλου προσώπου, και τον ευτυχισμένο, ανέμελο νυμφευμένο βίο της μπορεί να διακόψει και να διασαλεύσει ένας ενδεχόμενος θάνατος της οικογένειας.

Τα όρια ζωής και θανάτου συγχέονται

Ο πατέρας είναι ένας υποθετικά νεκρός λόγω της αναιτιολόγητης απουσίας του

Η Αρετή είναι μια ζωντανή νεκρή, εφόσον ζει άβουλη και ανελεύθερη, φυλακισμένη μακριά από την πραγματική ζωή στην πατρική εστία, αλλά και στη συζυγική οικία, ζώντας (ποιητικά)  μόνο το χρόνο του σκοταδιού που προσιδιάζει στο χρόνο του θανάτου

Οι 9 αδελφοί αιφνίδια και αναίτια μετατρέπονται από ζωντανοί σε νεκρούς

Απ αυτούς εντοπίζονται οι εξής καταστάσεις

Ο Κωνσταντής είναι ζωντανός, νεκρός (αναίτια, παράλογα και απροσδόκητα), νεκροζώντανος (αφύσικα και φρικιαστικά), νεκρός (λυτρωτικά επιστρέφοντας εκεί που ανήκει).

Η μάνα είναι μια δυστυχισμένη ζωντανή – νεκρή από τη στιγμή που θα χάσει τους γιους της ή από τη στιγμή που θα απομακρυνθεί η κόρη της και θα καταλήξει μια λυτρωτικά νεκρή.

Τελικά ο τελευταίος στίχος τι γεύση αφήνει στον αναγνώστη;

Είναι η ζωή που κρύβει μέσα της το θάνατο ή ο θάνατος που κρύβει μέσα του τη ζωή; Πιστεύω ότι δεν περιμένετε ούτε από μένα ούτε από κανέναν άλλο να σας δώσει απάντηση, ίσως ούτε κι από τον εαυτό σας.

Όταν ο Κωνσταντής δίνει όρκο στη μητέρα του, η μοίρα της Αρετής, αλλά και της μάνας, έχει σφραγιστεί οριστικά και τελεσίδικα. Η ανύπαρκτη συμμετοχή, η άβουλη απουσία της κόρης, αλλά και η αποτυχημένη προσπάθεια αντίστασης της μητέρας η οποία επιστρατεύσει  τόσο λογικά όσο και συναισθηματικά επιχειρήματα δεν είναι ικανές ν’  αλλάξουν την προδιαγεγραμμένη μοίρα .

Είναι τυχαίο άραγε ότι οι δυο γυναικείες παρουσίες , οι λιγότερο ελεύθερες να ορίσουν τη ζωή τους και επομένως οι λιγότερο υπεύθυνες, είναι αυτές που υποφέρουν περισσότερο; Κι όσο μικρότερη ελευθερία και ευθύνη φέρεις, τόσο μεγαλύτερο  το πάθος, τόσο εντονότερη η τραγικότητα. Είναι τυχαίο άραγε ότι η ζωή είναι γένους θηλυκού, ενώ ο θάνατος γένους αρσενικού; (Κακριδής)

Έτσι ο Κωνσταντής ως άτομο που επιφορτίστηκε την ευθύνη της ζωής της αδελφής του και δεσμεύτηκε με τον ιερό όρκο που συγχωνεύει ΑΕ παγανιστικές και χριστιανικές αντιλήψεις χρεώνεται ένα τίμημα που καταρχήν δε φαντάζει ως τίμημα, αλλά ως απελευθέρωση: «να ζήσει» ένα βράδυ, για να επιστρέψει την αδελφή του στη μάνα του. Η αμφισημία «στη μάνα μας  να πάμε» για τον υποψιασμένο αναγνώστη που γνωρίζει ότι αυτό πρακτικά είναι ανέφικτο, παράλογο και αφύσικο, προοικονομεί το μαρτύριο της Αρετής , το πέρασμα από την άγνοια στη γνώση, το οδοιπορικό αγωνίας δίπλα σ’ ένα νεκρό.

Η παραβίαση αυτού του φυσικού νόμου λογικά θα επιφέρει τιμωρία στα πρόσωπα που συμμετείχαν στη διασάλευση της τάξης:

στη μάνα που έχει βαριά ευθύνη, γιατί με τις κατάρες της προκάλεσε τη νεκρανάσταση του Κωνταντή, η οποία πεθαίνει, αφού βιώσει μια ζωή ως θάνατο, ζώντας ως ζωντανή νεκρή.

Στην Αρετή, που συμμετέχει στη διασάλευση της τάξης αυτής, συνυπάρχοντας για ένα κρίσιμο διάστημα μ’ να νεκρό, ζώντας τις πιο φρικιαστικές της ζωής της

Οι κατάρες της μάνας αναγκάζουν τον Κωνσταντή να νεκραναστηθεί, να περάσει από τον κύκλο του θανάτου στον κύκλο της ζωής. Όμως η πορεία αυτή κατά τις χριστιανικές αντιλήψεις είναι αδύνατη. Λογική, φυσική και αναγκαία αποδεχτή είναι μόνο η αντίστροφη πορεία, η οποία είναι μοναδική (άπαξ συμβαίνουσα) με μονόδρομη πορεία , και όχι αμφίδρομη. Σε αντίθεση με τις χριστιανικές αντιλήψεις η ελληνική μυθολογία βρίθει από παραδείγματα αμφίδρομης πορείας.

Η πορεία  της Αρετής από την άγνοια στη γνώση γίνεται βήμα προς βήμα, και είναι αργή, σταδιακή και βασανιστική και στο τέλος η αλήθεια είναι άρρητη και ανείπωτη. Η Αρετή δε λέει πουθενά τα πράγματα με τα’ όνομά τους . Ο αφηγητής που έχει τα πρωτεία σ’ όλο το ποίημα στη σκηνή του οδοιπορικού έντεχνα και διπλωματικά αποχωρεί παύοντας να σχολιάζει, ξέροντας να σιωπά στα δύσκολα, αναλαμβάνοντας μόνο τον τυπικό ρόλο του δημοσιογράφου που δίνει το μικρόφωνο πότε στον ένα και πότε στον άλλο.  Η αριθμολογία είναι έντονα προσεγμένη: 5 διάλογοι Αρετής – Κωνσταντή με 3 διαλόγους που προκλήθηκαν από τα ερεθίσματα των πουλιών ( ο αγγελιαφόρος της ΑΕ τραγωδίας ) συνήθως φέρνει στα δημοτικά τραγούδια άσχημες ειδήσεις, ο αγγελιαφόρος κακών  παραφράζοντας το μάντι κακών.

Ο αφηγητής γίνεται κάμερα που βλέπει και ακούει με τα μάτια και τα αυτιά της Αρετής . Το μοναδικό του σχόλιο είναι μοναχή της

Πώς δικαιολογείται η οργή της μάνας προς τον Κωνσταντή και πώς μπορούμε να δεχτούμε την ανάλγητη συμπεριφορά της να ταράξει τον ύπνο του νεκρού;

Είναι η κόρη που έχασε και που θα ‘θελε τώρα κοντά της

Είναι η μοναξιά που βιώνει

Ή είναι ο πόνος του θανάτου που δεν μπορείς να τον αντέξεις μόνος και παραλογίζεσαι

Είναι η υπόσχεση που δεν τηρήθηκε

Είναι η διασάλευση των αξιών για τις οποίες παρείχαν εγγυήσεις ιερά πρόσωπα

Είναι η απλότητα του λόγου και όχι των νοημάτων που επιτρέπει στον καθένα να προβάλλει μέσα από τον τεράστιο καθρέπτη της που χωρά τους πάντες τις αντιλήψεις και τις ερμηνείες καθενός

Ένας γνήσιος φυσικός ζωντανός λαϊκός αληθινός κόσμος

Στο χώρο του πολέμου, άνθρωποι και ζώα αποφασίζουν να αντιμετωπίσουν ενωμένοι τον εχθρό, όταν διαπιστώνουν ότι κρίνεται η ζωή τους. Πώς άραγε να ερμηνεύσουμε την απουσία πολεμικής διάθεσης, παρά ως μια δεδομένη παραδοχή μειονεκτικότητας προς έναν σαφώς  ισχυρότερο εχθρό, που συν τοις άλλοις είναι ύπουλος, γιατί είναι άγνωστος =αόρατος (α
στερητικό +<όραση). Βλέπουμε = διαπιστώνουμε μόνο τα αποτελέσματά του, τις απουσίες που αφήνει στο πέρασμα του (οξύμωρο, ε; βλέπουμε τις απουσίες)Λυπάμαι που θα διαφωνήσω με το Ρίτσο (οποίον θράσος εκ μέρους μου!):       Κι ο θάνατος μια πρόσθεση, όχι αφαίρεση. Για το Ρίτσο είναι πρόσθεση, εφόσον βλέπει από την οπτική γωνία του θανάτου: ο θάνατος
προσθέτει στη λίστα του. Για μένα, και υποθέτω με αρκετή σιγουριά και για όλους τους ανθρώπους, ο θάνατος  είναι μια αφαίρεση – απουσία.
Να θυμηθώ στο δημοτικό του νεκρού αδελφού ότι στον πρώτο κιόλας στίχο μέσα από την πρόσθεση εμφανίζεται αμέσως – αμέσως μια αφαίρεση
Μάνα(1)  με τους εννιά (9)  σου γιους και με τη μια σου κόρη (1)
1+9+1=11
11=12-1
Η απουσία που προσμετράται (υπολογίζοντας τον πανταχού παρόντα στη δημοτική ποίηση  νόμο των τριών – πολλαπλασίων του τρία) είναι του πατέρα. Από τον πρώτο στίχο  κιόλας διαπιστώνουμε το πρώτο χτύπημα του θανάτου, που είναι μια απουσία που βαραίνει τα εναπομείναντα πρόσωπα, προκαλώντας την ορφάνια τους, την έλλειψη προστάτη απέναντι σε ένα
πανίσχυρο εχθρό. Αν ο ισχυρός προστάτης πρώτος υπέκυψε στο χτύπημα του ισχυρού αντιπάλου, τι μπορούμε να αναμένουμε από τα προστατευόμενα (που έχουν πάψει πια να είναι προστατευμένα) μέλη της οικογένειας; Και πράγματι σε πολύ σύντομο χρόνο, όπως φαίνεται από τη συστολή του χρόνου της αφήγησης,  9 άνδρες(=παλικάρια, γενναίοι)  θερίζονται από
το χτύπημά του αφήνοντας την απαρηγόρητη μάνα σαν καλαμιά στον κάμπο. Ανακεφαλαίωση: 1 απουσία του πατέρα και 9 απουσίες των γιων= 10 απουσίες

Συμπέρασμα: έχουν απομείνει 2 παρουσίες: μάνα και κόρη
Και όχι μόνο αυτό, αλλά στο πλαίσιο των ιστορικών – κοινωνικών συνθηκών του ποιήματος ο ανδρικός πληθυσμός, ο μάχιμος πληθυσμός, άφησε με την απουσία του ανυπεράσπιστο το γυναικείο- άμαχο πληθυσμό της οικογένειας (μάνα και κόρη) και επιπλέον διασπασμένο, ώστε να μην μπορούν να εφαρμόσουν καν το η ισχύς εν τη ενώσει, ή τουλάχιστον να βρει παρηγοριά
κλαίγοντας η μια στην αγκαλιά της άλλης. Η αίσθηση της αδυναμίας του άμαχου άραγε εκφράζεται στην προοικονομία – αρνητική στάση της μάνας στον επικείμενο γάμο (αποξένωση για την ίδια) της κόρης της; μετρώ σε τρεις μόλις στίχους(πάλι ο νόμος των τριών) 5 φορές ξεν-
«Μάνα μου κι ας τη δώσουμε την Αρετή στα ξένα,
Στα ξένα κει που περπατώ, στα ξένα που πηγαίνω,
Αν πάμε εμείς στην ξενιτιά, ξένοι να μην περνούμε.»)

Η ταυτόχρονη παρουσία –απουσία του Κωνσταντή αποτελεί βέβαια διασάλευση της φυσικής τάξης και οδηγεί τα πρόσωπα που υπεύθυνα ή ανεύθυνα συμμετέχουν σ’ αυτήν να δεχτούν τις συνέπειες – τιμωρία = το δικό τους θάνατο: τη μάνα που με τις κατάρες της προκάλεσε τη νεκρανάσταση του Κωνσταντή (υπεύθυνη)και την κόρη που αναγκάστηκε να βιώσει μια δραματικό – τραγική συμπόρευση με το νεκρό  Κωνσταντή (ανεύθυνη).
Ο κοινός τους θάνατος πέρα από την αίσθηση παντοδυναμίας του θανάτου που αφήνει ως πικρή γεύση στα χείλη μας, μήπως υποδηλώνει την άποψη ότι ούτε το μοίρασμα (ή διπλασιασμός;) του πόνου της απουσίας = θανάτου είναι μια ικανοποιητική στάση;
Μήπως αφήνει τη μοιρολατρική εντύπωση της επίγειας μοναξιάς και παρηγορεί μόνο με τη λυτρωτική χριστιανική  θεωρία της επανένωσης των προσώπων σε ένα χώρο που δεν είναι επίγειος, όμως για τον επί γης άνθρωπο συνεχίζει να παραμένει άγνωστος, επομένως δεν τον έχει βοηθήσει καθόλου να ρίξει φως στο σκοτάδι, αλλά απλά ενίσχυσε την πίκρα και τη μοναξιά του;

Λόγος και σιωπή στο δημοτικό τραγούδι του νεκρού αδελφού

Ένα πέπλο μυστικής σιωπής καλύπτει το πρόσωπο του πατέρα που δεν αναφέρεται πουθενά και δικαιολογημένα μπορεί να υποθέσει κανείς ότι πρόκειται για ένα μονίμως απόν πρόσωπο, ένα νεκρό πρόσωπο.

Η Αρετή είναι ένα πρόσωπο που κινείται αποκλειστικά στο σκοτάδι και όσο μένει αποκλεισμένη από τον έξω κόσμο και το φως του ήλιου στο πλαίσιο της πατρικής (ή μητρικής;) οικίας στερείται την ελευθερία να κινείται, να σκέφτεται, να αισθάνεται, να αποφασίζει για τη ζωή της, ακόμα και να αγανακτεί, να διαμαρτύρεται, να μιλά καν. Η σιωπή της επιβάλλει το τίμημα που πρέπει να πληρώσει με το θάνατό της, αφού προηγουμένως έχει ζήσει οδυνηρές στιγμές συνύπαρξης μ’ ένα νεκρό.

Η Αρετή έφταιξε σε τίποτα ή είναι το θύμα που αναίτια και τραγικά πάσχει; Η έλλειψη βούλησης, η σιωπή είναι αρκετή να την καταδικάσει σε μια μοναξιά σε όλη της ζωή της, καθώς η συνύπαρξή της με άλλα πρόσωπα είναι ανύπαρκτη, παρά μόνο  με την αφύσικη μορφή του νεκραναστημένου Κωνσταντή; Ένα δωδεκάχρονο κορίτσι, σχεδόν φυλακισμένο, για το καλό του, έχει τη δυνατότητα να αρθρώσει λόγο και μάλιστα επαναστατικό προς ισχυρότερες δυνάμεις τουλάχιστον τις ορατές ( τη μητέρα και τους 9 αδελφούς της);

Το τίμημα της σιωπής πληρώνουν και τα 8 αδέλφια που δε διεκδικούν τα δημοκρατικά δικαιώματα της αντίθετης ψήφου τους, αλλά επαναπαύονται ή υποτάσσονται στη βούληση άλλων αφήνοντας τη ζωή να κυλήσει ερήμην τους, συμβάλλοντας  με την παραίτησή τους στη μοναχική ζωή της Αρετής κατά τον έγγαμο βίο της.

Η μητέρα παρά τις καλές της προθέσεις να κάνει το καλύτερο για την κόρη της διαφυλάσσοντας την ομορφιά και την τιμή της κάνει το μεγάλο λάθος να μην υπολογίζει καθόλου τη σκέψη και τα συναισθήματά της, αλλά να ενεργεί με μια κτητικότητα στην αγάπη της και αφού την διασφαλίσει τότε μόνο συναινεί σ’ αυτό το γάμο.

Το τίμημα που πληρώνει ο Κωνσταντής, ο οποίος υφίσταται και τη μεγαλύτερη ποινή, όχι μόνο του θανάτου, ως στέρησης του φωτός και της ζωής, αλλά της νεκρανάστασης, της βίωσης του νυκτερινού σκότους ή ημίφωτος, προκύπτει από το αμάρτημα να σκέφτεται και να ενεργεί με γνώμονα το συμφέρον του και όχι τα συναισθήματα του επιβάλλοντάς τα στους άλλους, έστω και δια της πειθούς, χωρίς να τους υπολογίσει καθόλου, αναλαμβάνοντας με μεγάλη ευκολία επί ματαίω το όνομα ιερών προσώπων στο στόμα του με τον όρκο του.

Ο αναγνώστης βουβός κι αυτός παρακολουθεί την τραγωδία που εξελίσσεται στους στίχους του ποιήματος περιμένοντας την αναμενόμενη καταστροφή, από την οποία όμως θα βιώσει το πάθος των άλλων με ανακούφιση, εφόσον θα έχει γίνει μάθος για τον ίδιο, ώστε να μη χρειαστεί να το κάνει ο ίδιος.

Τα στοιχεία μιας τραγωδίας,

στην οποία τα πρόσωπα αθώα, ανυποψίαστα πάσχουν και καταστρέφονται

προκαλώντας τον έλεό μας

και στο τέλος την κάθαρση,

αφού θεατής της τραγωδίας, στον οποίο απευθύνεται  το ποίημα, είναι ολόκληρος ο λαός,

τραγική ειρωνεία, εφόσον ο αναγνώστης – ακροατής γνωρίζει , ενώ οι ήρωες αγνοούν

πορεία κλιμακούμενης έντασης, που οδηγείται στην κορύφωση για να καταλήξει στη λύση

η διασάλευση της φυσικής τάξης (ζωής – θανάτου) αποδεκτή εν μέρει στους ΑΕ, είναι απαράδεκτη στους ΝΕ, εξαιτίας της μεσολάβησης του χριστιανισμού

Όσο η Αρετή εκφράζει εντονότερα την ανησυχία της για τον Κωνσταντή  στο ταξίδι της επιστροφής, τόσο εκείνος αναγκάζεται να χρησιμοποιήσει πειστικότερα επιχειρήματα. Συμφωνείτε με την άποψη αυτή;

Λειτουργεί ως μοτίβο που αποτελείται από τρία μέρη:

αφηγητής – εξωτερικό ερέθισμα

διατύπωση ερώτησης από την Αρετή

απάντηση – δικαιολογία του Κωνσταντή

α)

3 αφηγητής

1 τα πουλιά

1 Αρετή

1 Κωνσταντής
-Ποιος είδε κόρην όμορφη να σέρνει ο πεθαμένος;

-Άκουσες, Κωνσταντίνε μου, τι λένε τα πουλάκια;

-Πουλάκια είν’ κι ας κελαηδούν, πουλάκια είν κι ας λένε

β)

1  αφηγητής

2 τα πουλιά

2 Αρετή

1 Κωνσταντής

Και παρακεί που πήγαιναν κι άλλα πουλιά τους λένε

-Δεν είναι κρίμα κι άδικο παράξενο μεγάλο

να περπατούν οι ζωντανοί με τους απεθαμένους;

– Άκουσες Κωνσταντίνε μου, τι λένε τα πουλάκια,

πως περπατούν οι ζωντανοί με τους απεθαμένους;

– Απρίλης είν και κελαηδούν και Μάης και φωλεύουν

γ)

1Αρετή

2 Κωνσταντής

– Φοβούμαι σ΄, αδερφάκι μου, και λιβανιές μυρίζεις.

– Εχτές βραδίς επήγαμε πέρα στον Άι- Γιάννη,

κι εθύμιασε μας ο παπάς με περισσό λιβάνι

δ)

1 αφηγητής

2 τα πουλιά

1 αφηγητής

1 Αρετή

1 Κωνσταντής

-Για δες θάμα κι αντίθαμα που γίνεται στον κόσμο

τέτοια πανώρια λυγερή να σέρνει ο πεθαμένος

-Άκουσες, Κωνσταντάκη μου, τι λένε τα πουλάκια;

-Άφησε, Αρέτω, τα πουλιά κι ό,τι κι α θέλ’ ας λέγουν

ε)

2 Αρετή

1 Κωνσταντής

-Πες μου πού είν’ τα κάλλη σου, και πού είν’ η λεβεντιά σου,

και τα σγουρά σου τα μαλλιά και τ’ όμορφο μουστάκι;

-Έχω καιρό π’ αρρώστησα και πέσαν τα μαλλιά μου

α)

3 αφηγητής               αρκετοί στίχοι, για να εισαγάγει το θέμα και να ενημερώσει τον αναγνώστη – ακροατή

1 τα πουλιά               διακριτική νύξη, μιλώντας γενικά, χωρίς να κάνουν λόγο για τα συγκεκριμένα πρόσωπα

1 Αρετή                      δειλή ερώτηση, χωρίς να τολμά να επαναλάβει τα λόγια

των  πουλιών

1 Κωνσταντής           δε σπουδαιολογεί την ερώτηση, αλλά προσπαθεί να την προσπεράσει ανώδυνα

β)

1  αφηγητής

2 τα πουλιά               επαναλαμβάνουν εντονότερα αυξάνοντας τον αριθμό των στίχων, μιλώντας ακόμα γενικά, αλλά τονίζοντας τη μεγάλη ηθική παραβίαση

2 Αρετή                      η επίταση του ερεθίσματος βρίσκει το στόχο του, και η Αρετή διατυπώνει την ερώτηση σε δυο στίχους, τολμώντας να επαναλάβει την ερώτηση των πουλιών, χωρίς όμως να κάνει το συσχετισμό με τα πρόσωπα

1 Κωνσταντής         αναγκάζεται να δώσει μια εξήγηση, η οποία όμως είναι άσχετη με το θέμα

γ)

1Αρετή                       χωρίς εξωτερικό ερέθισμα,, περνά άμεσα στο θέμα κάνο-       ντας απευθείας (σε β΄ πρόσωπο) το συσχετισμό. Δηλώνει το συναίσθημα (φοβούμαι σε) και αιτιολογώντας το προλαβαίνει πιθανή διαμαρτυρία, χρησιμοποιώντας όχι στοιχεία άλλων, αλλά δικά της εμπειρικά στοιχεία (όσφρησης), που δεν είναι όμως τα πλέον αξιόπιστα- αδιάσειστα

2 Κωνσταντής           αναγκάζεται να δώσει μια λογική και όσο γίνεται πειστική εξήγηση χρησιμοποιώντας λέξεις – φράσεις που στηρίζουν την επιχειρηματολογία του:  εχτές βραδίς = πρόσφατα, διαρκεί ακόμα, περισσό λιβάνι= δεν έχει εξαφανιστεί η δράση του

Στο σημείο αυτό ολοκληρώνεται το 1ο σχήμα του νόμου των τριών με κλιμάκωση, το τρίτο το καλύτερο, οπότε πρέπει να ξαναπάρουν τα πράγματα από την αρχή

δ)

1 αφηγητής

2 τα πουλιά               επειδή η επιχειρηματολογία του Κωνσταντή φαίνεται πειστική και ενδέχεται να επαναπαυτεί η Αρετή, τα πουλιά επανέρχονται με 2 στίχους

1 αφηγητής               για τον ίδιο λόγο και ο αφηγητής αναγκάζεται να επανεμφανιστεί

1 Αρετή                      η Αρετή ξαναπιάνει το νήμα των ερωτήσεων από την αρχή, το ίδιο δειλά χωρίς να συγκεκριμενοποιεί την ερώτηση

1 Κωνσταντής           κι αυτός προσπαθεί να προσπεράσει την ερώτηση, όπως στην αρχή, και έμμεσα προτείνει να αφήσουν το θέμα

ε)

2 Αρετή χωρίς εξωτερικό ερέθισμα αναδιπλώνει την ερώτηση (οι ερωτήσεις πέφτουν βροχή), καθώς τα ερεθίσματα είναι οι δικές της εμπειρίες για την εμφάνισή του (οπτικές, που είναι οι πλέον αξιόπιστες =το βλέπω με τα ίδια μου τα μάτια).

Αρχίζει από γενική περιγραφή της εμφάνισης και  συγκεκριμένα αναφέρει στοιχεία της ανδρικής ομορφιάς (=μαλλιά, μουστάκι) που παρουσιάζουν διαφοροποίηση.

τα κάλλη=  ομορφιά για όλους

και η λεβεντιά ένδειξη αρρενωπότητας

τα μαλλιά= στοιχείο ομορφιάς όλων των ανθρώπων

μουστάκι= διακριτικό του φύλου του

πάλι όμως δεν τολμά να διατυπώσει τη φοβερή λέξη που χρησιμοποίησαν επανειλημμένα τα πουλιά: πεθαμένος

1 Κωνσταντής  δίνει μια λογική αλλά αόριστη απάντηση, η οποία αποτελεί ένα μικρό μόνο μέρος της αλήθειας

Αυτή τη φορά ο νόμος των τριών δεν ολοκληρώνεται. ( Ουσιαστικά υπάρχει δύο φορές  το σχήμα νόμος των τριών, μόνο που στη δεύτερη περίπτωση απουσιάζει το τέλος που αποτελεί τον επίλογο συνολικά αυτής της ενότητας).   Θα ήταν ο επίλογος που θα δήλωνε αν η Αρετή πείστηκε ή όχι από τις δικαιολογίες του Κωνσταντή, όμως η επόμενη ενότητα στην αρχή της προϋποθέτει ότι το οδυνηρό οδοιπορικό για την Αρετή συνεχίστηκε χωρίς να τολμά να ομολογήσει στον αδερφό της, ίσως και στον ίδιο της τον εαυτό, τη φοβερή αλήθεια.

Η μυστηριώδης εξαφάνιση του Κωνσταντή έξω από την εκκλησία και η ταφόπλακα που βροντά ξανα-σφραγίζοντας τον τάφο και επαναφέροντας τη φυσική τάξη που είχε διασαλευτεί, βάζει βέβαια τέλος στην αγωνία της, καθώς δίνει σαφή απάντηση στις υποψίες της, όμως γκρεμίζει το δικό της επίγειο κόσμο και -σύμφωνα με τις λαϊκές αντιλήψεις-  προετοιμάζει το δικό της θάνατο, ως τιμωρία, αφού σ’ αυτή την παραβίαση της φυσικής τάξης συμμετείχε και η ίδια.

Η τελευταία απάντηση  του  Κωνσταντή είναι αποστομωτική και λογικά πειστική, καθώς μετά από αυτήν δεν μπορεί να υπάρξει αντίλογος. Εκεί που φαινομενικά λοιπόν η λογική φαίνεται να έχει κλείσει το θέμα τα γεγονότα που ακολουθούν ,η εικόνα του χώρου της εκκλησίας η ήχος της ταφόπλακας φέρνουν συνειρμικά στο μυαλό της Αρετής όλα τα προηγούμενα στοιχεία τα οποία επεξεργαζόμενη λογικά και συνολικά μπορεί να συναγάγει το τελικό αποτέλεσμα. Η απορία δεν υπάρχει νόημα να διατυπωθεί, καθώς η απάντηση έχει δοθεί από τα ίδια τα γεγονότα. Έτσι η απάντηση του Κωνσταντή περιττεύει , αλλά και ο ίδιος δεν είναι παρών για να δώσει απάντηση. Το β μέρος του νόμου των τριών που θα ολοκλήρωνε τον αριθμό των 6 ενοτήτων δεν ολοκληρώνεται καθώς η σιωπή του ποιητή και των προσώπων, της Αρετής και του Κωνσταντή, είναι η καλύτερη απάντηση, ενώ ο αναγνώστης έχει μείνει άφωνος μπροστά στα διαδραματιζόμενα κι εξάλλου στο πλαίσιο της τραγικής ειρωνείας είναι γνώστης των γεγονότων.

Να εντοπίσετε πρόσωπα ή και γεγονότα  που παρουσιάζονται στο ποίημα, τα οποία αντιστρατεύονται τον κόσμο της πραγματικότητας και της φυσικής τάξης.

ο όρκος του Κωνσταντή

η κατάρα της μάνας

η νεκρανάσταση του Κωνσταντή

το ταξίδι του Κωνσταντή στη Βαβυλώνα (χρόνος και μέσα)

η ομιλία των πουλιών

η μυστηριώδης εξαφάνιση του Κωνσταντή

ο κοινός θάνατος μάνας και κόρης

Το πολιτιστικό φορτίο του ποιήματος που, ξεκινώντας από αρχαιοελληνικές αντιλήψεις και συνεχίζοντας με χριστιανικές αντιλήψεις, φτάνει μέχρι σήμερα

η θέση της γυναίκας

οι στενοί οικογενειακοί δεσμοί

ο λόγος – υπόσχεση

το μοιρολόι

τα βάσανα (πόλεμος, αρρώστα, θάνατος) που κατατρέχουν το λαό

η στενή σχέση με τη φύση

η απέχθεια για την ξενιτιά

η θαλπωρή της πατρικής εστίας

το έντονο θρησκευτικό συναίσθημα

η επικράτηση του συναισθήματος έναντι της λογικής

η επικράτηση των εμπειρικών στοιχείων

Πρόσωπα της ΑΕ μυθολογίας που κατέβηκαν ζωντανά στον Άδη

  1. Ο Οδυσσέας, για να πάρει χρησμό από το μάντη Τειρεσία για την επιστροφή του στην πατρίδα του
  2. Ο Ηρακλής, επιτελώντας ένα από τους 12άθλους του, για να φέρει τον Κέρβερο στον Ευρυσθέα
  3. ο Θησέας για να βοηθήσει το φίλο του Πειρίθο να αρπάξει την Περσεφόνη
  4. Ο Ορφέας, για να επαναφέρει στη ζωή τη γυναίκα του Ευρυδίκη
  5. Ο Άδωνις μοιράζοντας τη ζωή του στον πάνω και Κάτω κόσμο
  6. οι Διόσκουροι, Κάστωρ και Πολυδεύκης, εναλλασσόμενοι μέρα παρά μέρα στη ζωή και στο θάνατο
  7. Η Περσεφόνη, μοιράζοντας σε εξάμηνα τη ζωή της ανάμεσα στη μητέρα της Δήμητρα στον πάνω κόσμο και στο σύζυγό της Πλούτωνα στον Κάτω κόσμο

Μια παραλλαγή του «Νεκρού αδελφού», που  προέρχεται από την περιοχή Σωζοπόλεως – Αγαθουπόλεως, και ειδικότερα από το χωριό Κωστή.

Μάνα με τους εννιά σου γιους και με την μια την κόρη
στα σκοτεινά την έλουζε , στ’ άφεγγα τη χτενίζει
και στο χρυσό ν’ αυγερινό , έπλεκε τα μαλλιά της
να μην το μάθει η γειτονιά και στείλει προξενήτες.
Προξενητάδες ήρθανε από την Βαβυλώνα
να πάρουνε την Αρετή πολύ μακριά στα ξένα.

Και η συνέχεια του τραγουδιού :

Γυρεύουν τόπο να σταθούν , αυλές να ξεπεζέψουν ,
γυρεύ’ν αργυροπάλουκα να δέσουν τ’ άλογά τους ,
γυρεύουν και την Αρετή πολύ μακρυά στα ξένα.
Όλα τ’ αδέλφια δεν θέλουν κι’ ο Κωνσταντίνος θέλει.
« — Ελάτες κι’ ας την δώσουμε την Αρετή στα ξένα ,
στα ξένα και στα μακριά και στου γαμπρού τα χέρια ,
να την φορέσουν μάλαμα κι’ όλο μαργαριτάρι ,
να βάλουν στο κεφάλι της διαμάντινο στεφάνι.
Δός την μάννα μ’, δόστηνε την Αρετή στα ξένα
να κάνουμε ξένους δικούς και ξένες παραμάνες
που είμ’ κι’ εγώ πραματευτής τυχαίνει και παγαίνω ,
για νάχει το άλογό μ’ ταγή και γω νάχω κονάκι».
Κι’ η μάννα της εφώναξε , τον Κωνσταντή της λέγει.
— Αν είνε λύπη ή χαρά ποιός πάγει να την φέρει ;
— Αν είνε λύπη ή χαρά το άλογό μου έχω ,
δάση βουνά θε να διαβώ , την Αρετή να φέρω.
Κι έστρεξε και έδωσε την Αρετή στα ξένα.
Τότ’ άλλαξε η Αρετή και βάζει τα χρυσά της ,
στους προξενήτες έτρεξε με λύπη με χαρά της.
Ήλθε πανούκλα φόνισσα η αντρογυνοχωρίστρα ,
μήνες οχτώ δεν πέρασαν τ’ αδέλφια οχτώ πεθαίνουν ,
και στις εννιά ο Κωνσταντής , το πρώτο παλλικάρι
κι’ απόμεινε η μάννα της σα φύλλο , σα κλωνάρι.
Σ’ όλα τα μνήματα έκλαιγε , σ’ όλα μοιρολογούσε ,
στου Κωνσταντή τα χώματα νε έκλαιγε , νε θρηνούσε.
Ο ήλιος εβασίλευε κι’ η μάννα βλαστημούσε.
«Πέτρα να γίνεις Κωνσταντή , σίδερο να μη λυώσεις
που έστρεξες και έδωσα την Αρετή στα ξένα»
Ο Κωνσταντής σαν τ’ άκουσε βαριά τον βαρυφάνει ,
κάνει τα χέρια τιυ τσαπιά , τις απαλάμες φκυάρια
και το κιβούρι του άλογο και το καπάκι σέλλα
και τα καρφιά του κιβουριού , καλύβια στ’ άλογό του.
Βιτσιά τον μαύρο έδωσε , στην Αρετή παγαίνει ,
βρίσκει χορό τρικούβερτο , η Αρετή τον σέρνει.
— Ποιός είν’ αυτός όπου χτυπά , ποιός είνε που βροντάει ;
— Ξένος στη θύρα στέκεται , την Αρετή ζητάει.
Κατέβηκε η Αρετή τον ξένο της κοιτάζει.
— Ποιός είσαι συ , ω ξένε μου , και ποιό το όνομά σου ;
— Δεν είμ’ εγώ ο Κωνσταντής , το πρώτο σου αδέλφι ;
Για σήκω έλα , Αρετή , κι’ η μάννα σου σε θέλει.
— Πού είν’ Κωνσταντή , τα νειάτα σου , πού είν’ η ομορφιά σου;
πού είνε η ξανθή περτσιά
(1) , το μαύρο σου μουστάκι ;
— Αχ , βαριά αρρώστια πέρασα και πάγ’ η ομορφιά μου
κ’ έπεσε η ξανθή μ’ περτσιά , το μαύρο μου μουστάκι ,
άϊντε να πάμε , Αρετή , η μάννα μας σε θέλει.
— Αν και με θέλει για καλό , να πάγω ετσ’ πως είμαι
αν και με θέλει για κακό , να βουτηχτώ στα μαύρα.
— Άϊντε να πάμε , Αρετή , κι’ ας είσαι όπως είσαι.
Πάν’ στ’ άλογο τ’ την κάθησε , στη μάννα της την πάγει.
Στο δρόμο όπου πάγαιναν , πουλάκια κελαηδούσαν ,
δεν κελαηδούσαν σαν πουλί , μηδέ σα χελιδόνι
μόν’ κελαηδούσαν κι’ έλεγαν μ’ ανθρώπινη φωνίτσα.
— Για δες καημός που γίνεται εις τον επάν’ τον κόσμο ,
να περπατούν οι ζωνανοί με τις αποθαμένοι.
— Ακούς τί λένε τα πουλιά , ακούς τί λεν’ τ’ αηδόνια ;
— Άφσε , πουλιά ’ναι και λαλούν , πουλιά ’ναι και ας λένε.
Και στο χωριό που κόντεψαν , ο Κωνσταντής της λέγει.
— Άντε , Αρετή , στο σπίτι μας και κάνε το σταυρό σου
(και γω) θα συργιανίσω τ’ άλογό μ’ που θέλ’ να κασαντίσει.
Κι’ αν δεν πιστέψ’ η μάννα μου που σ’ έφερα στο σπίτι ,
να και το δαχτυλίδι μου , την πρώτη μ’ αρραβώνα.
Βλέπει την πόρτα σφαλιχτή , σφιχτά μανταλωμένη
και τα σπιτοπαράθυρα νάναι αραχνιασμένα.— Ποιός είν’ αυτός
που κρικελεί και την κρικέλα παίζει ;
— Εγώ είμαι , μανούλα μου , η μίκρο Αρετή σου.
— Αν είσαι συ η Αρετή κι’ αν είσαι η καλή μου
έλα να φάνεις το πανί σ’, τότε θα σε γνωρίσω.
Η πόρτ’ αμέσως
άνοιξε και μέσ’ τον λάκκο
(2) μπαίνει ,
τρεις σαϊτιές δεν έρριξε κι’ η μάννα της φωνάζει :
«Αυτές οι τρεις οι σαϊτιές μοιάζουν της Αρετής μου»
κι’ η μάννα την γκλυκοφιλεί και την γλυκορωτάει :
— Με ποιόνα ήρθες Αρετή μ’ για πές με την αλήθεια ;
— Ο αδερφός μου μ’ έφερε , ο πρώτος ο Κωνσταντίνος.
Κι’ η μάννα σαν το άκουσε , πέφτει , λιγοθυμάει
κι’ επάν’ στο λιγοθύμιασμα εβγήκε η ψυχή της.

(1) μπούκλα , (2) αργαλειός.

Διαφορές της παραλλαγής της Σωζοπόλεως – Αγαθουπόλεως

η «φυλάκιση « της Αρετής γίνεται για να μην τα στείλουν προξενιό από τη γειτονιά, προφανώς η Αρετή προορίζεται για κάποιον εκλεκτό γαμπρό

πλούτος και μεγαλοπρέπεια των προξενητάδων που προμηνύουν ένα πλούσιο και επιτυχημένο γάμο για τη Αρετή

ο Κωνσταντής εκτός από το προσωπικό του συμφέρον προβάλλει και την πλούσια τύχη που θα έχει η Αρετή , άρα η ευτυχία προϋποθέτει πλούτο

ο Κωνσταντής απευθύνεται στη μάνα και όχι σε όλο το οικογενειακό συμβούλιο

ο Κωνσταντής δε δίνει το φοβερό όρκο

παρουσιάζονται τα ανάμεικτα συναισθήματα της Αρετής, ενώ στο σχολικό κείμενο ούτε ο ποιητής αξιώνει να ασχοληθεί μαζί της

μαθαίνουμε την αιτία και το χρονικό διάστημα της απώλειας των 9 αδελφών

αναφέρεται λεπτομερειακά η κατάρα της μάνας στο Κωνσταντή

το μεταφορικό μέσο που χρησιμοποιεί ο Κωνσταντή είναι πιο φρικιαστικό

περιγράφεται και η έξοδος του από τον τάφο

η Αρετή φαίνεται να περνά ευτυχισμένη ζωή στη Βαβυλώνα και δεν είναι μόνη της

δεν αναγνωρίζει τον Κωνσταντή και όταν εκείνος ομολογεί την ταυτότητά του εκείνη θέτει λογικά ερωτήματα που προκαλούν λογικές διαβεβαιώσεις από μέρους του αδελφού της

και στο διάστημα της επιστροφής όμως τα πουλιά επεμβαίνουν επικρίνοντας τη διασάλευση της φυσικής τάξης

ο Κωνσταντής αποχαιρετά την Αρετή όταν πλησιάζουν στο πατρικό σπίτι και της δίνει το δαχτυλίδι του να προσφέρει στη μητέρα του ως αποδεικτικό στοιχείο ότι εκτέλεσε την υπόσχεσή του

η μάνα ζητά πιστοποιητικά για να αναγνωρίσει την Αρετή και αυτό γίνεται μέσω του αργαλειού

μένει ασαφής η τύχη της Αρετής, καθώς δηλώνεται ο θάνατος μόνο της μητέρας

το ποίημα κινείται σε ένα περισσότερο λογικό παρά εξωλογικό περιβάλλον

παρουσιάζονται τυπικά στοιχεία των δημοτικών τραγουδιών, όπως οι αναγνωρίσεις ( το δαχτυλίδι του Κωνσταντή, η ύφανση από την Αρετή)

η Αρετή δεν είναι τόσο τραγικό πρόσωπο, καθώς όλοι θέλουν το καλό της και ίσως τελικά  οι θυσίες που υπέστη να μην πήγαν χαμένες,  και στο τέλος δε φαίνεται να πεθαίνει , αφήνεται όμως μια αοριστία ως προς την τύχη της

η απουσία όρκου από μέρους του Κωνσταντή δε δικαιολογεί την κατάρα της μάνας

η νεκρανάσταση του Κωνσταντή είναι φρικιαστική , ενώ ο ποιητικός εξωραϊσμός της στο σχολ. βιβλίο τη θέτει εκτός πραγματικότητας

Ερωτήσεις

Το τραγούδι αρχίζει με μια κατάσταση ευτυχίας. Πώς προσδιορίζεται αυτή;

Να αποδώσετε σε πεζό λόγο:

το θέμα της διαφωνίας του Κωνσταντή με τη μητέρα του

τα επιχειρήματα του κάθε συνομιλητή

Να παρουσιάσετε με στοιχεία του κειμένου την κοινωνική  θέση της γυναίκας, όπως φαίνεται μέσα στο ποίημα.

Ο Κωνσταντής με τον βαρύ του όρκο ανέλαβε κάποια δέσμευση.

Να εντοπίσετε τους στίχους που εκφράζουν τον όρκο και τη δέσμευση του Κωνσταντή.

Γιατί ο Κωνσταντής  δεν μπορούσε να τηρήσει τη δέσμευση που ανέλαβε;

Ποιο γεγονός επέτρεψε στον Κωνσταντή να εκπληρώσει τελικά τον όρκο του και με ποιο τίμημα;

Το ταξίδι επιστροφής έχει χαρακτηριστεί ως «οδοιπορικό αγωνίας» για την Αρετή. Συμφωνείτε με αυτό το χαρακτηρισμό; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.

Σε ποιους στίχους φαίνεται η ανησυχία της Αρετής στο ταξίδι επιστροφής της προς την πατρική εστία;

Ποια επιχειρήματα χρησιμοποιεί ο Κωνσταντής για να διασκεδάσει τις υποψίες της Αρετής;

Όσο η Αρετή εκφράζει εντονότερα την ανησυχία της για τον Κωνσταντή  στο ταξίδι της επιστροφής, τόσο εκείνος αναγκάζεται να χρησιμοποιήσει πειστικότερα επιχειρήματα. Συμφωνείτε με την άποψη αυτή;

Να εντοπίσετε πρόσωπα ή και γεγονότα  που παρουσιάζονται στο ποίημα και τα οποία αντιστρατεύονται τον κόσμο της πραγματικότητας και της φυσικής τάξης.

Στο ποίημα όπως και σε πολλά άλλα δημοτικά τραγούδια απουσιάζει η μορφή του πατέρα. Πώς εξηγείτε την απουσία αυτή;

Σε ποιο χρόνο γίνεται το ταξίδι της επιστροφής στο πατρικό σπίτι; Ποια στοιχεία βρίσκουμε μέσα από το κείμενο; Υπάρχουν αρκετοί χρονικοί προσδιορισμοί στο ποίημα; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

Ποιο από τα πρόσωπα του ποιήματος προκάλεσε περισσότερο τη συμπάθειά σας;

Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

Ποια στοιχεία του ποιήματος προσδιορίζουν το κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσονται τα πρόσωπα του ποιήματος;

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/595

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ: Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για 54 εκπαιδευτικούς

07/12/2010

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

Καραμαούνα 1, Πλατεία Σκρα

55132 Καλαμαριά Θεσσαλονίκης

Τηλ.: +30 2310 459101

Φαξ: +30 2310 459107

email: centre@komvos.edu.gr

Θεσσαλονίκη, 03.12.2010

Aρ. Πρωτ. 1864

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ (κωδ.: 62δ)

Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (εφεξής: ΚΕΓ), ΝΠΙΔ του Υπουργείου Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης & Θρησκευμάτων είναι υπεύθυνος φορέας υλοποίησης της Πράξης «Δημιουργία πρωτότυπης μεθοδολογίας εκπαιδευτικών σεναρίων βασισμένων σε ΤΠΕ και δημιουργία εκπαιδευτικών σεναρίων για τα μαθήματα της Ελληνικής Γλώσσας στην Α΄/βάθμια και Β΄/βάθμια εκπαίδευση» – ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΠΡΑΞΗ, στους άξονες προτεραιότητας 1-2-3 του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 12106/30.08.2010 Απόφαση Ένταξης στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» του Υπουργείου Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης & Θρησκευμάτων.

Η Πράξη συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και το Ελληνικό Δημόσιο.

Στο πλαίσιο της παραπάνω Πράξης, το ΚΕΓ λαμβάνοντας υπόψη τις υποχρεώσεις που απορρέουν για την υλοποίηση της ανωτέρω Πράξης, προτίθεται να απασχολήσει εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό με συμβάσεις ανάθεσης έργου, για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Για τον σκοπό αυτό, καλεί τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν φάκελο υποψηφιότητας στην παρούσα πρόσκληση ενδιαφέροντος.

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ – ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ:

Το ΚΕΓ ενδιαφέρεται να απασχολήσει μόνιμους εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στα ακόλουθα αντικείμενα: α) «Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης» (Π3.2.5.) και β)Εκπαιδευτικά σενάρια και μαθησιακές δραστηριότητες, σύμφωνα με συγκεκριμένες προδιαγραφές» (Π3.2.1.), στο πλαίσιο του έργου «Δημιουργία πρωτότυπης μεθοδολογίας εκπαιδευτικών σεναρίων βασισμένων σε ΤΠΕ και δημιουργία εκπαιδευτικών σεναρίων για τα μαθήματα της Ελληνικής Γλώσσας στην Α΄/βάθμια και Β΄/βάθμια εκπαίδευση» – ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΠΡΑΞΗ, στους άξονες προτεραιότητας 1-2-3 του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση». «

Στο πλαίσιο του “Ψηφιακού σχολείου”, το οποίο υλοποιείται από το ΥΠΔΒΜΘ, προγραμματίζεται ο σχεδιασμός και η ανάπτυξη σημαντικού αριθμού σεναρίων-διδακτικών προτάσεων για τα γλωσσικά μαθήματα, που θα καλύπτουν το 30% τουλάχιστον του σχολικού χρόνου, με τέτοιον τρόπο, ώστε να λαμβάνεται υπόψη η ισχύουσα πραγματικότητα και να διευκολύνεται η σταδιακή μεταβολή της προς την κατεύθυνση της δημιουργικής ένταξης των ΤΠΕ στη διδακτική πράξη. Για τον σκοπό αυτόν θα αξιοποιηθεί όλο το εγκεκριμένο ψηφιακό υλικό που υπάρχει ήδη ή προβλέπεται να αναρτηθεί στην ψηφιακή πλατφόρμα γνώσεων LMS αλλά και κάθε αξιόλογος ψηφιακός πόρος του διαδικτύου, ο οποίος είναι απαραίτητος κατά τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη και την εφαρμογή στην τάξη των σεναρίων. Επίσης, τα σενάρια θα δοκιμαστούν σε επιλεγμένο αριθμό τάξεων με διαφοροποιημένες παιδαγωγικές συνθήκες, ώστε να διερευνηθούν επαρκώς οι ιδιαιτερότητες της καθημερινής πρακτικής που επηρεάζουν τον τρόπο αξιοποίησής τους.

Στόχος του παρόντος έργου είναι να ξεκινήσει από τη συνεργασία με ενδεικτικό αριθμό σχολείων και εκπαιδευτικών (τρεις για κάθε τάξη στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και έξι για κάθε τάξη στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση). Υπάρχει η δυνατότητα συμμετοχής τεσσάρων εκπαιδευτικών (μέγιστος αριθμός) από ιδιωτικά σχολεία για κάθε βαθμίδα εκπαίδευσης. Οι εκπαιδευτικοί που θα επιλεγούν θα δοκιμάσουν στην τάξη ένα σημαντικό αριθμό έτοιμων παραδειγμάτων-σεναρίων για τη διδασκαλία της γλώσσας και της λογοτεχνίας με ΤΠΕ, αλλά και θα δημιουργήσουν νέα σενάρια, ενώ παράλληλα θα συμμετέχουν σε δραστήριες κοινότητες δημιουργικής αξιοποίησης των ΤΠΕ.

Η επιλογή των εκπαιδευτικών θα πραγματοποιηθεί με βάση την προηγούμενη εμπειρία τους στην αξιοποίηση των ΤΠΕ, τις επιπλέον σπουδές τους, την ενδεχόμενη επιμόρφωσή τους, και τη διάθεσή τους για ανάπτυξη και διδακτική αξιοποίηση πρωτότυπων σεναρίων σε μεγάλη έκταση. Θα προτιμηθούν εκπαιδευτικοί που εργάζονται στις ίδιες σχολικές μονάδες, για να είναι ευκολότερη η συνεργασία με την ερευνητική ομάδα.

Οι συγκεκριμένοι εκπαιδευτικοί θα συνεργαστούν με την επιστημονική ομάδα του έργου, προκειμένου να συλλεγούν δεδομένα που θα έχουν σχέση με τις ισχύουσες ήδη διδακτικές πρακτικές τους και την εν γένει διδακτική κουλτούρα του σχολείου τους. Στόχος είναι να αξιοποιηθεί και να επεκταθεί τυχόν αξιοποίηση των ΤΠΕ, αλλά και να προσδιοριστεί το περιεχόμενο της συμπληρωματικής επιμόρφωσης που θα πραγματοποιηθεί.

Με βάση τις επισημάνσεις που θα προκύψουν, αλλά και με την αξιοποίηση της διεθνούς και ελληνικής εμπειρίας, οι εκπαιδευτικοί αυτοί θα επιμορφωθούν περαιτέρω από την επιστημονική ομάδα μέσα από ασύγχρονες και σύγχρονες μεθόδους επιμόρφωσης (στη Θεσσαλονίκη ή/και στην Αθήνα). Η επιμόρφωση θα λάβει υπόψη τις ισχύουσες διδακτικές πρακτικές τους στις συγκεκριμένες σχολικές μονάδες όπου υπηρετούν.

Παράλληλα, θα συλλεγούν δεδομένα που θα έχουν σχέση με την καθημερινή εκτός σχολείου χρήση των ΤΠΕ από ενδεικτικό αριθμό παιδιών των συγκεκριμένων τάξεων των εκπαιδευτικών. Η εστίαση θα γίνει στις τρεις τελευταίες τάξεις του δημοτικού και στις τρεις τάξεις του Γυμνασίου. Η καταγραφή αυτή, που θα γίνει ποσοτικά (ερωτηματολόγιο) και ποιοτικά (π.χ. συνεντεύξεις, μελέτες περιπτώσεων), θα αξιοποιηθεί στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, καθώς και στην ανάπτυξη περαιτέρω δραστηριοτήτων-πρακτικών από τους εκπαιδευτικούς, που θα λαμβάνουν υπόψη τα δεδομένα και την εμπειρία των παιδιών της τάξης τους. Θα τροφοδοτήσει επίσης τη συζήτηση στις διαδικτυακές κοινότητες των εκπαιδευτικών.

Θα δημιουργηθούν διαδικτυακές κοινότητες εκπαιδευτικών, μία ανά διδακτικό αντικείμενο και για κάθε βαθμίδα της εκπαίδευσης. Στο πλαίσιο των κοινοτήτων αυτών θα συζητούνται και θα ανταλλάσσονται ιδέες, προτάσεις και σενάρια. Πέραν της γενικότερης υποστήριξης στην παραγωγή σεναρίων, απώτερος στόχος είναι η κοινότητα αυτή να αποτελέσει το πρότυπο δημιουργίας διαδικτυακών κοινοτήτων διδασκόντων και για το μέλλον.

Για τους εκπαιδευτικούς που θα πάρουν μέρος στο πρόγραμμα προβλέπεται αμοιβή, η οποία θα εξαρτηθεί από το βαθμό συνεισφοράς σε σενάρια και διδασκαλίες. Η απασχόληση των εκπαιδευτικών θα πραγματοποιηθεί από τον Ιανουάριο 2011 έως και τον Μάιο 2013 ανάλογα με τη φάση υλοποίησης των επιμέρους προγραμμάτων. Η πρώτη φάση είναι οργανωτική – διερευνητική (Ιανουάριος – Ιούνιος 2011) και το υπόλοιπο χρονικό διάστημα θα αφιερωθεί στην ανάπτυξη και διδακτική αξιοποίηση των ΤΠΕ στα διδακτικά αντικείμενα των αρχαίων ελληνικών, της νεοελληνικής γλώσσας και της λογοτεχνίας. Οι εκπαιδευτικοί που θα επιλεγούν, θα έχουν την υποχρέωση να συνεργάζονται με την επιστημονική ομάδα σε όλες τις φάσεις του έργου (διερεύνηση των ισχυουσών διδακτικών πρακτικών, επιμόρφωση, ανάπτυξη διδακτικού υλικού και διδακτική αξιοποίηση των ΤΠΕ). Επιπλέον, οι εκπαιδευτικοί Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης έχουν την υποχρέωση να υπηρετούν στη σχολική βαθμίδα που δηλώνουν στην αίτησή τους (δηλαδή σε Γυμνάσιο ή σε Λύκειο) κατά τη διάρκεια του προγράμματος.

ΑΡΙΘΜΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ – ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ:

Στο έργο θα απασχοληθούν:

α) 18 εκπαιδευτικοί πρωτοβάθμιας (κωδ. θέσης: 62δ-001)

β) 18 φιλόλογοι Γυμνασίου, ως εξής:

6 για το μάθημα Νεοελληνική γλώσσα (κωδ. θέσης: 62δ-002)

6 για το μάθημα Νεοελληνική λογοτεχνία (κωδ. θέσης: 62δ-003)

6 για το μάθημα Αρχαία Ελληνική γλώσσα-γραμματεία (κωδ. θέσης: 62δ-004)

γ) 18 φιλόλογοι Λυκείου, ως εξής:

6 για το μάθημα Νεοελληνική γλώσσα (κωδ. θέσης: 62δ-005)

6 για το μάθημα Νεοελληνική λογοτεχνία (κωδ. θέσης: 62δ-006)

6 για το μάθημα Αρχαία ελληνική γλώσσα-γραμματεία (κωδ. θέσης: 62δ-007)

ΠΡΟΣΟΧΗ: Ο κάθε εκπαιδευτικός έχει δικαίωμα να καταθέσει μία μόνον αίτηση, ανάλογα με τη βαθμίδα εκπαίδευσης στην οποία ανήκει (Δημοτικό / Γυμνάσιο / Λύκειο). Ο κάθε εκπαιδευτικός δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (Γυμνάσιο / Λύκειο) θα αναγράφει υποχρεωτικά στην αίτησή του δύο κωδικούς της ίδιας βαθμίδας εκπαίδευσης με σειρά προτίμησης.

Παραδείγματα:

[Γυμνάσιο]                                                     [Λύκειο]

(α) Κωδ. θέσης 1: 62δ-002                               (α) Κωδ. θέσης 1: 62δ-005

(β) Κωδ. θέσης 2: 62δ-003                               (β) Κωδ. θέσης 2: 62δ-007

ΠΡΟΣΟΝΤΑ ΠΟΥ ΘΑ ΣΥΝΕΚΤΙΜΗΘΟΥΝ:

Η επιλογή των εκπαιδευτικών θα πραγματοποιηθεί συνεκτιμώντας τα ακόλουθα κριτήρια:

1. Αποδεδειγμένη εμπειρία ως επιμορφώτρια/τής στα ΠΑΚΕ ή στα ΚΣΕ (β΄ επιπέδου).

2. Βεβαίωση παρακολούθησης προγράμματος επιμόρφωσης στην αξιοποίηση των ΤΠΕ στη διδασκαλία, από όπου προκύπτει η έκταση της επιμόρφωσης (ΠΑΚΕ ή ΚΣΕ β΄ επιπέδου ή άλλο πρόγραμμα).

[Σημ. Γίνεται δεκτή και βεβαίωση παρακολούθησης προγραμμάτων κατά την τρέχουσα επιμορφωτική περίοδο.]

3. Μεταπτυχιακός ή διδακτορικός τίτλος σπουδών:

(α) στη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου ή

(β) στο γνωστικό αντικείμενο ή

(γ) σε άλλο γνωστικό αντικείμενο

4. Δημοσιεύσεις σχετικές

(α) με τη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου με ΤΠΕ, ή/και

(β) με τη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου, ή/και

(γ) με το γνωστικό αντικείμενο

5. Συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα σχετικά με τη διδασκαλία της γλώσσας και λογοτεχνίας με ΤΠΕ ή/και σε ερευνητικά προγράμματα σχετικά με την ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία της γλώσσας και λογοτεχνίας με ΤΠΕ ή/και σε πρωτοβουλίες σε σχολικό επίπεδο (στο πλαίσιο δηλαδή της διδακτικής αξιοποίησης των ΤΠΕ) σχετικές με την αξιοποίηση των ΤΠΕ στη γλώσσα και λογοτεχνία (στο πλαίσιο συγκεκριμένων και αναγνωρισμένων ελληνικών ή/και ευρωπαϊκών προγραμμάτων).

ΤΥΠΙΚΗ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ:

1. Βεβαίωση του Διευθυντή της σχολικής μονάδας που θα πιστοποιεί τα ακόλουθα:

α) ότι έχει λάβει γνώση της σχετικής δραστηριότητας και ότι θα την υποστηρίξει,

β) ότι υπάρχουν στη σχολική μονάδα διαθέσιμες υποδομές σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων (εργαστήριο πληροφορικής για την α/θμια, δεύτερο, ενδεχομένως, εργαστήριο πληροφορικής για τη β/θμια, διαδραστικοί πίνακες, φορητοί Η/Υ και προτζέκτορες),

γ) ότι οι συγκεκριμένοι εκπαιδευτικοί συνυπηρετούν στην ίδια σχολική μονάδα (σε περίπτωση που δύο ή περισσότεροι εκπαιδευτικοί που υπηρετούν στην ίδια σχολική μονάδα υποβάλλουν αίτηση συμμετοχής).

Πρόσθετη μοριοδότηση:

Θα υπάρξει πρόσθετη μοριοδότηση για τη συμμετοχή περισσότερων του ενός εκπαιδευτικών από την ίδια σχολική μονάδα, καθώς αυτό θα διευκολύνει τη συνεργασία με την ερευνητική ομάδα, και για τις διαθέσιμες υποδομές των σχολικών μονάδων σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων (θα μοριοδοτηθούν, δηλαδή, πρόσθετα εκπαιδευτικοί των οποίων τα σχολεία διαθέτουν τεχνικό εξοπλισμό).

Σημειώνεται ότι, εφόσον οι μεταπτυχιακοί ή διδακτορικοί τίτλοι σπουδών έχουν χορηγηθεί από Ιδρύματα του εξωτερικού, πρέπει να συνοδεύονται από πιστοποιητικά αναγνώρισης και ισοτιμίας του Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π. (πρώην ΔΙ.Κ.Α.Τ.Σ.Α.).

Για την προσμέτρηση μορίων από τη συμμετοχή σε επιμορφωτικά προγράμματα (με την ιδιότητα του επιμορφωτή ή του επιμορφωμένου) ή σε ερευνητικά προγράμματα απαιτείται σχετική σύμβαση ή πιστοποιητικό/βεβαίωση του αρμόδιου φορέα υλοποίησης.

Για την προσμέτρηση μορίων από τη συγγραφή άρθρων, δημοσιεύσεων, μελετημάτων, απαιτείται η σελίδα τίτλου και η σελίδα περιεχομένων του επιστημονικού περιοδικού ή των πρακτικών συνεδρίων ή του συλλογικού τόμου, όπου αυτά περιέχονται.

Για την πιστοποίηση πρωτοβουλιών σε σχολικό επίπεδο που έχουν σχέση με την αξιοποίηση των ΤΠΕ στα γλωσσικά μαθήματα απαιτείται σύντομη περιγραφή (8-10 σειρές για κάθε πρόγραμμα), βεβαίωση του επιστημονικού υπεύθυνου ή οποιοδήποτε πιστοποιητικό – βεβαίωση που να πιστοποιεί τη διεξαγωγή του προγράμματος.

Για την πιστοποίηση της συνυπηρέτησης εκπαιδευτικών στην ίδια σχολική μονάδα και της ύπαρξης διαθέσιμων υποδομών σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων απαιτείται βεβαίωση της Διευθύντριας/του Διευθυντή της οικείας σχολικής μονάδας.

ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΙΤΗΣΕΩΝ:

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να προμηθευτούν έντυπες αιτήσεις υποψηφιότητας  είτε από την ιστοσελίδα του ΚΕΓ (http://www.greeklanguage.gr στην επιλογή «Ανακοινώσεις-Προκηρύξεις») είτε από τα γραφεία του ΚΕΓ, Καραμαούνα 1 (Πλατεία Σκρα), 55132 Καλαμαριά Θεσσαλονίκης.

Οι υποψήφιοι υποβάλλουν:

α)        Πρωτότυπη έντυπη αίτηση (σύμφωνα με τα υποδείγματα που διατίθενται).

β)        Βιογραφικό σημείωμα με ιδιαίτερη έμφαση στην ανάδειξη των προσόντων που απαιτούνται από τη συγκεκριμένη προκήρυξη.

γ)        Βεβαίωση της Διευθύντριας/του Διευθυντή της σχολικής μονάδας που θα πιστοποιεί ότι: α) έχει λάβει γνώση της σχετικής δραστηριότητας και ότι θα την υποστηρίξει, β) υπάρχουν στη σχολική μονάδα διαθέσιμες υποδομές σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων, και γ) οι συγκεκριμένοι εκπαιδευτικοί συνυπηρετούν στην ίδια σχολική μονάδα (σύμφωνα με τα υποδείγματα που διατίθενται).

Σε περίπτωση κατά την οποία δεν υπάρχει αντιστοιχία προσόντων, βαθμολογιών ή οποιωνδήποτε άλλων στοιχείων μεταξύ Αίτησης και Βιογραφικού Σημειώματος, υπερισχύουν και λαμβάνονται υπόψη μόνο τα στοιχεία που δηλώνονται στην έντυπη Αίτηση.

Τα ανωτέρω κατατίθενται ή αποστέλλονται ταχυδρομικά (ΕΛΤΑ ή courier) στην ακόλουθη διεύθυνση (Προσοχή: Στο εξωτερικό μέρος του φακέλου αναγράφεται η ένδειξη που ακολουθεί):

Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

Καραμαούνα 1 (Πλατεία Σκρα)

55132 Καλαμαριά Θεσσαλονίκης.

“Για την Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος κωδ. 62δ”

Η πληρότητα των δικαιολογητικών πρέπει να υφίσταται κατά την υποβολή της αίτησης υποψηφιότητας. Προσόντα που δεν αποδεικνύονται με τα αντίστοιχα πιστοποιητικά δεν λαμβάνονται υπόψη.

Τα θεωρημένα αντίγραφα τίτλων σπουδών, πιστοποιήσεων και βεβαιώσεων, καθώς και κάθε άλλο στοιχείο που θα τεκμηριώνει τα στοιχεία της έντυπης αίτησης θα κατατεθούν στο ΚΕΓ μόνο από όσους επιλεγούν για να εργαστούν στο συγκεκριμένο έργο.

Σε περίπτωση κατά την οποία η αίτηση κατατίθεται ιδιοχείρως από τον υποψήφιο ή από νόμιμα εξουσιοδοτημένο πρόσωπο, ο αρμόδιος υπάλληλος παραλαβής των αιτήσεων δεν παρέχει οδηγίες (ή καθ’ οιονδήποτε τρόπο συμβουλές) για τον τρόπο συμπληρώσεως των αιτήσεων, επιμελείται όμως οι αιτήσεις των υποψηφίων να είναι υπογεγραμμένες.

Δεν γίνονται δεκτές και απορρίπτονται:

(α) Αιτήσεις που αποστέλλονται με FAX ή e-mail.

(β) Αιτήσεις που δεν έχουν χρησιμοποιήσει την προβλεπόμενη από την πρόσκληση  έντυπη αίτηση.

ΠΡΟΘΕΣΜΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ-ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ:

Προθεσμία υποβολής αιτήσεων:

Από 03 Δεκεμβρίου 2010 μέχρι και 17 Δεκεμβρίου 2010.

Θα αξιολογηθούν μόνο οι αιτήσεις υποψηφίων που θα κατατεθούν ή θα αποσταλούν ταχυδρομικά µε συστημένη επιστολή, στη διεύθυνση “Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, Καραμαούνα 1 (Πλατεία Σκρα), 55132 Καλαμαριά Θεσσαλονίκης”.

Στην περίπτωση ταχυδρομικής αποστολής, το εμπρόθεσμο της αίτησης κρίνεται από την ημερομηνία της ταχυδρομικής σήμανσης (των ΕΛΤΑ ή της εταιρίας courier) που φέρει ο φάκελος αποστολής.

Μη εμπρόθεσμη υποβολή της αίτησης επιφέρει την ακυρότητα της ανωτέρω υποβαλλόμενης αίτησης.

Η αξιολόγηση των υποψηφίων για το σύνολο και των 54 θέσεων (πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση) βασίζεται στη βαθμολόγηση Κριτηρίων Αξιολόγησης, όπως αυτά αποτυπώνονται στον ακόλουθο Πίνακα:

α/α Κριτήριο Μέγιστη Βαθμολογία
Α. ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΙ ΤΙΤΛΟΙ ΣΠΟΥΔΩΝ (Α’ Ή Β’ ΕΠΙΠΕΔΟΥ) 25
Α1. 1.α    Μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών στη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου, ή 20
1.β    Διδακτορικός τίτλος σπουδών στη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου, ή 25
2.α    Μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών στο γνωστικό αντικείμενο, ή 15
2.β    Διδακτορικός τίτλος σπουδών στο γνωστικό αντικείμενο, ή 20
3.α Μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών σε άλλο γνωστικό αντικείμενο, ή 10
3.β   Διδακτορικό σε άλλο γνωστικό αντικείμενο 15
Β. ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ 20
Β1. Επιμορφώτρια/τής στα ΠΑΚΕ ή στα ΚΣΕ (β’ επιπέδου)

(5 μόρια ανά επιμορφωτικό πρόγραμμα άνω των 12 ωρών με μέγιστο αριθμό μορίων τα 20)

20
Γ. ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΣΤΙΣ ΤΠΕ 15
Γ1. α) Παρακολούθηση προγραμμάτων επιμόρφωσης στην  αξιοποίηση των ΤΠΕ στη διδασκαλία (ΠΑΚΕ β’ επιπέδου) 15

β) Παρακολούθηση προγραμμάτων επιμόρφωσης στην αξιοποίηση των ΤΠΕ στη διδασκαλία (ΚΣΕ β’ επιπέδου)

(Σημ. Γίνεται δεκτή και βεβαίωση παρακολούθησης ΚΣΕ κατά την τρέχουσα επιμορφωτική περίοδο.)

12
γ) Παρακολούθηση προγραμμάτων επιμόρφωσης στην αξιοποίηση των ΤΠΕ στη διδασκαλία

(Σημ. Γίνονται δεκτά προγράμματα επιμόρφωσης με διάρκεια μεγαλύτερη των 20 ωρών.)

(3 μόρια ανά 20 ώρες επιμόρφωσης με μέγιστο αριθμό μορίων τα 9)

9
Δ. ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ (μέγιστος αριθμός 3) 15
Δ1. α)     Δημοσιεύσεις σε επιστημονικά περιοδικά, πρακτικά συνεδρίων και συλλογικούς τόμους, σχετικές με τη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου με ΤΠΕ, ή/και

(5 μόρια ανά δημοσίευση με μέγιστο αριθμό μορίων τα 15)

15
β)     Δημοσιεύσεις σε επιστημονικά περιοδικά, πρακτικά συνεδρίων και συλλογικούς τόμους, σχετικές με τη διδακτική του γνωστικού αντικειμένου, ή/και

(4 μόρια ανά δημοσίευση με μέγιστο αριθμό μορίων τα 12)

12
γ)    Δημοσιεύσεις σε επιστημονικά περιοδικά, πρακτικά συνεδρίων και συλλογικούς τόμους, σχετικές με το γνωστικό αντικείμενο

(3 μόρια ανά δημοσίευση με μέγιστο αριθμό μορίων τα 9)

9
Ε. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ-ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΠΕ 15
Ε1. Συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα σχετικά με τη διδασκαλία της γλώσσας και λογοτεχνίας με ΤΠΕ ή/και σε ερευνητικά προγράμματα σχετικά με την ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία της γλώσσας και λογοτεχνίας με ΤΠΕ ή/και σε πρωτοβουλίες σε σχολικό επίπεδο σχετικές με την αξιοποίηση των ΤΠΕ στη γλώσσα και λογοτεχνία (στο πλαίσιο συγκεκριμένων και αναγνωρισμένων ελληνικών ή/και ευρωπαϊκών προγραμμάτων).

(3 μόρια ανά πρόγραμμα/πρωτοβουλία με μέγιστο αριθμό μορίων τα 15)

15
Σύνολο Βαθμολογίας Κριτηρίων Ομάδων Α-Ε 90

Επιπλέον, προβλέπεται πρόσθετη μοριοδότηση, η οποία βασίζεται στη βαθμολόγηση Κριτηρίων Αξιολόγησης, όπως αυτά αποτυπώνονται στους ακόλουθους Πίνακες:

Α) Πρόσθετη μοριοδότηση για την πρωτοβάθμια εκπαίδευση:

α/α Κριτήριο Μέγιστη Βαθμολογία
ΣΤ1. Συμμετοχή περισσότερων του ενός εκπαιδευτικών από την ίδια σχολική μονάδα

(Ο υποψήφιος μοριοδοτείται με 8 μόρια για κάθε εκπαιδευτικό από την ίδια σχολική μονάδα που υποβάλλει αίτηση με μέγιστο αριθμό μορίων τα 24)

24
ΣΤ2. Ύπαρξη στη σχολική μονάδα διαθέσιμων υποδομών σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων:

α) εργαστήριο πληροφορικής (7 μόρια)

β) φορητοί Η/Υ (7 μόρια για περισσότερους από 7 φορητούς Η/Υ)

γ) διαδραστικοί πίνακες (3 μόρια)

δ) προτζέκτορες (2 μόρια)

19
Σύνολο Βαθμολογίας Κριτηρίων ΣΤ1-ΣΤ2 43

Β) Πρόσθετη μοριοδότηση για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση:

α/α Κριτήριο Μέγιστη Βαθμολογία
Ζ1. Συμμετοχή περισσότερων του ενός εκπαιδευτικών από την ίδια σχολική μονάδα

(Ο υποψήφιος μοριοδοτείται με 8 μόρια για κάθε εκπαιδευτικό από την ίδια σχολική μονάδα που υποβάλλει αίτηση με μέγιστο αριθμό μορίων τα 24)

24
Ζ2. Ύπαρξη στη σχολική μονάδα διαθέσιμων υποδομών σε νέες τεχνολογίες για τις ανάγκες των προγραμμάτων:

α) εργαστήριο πληροφορικής (4 μόρια  για 10 τουλάχιστον ώρες την εβδομάδα διαθέσιμες για τις ανάγκες των προγραμμάτων)

β) 2ο εργαστήριο πληροφορικής (7 μόρια)

γ) φορητοί Η/Υ (7 μόρια για περισσότερους από 7 φορητούς Η/Υ)

δ) διαδραστικοί πίνακες (3 μόρια)

ε) προτζέκτορες (2 μόρια)

23
Σύνολο Βαθμολογίας Κριτηρίων Ζ1-Ζ2 47

ΕΚΔΟΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ:

Τα αποτελέσματα της παρούσας πρόσκλησης δημοσιοποιούνται με καταχώρησή τους στην ηλεκτρονική σελίδα του ΚΕΓ (http://www.greeklanguage.gr στην επιλογή «Ανακοινώσεις-Προκηρύξεις») και παράλληλα γίνεται ανάρτησή τους στον Πίνακα Ανακοινώσεων στα γραφεία του ΚΕΓ για διάστημα πέντε (5) εργάσιμων ημερών από την έκδοσή τους.

ΕΝΣΤΑΣΕΙΣ

Τυχόν ενστάσεις υποβάλλονται στο ΚΕΓ ιδιοχείρως ή με εξουσιοδοτημένο πρόσωπο ή ταχυδρομικά (ΕΛΤΑ ή courier).

Στην περίπτωση ταχυδρομικής αποστολής, ο φάκελος θα πρέπει να φέρει την ένδειξη «Ένσταση. Πρόσκληση 62δ αρ. πρωτ. 1864/2010». Το εμπρόθεσμο της ένστασης κρίνεται από την ημερομηνία της ταχυδρομικής σήμανσης που φέρει ο φάκελος αποστολής. Μη εμπρόθεσμη υποβολή επιφέρει την ακυρότητα της ανωτέρω υποβληθείσης ένστασης και τη μη εξέτασή της.

Οι ενστάσεις υποβάλλονται εντός σφραγισμένου φακέλου διάστασης Α4 στη διεύθυνση:

“Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας,

Καραμαούνα 1 (Πλατεία Σκρα), 55132 Καλαμαριά Θεσσαλονίκης,

υπόψη της Επιτροπής Ενστάσεων (για την Πρόσκληση 62δ αρ. πρωτ. 1864/2010)” μέσα στην αποκλειστική προθεσμία τριών (3) εργάσιμων ημερών από την επόμενη της ανάρτησης των αποτελεσμάτων στην ιστοσελίδα του ΚΕΓ. Εάν η τελευταία ημέρα της ανωτέρω προθεσμίας υποβολής των ενστάσεων είναι Σάββατο ή ημέρα αργίας των Δημοσίων Υπηρεσιών στην έδρα του ΚΕΓ, τότε η προθεσμία παρατείνεται αυτοδικαίως μέχρι και την πρώτη εργάσιμη ημέρα μετά την αργία.

Ενστάσεις που περιέρχονται στην υπηρεσία με οποιονδήποτε τρόπο μετά την παρέλευση της ανωτέρω προθεσμίας θεωρούνται εκπρόθεσμες, λαμβάνουν αριθμό πρωτοκόλλου, αλλά δεν εξετάζονται.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ-ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ:

Η παρούσα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος θα δημοσιευθεί στον ιστοχώρο του ΚΕΓ (http://www.greeklanguage.gr).

Για αναλυτικές πληροφορίες σχετικά με την υποβολή υποψηφιοτήτων, τη συμπλήρωση των αιτήσεων, το επιστημονικό περιεχόμενο του έργου και άλλες διαδικαστικές διευκρινίσεις μπορείτε να απευθύνεστε στην κα Βασιλική Αδάμπα, τηλ: 2310-459101 & 2310-459106, e-mail: info@greek-language.gr

Για περαιτέρω πληροφορίες για το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», το θεσμικό πλαίσιο υλοποίησης των πράξεων που εντάσσονται στο εν λόγω Ε.Π., τους νομικούς κανόνες που διέπουν το έργο και άλλα σχετικά ζητήματα μπορείτε να απευθύνεστε στον κο Γεώργιο Βλάχο, τηλ: 2310-459101 και 2310-459106, e-mail: vlahos@komvos.edu.gr.

Ο Πρόεδρος του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας

Καθηγητής Πάνος Α. Λιγομενίδης, Ακαδημαϊκός

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/593

Μια απολαυστική διαφήμιση με απλά και σοφά μηνύματα…

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/592

Οι γονείς είναι καθοριστικοί για το επάγγελμα των παιδιών

Ενα μοντέλο που «συμβιβάζει» τη διαμάχη μεταξύ κληρονομικότητας και ανατροφής παρουσίασε το Πανεπιστήμιο του Τέξας

Τρίτη 7 Δεκεμβρίου 2010,ΤΟ ΒΗΜΑ

ΛΟΝΔΙΝΟ Εάν νομίζατε ότι εσείς επιλέξατε το επάγγελμά σας κάνετε μεγάλο λάθος! Νέες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι οι γονείς ευθύνονται για την καριέρα μας πολύ περισσότερο απ΄ όσο νομίζουμε.

Ενώ στο παρελθόν οι μισοί επιστήμονες υποστήριζαν ότι η καριέρα μας είναι προδιαγεγραμμένη γενετικά και οι άλλοι μισοί ότι η κινητήριος δύναμη γι΄ αυτό που θα γίνουμε όταν μεγαλώσουμε βρίσκεται στην ανατροφή μας, μια νέα μελέτη προσπαθεί να γεφυρώσει τις δύο αυτές απόψεις. Σύμφωνα λοιπόν με τα πορίσματά της, τη μεγαλύτερη επίδραση στην απόφασή μας για το επάγγελμα που θα ακολουθήσουμε την ασκούν οι γονείς μας.

«Το μοντέλο αυτό μας βοηθάει να λύσουμε τη διαμάχη μεταξύ της κληρονομικότητας και της ανατροφής»Τζορτζ Χόλντεν, του Πανεπιστημίου Southern Μethodist στο Ντάλας του Τέξας, το οποίο εκπόνησε την έρευνα.

Ο κ. Χόλντεν υποστηρίζει ότι οι γονείς επηρεάζουν τα παιδιά τους κατά τέσσερις τρόπους:

1. Καθοδηγούν τα παιδιά τους σε δρόμους που βασίζονται είτε στις δικές τους προτιμήσεις είτε σε αυτό που πιστεύουν ότι ταιριάζει στα χαρακτηριστικά και στις ικανότητές τους.

2. Φροντίζουν για την πρόοδο των παιδιών τους με την ηθική ενθάρρυνση και την παροχή υλικών βοηθημάτων, όπως βιβλία, εξοπλισμό και συμμετοχή σε συγκεκριμένες δραστηριότητες.

3. Προωθούν συγκεκριμένους στόχους για τα παιδιά τους, ενώ τα κρατούν μακριά από πορείες που οι ίδιοι θεωρούν ακατάλληλες γι΄ αυτά. 4. Τέλος αντιδρούν δυναμικά σε αποφάσεις των παιδιών τους με τις οποίες δεν συμφωνούν.

Ο κ. Χόλντεν υποστηρίζει επίσης ότι υπάρχουν και άλλοι τρόποι με τους οποίους οι γονείς επηρεάζουν την πορεία των παιδιών τους διαμορφώνοντας τις επιθυμητές συμπεριφορές ή τροποποιώντας την ταχύτητα της εξέλιξής τους με τον έλεγχο του είδους και του αριθμού των εμπειριών τους. Τα παιδιά αντιδρούν με διαφορετικούς τρόπους σε αυτή την πίεση των γονιών. Αλλα αποδέχονται αυτό που τους λένε, άλλα το διαπραγματεύονται, ενώ υπάρχουν και εκείνα που το απορρίπτουν.

«Ορισμένοι παράγοντες που επίσης μπορούν να επηρεάσουν την πορεία των παιδιών είναι η κουλτούρα της οικογένειας, το εισόδημά της και η περιουσία της, όπως επίσης και η ποιότητα της σχέσης γονέα- παιδιού» υποστηρίζει ο κ. Χόλντεν. «Αυτό το μοντέλο του γονέα μάς βοηθάει να καταλάβουμε ότι η ουσιαστική άσκηση της ιδιότητας του γονέα περιλαμβάνει την καθοδήγηση των παιδιών κατά τρόπο που να αναπτύσσουν θετική πορεία».
υποστηρίζει ο ψυχολόγος

Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=2&artId=371686&dt=07/12/2010#ixzz17Q0pk1Go

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/591

2o Κριτήριο Αξιολόγησης Αρχαίων Θ.Κ. Γ’ Λυκείου

ΘΕΜΑΤΑ

Α. ΓΝΩΣΤΟ / Κείμενο: Πρωταγόρας, Eνότητα 4η

Ἐπειδὴ δὲ ὁ ἄνθρωπος θείας μετέσχε μοίρας, πρῶτον μὲν διὰ τὴν τοῦ θεοῦ συγγένειαν ζῴων μόνον θεοὺς ἐνόμισεν, καὶ ἐπεχείρει βωμούς τε ἱδρύεσθαι καὶ ἀγάλματα θεῶν· ἔπειτα φωνὴν καὶ ὀνόματα ταχὺ διηρθρώσατο τῇ τέχνῃ, καὶ οἰκήσεις καὶ ἐσθῆτας καὶ ὑποδέσεις καὶ στρωμνὰς καὶ τὰς ἐκ γῆς τροφὰς ηὕρετο. οὕτω δὴ παρεσκευασμένοι κατ’ ἀρχὰς
[322b] ἄνθρωποι ᾤκουν σποράδην, πόλεις δὲ οὐκ ἦσαν· ἀπώλλυντο οὖν ὑπὸ τῶν θηρίων διὰ τὸ πανταχῇ αὐτῶν ἀσθενέστεροι εἶναι, καὶ ἡ δημιουργικὴ τέχνη αὐτοῖς πρὸς μὲν τροφὴν
ἱκανὴ βοηθὸς ἦν, πρὸς δὲ τὸν τῶν θηρίων πόλεμον ἐνδεής ―πολιτικὴν γὰρ τέχνην οὔπω εἶχον, ἧς μέρος πολεμική― ἐζήτουν δὴ ἁθροίζεσθαι καὶ σῴζεσθαι κτίζοντες πόλεις· ὅτ’
οὖν ἁθροισθεῖεν, ἠδίκουν ἀλλήλους ἅτε οὐκ ἔχοντες τὴν πολιτικὴν τέχνην, ὥστε πάλιν σκεδαννύμενοι διεφθείροντο. [322c] Ζεὺς οὖν δείσας περὶ τῷ γένει ἡμῶν μὴ ἀπόλοιτο πᾶν,
Ἑρμῆν πέμπει ἄγοντα εἰς ἀνθρώπους αἰδῶ τε καὶ δίκην, ἵνεἶεν πόλεων κόσμοι τε καὶ δεσμοὶ φιλίας συναγωγοί. ἐρωτᾷ οὖν Ἑρμῆς Δία τίνα οὖν τρόπον δοίη δίκην καὶ αἰδῶ ἀνθρώποις· «Πότερον ὡς αἱ τέχναι νενέμηνται, οὕτω καὶ ταύταςνείμω; νενέμηνται δὲ ὧδε· εἷς ἔχων ἰατρικὴν πολλοῖς ἱκανὸς ἰδιώταις, καὶ οἱ ἄλλοι δημιουργοί· καὶ δίκην δὴ καὶ αἰδῶ[322d] οὕτω θῶ ἐν τοῖς ἀνθρώποις, ἐπὶ πάντας νείμω;» «Ἐπὶ πάντας», ἔφη Ζεύς, «καὶ πάντες μετεχόντων· οὐ γὰρ ἂν γένοιντο πόλεις, εἰ ὀλίγοι αὐτῶν μετέχοιεν ὥσπερ ἄλλωντεχνῶν· καὶ νόμον γε θὲς παρἐμοῦ τὸν μὴ δυνάμενον αἰδοῦς καὶ δίκης μετέχειν κτείνειν ὡς νόσον πόλεως». οὕτω δή, ὦ Σώκρατες, καὶ διὰ ταῦτα οἵ τε ἄλλοι καὶ Ἀθηναῖοι,ὅταν μὲν περὶ ἀρετῆς τεκτονικῆς ᾖ λόγος ἢ ἄλλης τινὸς δημιουργικῆς, ὀλίγοις οἴονται μετεῖναι συμβουλῆς, καὶ ἐάν [322e] τις ἐκτὸς ὢν τῶν ὀλίγων συμβουλεύῃ, οὐκ ἀνέχονται, ὡς σὺ φῄς ―εἰκότως, ὡς ἐγώ φημι― ὅταν δὲ εἰς συμβουλὴν πολιτικῆς ἀρετῆς ἴωσιν, ἣν δεῖ διὰ δικαιοσύνης πᾶσαν ἰέναι καὶσωφροσύνης, εἰκότως ἅπαντος ἀνδρὸς ἀνέχονται, ὡς παντὶ προσῆκον ταύτης γε μετέχειν τῆς ἀρετῆς ἢ μὴ εἶναι πόλεις. αὕτη, ὦ Σώκρατες, τούτου αἰτία.

1.Να μεταφραστεί το απόσπασμα: «Ζεὺς οὖν δείσας περὶ τῷ γένει ἡμῶν
καὶ δίκης μετέχειν κτείνειν ὡς νόσον πόλεως»»

(Μονάδες 10)

2. «… ὁ ἂνθρωπος θείας μετέσχε μοίρας» : Τι θεωρήθηκε για τον άνθρωπο «θεία μοῖρα» και για ποιους λόγους ;

(Μονάδες 15)

3. Γιατί ο Δίας ,σύμφωνα με τον Πρωταγόρα, επέμενε να διαμοιρατεί η Αιδώς και η Δίκη σε όλους ανεξαιρέτως τους ανθρώπους ; Ποια είναι η σημασία αυτής της επιμονής για τη διατήρηση της συνοχής της πόλης ;

(Μονάδες 15)

4. Πώς χρησιμοποιεί το μύθο ως φιλοσοφική μέθοδο ο Πρωταγόρας και πώς ο Πλάτωνας ;

(Μονάδες 10)

5. Με ποιες λέξεις του κειμένου σχετίζονται ετυμολογικά οι παρακάτω : μερίδα, άρτιος, σιτοδεία, πλεονέκτης, δικαίωμα , άρθρωση, απώλεια, νόμος, διαφήμιση, απόγονος

(Μονάδες 10)

Β.ΑΓΝΩΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

ΛΥΣΙΑ, «Κατά Ἀλκιβιάδου», Α,12

Ἐάν μέν τοίνυν τούς ἀγνῶτας κολάζητε, οὐδείς ἔσται τῶν ἄλλων βελτίων˚ οὐδείς γαρ εἴσεται τά ὑφ’ὑμῶν καταψηφισθέντα· ἐάν δέ τούς ἐπιφανεστάτους τῶν ἐξαμαρτανόντων τιμωρῆσθε, πάντες πεύσονται, ὥστε τούτῳ παραδείγματι χρώμενοι βελτίους ἔσονται οἱ πολῖται˚ ἐάν τοίνυν τούτου καταψηφίσησθε, οὐ μόνον οἱ ἐν τῇ πόλει εἴσονται, ἀλλά καί οἱ σύμμαχοι αἰσθήσονται καί οἱ πολέμιοι πεύσονται, καί ἡγήσονται πολύ πλείονος ἀξίαν εἶναι τήν πόλιν, ἐάν ὁρῶσιν ἐπί τοῖς τοιούτοις τῶν ἁμαρτημάτων μάλισθ’ ὑμᾶς ὀργιζομένους καί μηδεμιᾶς συγνώμης τούς ἀκοσμοῦντας ἐν τῷ πολέμῳ τυγχάνοντας.

Λεξιλόγιο

Ο ἀγνὼς- ῶτος: ο άσημος, ο άγνωστος/ Κολάζω τινά: τιμωρώ κάποιον / Τά καταψηφισθέντα: οι καταδικαστικές αποφάσεις/ Πεύσονται: μελλ. του πυνθάνομαι: πληροφορούμαι /Ἐξαμαρτάνω (εἴς τινά): διαπράττω αδικήματα εις βάρος κάποιου / Καταψηφίζομαι τινός: καταδικάζω κάποιον / Συγνώμης τυγχάνω παρά τινός: συγχωρούμαι από κάποιον/ Ἀκοσμέω-ῶ: απειθαρχώ

1.Να μεταφραστεί το χωρίο .

(Μονάδες 20)

2α.Να γράψετε τους τύπους που ζητούνται

παραδείγματι: γενική πληθυντικού

οἱ πολῖται: δοτική πληθυντικού

πλείονος: ο αντίστοιχος τύπος στον υπερθετικό βαθμό

τούτῳ: γενική πληθυντικού στο ίδιο γένος

πάντες: δοτική πληθυντικού

(Μονάδες 5)

2β.Να γράψετε τους τύπους που ζητούνται:

κολάζητε: ο ίδιος τύπος του αορίστου

ὁρῶσιν: το απαρέμφατο του μέλλοντα

ὁρῶσιν: β’ενικό πρόσωπο προστακτικής β’ αορίστου της ίδιας φωνής

καταψηφίσησθε: υποτακτική παθητικού αορίστου στο ίδιο πρόσωπο

ἔσονται: γ΄πληθυντικό πρόσωπο οριστικής παρακειμένου .

(Μονάδες 5)

3α. ἐάν τοίνυν τούτου καταψηφίσησθε, οὐ μόνον οἱ ἐν τῇ πόλει εἴσονται, ἀλλά καί οἱ σύμμαχοι αἰσθήσονται καί οἱ πολέμιοι πεύσονται: να αναγνωρίσετε το είδος των υποθετικών λόγων και να δικαιολογήσετε τις εγκλίσεις εκφοράς τους.

(Μονάδες 6)

3β.Να χαρακτηριστούν συντακτικά οι όροι του κειμένου : τῶν ἄλλων, τῶν ἐξαμαρτανόντων, ἐν τῇ πόλει, ἀξίαν

(Μονάδες 4)

ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ !

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/589

«Στους Αγγλους αρέσει η ειρωνεία του Καβάφη»

ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΚΟΝΟΛΙ

«Στους Αγγλους αρέσει η ειρωνεία του Καβάφη»

Του Μανώλη Πιµπλή

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα 6 Δεκεμβρίου 2010, TA NEA


«Ακόµη και σε  µέτριες µεταφράσεις κάτι  µένει, γιατί,  όπως έλεγε  και ο Οντεν, η  φωνή τού Καβάφη (φωτογραφία κάτω)  είναι πάντα  αναγνωρίσιµη», λέει ο  Ντέιβιντ Κόνολι (φωτογραφία αριστερά)

Με ρυθµό µιας νέας µετάφρασης τον χρόνο κυκλοφορεί ο Κωνσταντίνος Καβάφης στα αγγλικά.
Ο βρετανός µεταφραστής, που έκανε την πιο πρόσφατη, µιλάει για µοναδικό φαινόµενο στον εκδοτικό χώρο
Η Ιθάκη της καβαφικής ποίησης είναι χωρίς καµία αµφιβολία η αγγλική γλώσσα. Από το 1951 που κυκλοφόρησε η πρώτη µετάφραση καβαφικών ποιηµάτων –από τον Τζον Μαυρογορδάτο – στα αγγλικά, η ποίηση του Αλεξανδρινού δεν έπαψε να µεταφράζεται στη γλώσσα αυτή και µάλιστα για λογαριασµό µεγάλων εκδοτικών οίκων. Αυτή τη στιγµήκυκλοφορούν στη βρετανική αγορά και στην αγορά των ΗΠΑ περί τις δέκα διαφορετικές µεταφράσεις του Καβάφη, εκτιµά ο ΝτέιβιντΚόνολι, καθηγητής Θεωρίας και Μεθοδολογίας τηςΜετάφρασης στο Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας του Αριστοτελείου, που ούτε κι αυτός εντέλει κατάφερε να αποφύγει την πρόκληση.

Εστω και έπειτα από παραγγελία για τις ανάγκες ενός λευκώµατος, ο Κόνολι πάλεψε επί οκτώ χρόνιαµε ογδόντα καβαφικά ποιήµατα από τα οποία εντέλει δηµοσίευσε τα εξήντα επτά.

«Παρ’ όλο που δεν ήταν δική µου πρωτοβουλία, έπρεπε να βάλωτα δυνατά µου ακριβώς γιατίο Καβάφης είναι τόσο πολύ µεταφρασµένος και ο καθένας να µπορεί να κάνει τη σύγκριση. Πρόκειται για πραγµατικό εκδοτικό φαινόµενο», λέει. Και πράγµατι. Αν από την πρώτη µέχρι τη δεύτερη µετάφραση µεσολάβησαν δέκα χρόνια (το 1961 µεταφράστηκε από τη Ρέι Ντάλβιν) και κατόπιν άλλα δεκατέσσερα µέχρι τη µετάφραση το 1975 των Εντµουντ Κήλυ και Φίλιπ Σέραρντ, αυτό που συµβαίνει σήµερα παίρνει τη µορφή χιονοστιβάδας. Κάπου οκτώ νέες µεταφράσεις έχουν δηµοσιευτεί τα τελευταία εννέα χρόνια, µέσα δηλαδή στον 21ο αιώνα! Είναι χαρακτηριστικό ότι και η πολυδιαφηµισµένη µετάφραση του Ντάνιελ Μέντελσον, που ενθουσίασε την αγγλόφωνη κριτική στις αρχές του 2009, και κυκλοφόρησε σε δύο τόµους από τον αµερικανικό εκδοτικό κολοσσό Alfred A. Knopf, βγήκε σχεδόν ταυτόχροναµε µία ακόµη,του Αλαν Μπέγκεχολντ.

«Ενας λόγοςπου η ποίηση του Καβάφη είναι τόσοδηµοφιλής στις αγγλοσαξονικές χώρες είναι ότι το ιδίωµά του βγαίνει στη µετάφραση ως αγγλοσαξονικό ιδίωµα», λέει στα «ΝΕΑ» ο ΝτέιβιντΚόνολι. «Ακόµη και σε µέτριεςµεταφράσεις κάτι µένει γιατί, όπωςέλεγε και οΟντεν, η φωνή του Καβάφηείναι πάντα αναγνωρίσιµη. Μερικοί λένε επίσης ότι επειδή έζησεσε νεανική ηλικία στη Βρετανία και διάβαζε πολύ αγγλική ποίηση στο πρωτότυπο, επηρεάστηκε στον τρόπο γραφής του και στα ελληνικά. Βέβαια καµία µετάφραση δεν µπορεί να αποδώσει ούτε τη ρίµα ούτε το µέτρο ούτε, κυρίως, τη µεικτή γλώσσα. Γι’ αυτό και πολλές από τις µεταφράσεις διαβάζονται καλά ως αγγλικά ποιήµατα, αλλάδεν έχουν τηγοητεία αυτήςτης γλώσσαςπου χρησιµοποιεί. Υπάρχουν πάντως κι άλλοι λόγοι: πέρα από την οµοφυλοφιλία, η οποία τονίζεται από κάποιους, υπάρχουν οι αναφορές στην αρχαιότητα που για το αγγλόφωνο κοινό είναι ένα συν. Η ειρωνεία του Καβάφη είναι, επίσης, ένα στοιχείο πολύ γνώριµο στον Αγγλο που έχει ασχοληθεί µε την ποίησητου 20ού αιώνα.Από κει και πέραυποστηρίχθηκε κιόλας, κυρίως απότον Ε.Μ. Φόστερ αλλά και από τονΕλιοτ και άλλους. Είναι λοιπόν µια φωνή που γιαδιάφορους λόγους περνάει στον αγγλόφωνο κόσµο. Ενώ, λ.χ. ο Σικελιανός, που είναι ο τελευταίος µεγάλος προφήτης – ποιητής, έχει έναν στόµφο που δεν περνάει στα αγγλικά – τον κάνει γελοίο». Η µόνη µετάφραση που προσπάθησε να αποδώσει τα υφολογικά στοιχεία, χρησιµοποιώντας ιαµβικόµέτρο και οµοιοκαταληξία ήταν του Μαυρογορδάτου, αλλά είναι από τις λίγες µεταφράσεις στις οποίες, όταν διαβάζεις τα ποιήµατα, δεν αναγνωρίζεις τη φωνή του Καβάφη, λέει ο Ντέιβιντ Κόνολι.

«Το στοίχηµα ήταν για µένα ακριβώς να αποδώσω αυτή τη φωνή, την ειρωνική και χαµηλότονη. Προσπάθησα να αποφύγω τον πειρασµό να κοιτάξω τις λύσεις των άλλων. Μόνο στο τέλος το έκανα από επαγγελµατική περιέργεια. Και βρήκα… σηµεία και τέρατα. Βρήκα λάθη, δηλαδή, γιατί κάποιοι δεν έχουν πρόσβαση στο πρωτότυπο».

Ο Καβάφης έγινε γνωστός στον αγγλόφωνο κόσµο από τη µετάφραση της Ρέι Ντάλβιν, µε πρόλογο του Γ. Χ. Οντεν. Με την τρίτη, όµως, των Κήλυ και Σέραρντ, εδραιώθηκε. «Η “Ιθάκη” που διαβάστηκε στην κηδεία της Τζάκι Κέννεντυ ήταν από αυτή την µετάφραση και την άλλη µέρα έγιναν τροµερές πωλήσεις», εξηγεί ο Ντέιβιντ Κόνολι.

Στις πολύ καλές καβαφικές µεταφράσεις συµπεριλαµβάνει και του Στρατή Χαβιαρά ενώ, λέει, ότι ενδεικτικό της δηµοτικότητας του αλεξανδρινού ποιητή στον αγγλοσαξονικό κόσµο είναι ότι η µετάφραση του Θεοχάρη Θεοχάρη είχε πρόλογο του Γκορ Βιντάλ, ενώ και η µετάφραση του Ευάγγελου Σαχπέρογλου, που είχε κυκλοφορήσει ιδίοις εξόδοις του µεταφραστή, έπεσε στα χέρια τουΠίτερ Μάκριτζ, του άρεσε, την προλόγισε, την επιµελήθηκε και την έβγαλε από το Oxford University Press.

Η προσπάθεια του Ντέβιντ Κόνολι ξεκίνησε από παραγγελία του ∆ηµήτρη Γέρου για τις ανάγκες ενός λευκώµατος που κυκλοφόρησε πρόσφατα µε φωτογραφίες εµπνευσµένες από την καβαφική ποίηση. «Τα ποιήµατα που µετέφρασα θα τα χαρακτήριζε κανείς ερωτικά αν και δεν είναι όλα ερωτικά, περιλαµβάνονται και κάποια από τα πιο γνωστά, µερικά µάλιστα δεν είχαν ξαναµεταφραστεί στο παρελθόν», εξηγεί ο Ντέιβιντ Κόνολι. ∆εν ανήκουν µόνο στον κανόνα, αλλά και στα απαγορευµένα και τα ατελή.

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/588

Αλέξανδρου Παπαδιαµάντη “ΟΝΕΙΡΟ ΣΤΟ ΚΥΜΑ”

ΟΝΕΙΡΟ ΣΤΟ ΚΥΜΑ – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/587

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης “Η Φόνισσα”

Η ΦΟΝΙΣΣΑ – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/586

ΣΕΦΕΡΗΣ

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/585

Αλλαγή μεγέθους γραμματοσειράς
Αντίθεση