kantonopou’s blog

Στην περίοδο προ του ερχομού του Χριστού στον κόσμο, τόσο οι Ιουδαίοι, όσο και οι Έλληνες έβλεπαν τη ζωή αυτή ως προετοιμασία για μίαν άλλη. Αυτό δε σημαίνει ότι δεν ήθελαν να τη χαρούν, να την απολαύσουν με τον τρόπο που ο καθένας μπορούσε, είτε δια της δημιουργίας οικογένειας, είτε δια της εξουσίας επί των άλλων, είτε δια του πολιτισμού, της τέχνης, της φιλοσοφίας, της καλλιέργειας ιδανικών και της εφαρμογής αξιών, οι οποίες στηρίζονταν στον  νου, στην πίστη στον Θεό, στη θρησκεία. Κοινό χαρακτηριστικό του προ Χριστού κόσμου η αίσθηση ότι ο καθένας πρέπει να βάλει τους στόχους του και να εργαστεί για να τους εκπληρώσει. Μόνο αυτή η εκπλήρωση, έδινε δικαίωση. Ακόμη και στους απλούς ανθρώπους, η συμμόρφωση με τα κοινωνικά ιδανικά, το να είναι πολίτες, μέτοχοι του «εμείς» της κοινωνίας, αποτελούσε από μόνο του μία επαρκή δικαίωση, μία καταξίωση στη ζωή. Η συνείδηση, προσωπική και συλλογική, δικαίωνε.

                Με τον ερχομό του Χριστού θα μπορούσε κάποιος να αναρωτηθεί, τι άλλαξε στον κόσμο και τη ζωή μας; Γιατί να ακολουθήσουμε μία θρησκευτική παράδοση, η οποία έχει κάποιες προσθήκες σε σχέση με την ως τότε πραγματικότητα, αλλά, αν δεν την εξετάσουμε ενδελεχώς, ουσιαστικά με δυσκολία θα βρούμε πολύ μεγάλες διαφορές; Αλλάζει το Πρόσωπο στο Οποίο στοχεύουμε. Αλλάζουν κάποιες δομές της θρησκείας  εξωτερικά. Ωστόσο, φαίνεται ότι ο πυρήνας της θρησκευτικότητας παραμένει ο ίδιος: η δικαίωση τόσο γι’ αυτή τη ζωή όσο και για την αιωνιότητα. Δίκαιοι ονομάζονται οι δικαιωμένοι της Παλαιάς Διαθήκης. Μάκαρες οι δικαιωμένοι της αρχαιοελληνικής παράδοσης. Άγιοι ονομάζονται οι δικαιωμένοι της χριστιανικής πίστης. Και οι τρεις κατηγορίες ζούνε στην αιωνιότητα ευτυχισμένοι, ενώ στον κόσμο έχουν αφήσει ένα καλό όνομα, ότι τουλάχιστον φάνηκαν αντάξιοι των προτύπων τα οποία η θρησκευτικότητα, η φιλοσοφία, ο τρόπος της κοινωνίας στην οποία έζησαν καθιέρωσε.

                Εύλογα φαντάζουν τα ερωτήματα, ωστόσο υπάρχει απάντηση. Ο Απόστολος Παύλος, απευθυνόμενος στους Γαλάτες, αναφέρει χαρακτηριστικά ότι «ου δικαιωθήσεται εξ έργων νόμου πάσα σαρξ» (Γαλ. 2, 16). Με τα έργα του νόμου δε θα σωθεί κανένας άνθρωπος. Αναφέρεται κυρίως στον ιουδαϊκό νόμο, τις δέκα εντολές, αλλά και όλες τις άλλες διατάξεις οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στην Παλαιά Διαθήκη, τις οποίες έδωσε δια του Μωυσή ο Θεός, αλλά και διαμόρφωσε η θρησκευτική παράδοση των Ιουδαίων. Όμως, κατ’ αναλογίαν, το ίδιο θα μπορούσε να πει και για τα έργα τα οποία προβλέπονταν από τα φιλοσοφικά και θρησκευτικά συστήματα τόσο των αρχαίων Ελλήνων, όσο και των άλλων λαών. Ο Παύλος δεν υπονοεί ότι τα έργα δεν χρειάζονται. Αν κάτι τέτοιο συνέβαινε, τότε η σωτηρία, η αιώνια κοινωνία με τον Θεό, θα ήταν είτε μία μαγική κατάσταση είτε θα υπήρχε ένας απόλυτος προορισμός. Θα διάλεγε ο Θεός ποιους ήθελε να σώσει και θα ήταν αρκετό αυτό. Όμως τότε και η ανθρώπινη ελευθερία και ο προσωπικός κόπος του ανθρώπου δεν θα είχαν καμία αξία. Όλα θα ήταν περιορισμένα σε ένα εντελώς θεωρητικό επίπεδο. Από την άλλη, ο Παύλος επισημαίνει την ανάγκη τα όποια έργα να μην θεωρηθούν ως αυτάρκεια. Κι αυτό διότι αν κάποιος πιστεύει ότι είναι αρκετά, τότε απολυτοποιεί τον κόπο του, θεοποιεί τον εαυτό του και νομίζει ότι είναι αρκετή η προσωπική του δύναμη, ακόμη κι αν ακολουθεί εντολές του Θεού ή της θρησκευτικής παράδοσης στην οποία είναι ενταγμένος, για να δικαιωθεί, για να σωθεί.

                Για τη χριστιανική μας πίστη και παράδοση δεσπόζει η εκζήτηση της κοινωνίας με το Πρόσωπο του Χριστού. Τα έργα μας είναι σημεία αυτής της επιθυμίας μας για κοινωνία. Αναζητούμε τον Χριστό στη ζωή μας. Ακολουθούμε τις εντολές που Αυτός έχει δώσει δια του Ευαγγελίου και της Εκκλησίας, αλλά δεν μένουμε στην ηθική ικανοποίηση της εκπλήρωσής τους, διότι δεν είναι αυτός ο τελικός σκοπός. Θέλουμε Αυτός να είναι το κριτήριο της πορείας μας. Αυτόν να προσεγγίσουμε. Αυτόν να αγαπήσουμε, όπως μας αγαπά και το απέδειξε δια του Σταυρού. Και η σκέψη μας βρίσκεται στο πρόσωπό Του σε ό,τι κάνουμε, ακόμη κι αν αυτό είναι καθημερινό και ανθρώπινο. Εκείνος άλλωστε τα ευλόγησε όλα, αρκεί να είναι ενταγμένα στην προοπτική τη αγάπης τόσο προς τον Θεό όσο και προς τον πλησίον. Έργα χωρίς κοινωνία με τον Χριστό εύκολα μας παγιδεύουν στην αυτάρκεια. Και την ίδια στιγμή γεννούν υπερηφάνεια. Μας οδηγούν στη λογική ότι εμείς μπορούμε. Ότι τελικά αντί να οφείλουμε στον Θεό, Εκείνος μας οφείλει διότι είμαστε άξιοι.

                Παράλληλα, η σωτηρία μας δεν είναι κατάσταση του νου, αλλά της σύνολης ύπαρξης. Αλλιώς θα ήταν αρκετή η φιλοσοφία, για να προσεγγίσουμε τον Θεό. Η ψυχή δεν περιορίζεται στον νου, στη δυνατότητα δηλαδή του τμήματος της ύπαρξης που σκέπτεται, αποφασίζει, δημιουργεί συναισθήματα και επιθυμίες, εσωτερικεύει μνήμες, αναζητεί νόημα ζωής, αλλά ολόκληρου του ανθρώπου. Τα έργα γεννούν ικανοποίηση στο νου, στη συνείδηση, στον έσω άνθρωπο. Όμως για την πίστη η σωτηρία δεν μπορεί να περιοριστεί στο πνευματικό μας κομμάτι. Είναι συνολική κατάσταση. Αγκαλιάζει και συμπεριλαμβάνει και την σάρκα μας, όπως αναφέρει ο Παύλος.  Και οι αισθήσεις μας σώζονται. Και το σώμα μας. Και γι’ αυτό επιδιώκουμε την μίμηση Χριστού κατά πάντα. Ακόμη κι αν το σώμα μας βιώσει τον θάνατο και φαίνεται ηττημένο, θα προσδοκά την ανάσταση των νεκρών. Και η ψυχή μας θα περιμένει την επανένωσή της με αυτό, ώστε ο πλήρης εν Χριστώ άνθρωπος να βιώσει τη χαρά της αιωνιότητας. Και γι’ αυτό η χριστιανική παράδοση δεν μπορεί να ταυτιστεί με την φιλοσοφία, η οποία αρκούνταν στη σωτηρία της ψυχής, δηλαδή στην αιωνιότητα του ανθρώπινου νου.

Τέλος, σε κοινωνικό επίπεδο η σωτηρία, η δικαίωσή μας δεν έρχεται με την ένταξή μας στα κοινωνικά πρότυπα που ορίζονται από τον κόσμο, αλλά από την έμπρακτη αγάπη, η οποία εκφράζεται με την φιλανθρωπία, την συγχωρητικότητα, την ανιδιοτελή προσφορά, πρωτίστως όμως με την χαρά που μπορούμε να μοιραστούμε με τους άλλους διότι η καρδιά μας ζητά την κοινωνία μαζί τους. Ακόμη κι αν αυτή είναι δύσκολη, διότι προσκρούει στον εγωκεντρισμό και το ίδιον θέλημα του καθενός, η επιμονή στην αγάπη αποτελεί το σημείο της σωτηρίας. Όσο κι αν αυτό φαίνεται κόπος, όσο κι αν προκαλεί απογοήτευση, κάθε έργο μας, κάθε στόχος μας, κάθε συνάντησή μας με τους άλλους χρειάζεται το μπόλιασμα και την επιμονή της αγάπης. Και εδώ δεν είμαστε μόνοι μας. Η δύναμη της πίστης μας ενισχύει. Και εκεί όπου δεν μπορούμε, εμπιστευόμαστε τον Δωρεοδότη  της.

Η Εκκλησία δεν αρνείται τον ανθρώπινο κόπο.   Δεν αρνείται τα καλά έργα, ούτε την θεωρητική αναζήτηση, ούτε τον κόσμο, ούτε την κοινωνικότητα. Αρνείται την αυτάρκεια, τον εγκλωβισμό σε μία στείρα θρησκευτικότητα που φέρνει υπερηφάνεια, εφησυχασμό και γήρανση της καρδιάς. Ζητά και προσφέρει τον Χριστό με κάθε τρόπο, θέλει τη σωτηρία της σύνολης ύπαρξης και επιμένει στην αγάπη. Και γι’ αυτό η πρότασή της δεν αποσκοπεί στην εδώ δικαίωση, αλλά στην κοινωνία με τον Χριστό, η οποία ξεκινά από εδώ και περνά στην αιωνιότητα. Είναι ένα φρόνημα που δίνει χαρά, ενίοτε γίνεται και μαρτυρικό. Οι άγιοι της πίστης μας όμως δεν είναι απλώς δίκαιοι, μολονότι  κι εκείνοι ξεκινούσαν από την εμπιστοσύνη στον Θεό, ωστόσο δεν είχαν γευτεί την παρουσία του Χριστού και κάποτε έβλεπαν τη σχέση με  τον ουρανό ως στα πλαίσια του καθήκοντος ή της κοινωνικής προόδου,  ούτε μάκαρες, διότι εκείνοι, ακόμη περισσότερο, στηρίχτηκαν στην αυτάρκεια του εαυτού τους ή του κοινωνικού συστήματος στο οποίο έζησαν. Ο άγιος στη ζωή της Εκκλησίας είναι αυτός που επιζητεί να γίνει αληθινά χριστοφόρος. Να σωθεί και να βοηθήσει να σωθούν. Κι εδώ η αγάπη γίνεται πράξη!

Κέρκυρα, 25 Οκτωβρίου 2015

 π.Θεμιστοκλής Μουρτζανός

http://themistoklismourtzanos.blogspot.gr/

«Ηταν μεσημέρι και μαζεύαμε καλαμπόκια. Από πάνω μας πολεμούσαν αεροπλάνα. Είδαμε ένα να βγάζει καπνούς. Ακούστηκε μεγάλος κρότος πίσω από το μοναστήρι. Γίνονταν εκρήξεις. Ηρθαν στρατιώτες, είπαν ότι το αεροπλάνο ήταν ελληνικό.Οι φαντάροι σήκωσαν το σώμα του πιλότου από τα συντρίμμια και τα ρούχα που φορούσε πήραν φωτιά. Το παλικάρι ψυχορραγούσε. Τον θάψαμε στο χωριό».
Η κυρία Αλεξάνδρα, 93 ετών, περιγράφει με δάκρυα τις τελευταίες στιγμές του ήρωα πιλότου Ιωάννη Σακελλαρίου, ο οποίος σκοτώθηκε στις 2 Νοεμβρίου του 1940 έπειτα από άνιση μάχη με ιταλικά βομβαρδιστικά στο χωριό Κουτρουλάδες, στην Ηπειρο.
Λίγο αργότερα, οι κάτοικοι της περιοχής αποφάσισαν να μετονομάσουν το χωριό τους σε Σακελλαρικό, για να τιμήσουν τη θυσία του. Ο ήρωας πιλότος γεννήθηκε το 1915 στα Βίλια Αττικής και στις 2 Νοεμβρίου του 1940 ανέλαβε την καταδίωξη ιταλικών βομβαρδιστικών που είχαν στόχο τα Ιωάννινα.
Με αφορμή τη συμπλήρωση 75 ετών από τον ηρωικό θάνατό του, ο Δήμος Ζίτσας διοργανώνει τριήμερες εκδηλώσεις προς τιμήν του Ιωάννη Σακελλαρίου.
πηγή

Ὁ ἱερός τῆς πατρίδος ἔρως ἐμφωλεύει εἰς τὴν καρδίαν, καὶ ἡ καρδία δὲν γηράσκει ποτέ
 Ρήγας Φεραῖος

Χίλιες εκκλησίες να χτίσεις, αν δεν μπεις μέσα δεν σώζεσαι

Ήμουν στο λεωφορείο και δίπλα μου καθόταν μία κυρία. Περνώντας έξω από έναν ιερό ναό έκανα το σταυρό μου. Παρακινούμενη από εμένα έκανε και εκείνη κάτι σαν σταυρό, γρήγορα-γρήγορα, κάτι σαν ανακάτεμα. Της λέω:

–  Αυτόν τον σταυρό που κάνεις δεν τον φοβάται ο διάβολος· έτσι όπως τον κάνεις είναι σαν να κοροϊδεύεις.

Θίχτηκε τότε εκείνη και λέει:

– Τι είναι αυτά που λέτε; Το ξέρετε πως εγώ είμαι πολύ πιστή και βοηθάω την εκκλησία όσο μπορώ;

Της απάντησα πως δεν το ήξερα και συνέχισα:

– Δηλαδή εκκλησιάζεστε, εξομολογείστε, κοινωνάτε και συμμετέχετε στα μυστήρια της Εκκλησίας;

– Δεν εκκλησιάζομαι συχνά, μου λέει, ούτε συμμετέχω ιδιαίτερα, αλλά βοηθάω όσο μπορώ την εκκλησία. Έχω δώσει ένα σωρό λεφτά για να χτιστούν εκκλησίες, για να εξοπλιστούν με τα απαραίτητα, για να αγιογραφηθούν τόσοι άγιοι….

– Χίλιες εκκλησίες να χτίσεις, αν δεν μπεις μέσα δεν σώζεσαι, της απάντησα. Η Εκκλησία σαν κιβωτός που είναι, το ξέρεις πως πρέπει να μπεις μέσα για να σωθείς; Ξέρεις τι απέγιναν αυτοί που έφτιαξαν την κιβωτό του Νώε; ΠΝΙΓΗΚΑΝ!

Πνίγηκαν, επειδή την κατασκεύασαν αλλά δεν πίστευαν στο κακό που ερχόταν και έμειναν απ’ έξω! Γι’ αυτό όσες εκκλησίες και να φτιάξει ο άνθρωπος και όσα μοναστήρια, αν δεν μπει μέσα στην κιβωτό που λέγεται Εκκλησία, να κοινωνάει το σώμα και το αίμα του Χριστού, δεν σώζεται.

Δημήτριος Παναγόπουλος (†)

Πηγή

Είχε, από παιδί, μια ξυλόγλυπτη μολυβοθήκη γραφείου, δώρο από τα χέρια του πατέρα της. «Φαέθων» έγραφε στο ξύλο, κι από πάνω δύο υπέροχα άλογα με τον Θεό Ήλιο μέσα σε ακτίνες φωτός!
-Τι θα πει Φαέθων; ρωτούσε με απορία.
-Ό θεός του φωτός, πού διασχίζει περήφανα τον ουρανό στα λαμπρά του άλογα. Αυτό το όνομα είχα δώσει στο άλογο μου, στον πόλεμο του ‘4ο, της απαντούσε.
-Μα, είναι αυτό όνομα για άλογο ;
-Για το δικό μου άλογο, ναι. Του άξιζε αυτό το όνομα…

Χρόνια άκουγε την ίδια ιστορία, έβλεπε τις ίδιες φωτογραφίες, χάιδευε τα ίδια μετάλλια. Πάντοτε, στην επέτειο του έπους του 1940.

“Φαέθων” : άλογο διάσημο, νικητής σε ιππικούς στρατιωτικούς αγώνες. Περήφανο, ανυπόταχτο, ολόμαυρο, μ’ ένα «λευκό αστέρι» στο μέτωπο του.
Δεν ήταν εύκολο να το ιππεύσουν. Μέχρι πού βρέθηκε ό μικρασιάτης αξιωματικός του ιππικού. Πώς τα κατάφερε, κανείς δεν ήξερε. Πάντως, το εξημέρωσε. ^Ήταν, έλεγε, ένα άλογο με «ανθρώπινα» μάτια… Άνθρωπος και άλογο έγιναν ένα. Αστραπή ό καλπασμός του! Εκείνος του έδωσε και το όνομα: Φαέθων.

.
Στους αγώνες φαβορί. Τριπόδιζε κομψά με τις λευκές «κάλτσες» στα τέσσερα πόδια του, κι ύστερα, ξαφνικά, γινότανε αέρας, κεραυνός, πετούσε πάνω από τα εμπόδια, έσχιζε την απόσταση, έφτανε πρώτο. Χαιρετούσε στρατιωτικά κι έπαιρνε το βραβείο ό αξιωματικός, γύριζε, χάιδευε το κεφάλι τού αλόγου και το κερνούσε τετράγωνα κομμάτια ζάχαρη.

.
Οι άλλοι το έτρεμαν το ατίθασο άλογο.
-Πω, πω, άλογο τρελό! Θα το γκρεμοτσακίσει το παλληκάρι… έλεγαν φοβισμένοι οι ιπποκόμοι κι έτρεχαν μακριά.

.
Κι ύστερα ήρθε ό πόλεμος. 28Όκτωβρίου 1240. Το στρατόπεδο ανάστατο. Ή ίλη του Ιππικού τάχιστα πρέπει να μετακινηθεί προς την Πίνδο. Για την πατρίδα ! Ούτε ένας δε λιποψύχησε.
Εκείνος ήταν αξιωματικός υπηρεσίας. Θα ετοιμάσει τα έγγραφα και θα φύγει τελευταίος. Αυτός και ό Φαέθων. Άνθρωπος και άλογο ένα.
Πέφτει χιονόνερο και σουρουπώνει. Με γοργό καλπασμό διασχίζουν τους δρόμους της πόλης. Το άλογο αφρίζει, μα δε σταματά. Έχει μάθει να υπακούει στον αναβάτη του. Πρέπει να τρέξουν να προλάβουν τούς υπόλοιπους στο βάλτο των Γιαννιτσών και χωρίς καθυστέρηση ν ανηφορίσουν στη χιονισμένη Πίνδο.

.
-Θ’ αντέξει ό Φαέθων; αναρωτιέται ό αξιωματικός. Εδώ δεν είναι «αγώνες», είναι αγώνας ζωής και θανάτου.

.
Ό Φαέθων άντεξε. Ξεπέρασε το μέτρο. Βολίδα ορμούσε στις πιο επικίνδυνες αποστολές. “Όταν εκείνος δεν έτρωγε, κι ό Φαέθων αρνιόταν την ταγή. Διέσχιζε το χιόνι με ταχύτητα αστραπής. Ολόμαυρος κάλπαζε, με τον αναβάτη του μπρούμυτα κολλημένο στην πλάτη του, μετέφερε μηνύματα, πρωτοστατούσε χλιμιντρίζοντας στις μάχες, ωραίος, περήφανος, ανυπότακτος «Έλλην». Μαύρος στο λευκό χιόνι ήταν στόχος, άλλα ποιος μπορούσε να τον σημαδέψει, καθώς κινιόταν με την ταχύτητα του φωτός;

.
Δίπλα του συνήθως ό Ψαρής, το άλογο του δικηγόρου. Άνθρωποι και άλογα φίλοι αδελφικοί ταιριάξανε σαν αντάμωσαν στην Αλβανία. Λεβέντης ό δικηγόρος, το ‘λεγε ή ψυχή του. πρώτος στη θυσία.
Τους διάλεγαν συνήθως για τα δύσκολα… Στερέωνε εκείνος τα μυωπικά γυαλάκια του με σπόγγο και αναλάμβανε με ηρωισμό τα πάντα: «Θεία ειν’ η δάφνη ! Μια φορά κανείς πεθαίνει” .
Μαζί οι δύο τους. Μαζί και τ’ άλογό τους. Μέχρι το δειλινό του Δεκέμβρη…

.

Στη χιονοθύελλα είχαν πάρει εντολή για τους ασύρματους… Να κινηθούν καθώς βραδιάζει.
Όμως οι Ιταλοί τους κατάλαβαν.
Δεν πρόλαβαν.
“Ένας όλμος βαρύς κομματιάζει τον καημένο τον Ψαρή. Τινάζεται πάνω, διαλύεται στον αέρα και κατρακυλά στη χαράδρα… Μαίνεται ή θύελλα, μουγκρίζει Θυμωμένα ό ποταμός στο βάθος. Κι ό δικηγόρος; Τινάζεται κι αυτός. Πάει…

.
-Φίλε, καλό Παράδεισο, φωνάζει περίλυπος ό αξιωματικός και ξεσπάει σε λυγμούς.

Μα ό Φαέθων: Δε σταματά. Χλιμιντρίζει αυταρχικά και τον σπρώχνει, τον αναγκάζει να σταθεί στα πόδια του, να τον ιππεύσει. Ό Φαέθων διατάζει. Ό αξιωματικός με δάκρυα υπακούει απορημένος: Φοβήθηκε και θέλει να γλυτώσουμε, σκέφτεται στην οδύνη του. Πόσο έξω έπεσε!

.
Ό Φαέθων βουτάει με ταχύτητα στη χαράδρα. Τρεκλίζει, ισορροπεί, γονατίζει, σηκώνεται μέσα στη θύελλα και φτάνει στο βάθος, στο ποτάμι. Χλιμιντρίζει Θριαμβευτικά. Είδες; σα να του λέει. Ό δικηγόρος ζει!

.
Ταλαιπωρημένος, μισοπνιγμένος στα νερά, βογγάει με πληγές που αιμορραγούν. Ετοιμοθάνατος…
Ό Φαέθων μπαίνει στο νερό και τον σπρώχνει έξω με τη μουσούδα του. Ό αξιωματικός τον τυλίγει με τη χλαίνη του, τον δένει σφιχτά να σταματήσει το αίμα…

.
Σκοτάδι, πίσσα. Θερμοκρασία -7 βαθμοί. Αν δεν ξημερώσει, πώς θα βγουν; Θ’ αντέξει ό φίλος; Θα πεθάνει στα χέρια του; Μα ό Φαέθων είναι εκεί. Με την καυτή του ανάσα στέκεται πάνω τους. Μέχρι την αυγή. Τους ζεσταίνει. ..

.
Χαράματα έφτασαν στο ορεινό χειρουργείο. Τους βλέπουν και ξεσπούν σε ζητωκραυγές.
Τον σηκώνουν στα χέρια. Του δίνουν αριστείο ανδρείας.
-Μα… όχι εγώ ! Ό Φαέθων, προσπαθεί να πει. Ο ήρωας!

.
Ό δικηγόρος έζησε. Αναζητάει τα γυαλιά του πού γίνανε θρύψαλα στη χαράδρα… Γελούν. Θυμούνται τις ηρωικές μέρες στην Κορυτσά, στο Τεπελένι… Αναπνέουν. Ο Θεός φύλαξε. Και ο… Φαέθων!

.
Κι ήρθε ή μαύρη μέρα της υποχώρησης. Σκυφτοί οι δύο φίλοι, επιστρέφουν λυπημένοι. Μαζί και ό Φαέθων…
Κρίμα! Τόση τόλμη, αυτοθυσία, τόση λεβεντιά να τη συντρίψουν τα σιδερένια νύχια λαού αυταρχικού! Κρίμα!
Τι έπαθε ό Φαέθων; Ακλουθεί σέρνοντας τα πόδια. Έχει αδυνατίσει, δεν τρώει…
Μελαγχολούν τα άλογα; Καταλαβαίνουν;
Προσπαθούν να τον στυλώσουν, τον χαϊδεύουν, τον παρηγορούν… τίποτε.
Κι ένα πρωί, στην υποχώρηση, το χάσανε το άλογο. Ανάστατος το αναζητάει. Πουθενά.
-Κάνε κουράγιο! Πήγε να πεθάνει μόνο του. Ήταν περήφανο άλογο. Δεν άντεξε…

.
Μα είναι δυνατό; Τα άλογα καταλαβαίνουν; Αυτό αναρωτιέται ακόμη.
Ούτε ό αξιωματικός άντεξε… Διέφυγε στη Μέση Ανατολή και συνέχισε εκεί τον Αγώνα.
Άλλο άλογο δεν απόκτησε ποτέ. Στην Αίγυπτο χρησιμοποιούσε καμήλα.

.
Και αυτός και ό δικηγόρος γιόρτασαν την απελευθέρωση. Απόκτησαν παιδιά κι εγγόνια. Ό δικηγόρος έγινε δήμαρχος. Στο γραφείο του ή φωτογραφία ενός αλόγου. Όταν τον ρωτούν απαντάει:

Φαέθων. Ό σωτήρας μου.
Και σκουπίζει δακρυσμένος τα μυωπικά γυαλιά του.

από το περιοδικό Προς τη Νίκη, τεύχος Οκτωβρίου 2015

Πηγή

Πηγή: http://www.mothersblog.gr/mathe-ki-ayto/item/31347-i-sygklonistiki-martyria-tis-gynaikas-tis-pindou-ola-osa-ezise-ston-polemo-tou-1940#ixzz3pqp8I9ra

-Ξημέρωμα Πρωτοχρονιάς ήτανε. Κι’ είναι άληθινή ή ιστορία. 1942! Μαύρο σκοτάδι! Παγερό! Πικρό! Κί άβάσταγο τό κρύο!… Έτσι άρχιζε κάθε παραμονή “Αι-Βασιλιοϋ ή γιαγιά νά διηγιέται, σά νά τό ζοϋσε τώρα:

-Έβγήκα, τυλιγμένη στό χοντρό παλτό, στό μάλλινο μου σάλι, νά πάω προσκύνημα στην έκκλησιά!… Στόν “Αι-Βασίλη, λάδι!…

Λάδι, πού τό ξεχώρισα γιά τό καντήλι του τήν περασμένη τή βραδιά!… Μοΰ τό στείλε μέ θάμα!

”Αχ, γιά τά πεινασμένα μου παιδιά!

Έκίνησα, λοιπόν, καί πήγαινα.

Ή ’Αθήνα, κάτασπρη, σαβανωμένη!

Σάν φέρετρο, πού μέσα του χιλιάδες πεθαμένοι!

Κι’ όσοι άπομέναν νά Βογγουν, κουφάρια, σκελετοί, έδώ καί κεϊ σουρμένοι, ήσαν… οί ζωντανοί!…

Γκράπ-γκρούπ! σπάζει τό χιόνι, «ή μπόττα» ή φοβερή! «Σκλαβιά» τή λέγαν; «Κατοχή»!;…

Μολύβι όθε περνούσε καί καρφιά!…

Καημένη μου Πατρίδα! “Ως πότε πιά;…

Στέναζα!… προχωρούσα άργά, σκυφτά!

Καί κάθε τόσο σταματούσα, νά ζεστάνω την άνάσα μου πού τήν πάγωνε τό χιόνι!

Κοίταξε έδώ! Κοίταξε κεϊ! ριγμένοι στίς γωνιές, στίς θύρες μπρος κουλουριασμένοι, μισόγυμνοι, άστεγοι, ράκη τής πείνας τής φρικτής, ξεπαγιασμένοι, οί άδελφοί!… Τί νά ‘ναι, ζωντανοί ή πεθαμένοι;

Νά σκύψω; Νά τούς άνάψω μέ τό δάκρυ μου κερί;

Νά κάψω γιά θυμίαμα τήν προσευχή μου;…

Στά κρύα μέτωπα νά δώσω τό στερνό άδελφικό φιλί;… Καημένη μου Πατρίδα! Μαρτυρική!…

Φθάνω στήν έκκλησιά, χαράματα!

‘Ακόμα δέν έσήμανε ή καμπάνα. Μπαίνω, άνάβω τό κερί!… Σβησμένα τά καντήλια! Σκοτεινά!…

-“Αγιε Βασίλη, ένα δαχτυλάκι λάδι γιά τή χάρη σου!

Γιά τή σημερινή τή Λειτουργία!…

‘Άναψα τό καντήλι! Σπίθισε! Έλαμψε ή ώραία Πύλη! Ζεστάθηκε ή γαλήνη τής έκκλησιάς κι’ απλώθηκε καί χύθηκε βαθιά μου!

-“Αγιε Βασίλη! ’Άρχοντα Χριστέ!

Παρθένα Δέσποινά μου!…

Κλαϊνε τά μάτια, γονατίζουνε τά γόνατα πού τρέμουν! -Δέν σοϋ ζητάμε λάδι καί ψωμί, Χριστέ, τούτη τήν ώρα… Μέ τόν καινούργιο χρόνο στείλε μας… τής Λευτεριάς τά δώρα!…

Μά,… σά ν’ άκούω μιά φωνή λεπτή, μισοσβησμένη!…

Ακούω καλά;… Σωπαίνω… ποϋθε νά ’ρχεται;

Άκου! Μιλάει άκόμα:

-Ά-γιε Βα-σίλη… μου, Πε-θαίνω!…

Έ-σύ… όπου… χα-ρίζεις δώρα… στά… παι-διά… μήν… τό… ξε-χάσεις…

νά… φέρεις… στά… έλληνόπουλα… τή… ΛΕΥΤΕΡΙΑ!…

Σώπασε! Δεν άκούστη πιά!…

Πετάχτηκα! Κοιτώ δεξιά-ζερβά…

Νάτο!… Έκεΐ στό πλάι! (Στ Άγιο Βήμα!) στά σκαλιά, κορίτσι δωδεκάχρονο – ίσως καί πιά πολύ!

Κέρινος άγγελος θαρρείς, πού στ’ άνοιγμένα του φτερά,

τά δυό του χέρια, κρατεί ένα άγόρι πιό μικρό

καί τό ζεσταίνει λές, μέ τά φιλιά του, τόν πεθαμένο του άδελφό!…

Χτυπά ή καμπάνα! Φθάνουν οί πιστοί!

-Τί είναι κεϊ;… τί τρέχει;

-Δυό μάρτυρες μικροί!

Γιορτάζουν τήν Πρωτοχρονιά, στόν Ούρανό!…
Κί έδώ σταμάταγε ή γιαγιά τήν ιστορία καί σκούπιζε τό τελευταίο δάκρυ!…

-Ναί, παιδιά!

Μάρτυρες προσευχήθηκαν γιά τή δική σας Λευτεριά!… Καί θέλουνε «μνημόσυνο» άπό σάς κι’ εύγνωμοσύνη!… Καί, σιωπούσε!…

*

Ντάν-ντάν! Μεσάνυχτα!

Άκου καμπάνες! Κανονιές ήχοϋν!

Ελεύθερη ή Αθήνα πιά, μέ πλούσια κάλλη, γιορτάζει τήν Πρωτοχρονιά!

Τάχα, μέσ’ στίς καρδιές μας, ‘Ελληνόπουλα, σάν τί καρδιές χτυπούν;…

Ήλθε ό Νίκος μέ πηλίκιο στό σπίτι άπόψε! Κι’ είχε στή μέση του, ώ τί σπαθί!…

Κι’ ολόρθο τό κορμί του κέδρο μοιάζει μέσ’ στοΰ στρατιώτη τη χακιά στολή!

Καί όλο λέει! μιλάει γιά την Ελλάδα!

Γιά τό στρατό, τά όπλα, τά κανόνια…

Σχέδια μάχης, προπονήσεις, προσκλητήρια… λές, κι’ ήταν, στρατιώτης χρόνια!…

Μά, άνάμεσα σ’ αυτά πού λέει καί λέει, μιά λέξη ώραία ξεχωρίζω, μαγική.

Καί τόν ρωτώ στ’ αυτί του: – Έξήγησέ μου, πές μου, «ΑΓΩΝΑΣ», Νίκο, τί θά πει;

Καί κείνος, σάν μεγάλος πολεμάρχης, πού άσπρίσανε στίς μάχες τά μαλλιά του κι’ έγραψε ιστορίες, τρόπαια, νίκες, μ’ έβαλε νά καθήσω έκεϊ κοντά του κι’ άρχίνησε:

…«ΑΓΩΝΑΣ» νά! Θά πει, μικρέ μου, τά όπλα σου ν’ άδράχνεις στιβαρά άσπίδα, δόρυ κι’ άρματα στή μέση… νά παίρνεις τήν άπόφαση γερά,

καί στον εχθρό νά ρίχνεσαι! Στή μάχη, σταθερός νά όρμάς με «τάν ή έπί τάς»!

Νά πέφτεις, νά σηκώνεσαι, νά ιδρώνεις,

νά λαβώνεσαι

μά τήν Σημαία σου ψηλά νά τήν κρατάς!

Θά πει, νά τρέμει ό έχθρός τή δύναμη καί τήν όρμή τή λιονταρίσια τής καρδιάς σου!

Πάλη τοϋ δίκιου νά ναι ή πάλη σου κι’ ή νίκη του θριαμβική χαρά σου!

Θά πει, γιά σένα άλλο τραγούδι, άλλη χαρά νά μήν υπάρχει, όσο κι’ άν ζήσεις… παρά νά πολεμάς καί νικητής τή δόξα στήν ’Αλήθεια νά χαρίζεις!

Νά, «ΑΓΩΝΑΣ» τί θά πει, μικρέ άδελφέ· νά υπερασπίζεσαι τά ιδανικά σου κι’ ακοίμητος νά στέκεσαι φρουρός, ορθός, στά τείχη τής καρδιάς σου!

Οί λεγεώνες τοϋ κακού επάνω σου κι’ άν ρίχνονται, νά μή σκιαχτεΐς ποτέ σου!

Στής Πίστης τήν άσπίδα θά συντρίβονται, κι’ οί νίκες δαφνοστέφανες, δικές σου

Θά πει άκόμα, στις κορφές των πόθων σου, πριν ανεβείς καί τή σημαία στήσεις, όσα κι’ άν σ’ εϋρουν χιόνια κι’ ανεμόβροχα καί σοϋ ριχτούν άγρίμια, μή λυγίσεις!

Τούς πύργους τού καλού όπου βρεθείς νά υψώνεις ως ν’ άγγίξουνε τ’ άστέρια!

Κι’ ας σε περιγελούνε γύρω σου οι δειλοί Κι’ ας σού ροζιάσουν στη δουλειά τά χέρια.

Λοιπόν; Κατάλαβες «ΑΓΩΝΑΣ» τί θά πει, τώρα, καλέ μικρέ άδελφέ μου;
-Ναί:

Νά λέω πάντα «ΟΧΙ» στόν έχθρό!

‘Όρκος ιερός γιά τό «καλό» τό «ΝΑΙ» μου! Kι’ όσοι κι’ άν μού ριχτούνε πειρασμοί άτρόμητος νά πολεμώ γενναία!

Πάντοτε τού «καλού ’Αγωνιστής»

ψηλά νά υψώνω τής ’Αλήθειας τή Σημαία!…

’Απόψε βράδυ πού ήλθε σπίτι μας πρώτη φορά ό άδελφός μου ό στρατιώτης, κι’ ειν’ ή ματιά του, άετού ματιά καί τού ’χει δώσει ή άστραπή τό φώς της, άπόψε στήν μικρή μου τήν καρδιά, άνάστησα ’Αμφιθέατρα καί Μαραθώνες κι’ είπα: Νάτος ό στίβος μας, παιδιά-Έλληνόπουλα, είς τούς αιώνες!…

“Δέκα λεπτά πριν από τις 3 της νύχτας της 28ης Οκτωβρίου του 1940, ο στρατιωτικός μου ακόλουθος, ο διερμηνέας μου και εγώ, φθάσαμε στην καγκελόπορτα μιάς μικρής οικίας στην Κηφισιά, όπου έμενε ο Πρωθυπουργός της Ελλάδος. Στον φρουρό της οικίας είπα ότι επιθυμώ να δώ τον Πρωθυπουργό για κάτι πολύ επείγον. Ο φρουρός άρχισε να κτυπά το κουδούνι του εσωτερικού της οικίας, αλλά δεν ελάμβανε καμίαν απάντηση. Διερωτήθηκα εάν ήτο δυνατόν μια πρωθυπουργική κατοικία να μην απαντά αμέσως. Γιατί εγώ είχα εντολή να παραδώσω το τελεσίγραφον στις 3 π.μ. ακριβώς, της 28/10/1940, λόγω Δε της προσπάθειας μου να ακουσθεί το κουδούνι και να ανοίξει η πόρτα, η ώρα είχε ήδη φθάσει 3.

Επιτέλους το κουδούνισμα ξύπνησε τον ίδιο τον Μεταξά, που έκαμε την εμφάνισή του σε μια μικρή πλαϊνή πόρτα και αναγνωρίζοντάς με, με άφησε να περάσω. Ο Μεταξάς φορούσε μια μάλλινη ρόμπα, από τον γιακά της οποίας φαινόταν ένα μετριότατο

βαμβακερό νυκτικό. Μου έσφιξε το χέρι και με έβαλε να καθίσω σε ένα μικρό φτωχικό σαλόνι του σπιτιού. Μόλις καθίσαμε, και επειδή η ώρα ήταν λίγα λεπτά μετά τις 3, του είπα αμέσως ότι η Κυβέρνησίς μου, μου είχε αναθέσει να το εγχειρίσω προσωπικά ένα κείμενο, που δεν ήτο τίποτε άλλο, παρά το τελεσίγραφον της Ιταλίας προς την Ελλάδα, με το οποίον η Ιταλική Κυβέρνηση απαιτούσε την ελεύθερη διέλευση των στρατευμάτων της στον Ελληνικό χώρο, από τις 6 π.μ. της 28/10/1940. Ο Μεταξάς άρχισε να το διαβάζει. Μέσα από τα γυαλιά του, έβλεπα τα μάτια του να βουρκώνουν. Όταν τελείωσε την ανάγνωση με κοίταξε κατά πρόσωπο, και με φωνή λυπημένη αλλά σταθερή μου είπε:
-Μεταξας:Λοιπόν έχουμε πόλεμο.
-Γκράτσι:Οχι απαραιτητα Εξοχωτατε.Η ιταλικη κυβερνηση ελπιζει οτι θα δεχθειτε την αξιωσιν της και θ’αφησετε τα ιταλικα στρατευματα να διελθουν δια να καταλαβουν τα στρατηγικα σημεια της χωρας.
-Μεταξας:Και ποια ειναι τα στρατηγικα αυτα σημεια,περι των οποιων ομιλει η διακοινωσις;
-Γκρατσι:Δεν ειμαι εις θεσιν να σας ειπω,Εξοχωτατε.Η Κυβερνησις μου δεν με ενημερωσε…Γνωριζω μονον οτι το τελεσιγραφο εκπνεει εις τας 6 το πρωι.
-Μεταξας:Εν τοιαυτη περιπτωσει η διακοινωσις αυτηαποτελει κηρυξιν πολεμου της Ιταλιας εναντιον της Ελλαδος.
-Οχι,Εξοχωτατε.Ειναι τελεσιγραφον…..

-Ισοδυναμον προς κηρυξιν πολεμου.
-Ασφαλως οχι,διοτι πιστευω οτι θα παρασχετε τας διευκολυνσεις,τας οποια ζητει η κυβερνησις μου.
-ΟΧΙ! Ουτε λογος δυναται να γινη περι ελευθερας διελευσεως.Ακομη ομως και αν υπετιθετο οτι θα εδιδα μια τοιαυτην διαταγην (την οποιαν δεν ειμαι διατεθειμενος να δωσω),ειναι τωρα τρεις το πρωι.Πρεπει να ετοιμασθω,να κατεβω εις τας Αθηνας,να ξυπνησω τον Βασιλεα,να καλεσω τον Υπουργον των Στρατιωτικων και τον αρχηγον του Γενικου Επιτελειου,να θεσω εις κινησιν ολες τος στρατιωτικες τηλεγραφικες υπηρεσιες,ετσι που μια τετοια αποφασις να γινει γνωστη στα πλεον προκεχωρημενα τμηματα των συνορων.Ολα αυτα ειναι παρακτικως αδυνατα.Η Ιταλια,η οποια δε μας παρεχει καν τη δυνατοτητα να εκλεξωμε μεταξυ πολεμου και ειρηνης,κηρυσσει ουσιαστικως τον πολεμον εναντιον της Ελλαδος

Μεταξάς:Πολυ καλα λοιπον,εχομεν πολεμον.
“Με συνόδευσε στην έξοδο υπηρεσίας από την οποία είχα μπεί και όταν ήμασταν στο κατώφλι μου είπε:

“Vous etes le plus forts” (είσθε οι πιο ισχυροί). Με την σειρά μου δεν ήξερα τι να απαντήσω στα λόγια αυτά και στην βαθιά λύπη που τα δονούσε. Νομίζω δεν υπάρχει άνθρωπος στον κόσμο, ο οποίος μια τουλάχιστο φορά στην ζωή του, να μην αισθάνθηκε απέχθεια για το επάγγελμά του. Αν στη μακρά σταδιοδρομία μου στην υπηρεσία του κράτους υπήρξε ποτέ μια στιγμή κατά την οποία εμίσησα το δικό μου, μια στιγμή κατά την οποίαν το καθήκον του αξιώματος μου μου φάνηκε σταυρός και όχι μόνο θλιβερός, αλλά και ταπεινωτικός, η στιγμή αυτή ήταν όταν άκουσα εκείνα τα αποκαρδιωμένα λόγια που πρόφερε ο πρεσβύτης εκείνος, που είχε καταναλώσει ολόκληρη τη ζωή του αγωνιζόμενος και υποφέροντας για την χώρα του και που, και κατά την υπέρτατη εκείνη στιγμή, προτιμούσε να διαλέξει για την πατρίδα του το δρόμο της θυσίας και όχι το δρόμο της ατιμώσεως. Υποκλίθηκα μπροστά του με τον βαθύτερο σεβασμό και βγήκα από το σπίτι του”.

Ἀναμφισβήτητα τό ἔπος τοῦ 1940 ἀνήκει σέ ὅλους τους Ἕλληνες. Ὅλος ὁ λαός μας τότε ἑνωμένος μέ μία ψυχή, χωρίς κανένα δισταγμό, ὄρθωσε τό ἀνάστημά του στόν ὁρμητικό χείμαρρο τοῦ φασισμοῦ καί τοῦ ναζισμοῦ. Ἔτσι, ἀπό αὐτήν τήν τιτάνια μάχη, πού ξεκίνησε τή Δευτέρα 28 Ὀκτωβρίου 1940,

δέν θά ἦταν δυνατό νά ἀπουσιάζει ἡ Ἐκκλησία μας, ὁ ρόλος τῆς ὁποίας σήμερα μονίμως ἀγνοεῖται ἤ συστηματικά ἀποσιωπᾶται. Καί, ὅπως πάντοτε, ἔτσι καί τό 1940 ἔσπευσε νά καταγράψει μέ πράξεις ἡρωισμοῦ καί ἀντίστασης τήν ἀπροσκύνητη θέλησή της καί νά φανεῖ ἄλλη μία φορά ὁ φύλακας ἄγγελος τοῦ πονεμένου λαοῦ καί ὁ θύλακας τῆς σωτηρίας του.

Μέ τήν κήρυξη τοῦ πολέμου ἡ ἱερά Σύνοδος ὑπό τήν προεδρία τοῦ Ἀθηνῶν Χρυσάνθου ἐξέδωσε διάγγελμα πρός τόν λαό: «Ἡ Ἐκκλησία εὐλογεῖ τά ὅπλα τά ἱερά (*) καί πέποιθεν ὅτι τά τέκνα τῆς Πατρίδος εὐπειθῆ εἰς τό κέλευσμα Αὐτῆς καί τοῦ Θεοῦ, θά σπεύσωσιν ἐν μιᾷ ψυχῇ καί καρδίᾳ νά ἀγωνισθῶσιν ὑπέρ βωμῶν καί ἑστιῶν καί τῆς ἐλευθερίας καί τιμῆς, καί… θά προτιμήσωσι τόν ὡραῖον θάνατον ἀπό τήν ἄσχημον ζωήν τῆς δουλείας… Ἐπιρρίψωμεν ἐπί Κύριον τήν μέριμναν ἡμῶν…».

(*«Ν»: Σχήμα λόγου, που παραπέμπει στον όρκο των αρχαίων Αθηναίων εφήβων «ου καταισχυνώ όπλα τα ιερά…». Η Εκκλησία δεν ευλογεί τα όπλα, αλλά τους στρατιώτες ως ανθρώπους).

Τότε, χωρίς χρονοτριβή, ὀγδόντα τέσσερις κληρικοί ὅλων τῶν βαθμίδων ἐγκαταλείποντας τίς ἄλλες ἐπείγουσες ὑποχρεώσεις καί διακονίες τους σκαρφάλωσαν χωρίς ποτέ κάποιοι νά ἐπιστρέψουν στά βουνά τῆς Βορείου Ἠ πείρου, γιά νά ἐνισχύσουν τόν ἕλληνα στρατιώτη μέ τά πύρινα κηρύγματά τους, τήν ἐξομολόγηση, τή θεία Λειτουργία. Συμπορεύθηκαν μαζί του στή δόξα, μά καί στήν ὀδύνη καί στή θανή. Πόσες φορές δέν δρόσισαν τά φρυγμένα χείλη τῶν στρατιωτῶν, δέν σκούπισαν τά δάκρυα καί τόν ἱδρώτα τους, περιθάλποντας τούς ἥρωες, σάν νά ’ταν δικοί τους! Κι ἄλλοτε πάλι νεκροστόλισαν καί κήδευσαν τούς λιονταρόψυχους πού θυσιάστηκαν στό πεδίο τῆς μάχης.

Ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χρύσανθος (κατά κόσμον Χαρίλαος Φιλιππίδης, Γρατινή Ροδόπης, 1881 – Αθήνα, 28 Σεπτεμβρίου 1949) ήταν Έλληνας θεολόγος και ακαδημαϊκός (1940) και μία από τις μεγάλες μορφές της Ορθοδόξου Εκκλησίας των νεοτέρων χρόνων, Μητροπολίτης Τραπεζούντας (1913-1938) και Αρχιεπίσκοπος Αθηνών (1938-1940).

Κι ὅταν τόν Ἀπρίλιο τοῦ 1941 οἱ Γερμανοί μπῆκαν νικητές στήν Ἑλλάδα, πάλι ἡ Ἐκκλησία ἐπωμίσθηκε τό μεγάλο βάρος γιά τή διάσωση τοῦ λαοῦ. Πρῶτος σήκωσε τή σημαία τῆς Ἀντίστασης ὁ «ὑπέρτατος πνευματικός ἡγέτης» ὁ ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν Χρύσανθος. Ἀρνήθηκε νά συμμετάσχει στήν ἐπιτροπή παράδοσης τῆς πόλης τῶν Ἀθηνῶν ἀρνήθηκε νά τελέσει Δοξολογία στόν μητροπολιτικό ναό τῶν Ἀθηνῶν ἀρνήθηκε νά ὁρκίσει τήν κατοχική Κυβέρνηση Τσολάκογλου, μέ τίμημα τήν ἀπομάκρυνση ἀπό τόν θρόνο του.

Διάδοχός του ὁ «φιλόστοργος καί ἄκαμπτος πατριώτης» Δαμασκηνός ἀποδείχτηκε μεγάλη καί ἡγετική προσωπικότητα. Ἵδρυσε τόν Ἑλληνικό Ὀργανισμό Χριστιανικῆς Ἀλληλεγγύης (Ε.Ο.Χ.Α.) καί ἀπηύθυνε ἀγωνιώδεις ἐκκλήσεις στόν ἀνά τόν κόσμο Ἐρυθρό Σταυρό γιά ἀποστολή βοήθειας πρός τόν κακουχούμενο ἑλληνικό λαό.

Περιδιαβαίνοντας τά μονοπάτια τῆς ἱστορίας κλίνουμε εὐλαβικά τό γόνυ μπροστά στή μεγαλοσύνη τῶν Πατέρων μας: Ὁ θαρραλέος μητροπολίτης Ἰωαννίνων Σπυρίδων Βλάχος ἀπό τήν πρώτη στιγμή βρέθηκε στό Μέτωπο καί μπῆκε πρῶτος μαζί μέ τούς στρατιῶτες στό ἐλεύθερο Ἀργυροκάστρο. Ὁ μητροπολίτης Μυτιλήνης Ἰάκωβος ὁ Α’, ὅταν οἱ Γερμανοί εἰσῆλθαν στήν πόλη τῆς Μυτιλήνης, ἐνώπιον τοῦ ἀνώτατου γερμανοῦ στρατιωτικοῦ διοικητῆ δήλωσε τεταγμένος ἀπό τόν Θεό νά προστατεύει τό ποίμνιό του.

Ὁ μητροπολίτης Δημητριάδος Ἰωακείμ, μετά τούς βομβαρδισμούς πού ὑπέστη ὁ Βόλος μένει ἐκεῖ, συγκακουχούμενος μέ τόν λαό τοῦ Θεοῦ προσπαθώντας νά τόν ἐμπνεύσει.

Ὁ μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Γεννάδιος στήν ἀπαίτηση τοῦ στρατιωτικοῦ διοικητῆ νά τοῦ ὑποδείξει ὁμήρους προσῆλθε στή γερμανική Κομμαντατούρ μέ κάποιους ἱερεῖς καί δήλωσε: «Ἐμεῖς εἴμεθα οἱ ζητηθέντες ὅμηροι».

Παρόμοιο γεγονός συνέβη στη Ζάκυνθο: Μια-δυο μέρες πριν φτάσουν στη Ζάκυνθο, ο φρούραρχος Πάουλ Μπέρεντς κάλεσε στο γραφείο του τον μητροπολίτη Χρυσόστομο και τον δήμαρχο Λουκά Καρρέρ. «Έχετε 24 ώρες να μου παραδώσετε μια λίστα με τα ονόματα όλων των Εβραίων που ζουν εδώ και με τα περιουσιακά τους στοιχεία», τους προειδοποίησε. Εκείνοι, πράγματι, επέστρεψαν πριν λήξει η διορία με ένα φάκελο. Ο Μπέρεντς τον άνοιξε, αλλά στο χαρτί που περιείχε ήταν γραμμένα μόνο δύο ονόματα: τα δικά τους. «Αν πειράξετε αυτούς τους ανθρώπους, θα πάω μαζί τους και θα μοιραστώ τη μοίρα τους», του είπε στα Γερμανικά ο Χρυσόστομος, ο οποίος είχε σπουδάσει στο Μόναχο.

Ο Γέροντας Φιλόθεος Ζερβάκος (1884-1980) ήταν καλόγερος και ηγούμενος
της μονής Ζωοδόχου Πηγής Λογγοβάρδας Πάρου

«Ν»: Το τελευταίο θυμίζει την αυτοπροσφορά του αγίου γέροντα Φιλόθεου Ζερβάκου να εκτελεστεί από τους Γερμανούς, με την οποία έσωσε από την εκτέλεση ομήρους που είχαν συλλάβει οι κατακτητές στην Πάρο.

Πόσα ἐπίσης χρωστᾶ τό Αἴγιο στόν ἀρχιμανδρίτη Κωνστάντιο Χρόνη (μετέπειτα Ἀλεξανδρουπόλεως), ὁ ὁποῖος τό ἔσωσε ἀπό ὁλοκληρωτική καταστροφή, ὅταν ὁ γερμανός στρατιωτικός διοικητής τό ἀπειλοῦσε μετά τίς σφαγές στά Καλάβρυτα.

Ὁ μετέπειτα μητροπολίτης Τρίκκης καί Σταγών Διονύσιος Χαραλάμπους, ἐνῶ βρισκόταν ἔγκλειστος στό στρατόπεδο συγκεντρώσεως τῶν Γερμανῶν «Π. Μελᾶ» στή Θεσσαλονίκη, τοῦ ἐξασφαλίσθηκε ἡ δυνατότητα νά ἐλευθερωθεῖ. Δέν τή δέχθηκε. Ἔμεινε μέ τούς συγκρατούμενούς του, γιά νά τούς ἐνισχύει. Ὁδηγήθηκε στό Ἄουσβιτς καί ἔφθασε «παραπλήσιον θανάτου».

Ὁ ἀρχιμανδρίτης Διονύσιος Παπανικολόπουλος, μετέπειτα μητροπολίτης Ἐδέσσης καί Πέλλης τή Μεγάλη Πέμπτη τοῦ 1941 μέ τά φλογερά του λόγια κατάφερε νά σώσει ἀπό τούς βομβαρδισμούς καί τόν ἐξευτελισμό τό ἱστορικό θωρηκτό «Ἀβέρωφ».

Ἀλλά καί «ἡ Ἐκκλησία τῆς Κρήτης», γράφει ὁ Στέφανος Μυλωνάκης «οὐδέποτε οὐδαμῶς ὑστέρησεν εἰς ἐκδηλώσεις πατριωτισμοῦ, θυσίας καί ὁλοκαυτωμάτων… Ἅπαντες… εὑρέθησαν ἀμέσως εἰς τάς ἐπάλξεις καί προμαχώνας τῆς προσφιλοῦς πατρίδος… Βλέπομεν καί πάλιν ἐπισκόπους τραυματιζομένους… φυλακιζομένους… τυφεκιζομένους πλήν οὐδέποτε ἐνδίδοντας ἤ ὑποχωροῦντας».

Στόν ἀγώνα ἀκόμη συμμετεῖχαν δυναμικά καί τά μοναστήρια μας, πού πάντοτε στάθηκαν οἱ κυματοθραῦστες τῶν βαρβαρικῶν ἐπιθέσεων. Κάποια καταστράφηκαν ἀπό τούς κατακτητές, ἄλλα λεηλατήθηκαν, πυρπολήθηκαν, ἀνατινάχθηκαν, πλήρωσαν βαρύ τόν φόρο τοῦ αἵματος. Ἰδιαιτέρως ἀναφέρουμε τά μοναστήρια τοῦ Ἁγίου Ὄρους, τῆς Ὕδρας, τῶν Ἁγίων Τεσσαράκοντα Μαρτύρων στή Σπάρτη, τῆς Δαμάστας στή Λαμία, τοῦ Μεγάλου Σπηλαίου καί τῆς Ἁγίας Λαύρας, τῆς Βελλᾶς στά Ἰωάννινα πού μετατράπηκε σέ Νοσοκομεῖο.

Ἀτελείωτο τό συναξάρι τῶν ἐθνομαρτύρων κληρικῶν μας, πού προμάχησαν γιά νά ἀναπνέουμε ἐμεῖς τόν ζείδωρο ἄνεμο τῆς ἐλευθερίας!

Γιά τίς τόσες ὅμως θυσίες καί τήν «κένωση» τήν ὁποία ὑπέστη ἡ Ἐκκλησία μας, χάριν τοῦ Γένους μας, δέχεται διαρκῶς ταπεινώσεις καί ἀμφισβητήσεις ἀπό ἐκείνους πού κατά λόγον δικαιοσύνης τῆς χρωστοῦν εὐγνωμοσύνη. Ἄς μᾶς συγχωρέσει ὁ Θεός γιά τήν ἀφροσύνη μας καί τά ὀλέθριά μας λάθη.

Ο Αυγουστίνος Καντιώτης (1907-2010) ήταν Έλληνας Ορθόδοξος επίσκοπος
που διετέλεσε Μητροπολίτης Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας από το 1967 έως και το 2000.

Προσθήκη «Ν»: Παρόμοια δράση ανέπτυξε ο μετέπειτα μητροπολίτης Φλωρίνης Αυγουστίνος Καντιώτης, ως ιεροκήρυκας.

1935: Γίνεται μοναχός και παίρνει το όνομα Αυγουστίνος. Χειροτονείται διάκονος από τον μητροπολίτη Ακαρνανίας Ιερόθεο.

1941: Μετατίθεται στη μητρόπολι Ιωαννίνων και υπηρετεί ως ιεροκήρυξ.

1941 (Χριστούγεννα): Μπροστά στούς Ιταλούς κατακτητάς και χοροστατούντος του μητροπολίτου Ιωαννίνων Σπυρίδωνος Βλάχου, μετέπειτα αρχιεπισκόπου Αθηνών, κηρύττει από τον άμβωνα πατριωτικά.

Οι Ιταλοί, ενωχλημένοι, εκδίδουν ένταλμα συλλήψεώς του. Ο δεσπότης, για να τον προστατεύση, δεν του επιτρέπει να κηρύττη. Τότε ο ιεροκήρυκας, βλέποντας ότι η παραμονή του στα Ιωάννινα περιττεύει, αφήνει εκεί τη μητέρα του και εν καιρώ χειμώνος φεύγει. Οι Ιταλοί σε έφοδο, που κάνουν στο σπίτι του, δεν τον βρίσκουν και συλλαμβάνουν τη γερόντισσα μητέρα του.

1942: Έρχεται στη Μακεδονία. Στα Γιαννιτσά μαθαίνει, από Έλληνα αστυνομικό, για το ένταλμα συλλήψεώς του που έχουν εκδώσει οι Ιταλοί.

1942: Στα Γιαννιτσά ο μητροπολίτης Εδέσσης και Πέλλης Παντελεήμων τον χειροτονεί πρεσβύτερο.

1942: Μετατίθεται στη μητρόπολι Θεσσαλονίκης και από κεί παίρνει διαδοχικές αποσπάσεις στο Κιλκίς, στη Βέροια, στην Έδεσσα και στη Φλώρινα.

Στη Φλώρινα ελέγχει από του άμβωνος το μητροπολίτη του Βασίλειο, διότι έμενε στην Αθήνα και πήγαινε εκεί μόνο τα Χριστούγεννα και το Πάσχα, ενώ η προπαγάνδα στην επισκοπή του ωργίαζε. Ο μητροπολίτης ενημερώνεται τηλεφωνικώς και του στέλνει την απόλυσί του τηλεγραφικώς.

Με την απομάκρυνσι όμως από τη Φλώρινα ο Θεός σώζει τον ιεροκήρυκα Αυγουστίνο από άλλο μεγαλύτερο κακό. Οι Γερμανοί κατακτηταί συλλαμβάνουν 10 πατριώτες και τους κρεμούν έξω από το χωριό Πρώτη – Φλωρίνης· θα ήταν μεταξύ των απαγχονισθέντων.

1943-1945: Μετατίθεται στην Κοζάνη. Ο επίσκοπος Κοζάνης Ιωακείμ Αποστολίδης έχει βγει στα βουνά. Τα χωριά καίγονται απο τους Γερμανούς και ο λαός καταφεύγει στην πόλι. Η πείνα και ο θάνατος παραμονεύουν. Ο ιεροκήρυκας Αυγουστίνος, τη δύσκολη εκείνη ώρα, εμφανίζεται ως άγγελος Θεού και σώζει την πόλι.

Κάνει συσσίτια, που φτάνουν μέχρι και 8.150 πιάτα την ημέρα. Είνε ένα θαύμα, που ο ίδιος το αποδίδει στον άγιο Νικόλαο, πολιούχο της Κοζάνης. Οι Γερμανοί πολλές φορές τον δικάζουν για να τον εκτελέσουν, ο Θεός όμως τον προστατεύει.

Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

H Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων (ΠΕΘ) για τις δηλώσεις του Υπουργού Παιδείας στη Βουλή, σχετικά με το μάθημα των Θρησκευτικών

Ο Υπουργός Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων κ. Νίκος Φίλης με γραπτή απάντησή του (Αρ. πρ. 163689/Φ1/160358εισ./15-10-2015), σε σχετική επερώτηση στη Βουλή που είχε υποβάλει ο βουλευτής των ΑΝΕΛ κ. Νίκος Νικολόπουλος (Αρ. πρ. 45/8-10-2015), αναφέρει μεταξύ άλλων τα εξής: “Για ιστορικούς λόγους το μάθημα των θρησκευτικών στη χώρα μας έχει ομολογιακό χαρακτήρα. Αυτό, συνιστά έναν αναχρονισμό που τον αντιλαμβάνονται και φωτισμένοι ιεράρχες και θεολόγοι. Είναι αναγκαία η αναμόρφωση των Θρησκευτικών ώστε να γίνει μάθημα θρησκειολογίας, γνώσης των θρησκειών με την ιδιαίτερη παρουσίαση του πολιτισμικού ρόλου της ορθοδοξίας στη χώρα μας”.

Με αφορμή την παραπάνω απάντηση του κ. Υπουργού, η Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων οφείλει να δηλώσει τα εξής:

1. Ο Υπουργός Παιδείας και στον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών, κατά την επίσκεψη του στην Αρχιεπισκοπή (29/9/2015) και στην αντιπροσωπεία του ΔΣ της ΠΕΘ που τον επισκέφθηκε στο γραφείο του στο Υπουργείο Παιδείας (9/10/2015), δεσμεύτηκε, υπογραμμίζοντας με έμφαση, ότι δεν θα προβεί σε μονομερείς νομοθετικές ρυθμίσεις, όσον αφορά στα θέματα που απασχολούν τον κλάδο των Θεολόγων και το μάθημα των Θρησκευτικών και ότι θα προηγηθεί γόνιμος διάλογος με την Εκκλησία και την Πανελλήνια Ένωση των Θεολόγων. Η παραπάνω όμως γραπτή δήλωση του κ. Υπουργού στην απάντησή του στον ερωτώντα βουλευτή κ. Νίκο Νικολόπουλο, τείνει να προκαταλάβει το αποτέλεσμα του υπεσχημένου διαλόγου και στην ουσία να τον καταστήσει ως ένα προσχηματικό τέχνασμα για την επιβολή τετελεσμένων και προαποφασισμένων.

Φρονούμε ότι η παραπάνω δήλωση του Υπουργού δεν απηχεί πλήρως τις θέσεις του για το μάθημα των Θρησκευτικών και τον κλάδο των Θεολόγων καθηγητών και αναμένουμε την πρόσκληση του Υπουργείου Παιδείας για τη συμμετοχή μας ως ΠΕΘ, σε επίσημο διάλογο με όλους τους θεσμικούς φορείς, για να συζητηθούν τα θέματα του κλάδου μας.

2. Θεωρούμε ότι είναι προσβλητικό και υποτιμητικό για την Ορθόδοξη Εκκλησία και τον κλάδο των Θεολόγων αλλά και μέγα επιστημονικό και παιδαγωγικό ολίσθημα να κακοχαρακτηρίζεται από τον Υπουργό Παιδείας της Ελλάδας και των Ελλήνων, το ορθόδοξο μάθημα των Θρησκευτικών, ως ομολογιακό και αναχρονιστικό. Κατά τον ίδιο τρόπο θεωρούμε ότι θα ήταν επίσης μέγα ολίσθημα, αν ο κ. Υπουργός κακοχαρακτήριζε με τους ίδιους όρους είτε το θρησκευτικό μάθημα του Κορανίου, που απευθύνεται στους Μουσουλμάνους μαθητές της Θράκης είτε το ιουδαϊκό μάθημα, που απευθύνεται στους Εβραίους μαθητές της Εβραϊκής Κοινότητας.

3. Δοθείσης της ευκαιρίας, η ΠΕΘ τονίζει προς κάθε κατεύθυνση ότι θρησκειολογία σημαίνει στην ουσία κατάργηση της ορθόδοξης χριστιανικής αγωγής για τους έλληνες μαθητές. Στο πλαίσιο αυτό επισημαίνεται υπεύθυνα, θεολογικά και επιστημονικά ότι στόχος ενός τέτοιου πολυθρησκειακού μαθήματος είναι η μετατροπή των ελλήνων μαθητών, από ορθόδοξοι που είναι μέχρι σήμερα, σε άθεους ή ουδέτερους άθρησκους, γεγονός που δεν προσιδιάζει με το έργο του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας και, φυσικά, θα βρει και την Ένωσή μας και πιστεύουμε και όλους σχεδόν τους έλληνες γονείς των μαθητών εκ διαμέτρου αντίθετους.

Από το Γραφείο Τύπου της ΠΕΘ

http://www.petheol.gr

Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

H Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων (ΠΕΘ) για τις θέσεις του «ΚΑΙΡΟΥ» σχετικά με το μάθημα των Θρησκευτικών

Με αφορμή τη συνέντευξη τύπου που διοργάνωσε ο αντι-Θεολογικός Σύνδεσμος «ΚΑΙΡΟΣ» (21/10/2015), για να προπαγανδίσει τα Προγράμματα Σπουδών που έχουν συντάξει μέλη του και να συστήσει στον Υπουργό Παιδείας την άμεση εφαρμογή τους, η Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων οφείλει να δηλώσει τα παρακάτω:

1. Τα παραπάνω Προγράμματα Σπουδών που διαφημίζονται από τους εμπνευστές τους, ως η πεμπτουσία της διδακτικής διαδικασίας, τα έχει απορρίψει με άπειρα επιστημονικά, θεολογικά και παιδαγωγικά επιχειρήματα, σύμπασα η θεολογική, η παιδαγωγική και εκκλησιαστική κοινότητα ως ακατάλληλα για μαθητές, διότι διδάσκουν ένα θρησκευτικό συγκρητισμό που οδηγεί τα παιδιά στη θρησκευτική σύγχυση και στον μηδενισμό.

2. Ο Θεολογικός Σύνδεσμος «ΚΑΙΡΟΣ», πέρα από την ξενόφερτη οντολογική του υπόσταση, αποτελείται από μια ολιγομελή ομάδα Θεολόγων, η οποία, ενεργώντας προβοκατόρικα, διασπά το σώμα των Θεολόγων, διασύροντας, υποτιμώντας και κατασυκοφαντώντας το ορθόδοξο μάθημα που, μέσα στις τόσες δυσκολίες των καιρών, διδάσκουν οι χιλιάδες Θεολόγοι της χώρας με τον πλέον σύγχρονο, από πλευράς διδακτικής και παιδαγωγικής, τρόπο. Τα μέλη του εν λόγω αντι-συλλόγου «Ο ΚΑΙΡΟΣ», σε συνεργασία με στελέχη του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, αν και είναι συνάδελφοι Θεολόγοι, επιτίθενται εδώ και 4-5 χρόνια στο μάθημα των Θρησκευτικών και το χαρακτηρίζουν σκόπιμα, παραπλανητικά και με στόχο την έγκριση νέων ΕΣΠΑ, ως μονοφωνικό, κατηχητικό και ομολογιακό, ενώ στην πραγματικότητα, όπως πολύ καλά γνωρίζουμε όλοι οι μάχιμοι Θεολόγοι, δεν είναι τέτοιο, καθώς στην ύλη του περιλαμβάνει και τη διδασκαλία των άλλων θρησκειών. Με τα ψεύτικα και συκοφαντικά αυτά συνθήματα, ευελπιστούν να επηρεάζουν τα ΜΜΕ και την κοινή γνώμη και να διευκολύνουν το στόχο τους, δηλαδή να ανοίξει το Υπουργείο Παιδείας το δρόμο για την εκπόνηση νέων έργων ΕΣΠΑ για το μάθημα των Θρησκευτικών (συγγραφή νέων βιβλίων, επιμορφώσεων κ.ά.) και φυσικά με τη δική τους συμμετοχή σε όλα αυτά με ό, τι συνεπάγεται αυτό.

3. Οι ύποπτες μεθοδεύσεις και συνεργασίες ορισμένων και οι άδικες επιθέσεις που επιχειρούν εναντίον των μάχιμων Θεολόγων της χώρας, χαρακτηρίζοντάς τους «οπισθροδομικούς», «ομολογιακούς» και «κατηχητικούς», καταπατώντας κάθε έννοια επιστημονικής και παιδαγωγικής δεοντολογίας με σκοπό να περάσουν ετσιθελικά, παρά τη θέληση της συντριπτικής πλειοψηφίας των Θεολόγων, τα ξενόφερτα, αντορθόδοξα και νεοταξικής υφής πολυθρησκειακά μοντέλα διδασκαλίας για το μάθημα των Θρησκευτικών που εισήγαγε η τ. Υπουργός Παιδείας κ. Άννα Διαμαντοπούλου, δεν θα περάσουν.

Από το Γραφείο Τύπου της ΠΕΘ

http://www.petheol.gr

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνάντηση αντιπροσωπείας του ΔΣ της Πανελληνίου Ενώσεως Θεολόγων (ΠΕΘ)

με τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων κ. Νικόλαο Φίλη

Την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2015, αντιπροσωπεία της ΠΕΘ, αποτελούμενη από τον Δρ Θεολογίας κ. Κωνσταντίνο Σπαλιώρα, Πρόεδρο του ΔΣ της ΠΕΘ, τον κ. Παναγιώτη Τσαγκάρη, ΜΑ Θεολογίας, Γενικό Γραμματέα του ΔΣ της ΠΕΘ, τον Δρ Θεολογίας κ. Ευάγγελο Πονηρό, Κοσμήτορα της ΠΕΘ και  τη Δρ Θεολογίας κ. Ιωάννα Κομνηνού, μέλος της Επιτροπής Παιδείας της ΠΕΘ,  συναντήθηκε, με τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων κ. Νικόλαο Φίλη στο Γραφείο του στο Υπουργείο.

Ο Υπουργός δέχτηκε με χαρά τα μέλη του ΔΣ της ΠΕΘ και εκείνα, με τη σειρά τους, του ευχήθηκαν, εκ μέρους των θεολόγων της χώρας, επιτυχή, γόνιμη και δημιουργική θητεία στο Υπουργείο του.

Στη συζήτηση που ακολούθησε, τα μέλη του ΔΣ της ΠΕΘ εξέθεσαν στον Υπουργό, τις εκκρεμότητες γύρω από το μάθημα των Θρησκευτικών και τα θέματα που αντιμετωπίζει ο κλάδος των Θεολόγων, καταθέτοντάς του πλήρες και τεκμηριωμένο υπόμνημα με τις θέσεις, τα αιτήματα και τις προτάσεις της ΠΕΘ προς το Υπουργείο Παιδείας.

Ο Υπουργός, αφού άκουσε με ενδιαφέρον τις τοποθετήσεις όλων των μελών της αντιπροσωπείας της ΠΕΘ, τοποθετήθηκε εκτενώς επ’ αυτών, υπογραμμίζοντας με έμφαση ότι δεν θα προβεί σε μονομερείς νομοθετικές ρυθμίσεις, όσον αφορά  στα θέματα που απασχολούν τον κλάδο των Θεολόγων, αλλά θα προηγηθεί γόνιμος διάλογος με την Εκκλησία και την Πανελλήνια Ένωση των Θεολόγων.

Τα μέλη του ΔΣ της ΠΕΘ ευχαρίστησαν τον Υπουργό τόσο για την ουσιαστική αυτή συνάντηση που είχε μαζί τους, όσο και για την ειλικρινή διάθεσή του να συμβάλει στη διευθέτηση των προβλημάτων που αφορούν στο μάθημα των Θρησκευτικών σε σχέση με την ανάπτυξη της θρησκευτικής συνειδήσεως των μαθητών της χώρας, όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα.

Αθήνα, 9 Οκτωβρίου 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνάντηση αντιπροσωπείας του ΔΣ της ΠΕΘ  με την Αναπληρώτρια Υπουργό Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων, κ. Σία Αναγνωστοπούλου,

και τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου, κ. Δημήτριο Χασάπη

Την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2015, αντιπροσωπεία της ΠΕΘ αποτελούμενη από τον Δρ Θεολογίας κ. Κωνσταντίνο Σπαλιώρα, Πρόεδρο του ΔΣ της ΠΕΘ, τον κ. Παναγιώτη Τσαγκάρη, ΜΑ Θεολογίας, Γενικό Γραμματέα του ΔΣ της ΠΕΘ, τον  Δρ Θεολογίας κ. Ευάγγελο Πονηρό, Κοσμήτορα της ΠΕΘ και  τη Δρ Θεολογίας κ. Ιωάννα Κομνηνού, μέλος της Επιτροπής Παιδείας της ΠΕΘ,  συναντήθηκε, με την Αναπλ. Υπουργό Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων, κ. Σία Αναγνωστοπούλου στο Γραφείο της στο Υπουργείο. Στη συνάντηση παραβρέθηκε και ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου, κ. Δημήτριος Χασάπης.

Η Αναπλ. Υπουργός δέχτηκε με χαρά τους εκπροσώπους της ΠΕΘ και εκείνοι, με τη σειρά τους, της ευχήθηκαν επιτυχή, γόνιμη και δημιουργική θητεία στη νέα της θέση στο Υπουργείο.

Στη συζήτηση που ακολούθησε, τα μέλη του ΔΣ της ΠΕΘ εξέθεσαν στην Αναπλ. Υπουργό, τις εκκρεμότητες γύρω από το μάθημα των Θρησκευτικών και τα θέματα που αντιμετωπίζει ο κλάδος των Θεολόγων, καταθέτοντάς της πλήρες και τεκμηριωμένο υπόμνημα με τις θέσεις, τα αιτήματα και τις προτάσεις της ΠΕΘ προς το Υπουργείο Παιδείας.

Η Αναπλ. Υπουργός, αφού άκουσε τις απόψεις των μελών της ΠΕΘ, αναφέρθηκε στα δημοσιεύματα που είχαν προκαλέσει αναστάτωση για το ζήτημα των απαλλαγών από το μάθημα των Θρησκευτικών, τονίζοντας ότι επρόκειτο για μια απάντηση σε ένα τηλεφώνημα γονέα σε εκπομπή και ότι δεν αφορούσε προγραμματισμένες δηλώσεις του Υπουργείου. Επίσης, αναφέρθηκε στην εξέλιξη του ζητήματος των απαλλαγών από το 2008 και μετά, υπογραμμίζοντας ότι η κατάσταση που προβληματίζει τους Θεολόγους έχει δημιουργηθεί από προηγούμενες Υπουργικές Αποφάσεις. Στη συνέχεια, αφού αναφέρθηκε στα καθήκοντά της, που δεν αφορούν στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση διευκρίνισε ότι η ηγεσία του Υπουργείου είναι έτοιμη για έναν εποικοδομητικό διάλογο που θα αφορά όλα τα ζητήματα του κλάδου των Θεολόγων.

Τα μέλη του ΔΣ της ΠΕΘ ευχαρίστησαν την κ. Αναπλ. Υπουργό για το θετικό κλίμα μέσα στο οποίο διεξήχθη η συζήτηση.

Τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου π. Γεωργίου Δ. Μεταλληνοῦ  

ΚΑΤΑ τήν ἐλεύθερη περίοδο τοῦ ἐθνικοῦ μας βίου, πού συμπίπτει μέ τήν ἵδρυση (±1830) καί πορεία τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, γεννᾶται καί διαμορφώνεται ἡ καλλιεργούμενη, στούς κύκλους πολιτικῶν καί διανοουμένων κυρίως, (δῆθεν) ἀντίθεση Ἑλληνισμοῦ καί Ὀρθοδοξίας. Ὁ Στρατηγός Ἰωάννης Μακρυγιάννης προσφέρει σαφῆ μαρτυρία Ἑλληνορθοδόξου φρονήματος.

* * *

1. Οἱ ἐπιχειρούμενες συνήθως προσεγγίσεις τοῦ προσώπου καὶ τοῦ ἔργου τοῦ Στρατηγοῦ Μακρυγιάννη ἀπὸ τοὺς κάθε εἴδους ἐρευνητές του (ἱστορικούς, πολιτειολόγους, κοινωνιολόγους, φιλοσόφους κ.λπ.) διακρίνονται γιὰ τὴν ἀντιφατικότητά τους. Γιατί ποικίλλουν οἱ ἀφετηριακὲς ἰδεολογικὲς τοποθετήσεις τῶν ἐρευνητῶν καὶ κάθε φορὰ Μακρυγιάννης θεωρεῖται μέσα ἀπὸ διαφορετικὸ ἰδεολογικὸ πρίσμα. Καὶ εἶναι γεγονὸς ὅτι ἔχει ἐπανειλημμένα δεινοπαθήσει, διότι δὲν εἶναι λίγοι ἐκεῖνοι ποὺ ἐπιχειροῦν νὰ «χρησιμοποιήσουν» τὰ κείμενα τοῦ Μακρυγιάννη, γιὰ νὰ στηρίξουν –καὶ σ’ αὐτόν– τὸ ἰδεολογικό τους «πιστεύω».

Τὸ φοβερότερο σ’ αὐτὲς τὶς περιπτώσεις εἶναι ὁ τεμαχισμὸς τοῦ Μακρυγιάννη, ὅταν λείπουν τὰ κατάλληλα κλειδιὰ ἑρμηνείας του, καὶ τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἀναζητηθοῦν στὰ ἴδια τὰ κείμενά του. Γι’ αὐτὸ προκύπτει ὁ Μακρυγιάννης τῶν συντηρητικῶν, ὁ Μακρυγιάννης τῶν προοδευτικῶν καὶ ἐνίοτε καὶ ἕνας «τρελλός» Μακρυγιάννης, ὅλων ἐκείνων ποὺ θέλουν νὰ ἀπαλλαγοῦν ἀπὸ τὴν ἐνοχλητικὴ «θρησκοληψία» του, δηλαδὴ τὴ ρωμαίϊκη εὐσέβειά του.

Χωρὶς νὰ διεκδικῶ τὸ ἀλάθητο, πιστεύω ἀμετακίνητα ὅτι στὸν Μακρυγιάννη διακρίνουμε μιάν ἑνιαία στάση ζωῆς σὲ μία ἀδιατάρακτη διαχρονία. Ἔτσι, οἱ διακριβώσεις καὶ τοποθετήσεις του στὴ σύγχρονή του πραγματικότητα μπο- ροῦν –καὶ πρέπει– νὰ ἐλέγχονται ἐπιστημονικά, καὶ εἶναι εὔλογο νὰ διαπιστώνονται ἐνίοτε ἀδυναμίες καὶ ἀστοχίες ἢ ἀνεπάρκειες, ποτὲ ὅμως ἠθελημένες παραποιήσεις καὶ διαστρεβλώσεις. Ὅλα αὐτὰ εἶναι φυσικὰ καὶ νόμιμα, διότι ὁ Στρατηγὸς ἔχει τὸ δικό του ἑρμηνευτικὸ πρίσμα. Ἡ προσωπικότητά του ὅμως μένει ἑνιαία καὶ σταθερὰ προσανατολισμένη στὴν παράδοση τοῦ Γένους καὶ σύνολη τὴν ἰδεολογία του.

Πατρίς-Θρησκεία

2. Ὁ ἰδεολογικὸς κόσμος τοῦ Μακρυγιάννη συνοψίζεται καὶ ἐκφράζεται μὲ δύο παράλληλες ἔννοιες, ποὺ σ’ ὅλο τὸ ἔργο του συνυπάρχουν ἀδιαίρετα, τὴν Πατρίδα καὶ τὴ Θρησκεία. Οἱ δύο αὐτὲς θεμελιακὲς ἔννοιες εἶναι ἡ συνισταμένη τῆς ὑποστάσεώς του, ὅπως καὶ κάθε Ρωμηοῦ (Ἑλληνορθοδόξου). Γιὰ τὸν Μακρυγιάννη, καὶ τὸν ἄνθρωπο ποὺ αὐτὸς νοεῖ ὡς Ἕλληνα, πατρίδα καὶ θρησκεία «εἶναι τὸ πᾶν». Αὐτὸ σημαίνει πὼς δὲν ἀποτελοῦν δύο ἀπὸ τὰ διάφορα στοιχεῖα τῆς ἑλληνικῆς ταυτότητας, ἀλλὰ τὴν ἴδια τὴν ταυτότητα καὶ ὕπαρξη τοῦ Ρωμηοῦ. Ποιὸ εἶναι ὅμως τὸ ἰδεολογικὸ φορτίο τῶν ἐννοιῶν αὐτῶν στὴ συνείδηση τοῦ Μακρυγιάννη.

Θρησκεία: Εἶναι ἡ Ὀρθοδοξία, ἡ «ἐνυπόστατος πίστις» τῶν Πατέρων καὶ Ἁγίων τοῦ Γένους μὲ ὅλες τὶς ἡσυχαστικὲς πρακτικές της (ἄσκηση-μετάνοια- πνευματικὸ ἀγώνα γιὰ σωτηρία/θέωση). Εἶναι ἡ παράδοση τοῦ εὐσεβοῦς ἑλληνικοῦ λαοῦ. Οἱ ἐκκλησίες καὶ τὰ μοναστήρια εἶναι οἱ χῶροι πραγματώσεως τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ συνάμα διαμορφώσεως τοῦ ἀνθρώπου τοῦ Μακρυγιάννη, τοῦ «χριστιανοῦ ρωμηοῦ», ὅπως θἄλεγε ὁ φαναριώτης λόγιος τοῦ διαφωτισμοῦ, Δημητράκης Καταρτζῆς. Ἕνα ἰδιαίτερο χαρακτηριστικό τῆς θρησκευτικῆς συνείδησης τοῦ Μακρυγιάννη εἶναι ἡ ἀνεξιθρησκία του. Αἴτημά του ἀμετακίνητο εἶναι, κάθε ἄνθρωπος νὰ μπορεῖ ἐλεύθερα νὰ λατρεύει τὸν Θεὸ σύμφωνα μὲ τὴ θρησκεία του. Ἕνα αἴτημα, ποὺ σκανδαλίζει τοὺς συντηρητικοὺς τῆς θρησκείας καὶ παρασύρει σὲ παρερμηνεῖες ὅσους ἀπορρίπτουν τὸ θρησκευτικὸ κλίμα τοῦ Στρατηγοῦ. Ὡς πατερικὰ ὅμως ὀρθόδοξος ὁ Μακρυγιάννης δέχεται τὴν ἐλευθερία τοῦ ἀνθρωπίνου προσώπου καὶ δὲν μπορεῖ νὰ ἀνεχθεῖ τὴν ὁποι- αδήποτε ἀναίρεσή της. Ἡ θρησκεία γι’ αὐτὸν δὲν εἶναι μία (ἐπι- βαλλόμενη) ἰδεολογία, ἀλλὰ ἐνέργεια ἐλευθερίας, ἐλεύθερη δηλαδή προσωπική ἐπιλογή. Εἴ τις θέλει…

Ἀντιμάχεται τήν αἵρεσιν

Ἐνῷ ὅμως εἶναι τόσο θετικὸς καὶ ἀνοικτὸς στὴ θρησκευτικὴ ἐλευθερία, μὲ ἀνυποχώρητο πάθος ἀντιμάχεται τὴν αἵρεση, τὴ νόθευση τῆς ὀρθόδοξης παράδοσης, ἡ ὁποία εἶναι τὸ πρωταρχικὸ συστατικό τῆς συνειδήσεως τοῦ Γένους. Δὲν μπορεῖ νὰ ἀνεχθεῖ τὸν «ἀρχίθρησκο» (ἱδρυτὴ ἄλλης θρησκείας) Καΐρη, ὅπως καὶ ἐκείνους τοὺς Ἕλληνες, ποὺ ὑποδουλώνουν τὸ φρόνημά τους στὴν ἑτεροδοξία τῶν δυτικῶν μισσιοναρίων (σήμερα θὰ λέγαμε: στὴν ἀθεΐα τοῦ δυτικοῦ ἢ ἀνατολικοῦ ἰμπεριαλισμοῦ). Ὅλοι αὐτοὶ γιὰ τὸν Μακρυγιάννη εἶναι αὐτόχρημα ἐχθροί τοῦ Γένους. Ἡ θρησκεία σώζει τὸν ἑλληνορθόδοξο πολιτισμὸ ὡς τρόπο ζωῆς καὶ διαφοροποιεῖ τὸ Γένος ἀπὸ τὴ Φραγκιὰ καὶ τὴν Τουρκιά.

Ἡ Πατρίδα τοῦ Μακρυγιάννη εἶναι ὁ χῶρος πραγμάτωσης τῆς θρησκείας του, τῆς Ὀρθοδοξίας. Καὶ γι’ αὐτὸ πρέπει νὰ εἶναι ἐλεύθερη. Γιὰ νὰ αὐτοπραγματώνεται ὁ ὀρθόδοξος Ἕλλην καὶ ὁ πολιτισμός του. Ἡ πατρίδα μόνο ὡς κοινωνία δικαιοσύνης, ἰσοτιμίας καὶ (ρωμαίικης) δημοκρατίας μπορεῖ νὰ νοηθεῖ. Καὶ αὐτὸ εἶναι δυνατὸ μέσα στὴ Χάρη τοῦ Θεοῦ. «Χωρὶς ἀρετὴ καὶ θρησκεία δὲν σχηματίζεται κοινωνία, οὔτε βασίλειον» (Ἀπομνημονεύματα). Ἂν ἡ ἑλληνικὴ πατρίδα ἀποδεσμευθεῖ ἀπὸ τὴν παραδοσιακὴ θρησκεία, ἀλλοτριώνεται. Ὁ στόχος ὅλων τῶν ἐθνικῶν ἀγώνων εἶναι «νὰ ἐλευθερωθῆ μὲ τὴ δύναμη τοῦ Θεοῦ ἡ πατρική μας γῆ καὶ νὰ δοξασθῆ τ’ ὄνομά Του καὶ νὰ λαμπρυνθῆ ὁ σταυρὸς τῆς ὀρθοδοξίας» (Ἀπομν.). Αὐτὸ εἶναι τὸ πλαίσιο, στὸ ὁποῖο κινεῖται ὁ μεγαλοϊδεατισμὸς τοῦ Μακρυγιάννη, ποὺ εἶναι καθαρὰ ρωμαίικος.Ἀμετακίνητος πόλος εἶναι ἡ Πόλη καὶ μαζί της ἡ Ρωμηοσύνη, ἡ οἰκουμενικότητα τῆς ἑλληνορθόδοξης Ρωμανίας.

Θά ἔλεγε τά ἴδια ἀκριβῶς καί σήμερα

Μιλώντας γιὰ τὴν Πατρίδα ὁ Μακρυγιάννης ἐκστασιάζεται, γίνεται λυρικὸς καὶ γεμίζουν δάκρυα τὰ μάτια καὶ ἡ καρδιά του: «Ἄχ, πατρίδα μου, δὲ θὰ σ’ ἀφήσουν ζωντανή…καὶ κιντυνεύεις…εἶσαι ἐς τὸν γκρεμὸν νὰ τζακιστῆς, νὰ χαθῆς…», «Καημένη πατρίδα, δὲν θὰ σωθοῦνε τὰ δεινά σου… καὶ εἶμαι δυστυχής, καὶ κλαίγω καὶ τὴν δυστυχισμένη μου πατρίδα» (Ἀπομν.). Εἶναι ὁρκισμένος «πατριδοφύλακας» – καὶ αὐτὸ τοῦ τὸ ἀναγνωρίζουν ὅλοι. Ἄν ζοῦσε σήμερα τά ἴδια θά ἔλεγε.

3. Ἔτσι ἐξηγεῖται ἡ κριτικὴ ἀποστασιοποίηση καὶ ἡ ἀνελέητη πολεμική τοῦ Μακρυγιάννη γιὰ διάφορα ὑπεροχικὰ πρόσωπα. Πολεμεῖ τὸν βασιλέα Ὄθωνα, ὄχι ὅμως γιατί ὑποτάσσεται σὲ κάποια δυτικὴ ἔννοια δημοκρατίας – φραντσέζικου λ.χ. τύπου. Ἡ δημοκρατία τοῦ Μακρυγιάννη εἶναι ρωμαίικη καὶ διασφαλίζεται μέσα στὸ ἐκκλησιαστικὸ σῶμα ὡς ἰσοτιμία καὶ ὁμοτιμία, ὡς πιστότητα ἀρχόντων καὶ ἀρχομένων στὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ, ὡς ἐν Χριστῷ ἑνότητα καὶ ἀγαπητικὴ ἀλληλοπεριχώρηση τῶν προσώπων. Γιὰ τὶς ξενόφερτες ἔννοιες δημοκρατίας θὰ πεῖ: «αὐτὸ τὸ σύστημα τῆς δημοκρατίας δὲν τὸ θέλομεν οἱ τίμιοι ἄνθρωποι» (Ἀπομν.). Πολεμεῖ τὸν Ὄθωνα, ὅταν συντρέχει στὴν ἀλλοίωση τῆς παράδοσης. Ἐδῶ ἐντάσσεται ἡ μάχη του στὴ Βουλὴ γιὰ τὸ ἄρθρο 40 τοῦ Συντάγματος (αἴτημα ὀρθοδόξου διαδόχου). Τὸ ἴδιο μένει ἔξω ἀπὸ κάθε μισαλλοδοξία καὶ ἔχει τὰ ἴδια κίνητρα ἡ ἀντίθεσή του ἀπέναντι στὸν «παπιστὴ» Κωλέττη καὶ τοὺς δυτικόφρονες, μὲ πρῶτο τὸν Καΐρη, γιατί ὡς ἡγεσία (πολιτικὴ καὶ πνευματικὴ) ἀλλοιώνουν αὐτὴ τὴ σχέση πατρίδας καὶ θρησκείας καὶ ἀλλάζουν τὸ ρωμαίικο. Μὲ τὴ δράση τους διακόπτεται ἡ συνέχεια τοῦ Γένους. Ὅλος ὁ ἀγώνας τοῦ Μακρυγιάννη ἑστιαζόταν στὴν προσπάθεια νὰ ἐμποδίσει αὐτὴ τὴν ἀλλοτριωτικὴ διαδικασία, ποὺ ἐντάθηκε μὲ τὴν ἵδρυση τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Γι’ αὐτὸ χύνει «καυτερὰ δάκρυα», βλέποντας τὸν Κίννη (King) καὶ τοὺς ἀγγλοαμερικανοὺς μισσιοναρίους νὰ θέλουν νὰ διαστρέψουν τὸν Ἕλληνα καὶ νὰ τὸν ἐξευρωπαΐσουν.

Τόν ἐνδιέφερε ἡ ζωή τῆς Ὀρθοδοξίας –ἡ σωτηρία τοῦ Γένους

Ἡ ἀγωνία τοῦ Μακρυγιάννη ἦταν νὰ περιφρουρήσει τὴ ζωὴ τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ νὰ σώσει τὴ συνέχεια τοῦ Γένους. Εἶχε δὲ καθαρὴ συνείδηση τῆς συνέχειας τοῦ ἑλληνισμοῦ. Καὶ εἶναι στὸ σημεῖο αὐτὸ ποὺ συχνὰ παρεξηγεῖται. Ἀναφέρεται λ.χ. στοὺς ἀρχαίους, στὸ Λυκοῦργο, τὸ Σωκράτη, τὸν Πλάτωνα… Δὲν εἶναι ὅμως οὔτε οὐτοπικὸς ἀρχαιολάτρης, οὔτε ἀγνοεῖ τὴ θέση αὐτῶν τῶν ὀνομάτων στὴν ἱστορία μας. Ὁπωσδήποτε θὰ εἶχε δεῖ καὶ αὐτὸς ἀρχαίους σοφοὺς σὲ νάρθηκες Ἐκκλησιῶν μας. Τοὺς ἐπικαλεῖται, γιατί τοὺς θεωρεῖ συνεχῶς ζωντανούς, ὡς μάρτυρες τῆς συνέχειας τῆς πατρώας εὐσέβειας ποὺ ἀπειλεῖται στὶς ἡμέρες του. Τοὺς καλεῖ νὰ ἐλέγξουν τοὺς ἀπογόνους τους, ποὺ κινδυνεύουν νὰ χωρισθοῦν ἀπὸ τὴν ἀλήθεια ποὺ ἐκεῖνοι πόθησαν νὰ γνωρίσουν.

Ὁράματα καί θάματα

4. Οἱ δύο αὐτοὶ πόλοι –Πατρίδα καὶ Θρησκεία- συνθέτουν μιάν ἑνότητα ζωῆς. Ὁ κόσμος τοῦ Μακρυγιάννη δὲν εἶναι μιά δική του ἰδιορρυθμία. Εἶναι ὁ κόσμος τῆς πλατιᾶς λαϊκῆς βάσης στὴν πλειονότητά της. Καὶ τοῦτο φαίνεται ἀπὸ τὰ πρόσωπα, ποὺ σχετίζονται μαζί του. Μόνο οἱ μεγαλοαστοὶ, οἱ πολιτικοί καὶ οἱ διανοούμενοι εἶχαν ἤδη ἀρκετὰ ἀποστασιοποιηθεῖ καὶ ὑποταχθεῖ στὴν Εὐρώπη. Τὸ κλίμα, στὸ ὁποῖο αὐτὸς ζεῖ, εἶναι τὸ ἑνιαῖο πλαίσιο τῶν λαϊκῶν νοοτροπιῶν καὶ πρακτικῶν, ποὺ διέσωζε ἀκόμη τὴ συνέχειά του. Μία συνέχεια ποὺ θὰ ἐκταθεῖ μέχρι τὸν Παπαδιαμάντη καὶ τὸ δικό του κύκλο. Τὸ παρελθὸν μέσα σ’ αὐτὸ τὸ κλίμα ζοῦσε ὡς παρόν, ζωντανὸ καὶ πολυδύναμο. Γι’ αὐτὸ ἡ συγχρονία κρίνεται μὲ τὰ παραμόνιμα καὶ ἀμετάβλητα ὀρθόδοξα κριτήρια.

Νὰ γιατί μιλήσαμε γιὰ ἑνότητα προσώπου στὸ Μακρυγιάννη. Ὁ Μακρυγιάννης μένει πάντα ὁ ἴδιος. Ἂν εἶναι «τρελλὸς» στὰ «Ὁράματα καὶ θάματα», εἶναι τρελλὸς» καὶ στὰ «Ἀπομνημονεύματα». Ἀπὸ ἐκεῖ ἄλλωστε προέρχεται μεγάλο μέρος τοῦ πρώτου βιβλίου. Ὁ Μακρυγιάννης τῶν Ὁραμάτων εἶναι καὶ ὁ Μακρυγιάννης τῶν Ἀπομνημονευμάτων. Εἶναι τὸ ἴδιο ἑνιαῖο καὶ ἀδιάτμητο πρόσωπο. Δύο ὄψεις ἀλληλοσυμπληρούμενες τῆς ἴδιας κοινωνικῆς καὶ πολιτισμικῆς διάρκειας. Ὅταν θεωροῦνται ἀποσπασματικὰ ἢ ἀπομονώνονται κάποιες ὄψεις του, τότε χάνεται ὁ ὅλος Μακρυγιάννης καὶ προβάλλεται ἕνας νόθος- ἀνύπαρκτος – Μακρυγιάννης. Μία καρικατούρα, ποὺ ἐμεῖς ἔχουμε φτιάξει.

5. Ἡ ἑνότητα αὐτὴ Πατρίδας καὶ Θρησκείας, στὴ ρωμαίικη ἐκδοχή της, ἀναδύεται δυναμικὰ ἰδιαίτερα στὸ βιβλίο του, τὰ «Ὁράματα καὶ θάματα». Τὸ βιβλίο αὐτὸ συνδέεται ἄμεσα μὲ τοὺς εὐρύτερους μεγα- λοϊδεατικοὺς ὁραματισμούς του. Μία νέα ἀνάγνωσή του μὲ ὁδήγησε ἐνωρίς σὲ ὁρισμένα συμπεράσματα, ποὺ δίνουν κάποιο κλειδὶ γιὰ μία ἄμεση ἑρμηνευτικὴ προσέγγισή τους, ποὺ παρὰ τὶς ὁποιεσδήποτε ἀντιρρήσεις – ποὺ ὁπωσδήποτε θὰ ὑπάρχουν – ἐπιβεβαιώνουν ὅσα εἰπώθηκαν παραπάνω. Στὰ «Ο-Θ» διαπιστώνει κανείς, ὅτι:

α) Τὸ θρησκευτικονηπτικὸ στοιχεῖο συνδέεται ἄμεσα μὲ τὴν πολιτικὴ σκοπιμότητα καὶ τὸν πατριωτισμό.

β) Ἐκφράζεται ἕνας ὑπέροχος πολιτικὸς ὁραματισμὸς τοῦ Μα- κρυγιάννη, ποὺ τελεῖ ὑπὸ τὴν ἔμπνευση τῶν λαϊκῶν χρησμολογιῶν τῆς ἐποχῆς καὶ δίνει μίαν ἄλλη πολὺ προσωπικὴ διάσταση στὴν ἰδεολογία τοῦ ἁγνοῦ Στρατηγοῦ.

Στὴ συνάφεια ὅμως αὐτὴ εἶναι ἀναγκαία μία διευκρίνιση. Σ’ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς δουλείας ἡ συνείδηση τοῦ Γένους ἀρδεύεται μὲ χρησμολογικὰ καὶ ἀποκαλυπτικὰ κείμενα, ποὺ μιλοῦν γιὰ τὴν ἱστορική του πορεία καὶ τὸ μέλλον του. Αὐτὸ συνεχίζεται ἐντονότερα τὸ 19ο αἰώνα, ποὺ οἱ ἱστορικὲς συγκυρίες ἐπιταχύνονται. Τὰ κείμενα αὐτά, θρησκευτικὰ στὴν ἀρχή, παίρνουν μετὰ καθαρὸ πολιτικὸ χαρακτήρα καὶ ἐκφράζουν μία συγκεκριμένη πολιτικὴ ἰδεολογία: ἐπικείμενη πτώ- ση τοῦ Ἰσλάμ, ἀνάγκη πνευματικῆς ἀνανέωσης τῶν Χριστιανῶν καὶ ἐξαγγελία ἀναστάσεως τοῦ Χριστιανικοῦ (ὀρθοδόξου) βασιλείου, δηλαδὴ τοῦ «ρωμαίικου». Σ’ ὅλο αὐτὸ τὸ προφητικὸ πλέγμα κυριαρχεῖ μιά μορφή: ὁ θρυλικὸς βασιλέας Ἰωάννης, πρόσωπο μεσσιανικό, μὲ δραστηριότητες ὅμως ἐνδοκοσμικοῦ χαρακτήρα. Θὰ ἀναστήσει τὸ ρωμαίικο, μὲ κέντρο τὴν Πόλη.Πόσο ἡ μορφὴ αὐτὴ ἠλέκτριζε τὶς συνειδήσεις φαίνεται ἀπὸ τὴν ἀπόπειρα ταυτίσεώς του μὲ διάφορα ἡγετικὰ πρόσωπα, ὅπως λ.χ. τὸν Ἰωάννη Καποδίστρια. Σημαντικὸ κείμενο στὴν ἴδια κατεύθυνση ἦταν καὶ ἡ γνωστὴ προφητεία τοῦ Ἀγαθαγγέλου, ποὺ ἀνατυπώθηκε ἀρκετὲς φορὲς στὰ μέσα τοῦ 19ου αἰώνα. Ὅλες οἱ ἀναμενόμενες σημαντικὲς πολιτικὲς ἐξελίξεις τοποθετοῦνται ἀπὸ τὸν «Ἀγαθάγγελο» στὴ δεκαετία τοῦ 1850καὶ ἰδιαίτερα στὰ πέντε πρῶτα χρόνια, χῶρο στὸν ὁποῖο κινοῦνται καὶ τὰ Ο-Θ. Ἰδιαίτερα τὸ 1853 ἀναμενόταν τὸ τέλος τῆς ὀθωμανικῆς κυριαρχίας.

Πατριωτική αὐτοέξαρσις

Σ’ αὐτὸ τὸ ἰδεολογικὸ πλαίσιο, ζυμωμένο ἀπὸ τὴ συνείδηση τοῦ Γένους, ζεῖ καὶ κινεῖται καὶ ὁ Στρατηγὸς Μακρυγιάννης. Τοῦτο φαίνεται ἰδιαίτερα στὸ τρίτο καὶ τελευταῖο μέρος τῶν Ο-Θ, ποὺ περιέχει μία σειρὰ προσωπικῶν ὁραμάτων καὶ ὀνείρων τοῦ Στρατηγοῦ. Πρόκειται γιὰ ἔλλογη καταγραφὴ ἐκ τῶν ὑστέρων πραγματικῶν ὁραμάτων καὶ ὀνείρων του, ποὺ δὲν ἐξετάζουμε ἐδῶ τὴ φύση τους, ἂν εἶχαν δηλαδὴ πνευματικὰ (θεϊκὰ) ἢ ψυχοπαθολογικὰ αἴτια. Γεγονὸς εἶναι ὅτι καταγράφονται ἐκ τῶν ὑστέρωνκαὶ ἐναρμονίζονται μὲ τοὺς ἐθνικοὺς ὁραματισμοὺς τοῦ Μακρυγιάννη. Ἡ συνείδησή του στὴν καταγραφή τους λειτουργεῖ ὁπωσδήποτε συμπληρωματικὰ καὶ ἴσως καὶ κατασκευαστικά. Πέρα ἀπὸ ὅσα βλέπει προβάλλει τὴν ἀγωνία του, καὶ τὶς προσδοκίες του καὶ τὰ κυριαρχικὰ στοιχεῖα τῆς συνείδησής του. Ὁ Μακρυγιάννης – ἐνισχυόμενος καὶ ἀπὸ τὸ περιβάλλον του, ποὺ τὸν ἔβλεπε ὡς ἐθνικὸ σωτήρα – πίστευσε σὲ μία στιγμή, ὅτι ἐκαλεῖτο ἀπὸ τὸν Θεὸ νὰ διαδραματίσει κάποιον «ὑπερεκλεκτὸ ρόλο». Στὰ Ο-Θ φαίνεται αὐτὴ ἡ βεβαιότητα γιὰ ἐκπλήρωση τῶν χρησμολογιῶν, ἀποκατάσταση τοῦ Γένους καὶ ἀνάδειξή του σὲ ἐκλεκτὸ ἡγέτη του. Ταυτίζει ἔτσι τὸν ἑαυτό του μὲ τὸν ἐσχατολογικὸ βασιλέα Ἰωάννη. Δὲν πρόκειται ὅμως γιὰ κάποια ἐγωπαθολογικὴ ἔπαρση, ἀλλὰ γιὰ πατριωτικὴ αὐτοέξαρση. Γιατί αὐτό, ποὺ τελικὰ ὑπερισχύει, δὲν εἶναι ἡ ἀτομικὴ δόξα, ἀλλὰ ἡ ἐν Χριστῷ δόξα τῆς Πατρίδος.

Ἔτσι ἐξηγεῖται καὶ τὸ ἀπότομο τέλος τῶν Ο-Θ. Τὸ γράψιμό τους σταμάτησε στὶς 24 Μαρτίου 1852, γιατί τὴν ἑπομένη περίμενε τὴν ἐπαλήθευση τῶν ὁραμάτων καὶ ὀνείρων του, καὶ κυρίως τὴν πτώση τοῦ Ὄθωνα. Τὰ Ο-Θ γράφτηκαν, γιὰ νὰ διαβασθοῦν μετὰ τὰ γεγονότα. Περιέχουν τὴ δικαιολόγηση καὶ ἄνωθεν ἐπιβεβαίωση τῆς θριαμβικῆς πορείας ποὺ ἀνέμενε ὁ Μακρυγιάννης, ὁ ὁποῖος, ἔτσι, μεριμνᾶ γιὰ τὴν ὑστεροφημία του. Βέβαια τὰ ὅσα εἶδε δὲν πραγματοποιήθηκαν. Δὲν ἔπαιξε ποτὲ τὸν ἀναμενόμενο ρόλο. Προέβλεψε ὅμως τὴν πτώση τοῦ Ὄθωνα, τὴν ἱστορική του κρίση. Στὰ 1862 (12 Ὀκτωβρίου), κατὰ τὴν ἐπανάσταση, ὁ γιὸς τοῦ Στρατηγοῦ Ὄθω- νας, ἀναδεκτὸς καὶ ὁμώνυμος τοῦ Βασιλέα, πῆρε ἀπὸ τὸ θρυμματισμένο βασιλικὸ θρόνο τὸ στέμμα καὶ τὸ κατέθεσε στὰ πόδια τοῦ πατέρα του, ἐνῶ ὁ λαὸς τὸν σήκωσε στοὺς ὤμους καὶ τὸν περιέφερε θριαμβευτικὰ στὴν Ἀθήνα. Οὐσιαστικὰ βασιλέας τῆς Ἑλλάδος, ἔστω καὶ γιὰ τὶς λίγες ἐκεῖνες στιγμές, ἦταν ὁ Μακρυγιάννης… Τὰ Ο-Θ δείχνουν τὰ μέτρα τῆς φιλοπατρίας τοῦ Στρατηγοῦ καὶ ὁριοθετοῦν τὸ θρησκευτικὸ ὀρθόδοξο ὑπόστρωμά της.

Τὸ συμπέρασμά μας: Ὁ Μακρυγιάννης σ’ ὅλες του τὶς διαστάσεις μένει μάρτυρας τῆς παράδοσης τοῦ Γένους, σὲ μία κοσμογονικὴ καμπὴ τῆς πορείας του. Ὁ ἕνας, ἀδιάτμητος καὶ ἑνιαῖος Μακρυγιάννης, ἀνήκει σ’ ὅλο τὸ Γένος καὶ μόνο σ’ αὐτό. Καμιὰ μερίδα δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τὸν ἰδιοποιηθεῖ, γιατί κάθε μέρος ἀνήκει στὸ ὅλο, στὴν καθολικότητα, ποὺ ἐνσάρκωσε ὁ μεγάλος αὐτὸς Ρουμελιώτης, δηλαδὴ Ρωμηός.

* * *

Μέ τά δύο κείμενά του ὁ Μακρυγιάννης δείχνει τήν ἀναγκαία στάση τοῦ Ρωμηοῦ-Ἑλληνορθοδόξου, καί τότε καί σήμερα, στούς ξένους καί στούς ξενόδουλους δικούς μας, πού σκέπτονται καί ἐνεργοῦν ὡς ξένοι στήν Ἑλλάδα καί ὄχι ὡς Ἕλληνες, καί μάλιστα ὀρθόδοξοι. Τήν Ὀρθοδοξία, ποῦ νά τήν μάθουν; Στά ἀμερικανικά κολλέγια καί Πανεπιστήμια ἤ στή Λέσχη Bilderberg;

Ζοῦμε παράλληλες καταστάσεις μέ ἐκεῖνες τῆς ἐποχῆς τοῦ Μακρυγιάννη. Ἡ οὐσία δέν ἀλλάζει, μόνο λίγο τό πλαίσιο. Ἡ ἀναμενόμενη ἀπό τόν Στρατηγό καί τούς ὁμοψύχους του ἀνάσταση ἀποδείχθηκε χιμαιρική, διότι δέν ἐτοποθετεῖτο ὀρθά. Περίμεναν Ἡγέτη, ὁ ὁποῖος ὅμως, καί τότε καί σήμερα, ἄν δέν δηλώσει ὑποταγή στούς ὅποιους Ξένους, δέν εἶναι δυνατόν νά κυ- βερνήσει! (Πρβλ. τόν τρίτο πειρασμό τοῦ Χριστοῦ μας, Ματθ. 4, 8-9). Ἡ Χώρα μας ἀπό τότε εἶναι μόνιμα προτεκτοράτο τῶν Φράγκων καί σέ νέα τουρκοκρατία, κατά τόν Μάνο Χατζηδάκη, αἰωνία του ἡ μνήμη! Τό «Μή πεποίθατε ἐπ᾽ ἄρχοντας» (Ψαλμ. 145,3) ἰσχύει μόνιμα. Ὁ Μακρυγιάννης πρέπει νά συνειδητοποίησε, ὅτι ἡ μόνη ἀνάσταση τοῦ Ἔθνους μόνο ὡς ἀναβίωση τῆς στάσης μας στήν Δουλεία μπορεῖ νά εἶναι δυνατή. Ἐπανεύρεση τοῦ πατερικοῦ μας φρονήματος καί ἀνάπτυξη τῆς ζωῆς μας, ἀτομικῆς καί συλλογικῆς στούς κόλπους τῆς Ὀρθοδοξίας ὡς σώματος καί ὄχι ἁπλῶς Ἡγεσίας. Ἡ λατρεία καί ἡ κοινότητα, ὡς ἐνορία, μένει πάντα ἡ κιβωτός τῆς σωτηρίας μας.

Ορθόδοξος Τύπος. 25/10/2013

Γράφει ο ΑΡΙΣΤΑΡΧΟΣ ΜΑΚΕΔΩΝ

   Όταν οι Πέρσες κατέκτησαν και κράτησαν στην κατοχή τους για 50 μέχρι 170 χρόνια τα τρία τέταρτα της Ελλάδος, δηλαδή τη Μικρασιατική Ελλάδα, που ή­ταν η μισή, για 170 περίπου χρόνια, κι από τη μητροπολιτική Ελλάδα τη Βόρειο, που ήταν το ένα τέταρτό της, για 50 περίπου χρόνια, σεβάστηκαν την ελληνική γλώσσα των εκεί Ελλήνων και δεν την εμπόδισαν πο­τέ. Όταν πάλι οι Ρωμαίοι κατέκτησαν την Ιταλική και Σικελική Ελλάδα στα τέλη τού Γ’ π.Χ. αιώνος, τη Βόρειο μητροπολιτική το 168 π.Χ., και τη Νότιο το 146 π.Χ., όχι μόνο σεβάστηκαν, αλλά και θαύμασαν την ελληνική γλώσσα τόσο πολύ, που από την αρχή κιό­λας τη θεώρησαν ανώτερη από τη δική τους, κι αυτή και τη γραμματεία της. και όσοι απ’ αυτούς ήταν εγγενείς ή ευκατάστατοι, το θεωρούσαν απαράδεκτο να μην ξέρουν να μιλούν και να γράφουν ελληνικά.

Ο Ι­ούλιος Καίσαρ, όταν υπέτασσε τη Γαλατία, για να μη μπορούν να διαβάζουν οι Γαλάτες τις διαταγές του, ό­ταν έπεφταν στα χέρια του, αλληλογραφούσε με τους αξιωματικούς του στην ελληνική. Και τη σεβάστηκαν οι Ρωμαίοι τη γλώσσα αυτή όχι μόνο στα παραπάνω ελληνικά εδάφη, αλλά και σε ξένα εδάφη, όπως λ.χ. στην Παλαιστίνη. Η Παλαιστίνη των χρόνων του Χρι­στού ήταν δίγλωσση. δηλαδή κι ο φτωχός και αγράμματος λαός της μιλούσε παιδιόθεν σα μητρικές δύο γλώσσες, και η μία απ’ αυτές ήταν η ελληνική. Γι’ αυτό, και είχαν και πολλά ονόματα ελληνικά όχι μόνον οι πλούσιοι, όπως ο βασιλεύς Ηρώδης ή ο πατέρας του Αντίπατρος ή ο γιός του Αρχέλαος ή ο αδερφός του Φίλιππος, αλλά και οι φτωχοί του λαού, όπως οι μαθηταί του Χριστού Ανδρέας και Φίλιππος. Ο Ρωμαίος Πιλάτος με τον Εβραίο Χριστό συνωμίλησαν ελληνικά, διότι ούτε ο Πιλάτος ήξερε εβραϊκά ούτε ο Χριστός μι­λούσε λατινικά. Η κυρία γλώσσα της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, η διαφυλετική, δεν ήταν, όπως θα νόμιζε κανείς, η λατινική, άλλ’ η ελληνική. Οι Ρωμαίοι σε κά­θε χώρα χρησιμοποιούσαν ως επίσημες κρατικές τρεις γλώσσες· πρώτη και κύρια την ελληνική, δεύτερη την εντόπια (λ.χ. συριακή, γαλατική, αιγυπτιακή, κλπ.), και τρίτη τη δική τους τη λατινική. Γι’ αυτό και στην πινα­κίδα του σταυρού του Χριστού το αιτιολογικό της θα­νατικής του καταδίκης γράφτηκε, όπως ιστορούν οι ευαγγελισταί, εβραϊστί ελληνιστί ρωμαϊστί. Αυτός ο τρίλεξος όρος ανευρίσκεται πολλές φορές σε πολλά αρχαία κείμενα, άσχετα με τη Χριστιανική πίστι ή τον Ιουδαϊσμό μόνο που στην πρώτη θέσι πολλές φορές αντί εβραϊστί έχει συριστίι αιγυπτιαστί, αραβιστί, κλπ.. Η ελληνική γλώσσα ήταν η μόνη κοινή γλώσσα όλων των εθνών της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Γι’ αυτό και ο Εβραίος απόστολος Παύλος, ο κατά τη νομική του ιθαγένεια Ρωμαίος πολίτης, όταν γράφη Επιστολές προς Ρωμαίους, προς Γαλάτας, προς Εβραίους, γρά­φει στην ελληνική γλώσσα. Γι’ αυτό και γενικώς η Κ. Διαθήκη γράφτηκε ολόκληρη στην ελληνική γλώσσα. Αυτός ο σεβασμός προς την ελληνική γλώσσα και την υπεροχή της εκ μέρους των Ρωμαίων και η επικράτησί της ως προς της γλώσσης της αυτοκρατορίας των, με δεύτερη τη λατινική, διήρκεσε μέχρι το 284 μ.Χ.. Και τη σεβάστηκαν τη γλώσσα αυτή όχι μόνο οι καθαρόαιμοι Ρωμαίοι αυτοκράτορες, οι μέχρι δηλαδή τον Αδριανό, αλλά και οι Γαλάτες, και οι Σύροι, και οι Άραβες, και οι Θράκες αυτοκράτορες της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας.

Το 284 μ.Χ. αναρριχήθηκε στον αυτοκρατορικό θρόνο ο εξ υπαξιωματικών Ιλλυριός στρατηγός Διοκλητιανός. Ένα από τα πρώτα που έκανε ο βάρβαρος αυτός αυτοκράτορας, μόλις ενθρονίστηκε, ήταν ότι κατήργησε την ελληνική γλώσσα και απαγόρευσε την επίσημη χρήσι της. Και η απαγόρευσι αυτή διήρκεσε τρισήμισυ αιώνες, μέχρι το 610 που ανατράπηκε ο αυτοκράτωρ Φωκάς ο μέθυσος. Την επανέφερε ως γλώσσα της αυτοκρατορίας, επίσημη και μοναδική, ο αυτοκράτωρ Ηράκλειος που ανέτρεψε το Φωκά. Ο Διοκλητιανός, επειδή φοβόταν τον πανίσχυρο Γερμανό συστράτηγό του και συναυτοκράτορα Κωνστάντιο, που βασίλευε στις επαρχίες Αυστρία Γερμανία Ελβετία Γαλλία και Αγγλία, κι επειδή δεν ένιωθε -ο Διοκλητιανός- καθόλου ασφαλής στην καρέκλα του, είχε κάνει συναυτοκράτορές του άλλους δύο Ιλλυριούς, το γαμπρό του Γαλέριο και τον ψυχοπαθή φίλο του Μαξιμιανό. ήταν και οι δύο του χεριού του. Ο Γερμανός Κωνστάντιος από την Ελληνίδα γυναίκα του Ελένη, την -πρώτη, είχε γιό το Μ. Κωνσταντίνο- κι από την Ιλλυρίδα, τη δεύτερη γυναίκα του, την κόρη του ψυχασθενούς Μαξιμιανού, απέκτησε έναν ψυχασθενή γιό, τον Κωνστάντιο, τον πατέρα του Ιουλιανού του λεγομένου παραβάτου. Μετά την απαγόρευσι της ελληνικής γλώσσης από το Διοκλητιανό, όλοι σχεδόν οι εγγράμματοι ειδωλολάτρες Έλληνες -που ήταν τότε περίπου το ένα τρίτο ή τέταρτο των Ελλήνων- απαρνήθηκαν την ελληνική γλώσσα, επειδή μ’ αυτή δεν είχαν καμμία πρόσβασι στα κρατικά αξιώματα και κανένα λαμπρό μέλλον, έμαθαν καλά τη λατινική, κι έγραφαν πλέον σ’ αυτήν, γιατί και σ’ αυτή πλέον μιλούσαν. Έτσι λ.χ. οι σύγχρονοι του Ιωάννου Χρυσοστόμου Έλληνες Αμμιανός Μαρκελλίνος ο ιστορικός και Μακρόβιος ο γραμματικός και πάρα πολλοί άλλοι ως συγγραφείς είναι Λατίνοι και λατινόγλωσσοι. Στην ελληνική έμειναν για λίγα χρόνια λίγοι ειδωλολάτρες Έλληνες, οι οποίοι γρήγορα κι εγκατέλειψαν την ελληνική γλώσσα όλοι. Μ’ αυτό τον τρόπο εξέλιπαν οι τελευταίοι Έλληνες ειδωλολάτρες, μηδενός διώκοντας. Ως τυχοδιώκτες εκλατινίστηκαν, για να μη χάσουν την υψηλή κοινωνική τάξι στην οποία πάσχιζαν να μπουν. Τα δύο όμως τρίτα ή τρία τέταρτα των Ελλήνων ήδη της εποχής του Διοκλητιανού ήταν, όπως είπα, Χριστιανοί. Κι αυτοί μόνοι κράτησαν με πείσμα ως γλώσσα τους, και λαλούμενη και γραφόμενη, από εγγραμάτους κι αγραμμάτους, την ελληνική γλώσσα- μόνο την ελληνική.

Όταν 80 χρόνια μετά το Διοκλητιανό, επί Ιουλιανού, επανήλθε η δίωξι των Χριστιανών, για 17 μόνο μήνες που βασίλευσε ο Ιουλιανός, ο Γερμανο-ιλλυριός αυτός αυτοκράτορας ο λεγό­μενος και παραβάτης (=πρώην Χριστιανός αποσκιρτήσας), επειδή από κατηχούμενος του αρειανισμού, που ήταν, σπάστηκε την περσική ειδωλολατρία, γιατί μέσα στην ψυχασθενική του φαντασίωσι πίστευε ότι είναι γιος του περσικού θεού Μίθρα, ο φρενοβλαβής αυτός, λαμβάνοντας εις βάρος της ελληνικής γλώσσης μέτρα πο­λύ σκληρότερα εκείνων του Διοκλητιανού, απα­γόρευσε στους Χριστιανούς, δηλαδή στα 90 ή 95% πλέον του Ελληνικού πληθυσμού της αυτοκρατορίας, ακόμη και την εντελώς ιδιωτική δι­δασκαλία και εκμάθησι της ελληνικής γλώσσης. Αυτό το έκανε κυρίως, επειδή πίστευε ότι έτσι θα πλήξη την Καινή Διαθήκη. Αλλά βέβαια οι 17 μήνες της βασιλείας του για τους Χριστια­νούς ήταν κουνούπι στου βοδιού το κέρατο· ούτε που την κατάλαβαν διότι γι’ αυτούς σήμαινε μόνον ότι τα παιδιά τους στην εκμάθησι της μητρικής των γλώσσης στα σχολεία έχασαν μό­νο μια χρονιά. Την απαγόρευσι του Ιουλιανού και τον ίδιο τον Ιουλιανό οι Χριστιανοί ούτε που τα ένιωσαν. Γελούσαν με τα καμώματα της ανι­σορροπίας του. Ο Μ. Αθανάσιος μάλιστα, επίσκοπος της μεγαλείτερης πόλεως της αυτοκρατορίας, τηςΑλεξάνδρειας, τον οποίο ο Ιουλιανός «εξώρισε», ούτε καν ξεκίνησε για την εξο­ρία εκείνη, παρ’ όλο που ο παλαβός προσπα­θούσε με αλλεπάλληλες επιστολές να διεγείρη εναντίον του τους Αλεξανδρείς, λες και αυτός ήταν ο αντάρτης, ο δε αυτοκράτορας  ήταν ο Αθανάσιος. Τους έγραφε μάλιστα, για να τους φιλοτιμήση, ότι Είστε απόγονοι του Αλεξάνδρου του Μακεδόνος, του πιο γενναίου και τρομερού Έλληνος, ο οποίος, αν ζούσε σήμερα, θα έφερ­νε σε κάποια αγωνία ακόμη κι εμάς τους Ρωμαί­ους! Ο Αθανάσιος εξακολουθούσε πολύ επίσημα να επισκοπεύη στη μεγαλούπολι και έλεγε ότι δεν βλέπει να διαρκέση για πολύ αυτή η παλαβομάρα. Μάλλον καταλάβαινε ότι ένα τέτοιο ψυχοπαθές άτομο δεν θα το ανεχτούν στο θρό­νο οι στρατηγοί παραπάνω από μια χρονιά πε­ρίπου. Και φυσικά δεν διαψεύστηκε. Ο πανίσχυ­ρος ειδωλολάτρης στρατηγός Βαλεντινιανός δο­λοφόνησε τον ψυχασθενή, διώρισε για ένα έτος αυτοκράτορα τον ειδωλολάτρη συστράτηγό του Ιοβιανό, ώσπου να δη αν θα επικρατήση το κίνημά του, κι όταν είδε ότι επικράτησε, δολο­φόνησε και τον Ιοβιανό, κι έγινε αυτοκράτορας  ο ίδιος για πολλά χρόνια. Όλοι οι τότε ειδωλολάτρες αυτοκράτορες, Ιοβιανός, Βαλεντινιανός, Βάλης, και Γρατιανός, ευνόησαν τους Χριστια­νούς και τους άφησαν ήσυχους να διδάσκουν και να μαθαίνουν ό,τι θέλουν. Είναι οι 4 ειδωλολάτρες αυτοκράτορες της πραγματικής ανεξι- θρησκείας, οι προκάτοχοι του Θεοδοσίου Α’. Αλλά κι ο Θεοδόσιος, πέμπτος της σειράς, ήταν ειδωλολάτρης, όταν έγινε αυτοκράτορας. έπει­τα έγινε Χριστιανός, επειδή σχεδόν όλοι οι υπήκοοί του ήταν πλέον Χριστιανοί. Το πρώτο πρά­γμα που ακύρωσε ο Ιοβιανός, μόλις διαδέχτηκε τον Ιουλιανό, ήταν το διάταγμα του Ιουλιανού που απαγόρευε στους Χριστιανούς τη σπουδή της ελληνικής γλώσσης. Ήταν εξωφρενικό, δι­ότι, όπως είπα, το 95% των Ελλήνων ήταν τότε Χριστιανοί. Ήταν σα ν’ απαγόρευε κανείς στους Έλληνες να μιλούν ελληνικά. Γι’ αυτό κι ο Ιοβιανός ακύρωσε το τρελλό διάταγμα του Ιουλιανού. Δεν επανέφεραν όμως οι αυτοκράτορες ε­κείνοι, ούτε κανείς άλλος μέχρι τον Ηράκλειο, ως επίσημη γλώσσα του κράτους την ελληνική- για τον απλούστατο λόγο ότι δεν ήταν Έλληνες- δεν τους ένοιαζε. Ούτε την επανέφεραν, αλλ’ ούτε κι εμπόδιζαν την ιδιωτική μάθησι και χρήσι της· ακριβώς όπως γινόταν επί τουρκο­κρατίας. Οι δε ελάχιστοι πλέον ειδωλολάτρες Έλληνες, επειδή διακατέχονταν από τυχοδιω­κτική και ακόρεστη όρεξι για κρατικά αξιώματα, υιοθετούσαν τη λατινική γλώσσα και αρνούνταν την ελληνική. Αναφέρω το επιφανές παράδειγμα ενός τέτοιου αυτοκράτορος μη Έλληνος, που ήταν αδιάφορος για την τύχη της ελληνικής γλώσσης την οποία δεν μίλησε ποτέ του, κι ενός συγχρόνου του αξιωματούχου Έλληνος ειδωλολάτρου από κείνους που απαρνήθηκαν την ελληνική μητρική τους γλώσσα, για ν’ αναρριχηθούν στα υψηλά αξιώματα, προς το τέλος περίπου της μαύρης περιόδου 284-610. Ο Ιουστινιανός (527-565ι και ο επί της δικαιοσύνης υπουργός του Τριβωνιανός, που προτίμησε να κωδικοποιήση τα μέχρι τότε κείμενα του ρωμα­ϊκού δικαίου στη λατινική γλώσσα, και όχι όπως τα κωδικοποίησαν αργότερα οι αυτοκράτορες της Μακεδονικής δυναστείας στην ελληνική γλώσσα. Ο Ιουστινιανός ήταν «Χριστιανός», αλλά δεν ήταν Έλληνας. ο Τριβωνιανός ήταν Έλληνας, αλλά δεν ήταν Χριστιανός- ήταν από τους τελευταίους ειδωλολάτρες. Και οι δυο, και ο πανίσχυρος αυτοκράτορας  κι ο εννοημένος του υπουργός, συμφωνούσαν ότι η ελληνική γλώσσα πρέπει να παραμείνη θαμμένη, μέχρι να σβήση τελείως, ότι οΐ νόμοι του κατά 80% ελληνικού κράτους πρέπει να είναι γραμμένοι στη λατινική, οι νομομαθείς οι δικασταί και οι δικηγόροι να μιλούν στα δικαστήρια μόνο λατινι­κά, και ο απλός λαός, ο Ελληνικός, τόσο στα δικαστήρια όσο και στο στρατό και σ’ όλες ανεξαιρέτως τις δημόσιες υπηρεσίες πρέπει να εξ­αναγκάζεται να μιλάη λατινικά. Τότε μπήκαν στην ελληνική γλώσσα οι σημερινές άφθονες λατινικές λέξεις της, όπως σπίτι πόρτο σκόλο κάγκελλο κολόνα κελλί φρούτο φρέσκος μα­ρούλι ραδίκι μανίκι μουλάρι σκρόφα πουλί κου­νέλι κότα παιδάκια φαμίλια μπάρμπας κάστρο ταβέρνα και χιλιάδες άλλες.

Και ποιος κατά τη μαύρη εκείνη εποχή των 3,5 αιώνων ήταν ο μοναδικός χρήστης της ελλη­νικής γλώσσης; Ποιος ήταν εκείνος που επέμενε με πείσμα να μιλάη την ελληνική και μόνο την ελληνική, που αν δεν τη μιλούσε κι αυτός ο τελευταίος φορέας, η ελληνική σ’ έναν αιώνα θα γινόταν μια πενιχρή γλώσσα των 3.000 λέ­ξεων σαν την τσιγγάνικη, και σ’ άλλον έναν αι­ώνα θα έσβηνε τελείως, όπως συνέβη με άλλες εθνικές γλώσσες σαν την προρρωμαϊκή γαλα­τική και την προρρωμαϊκή ισπανική και την προαραβική αιγυπτιακή; Ποιος είναι ο ένας και αποκλειστικός χρήστης και διατηρητής και σωτήρας της ελληνικής γλώσσης, που όχι μόνο τη διέσωσε, αλλά και την κράτησε στο πιο υψηλό της επίπεδο, επίπεδο που δεν δοκίμασε ποτέ άλλοτε καμμία γλώσσα της γης, και διατήρησε μαζί μ’ αυτή και την αρχαία της προχριστιανική γραμματεία, δεύτερη σε έκτασι πάνω σ’ όλη τη γη, κι έγραψε σ’ αυτή άλλη μια τεράστια γραμματεία, πρώτη σε έκτασι πάνω σ’ όλη τη γη; Ποιος είναι αυτός ο μοναδικός χρήστης και σωτήρας της ελληνικής γλώσσης; Η Χριστια­νική Εκκλησία· οι Χριστιανοί Έλληνες. Όταν οι Έλληνες ειδωλολάτρες πρόδωσαν την ελληνική γλώσσα, για να μη χάσουν τ’ αξιώματα και την ένταξί τους στην τότε κοινωνική ελίτ και κρα­τική νομενκλατούρα. Δεν υπάρχει ιστορικός ή γνώστης της ιστορίας που θα τολμήση ν’ αμφισβητήση αυτή τη μεγάλη αλήθεια. Μόνο φρε­νοβλαβής θα τολμούσε κάτι τέτοιο.

Βέβαια εξ ίσου αλήθεια είναι ότι το κίνητρο των Χριστιανών γι’ αυτή τη μεγάλη πράξι τους ήταν η Κ. Διαθήκη και η Π. Διαθήκη, το ότι δη­λαδή ήθελαν πάση θυσία να κρατήσουν ζωντανή τη γλώσσα στην οποία γράφτηκε πρωτοτύπως η Κ. Διαθήκη και η αυθεντική μετάφρασι της Π. Διαθήκης. Το κίνητρο όμως αυτό δεν μει­ώνει καθόλου την προσφορά τους στο Ελλη­νικό έθνος, ότι μόνοι αυτοί διέσωσαν τη γλώσσα του, τη γλώσσα τους.

Οι Χριστιανοί, οι εκκλησιαστικοί συγγραφείς, οι πατέρες της Εκκλησίας, ο Αθανάσιος, ο Ιω­άννης Χρυσόστομος, και τόσοι άλλοι, επέμεναν να γράφουν, απαξάπαντες και μόνον αυτοί, στην ελληνική γλώσσα, να κηρύττουν την πίστι στην ελληνική, να χρησιμοποιούν στη λα­τρεία την ελληνική. Και για να τη γνωρίζουν εις βάθος και εκ περισσού, έκριναν ότι πρέπει να διαφυλάξουν και να σπουδάζουν και τα προχριστιανικά κείμενά της, 2.000 τόμους, τη δεύτε­ρη, όπως είπα, σε έκτασι γραμματεία της γης μετά τη χριστιανική. Οι ειδωλολάτρες Έλληνες εν τέλει προσήλθαν όλοι στην προσοδοφόρο λατινική κι αφωμοιώθηκαν από το λατινισμό. Γι’ αυτό και οι μεν Χριστιανοί λέγονταν τότε με την ελληνική λέξι πιστοί, οι δε ειδωλολάτρες με τη λατινική λέξι παγάνοι (paganι)· και σήμερα τους λέμε παγανιστάς. Διότι εκλατινίστηκαν πρόδωσαν την ελληνική γλώσσα. Ο τυχοδιώ­κτης και υλόφρων και άπληστος ειδωλολάτρης ποτέ δεν χαλάει τη ζαχαρένια του, αλλά το μό­νο που κυττάει είναι το τομαράκι του. και γι’ αυτό θέλει πάντα κοινωνικώς και κρατικώς να έχη το πάνω χέρι. και για να το επιτύχη αυτό, πουλάει, όταν χρειαστή, και τη γλώσσα του και το έθνος του. Είναι τέτοιος λόγω της ηθικής που του υπαγορεύει η ακάθαρτη θρησκεία του, η θρησκεία του ψεύτη και κλέφτη Ερμού, των φο­νιάδων Απόλλωνος και Άρεως, του κτηνοθά- του Ποσειδώνος, της πόρνης Αφροδίτης, της μοιχαλίδος Δήμητρος, του μοιχού και αιμομίκτου και αρσενοκοίτου Διός, και του κιναίδου Διο­νύσου, του ψευδάνορος (=ψευτοάντρα), όπως τον έλεγαν με σιχασιά στη διάλεκτό τους οι αρχαίοι Μακεδόνες· τέτοια είναι η ηθική των φαντασιωτικών αυτών προσωποποιήσεων της κα­κίας της ακαθαρσίας και της διαστροφής. Ποια εθνική γλώσσα να διασώση ο παγανιστής, όταν θα χρειαστή να την προδώση και να τη θάψη, για να μη χάση το τομαράκι του την καλοπέρασι και την υστερική προβολή; Οι ελάχιστοι τε­λευταίοι ειδωλολάτρες της Ελλάδος χάθηκαν, όχι διότι κάποιος τους κυνήγησε. κανείς δεν τους πείραξε μέχρι τον Θ’ μ.Χ. αιώνα που υ­πήρχαν λίγοι ακόμη. αφού ανέβαιναν και στα ύπατα αξιώματα, όπως ο Τριβωνιανός, για τον οποίο όλες οι πηγές μαρτυρούν ότι ήταν ο μεγαλείτερος μιζαδόρος και δωρολήπτης (δωρο­δοκιών) της αυτοκρατορίας. Οι Έλληνες ειδωλολάτρες εξέλιπαν, επειδή εκλατινίστηκαν. τότε χάθηκαν για το Ελληνικό έθνος· όπως ακριβώς χάθηκαν γι’ αυτό και οι εξισλαμισθέντες Βυζαν­τινοί, όσοι έγιναν Άραβες και Τούρκοι, και τύ­ραννοι και βασανισταί των άλλων αδελφών τους Ελλήνων αυτό ήταν δική τους επιλογή.

Αλλά και λίγο πριν από την τουρκοκρατία, ο Γεώργιος Γεμιστός και περίπου άλλοι 10 της παρέας του, που από Χριστιανοί έγιναν ειδωλολάτρες, γιατί φαντάστηκαν ότι έτσι θα σώσουν το Ελληνικό έθνος από τους Τούρκους, όταν τους παρουσιάστηκε η ευκαιρία να παν στην Ιταλία δις διαπραγματευταί της ενώσεως ορ­θοδόξων και παπικών, ξανάγιναν «Χριστιανοί» ορθόδοξοι, πήγαν στην Ιταλία, υπέγραψαν την «ένωσι», κι εκεί, όταν ο φιλοτομαρισμός τους και η φιλαυτία τους γλυκάθηκαν και ζεστάθη­καν, για να παραμείνουν στην Ιταλία και να γί­νουν ιταλόγλωσσοι και Ιταλοί, έγιναν παπικοί· δεν ξαναγύρισαν στην Ελλάδα. Χάθηκαν για το Ελληνικό έθνος, μηδενός διώκοντος. Διότι δεν μπορούσε το τομαράκι τους να υπομείνη την τουρκοκρατία, όπως την υπέμειναν καρτερικά και ηρωϊκά οι πιστοί Χριστιανοί, αυτοί που δια­τήρησαν μέχρι την απελευθέρωσί του και το έθνος και τη γλώσσα του.

Δεύτερη λοιπόν φορά η ελληνική γλώσσα κινδύνευσε να σβήοη, μαζί και με τη γραμματεία της και με το έθνος, κατά τους 4 αιώνες της τουρκοκρατίας, που για το Βόρειο μισό της Ελ­λάδος ήταν 5. Τότε όλοι οι υλόφρονες και καιροσκόποι και τυχοδιώκτες Έλληνες  έγιναν Τούρκοι και μουσουλμάνοι. και λίγοι που μπο­ρούσαν να φύγουν στο εξωτερικό και να ρίξουν πίσω τους στην πατρίδα μαύρη πέτρα, έγιναν παπικοί και Ιταλοί. Οι δε πιστοί Χριστιανοί έμει­ναν Έλληνες . Πάλι ΒέΒαια το κίνητρό τους ήταν η πίστι τους η χριστιανική· επειδή δεν μπορού­σαν να γίνουν Τούρκοι ούτε Ιταλοί, αν δεν απαρνούνταν αυτή την πίστι. ούτε αυτό μειώνει όμως τη μεγάλη πράξι τους, τη μόνη πράξι που διέσωσε την ελληνική γλώσσα και φυσικά και το έθνος το Ελληνικό. Ούτε αυτό είναι σύμπτωσι, ούτε άσχετο με τη θεία πρόνοια. Όσοι δεν κρατήθηκαν πιστά μέλη της Χριστιανικής πίστεως και Εκκλησίας, έχασαν την ελληνική γλώσ­σα· και την εθνικότητά τους βέβαια. Για κείνους η ελληνική γλώσσα έσβησε· χάθηκε. Σήμερα μι­λούν τουρκικά και ιταλικά· κι έχουν και την αντί­στοιχη εθνική συνείδησι· κι επιβουλεύονται κιό­λας το Ελληνικό έθνος και τη γλώσσα του. Μό­νη η Εκκλησία διέσωσε, για δεύτερη φορά στην ιστορία, τη γλώσσα, αυτή την ελληνική. ΟΙ Έλληνες  για 4-5 αιώνες και στα δικαστήρια και στις κρατικές υπηρεσίες ήταν αναγκασμένοι να μι­λούν τουρκικά. Μόνο στην Εκκλησία μιλούσαν ελληνικά, και στο σπίτι τους βέβαια ως Χριστι­ανοί. Η Εκκλησία κράτησε και στη λατρεία της και στο κήρυγμά της και σε κάθε χρήσι της μόνο την ελληνική γλώσσα. μόνη η Εκκλησία. Δεν υπήρξε άλλος φορεύς της ελληνικής γλώσσης τότε. Κι αν χανόταν η γλώσσα βέβαια, θα χα­νόταν και η γραμματεία της και η ιστορία και το έθνος.

Και παρ’ όλες τις δυσμενείς, δυσμενέστατες κι επικίνδυνες, συνθήκες η Εκκλησία τη γλώσσα την ελληνική την κράτησε σ’ όλο το ύψος της και σ’ όλη την καθαρότητά της. ’φήνω τους λογίους εκκλησιαστικούς ηγέτες, σαν τους κλη­ρικούς Μελέτιο Πηγά, Ευγένιο Βούλγαρι, Νικη­φόρο Θεοτόκη, Άνθιμο Γαζή, Νεόφυτο Δούκα, Αθανάσιο Πάριο, Θεόφιλο Κομπανίας Θεσσα­λονίκης, και τόσους άλλους, που έγραφαν σε αρχαΐζουσα γλώσσα. Παίρνω τις απλές Διδα­χές του Κοσμά του Αιτωλού! Τι δημοτική ελληνική! Τι καθαρότητα ελληνικής γλώσσης! Κάνε­τε ένα πείραμα. Πάρετε τρία δημοτικά κείμενα της τουρκοκρατίας, δύο Ιδιωτικά κι ένα εκκλησιαστικό. ένα του Ζ‘ αιώνος, ένα του ΙΗ’, κι ένα του ΙΘ’· το Χρονικό του Παπασυναδινού του Σερραίου (ΙΖ’), τις Διδαχές του Κοσμά του Αιτωλού (ΙΓ), και το Στορικόν (=Ιστορικόν) του στρατηγού Μακρυγιάννη (ΙΘ’), δηλαδή αυτό που λέμε Απομνημονεύματά του. (διότι ο Μακρυγιάννης μπορεί νάγραψε το κείμενό του με­τά την τουρκοκρατία, αλλά τη γλώσσα του την έμαθε σα μητρική και τη μιλούσε σαν ώριμος πλέον άντρας ήδη επί τουρκοκρατίας). Πάρτε τα κείμενα αυτά και χτενίστε το λεξιλόγιό τους. Στα δύο, Παπασυναδινό και Μακρυγιάννη, θα βρήτε μια δημοτική ελληνική κατάφορτη από τουρκικές λέξεις- τι ομανάτι και τι τζιβαέρι και τι τητούνι και τι γιαταγάνι και τι κάλπικο και τι χοζίρι! Κατάφορτη. Διαβάστε και τις Διδαχές του Κοσμά του Αιτωλού, το χριστιανικό κήρυ­γμα της Εκκλησίας- το δημώδες, το άκρως λαϊ­κό- δεν θα βρήτε τέτοιες λέξεις- θα βρήτε όλοκάθαρα ελληνικά. Γιατί; Γιατί η ’Εκκλησία την ελληνική γλώσσα, και την αρχαΐζουοα στη λατρεία της και τη δημοτική στο κήρυγμά της, τη μιλούσε μόνο καθαρή. μ’ ένα αισθητήριο αλάθητο. Ξέ­νες λέξεις δεν δεχόταν στη λαλιά της. Δεν κακί­ζω τους άλλους δύο συγγραφείς- άνθρωποι απλοϊκοί ήταν. ήταν φυσικό να δεχτούν τουρ­κικές λέξεις- δεν ήξεραν καν ποιές ακριβώς είναι τουρκικές και ποιές καθαρόαιμες ελληνικές. Δεν ήταν φιλόλογοι οι άνθρωποι. Η Εκκλησία όμως ούτε αυτό το απλοϊκό και απολύτως δικαιολο­γημένο μειονέκτημα είχε στη γλώσσα της και τη δημοτική και την αρχαΐζουσα. Η Εκκλησία μιλούσε μόνο καθαρή ελληνική γλώσσα, πεντα­κάθαρη. μόνη αυτή. Αλλά και οι άλλοι, όση ελληνική γλώσσα ήξεραν, στην Εκκλησία τη μά­θαιναν εκεί τη φρεσκάριζαν, εκεί τη διατη­ρούσαν και τη συντηρούσαν, για χάρι της Χρι­στιανικής πίστεως την κράτησαν. Για κανέναν άλλο λόγο.

Λέμε συνήθως- Το Ελληνικό έθνος χάρισε στη Χριστιανική πίστι τη γλώσσα του για τη Βί­βλο της. Ναι. αλλά και η Χριστιανική πίστι, δύο φορές αυτή, χάρισε στο Ελληνικό έθνος τη γλώσσα του. Το Ελληνικό έθνος σε έναν μόνο οφείλει ευγνωμοσύνη, διότι δύο φορές διέσωσε μόνος αυτός τη γλώσσα, του και την επιβίωσί του ως έθνους. στη Χριστιανική πίστι, στη Χριστιανική Εκκλησία. Που ήταν τότε οι παγανισταί, αυτά τα αγράμματα κι απελέκητα σαχλοκούδουνα; Όλοι τους πρόδωσαν κι αυτομόλησαν τη μια φορά στο λατινισμό την άλλη στο Ισλάμ, κι έσβησαν την ελληνική γλώσσα τους. Αυτό τους υπαγορεύει πάντα το θεοποιη­μένο τομαράκι τους. Η Χριστιανική πίστι διέσω­σε, δις, την ελληνική γλώσσα και για πάντα την αρχαία ελληνική γραμματεία και την ελληνική Ιστορία. Το Ελληνικό έθνος οφείλει τη σημερινή ύπαρξί του μόνο στη Χριστιανική πίστι, στην Εκκλησία. Σε κανένα άλλο. και κυρίως σε καν­ένα πατριδοκάπηλο, σε κανένα ψιλικατζή ολυμπιακής φανφάρας. Ξέρετε τώρα που θ’ αυτομολήσουν αυτοί σε περίπτωσι που η ελληνική γλώσσα θα κινδυνεύση. Για χάρι της Παλαιάς και της Καινής Διαθήκης διέσωσαν δις oι Χρι­στιανοί την ελληνική γλώσσα, με συνέπεια να διασωθή και η ελληνική γραμματεία και η ελληνική ιστορία και το Ελληνικό έθνος. Γι’ αυτό άλ­λωστε και ο διαμορφωτής που διέπλασε τη νεώτερη ελληνική γλώσσα είνε μόνο ένας- η Βί­βλος- η Παλαιά Διαθήκη κατά την αρχαία ελληνική μετάφρασι των Εβδομήκοντα και η Καινή Διαθήκη όπως γράφτηκε από τους αποστόλους του Κυρίου Ιησού Χριστού. Η Βίβλος διέ­πλασε πρώτα τη γλώσσα της χριστιανικής λα­τρείας και του χριστιανικού κηρύγματος κι έπει­τα όλη την ελληνική γλώσσα.

Από το περιοδικό της Ι.Μ. Φλωρίνης «ΣΑΛΠΙΞ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ» (Τεύχη 354-355-356)

Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον

Ο Γέροντας, ξεριζωμένος από την βρεφική του ηλικία, και έχοντας ζήσει τη φρίκη του πολέμου και της Κατοχής, γνώριζε από την πείρα του ότι το να «διάγωμεν ήρεμον και ησύχιον βίον» είναι μεγάλη ευλογία.
Αγαπούσε τη Πατρίδα και έλεγε: «Και η Πατρίδα είναι μία μεγάλη οικογένεια». Δεν επεδίωκε το εθνικό μεγαλείο, τη δόξα και την ισχύ με την κοσμική έννοια, αλλά την ειρήνη, τη πνευματική άνοδο και την ηθική ζωή των πολιτών, για να μας βοηθά και ο Θεός. Ούτε επιζητούσε την ασφάλεια για ν’ απολαμβάνουν οι άνθρωποι τις ανέσεις τους.
Σε κάποιο Έλληνα θερμό πατριώτη που ζούσε στην Αμερική και προσπαθούσε να προβάλλει την Ελλάδα, συνέστησε ν’ αγωνιστεί για ν’ αγιάσει και ύστερα να προβάλλει σωστά και πνευματικά και την Ελλάδα.
Όπως οι Προφήτες του Ισραήλ συμμετείχαν στη ζωή του έθνους ενεργά με τον τρόπο τους, προσεύχονταν, θρηνούσαν, έλεγχαν βασιλείς, κήρυτταν μετάνοια και προφήτευαν για τα επερχόμενα δεινά, το ίδιο και ο Γέροντας δεν ήταν αδιάφορος και απαθής στα θέματα της Πατρίδας. Ο προφήτης δεν ήταν εθνικιστής που έλεγε: «Δια Σιών ου σιωπήσομαι». Το ίδιο και η στάση του Γέροντα ήταν καθαρά πνευματική.
Ενώ ζούσε έκτος κόσμου, αγωνίσθηκε όσο λίγοι για το καλό της Πατρίδας. Αξιοθαύμαστη ήταν η δραστηριότητα και η προσφορά του στα εξωτερικά εθνικά θέματα μας. Μιλούσε εναντίον των ανθελληνικών ρευμάτων, των πλαστογράφων της ιστορικής αληθείας, και κυρίως εναντίον των αδίκων εδαφικών διεκδικήσεων σε βάρος της Ελλάδας, των Σκοπιανών «πανσλαυϊστών», Αλβανών, Τούρκων κ.ά. Έλεγε: «Ο ένας θέλει τη Θεσσαλονίκη, ο άλλος θέλει να φθάσει μέχρι τη Λάρισα, ο άλλος θέλει το Αιγαίο. Μα τέλος πάντων δεν υπήρχε ποτέ Ελλάδα;».
Επεσήμανε τους εθνικούς κινδύνους, πριν ακόμη φανούν. Βοήθησε πολλούς να δουν ξεκάθαρα τις ξένες προπαγάνδες σε βάρος της Πατρίδας, και όσοι είχαν θέσεις και ευαισθησία έλαβαν τα ανάλογα μέτρα. Σχετικά με το Μακεδονικό, αναφέρει ανώτατος αξιωματικός: «Εγώ ήμουν μέσα στα πράγματα και δεν είχα πάρει είδηση. Ο Γέροντας μου άνοιξε τα μάτια. Στην αρχή παραξενευόμουν και έλεγα: Τί είναι αυτά που λέει ο Γέροντας και από πού τα ξέρει; Έπειτα κατάλαβα». Ο Γέροντας ήδη από το 1977, όταν πήγε στην Αυστραλία, ανέφερε το Μακεδονικό θέμα. Αυτά κάποιοι «ειδικοί» τα θεώρησαν «ανεύθυνες φανατικές κινδυνολογίες».
Υπερασπιζόμενος την ελληνικότητα της Μακεδονίας, ανήρτησε στο αρχονταρίκι του το κείμενο του προφήτη Δανιήλ, που αναφέρεται στο βασιλέα των Ελλήνων Αλέξανδρο, και δίπλα του μία μεγάλη χάρτινη εικόνα ενός Αγγέλου από Σερβικό Μοναστήρι, να δείχνει το κείμενο.
Παρομοίαζε το κράτος των Σκοπίων με οικοδόμημα που είναι κτισμένο με τούβλα και με φαρσαλινούς χαλβάδες, που είναι κομμένοι σε σχήμα τούβλων, και που φυσικό είναι κάποτε να κατάρρευση.
Το βιβλίο του πρώην υπουργού Βορείου Ελλάδος κ. Νικολάου Μάρτη «Η πλαστογράφηση της Μακεδονίας», όταν το διάβασε, τον ενθουσίασε. «Δόξα τω Θεώ», είπε, «υπάρχουν και πατριώτες». Πήρε πολλά βιβλία και τα μοίραζε ευλογία. Έγραψε και ένα επαινετικό ποιηματάκι, το οποίο ο κ. Μάρτης συμπεριέλαβε σε νέα έκδοση του βιβλίου του.
Για την Τουρκία διεκήρυσσε με βεβαιότητα: «θα διαλυθεί, και οι μεγάλες δυνάμεις θα μας δώσουν την Πόλη. Όχι επειδή μας αγαπούν αλλά γιατί θα οικονομήσει ο Θεός τα πράγματα έτσι, ώστε το συμφέρον τους θα είναι να την έχουμε εμείς. Θα λειτουργήσουν οι πνευματικοί νόμοι. Οι Τούρκοι έχουν να πληρώσουν πολλά, απ’ αυτά που έχουν κάνει. Αυτό το Έθνος θα καταστραφεί, διότι δεν προήλθε με την ευλογία του Θεού. Τα κόλλυβα τους τα’ χουν στο ζωνάρι τους (δηλαδή πλησίασε το τέλος τους). Ο άγιος Αρσένιος έλεγε πριν από την Ανταλλαγή: «Την Πατρίδα μας θα την χάσουμε, αλλά πάλι θα την βρούμε».
Ιερομ. Ισαάκ, Βίος Γέροντος Παϊσίου Αγιορείτου», 2004

Διήγηση 28ης Οκτωβρίου.
Ένας στρατιώτης θυμάται για την άγια μορφή και την θυσία του Στρατιωτικού Ιερέως Αρχιμανδρίτου Χρυσοστόμου Τσοκώνα:
«Κεράσοβο Πωγωνίου…1940. Στις 11 περνάνε αεροπλάνα (ιταλικά φυσικά) και βομβαρδίζουν σαν δαίμονες πάνω απ’ τα κεφάλια μας. Οι βόμβες λυσσάνε, μα πέφτουν πιο πέρα μες στη χαράδρα. Τη νύχτα, ενώ κοιμόμαστε σε μια μικρή εκκλησιά, ήρθαν μέσα κάτι στρατιώτες και στριμωχτήκανε κοντά μας. Έβρεχε ο Θεός, ο ύπνος ήρθε γρήγορα κι όλη νύχτα νιώθαμε ζεστασιά. Την αυγή που ξυπνάμε βλέπουμε να μπαίνει μέσα ένας νέος παπάς, μούσκεμα από την βροχή. Απορούμε και μαθαίνουμε κάτι το πρωτάκουστο. Ο παπάς είχε έρθει με τους άλλους στρατιώτες και βλέποντας τόσους σε ένα πολύ στενό χώρο, για να μην ενοχλήσει κανέναν, προτίμησε να μείνει ολονυχτίς έξω από το εκκλησάκι, χωρίς αντίσκηνο. Μόλις τον βλέπουμε σ’ αυτή την κατάσταση, σηκωνόμαστε όλοι ορθοί και σκύβουμε μπροστά του.
Εκείνος κάνει το σταυρό του, μάς καλημερίζει, ανάβει ένα κερί και προσεύχεται μπροστά στην εικόνα του Χριστού για την ειρήνη του κόσμου και την αγάπη ανάμεσα στους ανθρώπους. Τον νιώθουμε σαν Χριστό και τον βάνουμε για πάντα στα κατάβαθα της ψυχής μας. Μετά που βγήκαμε, τραβάει μερικό στρατιώτες για το χωριό Περιστέρι, χωρίς να φτάσει όμως ποτέ. Μια εχθρική βόμβα τον βρίσκει στο δρόμο και τον ρίχνει κάτω νεκρό. Ήταν ο πιο άγιος παπάς κι άνθρωπος που απάντησα στη στράτα της ζωής μου».
Από το βιβλίο «Η Εκκλησία στα χαρακώματα, μαρτυρίες πίστης και θάρρους»

Το 1940 το «ήρεμον θάρρος» ενός λαού, που γνώριζε να θυμάται, Το βεβαίωναν οι εχθροί και οι φίλοι. Εν ώρα καταιγισμού της βίας των ισχυρών-μεγάλων και μικρών- ουδέποτε λαός επέδειξε τόσο ήρεμο θάρρος, τέτοια αδαμάντινη απόφαση θυσίας, αντίδραση μέχρις εσχάτων, ακόμα και όταν αντιμετώπιζε τα βασανιστήρια των κρατητηρίων της οδού Μέρλιν, τη φρίκη της γενοκτονίας των Καλαβρύτων και των Διστόμων.

Τότε, 1940-45, σφαγή- πείνα-δίψα, ο εξευτελισμός των ευρωπαϊκών αξιών ενός άθεου πολιτισμού μπρος στα μάτια των σκελετωμένων παιδιών του λαού αυτού, που του στερούσε το δικαίωμα σε μία φέτα ψωμί, ένα σπυρί σιτάρι τους τόπου τους. Τα χεράκια που απλώνονταν προς τα ψιχία ζωής, έσπαζαν πάνω στα σιδερένια γόνατα των «υπερανθρώπων» του Νίτσε.

Σήμερα δεν αντιμισούμε, δεν εχθρευόμαστε στους απογόνους, αναγνωρίζουμε και τιμούμε τις εξαιρέσεις. Απλώς χρειάζεται σε μας, τον μικρό πανάρχαιο λαό ανάμεσα Ανατολής και Δύσης, να θυμάστε το παρελθόν μας για να βαδίζουμε ζωντανοί στο παρόν και στο μέλλον μας.

Σήμερα βέβαια, για μας αυτή η επέτειος, την επαύριον μιας μακράς περιόδου εθνικής αμνησίας, απαιτεί εθνικό σκληρό αυτοέλεγχο κα αναγνώριση του ότι «ημάρτομεν, ηνομήσαμεν, ηδικήσαμεν, ουδέ συνετηρήσαμεν…».

Η ορθόδοξη Εκκλησία μας, ντυμένη τον πορφυρό χιτώνα των αιμάτων των παλαιών, των νέων και των σημερινών μαρτύρων της, περιμένει την προσωπική επιστροφή μας. Αυτήν την Εκκλησία, που υπήρξε για μας εθνοσώτειρα και για τους φίλους και τους εχθρούς μας ευεργετική και φιλάνθρωπη, δεν είμαστε αποφασισμένοι να την προδώσουμε στις υποδείξεις των διαφόρων «State Department», ισοπεδώνοντάς την με τους ανθρώπινους θρησκευτικούς μύθους, που μας κατακλύζουν.

Έλληνες του σήμερα, μνημονεύετε ότι η πινακοθήκη των εθνικών αγώνων και αγωνιών μας βεβαιώνει ότι «έστι Δίκης οφθαλμός», «έστι Υπέρμαχος Στρατηγός», «έστι δυνατόν το εν ανθρώποις αδύνατον». Ο λόγος είναι αληθινός: «Θνητά τα παθήματα αθάνατον το έθνος».

Πηγή: Περιοδικό «Η Δράση μας» τ. 512, Πανηγυρικός του Σπ. Μαρινάτου σε επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940.

«Πεποίθαμεν γαρ, ότι καλήν συνείδησιν έχομεν, εν πάσι καλώς θέλοντες αναστρέφεσθαι».

Η αγαθή συνείδηση είναι το μεγαλύτερο από όλα τα αγαθά, επειδή μας προσφέρει ως βραβείο την ειρήνη της ψυχής, τη γαλήνη της καρδιάς, την αταραξία της συνειδήσεως, την ηρεμία του πνεύματος. Αυτή γεμίζει την καρδιά με χαρά, δίνει παρρησία προς το Θεό, κάνει τις αιτήσεις μας ευπρόσδεκτες, μας ανοίγει τις πύλες του ουρανού, γίνεται φορέας των θείων δωρεών, χορηγεί τους καρπούς του αγίου Πνεύματος και δωρίζει τα χαρίσματά του. Αυτή εκπληρώνει τους θεϊκούς πόθους μας, οδηγεί σε ευδαιμονία και μακαριότητα, προετοιμάζει τις ψυχές για την ουράνιο
βασιλεία. Αυτά διδασκόμαστε από τις Άγιες Γραφές, από το στόμα του Σωτήρα και των αγίων του Αποστόλων. Ο Σωτήρας δίνει εντολή λέγοντας· «αιτείτε και δοθήσεται υμίν, ζητείτε και ευρήσετε, κρούετε και ανοιγήσεται υμίν· πας γαρ ο αιτών λαμβάνει και ο ζητών ευρίσκει και τω κρούοντι ανοιγήσεται» (Ματθ. 7,7).

Ναι, χριστιανοί αδελφοί, ανοίγει, διότι υιοθετηθήκαμε διά του Θεού και γίναμε τέκνα του, ο οποίος ως Πατέρας αγαθός είναι έτοιμος, να μας δώσει «τα προς σωτηρίαν αιτήματα και ζωήν την αιώνιον», επειδή ο Μονογενής του Υιός μας εξαγόρασε από την κατάρα του Νόμου, για να απολαύσουμε την υιοθεσία. Γι’ αυτό και ο Παύλος γράφοντας προς Γαλάτας λέγει· «Και επειδή
πραγματικά είστε παιδιά του ο Θεός απέστειλε το Πνεύμα του Υιού του στις καρδιές μας και αυτό φωνάζει «Αββά, Πατέρα μου». Συνεπώς δεν είσαι πια δούλος, αλλά παιδί του Θεού. Και σαν παιδί του που είσαι, θα γίνεις κληρονόμος του διά του Χριστού.» (κεφ. δ, 6-7). Τα ίδια γράφει και ο επιστήθιος φίλος, παρθένος, αγαπημένος Ευαγγελιστής Ιωάννης στην Α΄ Καθολική επιστολή του λέγοντας· «όταν η καρδιά παύει να μας κατηγορεί, αποκτούμε θάρρος ενώπιον του Θεού, και μας δίνει ότι του ζητούμε, γιατί εκτελούμε τις εντολές του και κάνουμε ότι του είναι αρεστό» (γ’ 21-22).
Από τα λόγια του επιστήθιου Ευαγγελιστή μαθαίνουμε, ότι όσοι έχουν αγαθή συνείδηση, έχουν παρρησία προς τον Θεό, επειδή τηρούν τις εντολές του και κάνουν ότι του είναι αρεστό. Όσοι έχουν αγαθή συνείδηση, αυτοί έχουν καρδιά που δεν τους κατηγορεί για αμαρτία και παράβαση θείων εντολών, έχουν «καρδίαν καθαράν και πνεύμα ευθές», και γι’ αυτά μιλά εδώ ο Ευαγγελιστής.

Απ’ αυτά διδασκόμαστε, ότι όποιος έχει καθαρή καρδιά και δεν κατηγορείται απ’ αυτήν, που κάνει το αγαθό και ευάρεστο και τέλειο ενώπιον του Θεού και είναι ακριβής τηρητής των εντολών του Κυρίου, αυτός έχει παρρησία προς τον Θεό και κάθε τι που ζητά το παίρνει απ’ Αυτόν. Ώστε όποιος έχει αγαθή καρδιά, σαν υιός του Θεού αγαπητός, που έχει μέσα στη καρδιά του το πνεύμα του Υιού του, έχει παρρησία προς τον Θεό και «αιτών λαμβάνει και ζητών ευρίσκει και κρούων» γίνεται δεκτός. Ποιός είναι ευτυχέστερος από αυτόν τον άνθρωπο; Ποιό αγαθό μπορεί να του λείψει; Δεν έχει όλα τα αγαθά και όλα τα χαρίσματα του αγίου Πνεύματος στην μακαρία του ψυχή; Τί του λείπει; Τίποτε! Πραγματικά τίποτε. Ναι, χριστιανοί αδελφοί, τίποτε επειδή είναι αυτός που έχει αγαθή συνείδηση, διότι έχει μέσα του τον Θεό. Πραγματικά, λοιπόν, η αγαθή συνείδηση είναι το μεγαλύτερο των αγαθών, διότι σ’ αυτήν υπάρχει η μακαριότητα. Μακάριος και τρισμακάριος ο άνθρωπος, που απόκτησε αγαθή συνείδηση.

Πόσον πλανώνται οι άνθρωποι, που αναζητούν την ευτυχία τους, την ευδαιμονία τους, την μακαριότητά τους έξω από τον εαυτό τους, στη δόξα, στη πολυκτημοσύνη, στις απολαύσεις, στις διασκεδάσεις, στις ηδονές και σε όλη την καλοπέραση και τις ματαιότητες, που το αποτέλεσμά τους είναι πικρία! Πόσον πλανώνται, όσοι κτίζουν την ευτυχία τους σε φθαρτά και προσωρινά πράγματα που δεν έχουν καμιά ηθική αξία και ηθική ευχαρίστηση, διότι η αληθινή ευτυχία, η αληθινή ευδαιμονία, η αληθινή μακαριότητα στηρίζεται πάνω στην ηθική απόλαυση. Κάθε άλλη απόλαυση μόνον τα χείλη ευχαριστεί, γεμίζει όμως με πίκρα την καρδιά. Η εκτός της καρδιάς ύλη που χρησιμοποιείται προς ανέγερση πύργου ευτυχίας κτίζεται σε έδαφος που δοκιμάζεται από συνεχείς σεισμούς, πάνω στο οποίο δεν είναι δυνατόν να μείνει για πολύ χρόνο λίθος επί λίθου. Γι’ αυτό το λόγο μάταιοι είναι οι κόποι τους.

Χριστιανοί! Η ευτυχία βρίσκεται μέσα μας και ευτυχής και τρισμακάριος ο άνθρωπος, που το κατανόησε. Εξετάστε την καρδιά σας και μάθετε την ηθική της κατάσταση. Κοιτάξτε μήπως έχασε την παρρησία της προς τον Θεόν, μήπως σας κατηγορεί για παράβαση ηθικών νόμων, μήπως σας ελέγχει για αθέτηση θείων εντολών, μήπως διαμαρτύρεται η συνείδησή σας ότι την καταπιέζετε, μήπως σας κατηγορεί για αδικία, για ψέμα, για παραμέληση των θείων καθηκόντων, για αμέλεια των καθηκόντων σας προς τον πλησίον. Ερευνήστε μήπως κακίες και πάθη γέμισαν τις καρδιές σας, μήπως επιθυμούν και πράττουν τα κακά. Ας προσέξουμε μήπως η καρδιά μας ξεφεύγει από το αγαθό, τρέχει δε σε δρόμους αμαρτωλούς, στους οποίους παραμονεύουν οι φίλοι της απώλειας.

Δυστυχείς οι άνθρωποι, που εγκατέλειψαν την καρδιά τους, και ονειρεύονται ως μακαριότητα ή ευδαιμονία ή ευτυχία τα τάλαντα του Κροίσου, αφού το χρυσάφι που βρίσκεται πάνω και μέσα στη γη είναι ανίσχυρο να δώσει κάποια ευτυχία. Τι λέγω, ευτυχία; Ούτε από την κακοδαιμονία τους μπορούν να τους απαλλάξουν, ούτε να μετριάσουν την ταραχή της ψυχής τους, που είναι τρικυμισμένη σαν θάλασσα, από το πλήθος των κακών, που φυσούν σαν δυνατοί άνεμοι.

Δυστυχώς, χριστιανοί αδελφοί, όποιος παραμέλησε την καρδιά του και δεν την φρόντισε γρήγορα, όχι μόνον στερήθηκε όλα τα αγαθά, αλλά έπεσε και σε συμφορά ποικίλων κακών, από τα οποία δεν υπάρχει σωτηρία. Έχασε τη χαρά και μπήκε μέσα σ’ αυτήν η λύπη και η πικρία, η θλίψη και η στενοχώρια. Έβγαλε από μέσα του την ειρήνη και γέμισε η καρδιά από ταραχή, πόλεμο, θόρυβο και τρόμο. Απέβαλε την αγάπη, και το μίσος μπήκε μέσα της, την απογύμνωσε από κάθε αρετή, που μπορούσε να φυλάξει την πάσχουσα ψυχή του. Έχασε τέλος όλα τα χαρίσματα και τους καρπούς του Αγίου Πνεύματος, τα οποία πήρε στο Βάπτισμα, που κάνουν τον άνθρωπο μακάριο και προσέλαβε όλες τις κακίες, που τον κάνουν δυστυχισμένο, άθλιο και ελεεινό. Η κόλαση και ο Άδης ενώνονται με τη ψυχή του.

Χριστιανοί αδελφοί! Ο Θεός που είναι πλούσιος σε έλεος, μας έπλασε κατ’ εικόνα του, για να μας κάνει κοινωνούς της αγαθότητάς του, και θέλει όλοι να αξιωθούμε της μακαρίας ζωής και στο παρόν και στο μέλλον. Η ίδρυση της αγίας Εκκλησίας μας από τον Τριαδικό Θεό έγινε στη γη ανάμεσά μας, για να μας πλένει και να μας καθαρίζει από τις αμαρτίες μας· να μας αγιάζει και συμφιλιώνει προς το θείον· να μας χαρίζει την παρρησία προς τον Θεό και να ανοίγει τις πύλες του Ουρανού, για να μας εισάγει σ’ αυτόν, να μας χαρίζει τις ευλογίες του, και να φέρνει σε μας τα θεία δώρα. Η Εκκλησία ιδρύθηκε για να αγιάζει τους αμαρτωλούς. Έχει την αγκαλιά της ανοικτή για να μας υποδεχθεί. Ελάτε, ας τρέξουμε όσοι έχουμε τη συνείδησή μας φορτωμένη. Ας τρέξουμε. Είναι έτοιμη να σηκώσει το βαρύ φορτίο, που πιέζει τη συνείδησή μας και να μας χαρίσει την προς τον Θεό παρρησία, για να γεμίσει η καρδιά μας μακαριότητα και να αξιωθούμε και της αιώνιας μακαριότητας. Αμήν.

Mε τρεις απλές κίνηση, τον εντοπισμό του ειδικού, μοναδικού αριθμού της συσκευής, τη δήλωση κλοπής στην αστυνομία και την ενημέρωση της εταιρείας-παρόχου κινητής τηλεφωνίας, θα μπορεί ο κάθε κάτοχος κινητού τηλεφώνου να το… αχρηστεύει, σε περίπτωση που του το κλέψουν.
Από την Παρασκευή, όλες οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας είναι υποχρεωμένες να απενεργοποιούν μέσω του κωδικού ΙΜΕΙ (International Mobile Equipment Identity- Διεθνής Κωδικός Κινητών Τηλεφώνων), όλες τις συσκευές κινητών τηλεφώνων που δηλώνονται από τους συνδρομητές τους ως κλεμμένες.Ετσι λοιπόν, ένα κλεμμένο κινητό θα είναι πλέον άχρηστο και δεν θα μπορεί να μεταπωληθεί στην εγχώρια «μαύρη» αγορά, μιας και δεν θα ενεργοποιείται με άλλη κάρτα SIM της ίδιας ή άλλης εταιρείας.
Πώς μπορείτε να «αχρηστεύσετε» το κινητό σας που έχει κλαπεί
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η γνωστοποίηση του κωδικού ΙΜΕΙ της κλεμμένης συσκευής από τον συνδρομητή στον πάροχό του. Ο κωδικός ΙΜΕΙ περιλαμβάνει πληροφορίες για τον κατασκευαστή και το μοντέλο της συσκευής και αποτελεί την «ταυτότητα» κάθε συσκευής.
Κάθε συνδρομητής μπορεί να εντοπίσει τον κωδικό ΙΜΕΙ:
στη συσκευασία της συσκευής
πατώντας τα πλήκτρα * # 06 # στη συσκευή του
με σχετική εφαρμογή του λογισμικού της συσκευής
Για την απενεργοποίηση της συσκευής, οι συνδρομητές πρέπει αρχικά να δηλώσουν την κλοπή στην Αστυνομία και στη συνέχεια, να υποβάλουν στον πάροχό τους γραπτό αίτημα απενεργοποίησης της συσκευής, επισυνάπτοντας το αποδεικτικό της δήλωσης κλοπής.
Κάθε εταιρεία που απενεργοποιεί τις κλεμμένες συσκευές των συνδρομητών της στο δίκτυό της, αναλαμβάνει ταυτόχρονα την ευθύνη να ενημερώνει σχετικά και τις υπόλοιπες εταιρείες κινητής τηλεφωνίας οι οποίες οφείλουν να προχωρήσουν, επίσης, στην απενεργοποίηση των κλεμμένων συσκευών στα δίκτυά τους.
Σημειώνεται ότι ένα αίτημα απενεργοποίησης απορρίπτεται εάν ο δηλούμενος κωδικός ΙΜΕΙ δεν είναι έγκυρος σύμφωνα με τις σχετικές διεθνείς προδιαγραφές ή δεν έχει αποδοθεί από τον κατασκευαστή στη συσκευή, ώστε να την προσδιορίζει κατά μοναδικό τρόπο. Εφαρμόζοντας τη συγκεκριμένη υποχρέωση, η ΕΕΤΤ στοχεύει στην ενίσχυση της προστασίας του καταναλωτή έναντι του φαινομένου της κλοπής συσκευών κινητών τηλεφώνων.

Ένα από τα στοιχεία που μας έδωσε ο Θεός κατά τη δημιουργία μας και που αποτελούν δωρεά ζωής, αγάπης, δημιουργίας είναι ο λόγος. Με τον λόγο ο άνθρωπος μπορεί να εκφράσει τις ανάγκες του, τόσο υλικές όσο και κοινωνικές αλλά και πνευματικές. Μπορεί να ζητήσει από τους άλλους την τροφή του ή να ικανοποιήσει το αίτημά τους για την δική τους. Μπορεί να εκφράσει τα συναισθήματά του, τη χαρά, τη λύπη, την απογοήτευσή του, τον θυμό του για ό,τι συμβαίνει, την ανάγκη του για αγάπη και συντροφικότητα ή την εχθρότητά του, την απόρριψη των άλλων. Μπορεί να δημιουργήσει πολιτισμό δια του λόγου είτε έναρθρου είτε ποιητικού και τεχνουργηματικού, διότι τα πάντα έχουν και λόγο ύπαρξης και απευθύνονται  μέσω αυτής προς τους ανθρώπους, δείχνοντας αυτόν τον λόγο. Ένα έργο τέχνης, εκτός από την ομορφιά που αποπνέει, μιλά στις ψυχές αυτών που το θεώνται. Εκφράζει, ακόμη και άψυχο, τον λόγο ή τους λόγους δημιουργίας του και προσφέρει βιώματα και μηνύματα ζωής στους θεατές του.

                Ο λόγος, είτε έναρθρος, είτε ποιητικός, είτε τεχνουργηματικός, είναι και ένα όπλο για τον άνθρωπο, είτε αισθάνεται τη δύναμή του είτε όχι. Μπορεί να βοηθήσει τόσο τον εκφέροντα όσο και αυτούς στους οποίους απευθύνεται. Μπορεί όμως να προκαλέσει λύπη, πόνο και δοκιμασία σε όσους τον προσλαμβάνουν, αλλά και να γίνει ένα μέσο εξουσίας γι’ αυτόν που τον εκφέρει. Γι’ αυτό και ο απόστολος Παύλος, απευθυνόμενος προς τους Κολοσσαείς, τους προτρέπει με αυτά τα απαράμιλλα λόγια: «ο λόγος υμών πάντοτε εν χάριτι, άλατι ηρτυμένος, ειδέναι πώς δει υμάς ενί εκάστω αποκρίνεσθαι» (Κολ.4,6). Τα λόγια σας να είναι πάντοτε γεμάτα χάρη, νοστιμισμένα με αλάτι (όχι ανούσια). Να ξέρετε πώς πρέπει να αποκρίνεστε στον καθένα. Και η Εκκλησία έχει ορίσει να διαβάζεται αυτό το απόσπασμα, στην μνήμη του ευαγγελιστή Λουκά, ο οποίος παρουσίασε στους ανθρώπους τους λόγους, τη ζωή και την ανάσταση του Κυρίου που λυτρώνουν.

Δεν είναι ηθικολογία ο λόγος του Παύλου. Δεν στοχεύει στο να διαμορφώσει ανθρώπους οι οποίοι θα γνωρίζουν καλούς τρόπους. Η προτροπή του Παύλου πηγάζει από την δίψα του για αγάπη, αλήθεια και σωτηρία.    Η χάρις, στην οποία αναφέρεται, δεν έγκειται μόνο στην κομψότητα των λόγων, στην ωραία έκφραση και στο ζεστό ύφος.Έχει να κάνει με τη διάθεση αυτού που εκφέρει τον λόγο να προκαλέσει χαρά στους ανθρώπους. Και η χαρά είναι καρπός του Αγίου Πνεύματος. Χαρά δεν προκαλεί αυτός ο οποίος λέει μόνο ευχάριστα. Χαρά προκαλεί αυτός που ο συνομιλητής του νιώθει ότι ο λόγος του αποσκοπεί στο να του προσφέρει την αλήθεια, ακόμη κι αν αυτή προβληματίζει και γεννά αυτοκριτική. Ενίοτε  κι όταν η αλήθεια είναι σκληρή. Γιατί αυτός που εκφέρει τον λόγο αγαπά τον συνομιλητή του. Και όταν του μιλά, η αγάπη διαφαίνεται τόσο στις λέξεις όσο και στα σημαινόμενά τους. Και αποσκοπεί τόσο στο να του προσφέρει χαρά, μέσα από το ευχάριστον των λόγων του, όσο και  την αλήθεια η οποία πηγάζει τόσο από την φανέρωση των εντολών του Θεού και του θελήματός Του, όσο και από την έγνοια για εκείνον ως συνάνθρωπο.

                Ο νοστιμισμένος με αλάτι λόγος είναι αυτός που έχει ουσία και δεν είναι λόγος «αργός», δεν είναι αδολεσχία, φλυαρία, ματαιότητα. Αν σκεφτούμε πόσους μάταιους και ανούσιους λόγους εκφέρουμε καθημερινά στη ζωή μας, δεν μπορεί παρά να προβληματιστούμε από τα Παύλεια λόγια. Είναι διότι ο λόγος αποτυπώνει την ποιότητα, αλλά και τον πνευματικό αγώνα, όπως επίσης και την διάθεση της καρδιάς μας. Ο αργός λόγος, ο σαπρός, όπως τον αποκαλεί αλλού ο Παύλος, μαρτυρεί την αδυναμία της ύπαρξής μας να θέσει ενώπιόν της τα ουσιώδη, τις μεγάλες απαντήσεις στα ερωτήματα του «ποιος είμαι;», «γιατί αξίζω;», «προς τα πού πορεύομαι;», «τι είναι για μένα ο Θεός και ο πλησίον;» και να πορευτεί σύμφωνα μ’ αυτές. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο λόγος δεν μπορεί να ξεκουράζει και να αναπαύει από την κόπωση που κάθε αγώνας φέρει. Διότι μετά γινόμαστε όχι απλώς αυστηροί, αλλά αναλαμβάνουμε έναν στόχο που είναι βέβαιο ότι υπερβαίνει τις δικές μας δυνάμεις. Παύουμε να χαιρόμαστε την επικοινωνία με τον κόσμο και τον συνάνθρωπο και λειτουργούμε με ένα πνεύμα αδιάκριτου αναχωρητισμού από τη ζωή. Αυτό όμως δεν δικαιολογεί την υποχώρηση στον ευτελισμό. Την κατάκριση του άλλου, δηλαδή τον καταλογισμό σ’ αυτών έργων και προθέσεων που μαρτυρούν την αδυναμία να τον στηρίξουμε ακόμη και στις πτώσεις του. Τις ύβρεις εναντίον του, οι οποίες δεν σώζουν, αλλά αμαυρώνουν τόσο τα χείλη όσο και την καρδιά μας, αλλά και πληγώνουν και προκαλούν αντιδράσεις.

                Το να γνωρίζουμε πώς πρέπει να αποκρινόμαστε στον καθέναν είναι σημείο διάκρισης. Ο Παύλος δεν αναφέρεται σε μία ικανότητα, καρπό ανθρωπιστικής και διπλωματικής παιδείας. Η διάκριση είναι πνευματικός καρπός. Έχει να κάνει με την τοποθέτησή μας στη θέση του άλλου. Στον χαρακτήρα, τη συνείδηση, την ψυχή του άλλου. Στις δυνατότητές του να αντέξει τους λόγους μας. Αλλά έχει να κάνει και πάλι με το δικό μας βαθύτερο κίνητρο. Αν αυτό έγκειται στην φανέρωση των λόγων του Θεού, αν αυτό στοχεύει στη σωτηρία τόσο τη δική μας όσο και του άλλου, τότε θα μπορέσουμε να μιλήσουμε εν διακρίσει. Εκεί όπου καλούμαστε να παρηγορήσουμε, θα είμαστε ήπιοι και γλυκείς. Εκεί όπου καλούμαστε να επαινέσουμε, θα το κάνουμε με μέτρο. Εκεί όπου καλούμαστε να είμαστε αυστηροί, θα  δείξουμε αποφασιστικότητα και ευθύτητα.  Δεν θα κρύψουμε την αλήθεια, αλλά και δεν θα εξουθενώσουμε τον άλλο. Πρωτίστως όμως θα φανερώσουμε το τι θέλει ο Θεός, αν βεβαίως το πιστεύουμε και το έχουμε ως στόχο.

                Η εποχή μας έχει αποθεώσει τη ρητορική δεινότητα, το ψέμα και την εξαπάτηση δια των λόγων, τα ευχάριστα στ’ αυτιά μηνύματα. Μετατοπίζει τα ενδιαφέροντα της καθημερινότητάς μας από τη χαρά στην απόλαυση. Από την ουσία των υπαρξιακών απαντήσεων στη φλυαρία, την ματαιότητα και την κατάκριση. Από τη διάκριση στην ωραιοποίηση της πραγματικότητας. Έτσι ο λόγος παύει να γίνεται δημιουργικός και έχει ως στόχο του την εξουσία κάθε μορφής. Διότι η παραποίηση ή η ωραιοποίηση δεν αποσκοπεί στο να ελευθερώσει τους ανθρώπους, αλλά να τους υποτάξει στα κάθε λογής ευχάριστα, προς όφελος αυτών που θέλουν ανθρώπους χωρίς επίγνωση. Αντίθετα ο λόγος της πίστης  λυτρώνει δια της χάριτος που γίνεται χαρά, δια του άλατος το οποίο νοστιμίζει αλλά και συντηρεί ό,τι ουσιώδες και δια της διακρίσεως, η οποία χωρίς να αποκρύπτει την αλήθεια, παρηγορεί, ενθαρρύνει και εμπνέει σε μία συνεχή καινούργια αρχή στην ανθρώπινη ζωή, με επίγνωση των καταστάσεων, αλλά και με πρόταξη της βοήθειας του Θεού σε αυτόν που θέλει να προσπαθήσει. Ο καθένας μας ας σκεφτεί ποιαν οδό θα ακολουθήσει.

Κέρκυρα, 18 Οκτωβρίου 2015   

 π.Θεμιστοκλής Μουρτζανός

http://themistoklismourtzanos.blogspot.gr/