Αριστοτελική Φιλοσοφία

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3233

Η διδακτέα − εξεταστέα ύλη των μαθημάτων Β΄ τάξης ΓΕΛ 2014-2015

ΦΕΚ-Εξεταστέα Ύλη Β’ Λυκείου 2014-2015

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3229

Οι «νευρομύθοι» στην εκπαίδευση

ΚΩΣΤΑΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ

Το 43% των Ελλήνων εκπαιδευτικών πιστεύει πως ο άνθρωπος χρησιμοποιεί μόλις το 10% του εγκεφάλου του, ένας βαθμός αποδοχής που κατέταξε την Ελλάδα στην τελευταία θέση ανάμεσα σε πέντε χώρες, όπου έγινε η σχετική έρευνα για τους πιο διαδεδομένους «νευρομύθους».

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

«Ο άνθρωπος χρησιμοποιεί μόλις το 10% του εγκεφάλου του». «Κατά κανόνα, κάθε παιδί είναι είτε οπτικός, είτε ακουστικός, είτε κιναισθητικός τύπος, κάτι που σημαίνει πως αποδίδει καλύτερα όταν του παρέχονται ερεθίσματα τα οποία ταιριάζουν στο μαθησιακό του προφίλ». «Η κατανάλωση αναψυκτικών με ζάχαρη και σνακ μειώνει την προσοχή των μαθητών».

Αυτοί είναι μερικοί από τους «νευρομύθους» που έχουν σημαντική απήχηση σε εκπαιδευτικούς αρκετών χωρών, ανάμεσά τους και η Ελλάδα. Οπως έχει ορισθεί από τον ΟΟΣΑ, «νευρομύθος» είναι μια εσφαλμένη αντίληψη που δημιουργείται από παρανόηση, από λανθασμένη ανάγνωση ή λανθασμένη αναφορά σε επιστημονικά δεδομένα από τις έρευνες του εγκεφάλου. Εσφαλμένες αντιλήψεις που, σε μικρό ή μεγάλο βαθμό, επηρεάζουν τις εκπαιδευτικές πρακτικές των δασκάλων και των καθηγητών που τις ασπάζονται.

Πρόσφατο άρθρο του Paul Howard Jones από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ, ο οποίος θεωρείται πρωτοπόρος σε θέματα εκπαίδευσης και νευροεπιστήμης, συγκρίνει τον βαθμό αποδοχής επτά διαδεδομένων «νευρομύθων» –ανάμεσα στους οποίους και οι παραπάνω– από εκπαιδευτικούς στην Ελλάδα, τη Βρετανία, την Τουρκία, την Κίνα και την Ολλανδία. Το άρθρο δημοσιεύτηκε στα μέσα Οκτωβρίου στο περιοδικό Nature Reviews Neuroscience και βασίστηκε σε μελέτες που έγιναν επιμέρους σε κάθε χώρα.

Οσον αφορά την Ελλάδα, η έρευνα πραγματοποιήθηκε από την κ. Κορίνα Δεληγιαννίδη, συνεργάτιδα του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ. «Τα στοιχεία προέκυψαν από ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα 217 δασκάλων και καθηγητών από διάφορες πόλεις και χωριά. Ηταν η πρώτη απόπειρα που έγινε ποτέ να μελετηθεί εμπειρικά η απήχηση αυτών των επιστημονικά αστήρικτων αντιλήψεων στην εγχώρια εκπαιδευτική κοινότητα», λέει η ίδια στην «Κ».

Από το άρθρο προκύπτει πως το 43% των Ελλήνων εκπαιδευτικών πιστεύει πως ο άνθρωπος χρησιμοποιεί μόλις το 10% του εγκεφάλου του, ένας βαθμός αποδοχής που κατέταξε, πάντως, την Ελλάδα στην τελευταία θέση ανάμεσα στις πέντε χώρες. Επιπλέον, το 74% δήλωσε πως πιστεύει ότι οι γνωσιακές διαφορές των παιδιών μπορούν να εξηγηθούν από την κυριαρχία του δεξιού ή του αριστερού ημισφαιρίου του εγκεφάλου, το 46% ότι συμφωνεί πως τα ζαχαρούχα ποτά μειώνουν την προσοχή, ενώ το 11% πως η ημερήσια κατανάλωση λιγότερων από 6-8 ποτηριών νερού την ημέρα μπορεί να συρρικνώσει τον εγκέφαλο.

Αναφορικά με τους τρεις παραπάνω «νευρομύθους», οι θετικές απαντήσεις έφεραν την Ελλάδα στην προτελευταία θέση. Αντίθετα, στη χώρα μας καταγράφηκε το δεύτερο μεγαλύτερο ποσοστό (33%) αποδοχής της άποψης πως δεν μπορούν να αντιμετωπισθούν με την εκπαίδευση τα γνωσιακά προβλήματα που σχετίζονται με αναπτυξιακές διαφορές στη λειτουργία του εγκεφάλου. «Από την άλλη πλευρά, είναι εντυπωσιακό πώς ορισμένοι “νευρομύθοι” είναι τόσο διαδεδομένοι σε χώρες με πολύ διαφορετικές κουλτούρες, όπως η πεποίθηση για τον οπτικό, ακουστικό και κιναισθητικό “τύπο μαθητή”», συμπληρώνει η κ. Δεληγιαννίδη. Μια πεποίθηση που το άρθρο δείχνει πως κυριολεκτικά «σαρώνει» παντού, καθώς το μικρότερο ποσοστό αποδοχής της ήταν 93% στις ΗΠΑ, ενώ στη χώρα μας άγγιξε το 96%.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, για τη μεγάλη αποδοχή πεποιθήσεων για τον εγκέφαλο που δεν έχουν επιστημονική θεμελίωση, ένας καθοριστικός παράγοντας είναι η ανεπαρκής «επικοινωνία» μεταξύ των εκπαιδευτικών, των νευροεπιστημόνων αλλά και των φορέων χάραξης πολιτικής. «Επίσης, η επικράτηση αυτή τονίζει ότι η γνώση από τις νευροεπιστήμες δεν εντάσσεται ικανοποιητικά στις σπουδές των εκπαιδευτικών, με αποτέλεσμα να μην έχουν επαρκή κριτική προσέγγιση των μη επιστημονικά αποδεδειγμένων πληροφοριών σχετικά με τη λειτουργία του εγκεφάλου», προσθέτει η συνεργάτις του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ.

Σε πρακτικό επίπεδο, η συνέπεια είναι πως, ιδιαίτερα στο εξωτερικό, έχουν εμφανιστεί εμπορικά εκπαιδευτικά προγράμματα που προωθούνται ως «brain based», χωρίς όμως την ύπαρξη ισχυρών επιστημονικών ευρημάτων που να δικαιολογούν αυτό τον χαρακτηρισμό. «Παράλληλα, εκπαιδευτικοί που πραγματικά θέλουν να βοηθήσουν τους μαθητές τους δεν θα έχουν το προσδοκώμενο αποτέλεσμα εάν, για παράδειγμα, παρουσιάζουν πληροφορίες μόνο με οπτικό τρόπο στους “οπτικού τύπου” μαθητές και μόνο με ακουστικό στα παιδιά “ακουστικού τύπου”», σημειώνει η κ. Δεληγιαννίδη.

Η επιλογή των μεθόδων διδασκαλίας και ο ρόλος της νευροεπιστήμης

Γνωστός με το όνομα «Νευροεπιστήμη και εκπαίδευση», «Εκπαιδευτική νευροεπιστήμη», «Εγκέφαλος, νους και εκπαίδευση» ή διεθνώς «NeuroEducation», ο κλάδος ο οποίος μελετά τις εγκεφαλικές διεργασίες που εμπλέκονται στη διαδικασία της μάθησης βρίσκεται σε πολύ αρχικά στάδια. Εξίσου σε αρχικά στάδια βρίσκεται και η μελέτη των αντιλήψεων που έχουν οι εκπαιδευτικοί για τη λειτουργία του εγκεφάλου και πώς αυτές επηρεάζουν τις μεθόδους διδασκαλίας που επιλέγουν.

Για παράδειγμα, η έρευνα στην Ελλάδα έδειξε ότι οι εκπαιδευτικοί έχουν στην πλειονότητά τους διαφορετική άποψη απ’ ό,τι στις υπόλοιπες χώρες σχετικά με τη σχέση του εγκεφάλου και του νου. Πιο συγκεκριμένα, το 72% των Ελλήνων εκπαιδευτικών συμφώνησαν ότι ο νους είναι το αποτέλεσμα της ενέργειας του πνεύματος ή της ψυχής στον εγκέφαλο, μια άποψη που είχε μόλις 15% ποσοστό αποδοχής στη Βρετανία. «Ωστόσο, μένει να αποδειχθεί αν τέτοιες διαφορές είναι αποτέλεσμα πολιτισμικών παραγόντων όπως της θρησκείας και, ακόμη περισσότερο, αν επηρεάζουν τις εκπαιδευτικές πρακτικές», επισημαίνει η κ. Δεληγιαννίδη.
Πάντως, η «επικοινωνία» νευροεπιστήμης και εκπαίδευσης μπορεί να «ξορκίσει» ορισμένους μύθους.

Ενδεικτικά, στη χώρα μας παρατηρήθηκε μια πεποίθηση πως υπάρχει ένα βιολογικό όριο στις δυνατότητες κάθε μαθητή, η οποία συνδέεται με την αντίληψη ότι τα γονίδια συμβάλλουν στις ακαδημαϊκές επιδόσεις. «Ωστόσο, τα σύγχρονα ευρήματα έχουν δείξει ότι ο εγκέφαλος χαρακτηρίζεται από πλαστικότητα, κάτι που σημαίνει ότι η λειτουργία του και η συνδεσιμότητά του μπορούν να αλλάξουν. Ετσι, εάν δάσκαλοι και καθηγητές γνωρίζουν πως η εκπαιδευτική διαδικασία μπορεί να οδηγήσει στην αλλαγή του εγκεφάλου και να έχει θετική επιρροή σε όλους, τότε ίσως έχουν μεγαλύτερες προσδοκίες από τους μαθητές τους», τονίζει η επιστημονική συνεργάτις του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ.

Παρόλο που η έρευνα έδειξε πως το πρόβλημα είναι υπαρκτό, το αισιόδοξο στοιχείο είναι πως οι εκπαιδευτικοί δείχνουν ενδιαφέρον για τα επιστημονικά ευρήματα γύρω από τη λειτουργία του εγκεφάλου και θέλουν να βελτιώσουν τις πρακτικές τους.

http://www.kathimerini.gr

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3227

Η εγκύκλιος για τις μεταθέσεις εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης σχολικού έτους 2014-15

Εγκύκλιος Μεταθέσεων Δ.Ε 2014

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3226

ΠΑΡΑΘΕΤΙΚΑ ΕΠΙΘΕΤΩΝ / ΕΠΙΡΡΗΜΑΤΩΝ- ΘΕΩΡΙΑ

                                                                  ΠΑΡΑΘΕΤΙΚΑ
                         ΕΠΙΘΕΤΩΝ- ΕΠΙΡΡΗΜΑΤΩΝ
Υπάρχουν τρεις βαθμοί για τα επίθετα και τα επιρρήματα: ο θετικός, ο συγκριτικός και ο υπερθετικός.               
 
                                            Ι.  Επίθετα
                                            
Α. Ομαλά παραθετικά
Οι καταλήξεις των παραθετικών είναι:
–          τερος, -τερα, -τερον= για το συγκριτικό
–          τατος, – τατη, -τατον=  για τον υπερθετικό
 
Επισημάνσεις:
” Στα παραθετικά σε –ότερος, – ότατος ο χαρακτήρας –ο του θέματος:
α) διατηρείται, όταν η συλλαβή μπροστά από το –ο είναι φύσει ή θέσει μακρόχρονη.
 
Φύσει μακρόχρονη: μια συλλαβή είναι φύσει μακρόχρονη, όταν περιλαμβάνει ένα μακρόχρονο φωνήεν, όπως το ω και το η  (ή κάποιο από τα δίχρονα όπως το α  το υ και το ι, όταν είναι μακρά)  ή  κάποια μακρόχρονη δίφθογγο όπως τα αι, οι, ει, αυ, ευ, ηυ, ου, ᾳ
 
Θέσει μακρόχρονη: μια συλλαβή είναι θέσει μακρόχρονη, αν έχει βραχύχρονο φωνήεν όπως το ο και το ε ή όπως το α  το υ και το ι ( όταν είναι βραχύχρονα) αλλά ύστερα από αυτό ακολουθούν στην ίδια λέξη δύο ή περισσότερα σύμφωνα ή ένα διπλό σύμφωνο (ξ, ψ, ζ).
 
Παραδείγματα:
φύσει μακρόχρονες συλλαβές
ξηρός, ξηρ- ότερος , ξηρ-ότατος
γενναῖος, γεναι-ότερος, γενναι- ότατος*         
 
Σημείωση: Οι δίφθογγοι θεωρούνται μακρόχρονες, με εξαίρεση την αι και την οι, ο οποίες, όταν είναι το τέλος μιας λέξης θεωρούνται βραχύχρονες.
 
θέσει μακρόχρονες συλλαβές
(στο πρώτο παράδειγμα μετά το βραχύ φωνήεν  ακολουθούν δύο σύμφωνα, ενώ στο δεύτερο   παράδειγμα ακολουθεί ένα διπλό)
σεμνός, σεμν-ότερος, σεμν-ότατος            (2 σύμφωνα)
ἔνδοξ-ος, ἐνδοξ-ότερος, ἐνδοξ-ότατος       (διπλό)      
 
 
β) εκτείνεται σε –ω, όταν η συλλαβή μπροστά από το –ο είναι βραχύχρονη.
 
Παραδείγματα:
νέος, νε-ώτερος, νε- ώτατος 
σοφός, σοφ-ώτερος, σοφ-ώτατος               
                 
( Τα ε και ο είναι βραχέα φωνήεντα. Επίσης δεν έπονται της  συλλαβής    περισσότερα από ένα σύμφωνα ή ένα διπλό.)               
 
Εξαίρεση στον παραπάνω κανόνα είναι τα επίθετα: στενός, κενός, ξερός
στενός, στεν-ότερος, στεν-ότατος ” αν και η προηγούμενη συλλαβή είναι βραχεία, και δεν έπονται περισσότερα από ένα σύμφωνα ή ένα διπλό, δεν σχηματίζει παραθετικά σε στεν -ώτερος,  στεν- ώτατος                      
                            
Ø      Η συλλαβή με δίχρονο θεωρείται συνήθως βραχύχρονη. Παραδείγματος χάριν στο επίθετο « ἥσυχος» το «υ» είναι βραχύ. Επομένως τα παραθετικά του στους άλλους δύο βαθμούς είναι «ἡσυχώτερος», «ἡσυχώτατος».
 
Ø      Επίσης είναι  βραχύχρονη συλλαβή στα επίθετα που λήγουν σε :
1.      –κος (μαλακός- μαλακώτερος- μαλακώτατος)
2.      –λος(ὁμαλός- ὁμαλώτερος-ὁμαλώτατος)
3.      –νος (πιθανός- πιθανώτερος- πιθανώτατος)
4.      –ρος ( μιαρός- μιαρώτερος- μιαρώτατος)
5.      –τος(δυνατός- δυνατώτερος- δυνατώτατος)
6.      –ος (ἄξιος- ἀξιώτερος – ἀξιώτατος)
7.      –μος (ὠφέλιμος- ὠφελιμώτερος- ὠφελιμώτατος)
8.      –κος ( ἄδικος- ἀδικώτερος- ἀδικώτατος)
9.      –νος
10.  –ρος (γλαφυρός- γλαφυρώτερος- γλαφυρώτατος)
 
Εξαιρέσεις ( με το δίχρονο της παραλήγουσας μακρό) :
1)Τα επίθετα:
1.      τρᾱνός  
2.      ἀνιᾱρός
3.      φλύᾱρος
4.      ἄκρᾱτος
5.      ἀνίᾱτος
6.      ἐπάρᾱτος
7.      ἰσχῡρός
 
Παραδείγματα
πιθανός– πιθανώτερος- πιθανώτατος
αλλά
τρᾱνός – τρανότερος– τρανότατος
μιαρός– μιαρώτερος– μιαρώτατος
αλλά
ἀνιᾱρός- ἀνιαρότερος- ἀνιαρότατος
φλύᾱρος- φλυαρότερος– φλυαρότατος
δυνατός- δυνατώτερος- δυνατώτατος
αλλά
ἄκρᾱτος- ἀκρατότερος– ἀκρατότατος
ἀνίᾱτος- ἀνιατότερος ἀνιαρότατος
ἐπάρᾱτος– ἐπαρατότερος- ἐπαρατότατος
γλαφυρός– γλαφυρώτερος- γλαφυρώτατος
αλλά
ἰσχυρός- ἰσχυρότερος ἰσχυρότατος
 
 
 
 
2)      Τα επίθετα:
1.      λιτός
2.      ἀκριβός
3.      ψιλός
4.      στυφός
5.      πρᾶος
 
3) Επίθετα σύνθετα με δεύτερο συνθετικό τα ουσιαστικά:
1.      –θυμός
2.      -κῦρος
3.      –κίνδυνος
4.      -νίκη
5.      -λύπη
6.      -τιμή
7.      -ψυχή
 
Παράδειγμα:
ἔντιμος ( έχει δεύτερο συνθετικό τη λέξη τιμή. Επομένως το δίχρονο «ι» είναι μακρό)
Άρα :ἔντιμος- ἐντιμότερος- ἐντιμότατος
 
Συνοπτικός κανόνας:
Τα δίχρονα των επιθέτων πριν την κατάληξη είναι βραχέα με εξαίρεση τα :
1)      τρανός, ἀνιαρός, φλύαρος, ἄκρατος, ἀνίατος, ἐπάρατος, ἰσχυρός
2)      λιτός ,ἀκριβός, ψιλός, στυφός, πρᾶος
3)      τα σύνδετα με τις λέξεις:
θυμός, -κύρος, – κίνδυνος, – νίκη,- λύπη,- τιμή, – ψυχή
 
                              Αναλογικός σχηματισμός παραθετικών
 
έστερος, -έστατος
1.      Τα παραθετικά των επιθέτων που λήγουν σε –ων, -ων, -ον ( γεν. –ονος) π.χ εὐδαίμων, εὐδαιμονέστερος, εὐδαιμονέστατος- σώφρων, σωφρονέστερος, σωφρονέστατος.
2.      Τα παραθετικά των επιθέτων που λήγουν σε –ης, -ης, -ες.  Π.χ ἀληθής- ἀληθέστερος- ἀληθέστατος
3.      Τα επίθετα
ἄσμενος,” ἀσμενέστερος- ἀσμενέστατος ( αλλά και ἀσμενώτερος- ἀσμενώτατος)
ἄκρατος, “ἀκρατέστερος- ἀκρατέστατος ( αλλά και ἀκρατότερος- ἀκρατότατος)
ἐρρωμένος”ἐρρωμενέστερος- ἐρρωμενέστατος
πένης”πενέστερος- πενέστατος
χαρίεις”χαριέστερος- χαριέστατος
 
ούστερος,-ούστατος
1.      Το επίθετο ἁπλοῦς
2.      Όσα επίθετα έχουν ως δεύτερο συνθετικό νοῦς ( εὔνους, δύσνους)
ἁπλοῦς- ἁπλούστερος- ἁπλούστατος
εὔνους- εὐνούστερος- εὐνούστατος
αίτερος, -αίτατος
Τα επίθετα:
 παλαιός” παλαίτερος- παλαίτατος
γεραιός” γηραίτερος-γηραίτατος( με αποβολή του –ο )
σχολαῖος” σχολαίτερος-σχολαίτατος( με αποβολή του –ο)
ἴσος” ἰσαίτερος- ἰσαίτατος
αλλά ἄνισος- ἀνισώτερος- ἀνισώτατος
ἴδιος” ἰδιαίτερος- ἰδιαίτατος
μέσος” μεσαίτερος- μεσαίτατος
ὄρθιος” ὀρθιαίτερος- ὀρθιαίτατος
ὄρθριος” ὀρθριαίτερος- ὀρθριαίτατος
ὄψιος” ὀψιαίτερος- ὀψιαίτατος
πλησίος” πλησιαίτερος- πλησιαίτατος
πρῷος” πρῳαίτερος- πρῳαίτατος
προὔργου” προὐργιαίτερος-προὐργιαίτατος
εὔδιος” εὐδιαίτερος- εὐδιαίτατος
ἥσυχος ” ἡσυχαίτερος- ἡσυχαίτατος ( και ἡσυχώτερος- ἡσυχώτατος)
φίλος” φιλαίτερος- φιλαίτατος
και φίλτερος και φίλιων – φίλτατος
 
ίστερος, -ίστατος
Τα μονοκατάληκτα επίθετα, όπως:
ἅρπαξ” ἁρπαγίστερος- ἁρπαγίστατος
βλάξ” βλακίστερος- βλακίστατος
λάλος” λαλίστερος- λαλίστατος
κλέπτης” κλεπτίστερος- κλεπτίστατος
πλεονέκτης” πλεονεκτίστερος- πλεονεκτίσταοτος
ἄχαρις” ἀχαρίστερος- ἀχαρίστατος
 
Β. Ανώμαλα παραθετικά
  1. Ανώμαλα λέμε τα παραθετικά μερικών επιθέτων, επειδή σχηματίζονται από μία ή περισσότερες ρίζες, διαφορετικές από τη ρίζα του θετικού βαθμού.
    Τα παραθετικά αυτά έχουν καταλήξεις:
–(ι)ων, -(ι)ων, -(ι)ον για το συγκριτικό και
-(ι)στος, (ι)στη, -(ι)στον για τον υπερθετικό.
Τα κυρίως ανώμαλα παραθετικά επιθέτων είναι τα εξής:
 
 
Θετικός
Συγκριτικός (αρσ. και θηλ.)
Συγκριτικός (ουδ.)
Υπερθετικός
1 ἀγαθός-ή-όν
ὁ/ἡ ἀμείνων
ὁ/ἡ λῴων
ὁ/ἡ κρείττων
ὁ/ἡ βελτίων
τό ἄμεινον
τό λῷον
τό κρεῖττον
τό βέλτιον 
ἄριστος-η-ον
λῷστος-η-ον
κράτιστος-η-ον
βέλτιστος-η-ον
2. αἰσχρός-ά-όν
ὁ/ἡ αἰσχίων
τό αἴσχιον
αἴσχιστος-η-ον
3. καλός-ή-όν
ὁ/ἡ καλλίων
τό κάλλιον
κάλλιστος-η-ον
4.  μικρός-ά-όν
ὁ/ἡ μικρότερος-α
ὁ/ἡ ἐλάττων
ὁ/ἡ ἥττων
τό μικρότερο
τό ἔλαττον
τό ἧττον
μικρότατος-η-ον
ἐλάχιστος-η-ον
ἥκιστα (επίρ.)
5. ὀλίγος-η- ον
ὁ/ἡ μείων
τό μεῖον
ὀλίγιστος-η-ον
6. μακρός-ά-ον
ὁ/ἡ μακρότερος-α-ον
τό μακρότερον
μακρότατος-η-ον
μήκιστος-η-ον
7. πολύς- πολλή-πολύ
ὁ/ἡ πλείων
τό πλέον
πλεῖστος-η-ον
8. ταχύς- ταχεῖα- ταχύ
ὁ/ἡ θάττων
τό θᾶττον
τάχιστος-η-ον
9. κακός-ή-όν
ὁ/ἡ κακίων
ὁ/ἡ χείρων
τό κάκιον
τό χεῖρον
κάκιστος
χείριστος
10. ῥάδιος-α-ον
ὁ/ἡ ῥᾷων
τό ῥᾷον
ῥᾷστος-η-ον
11. μέγας- μεγάλη- μέγα
ὁ/ἡ μείζων
τό μεῖζον
μέγιστος-η-ον
12. ἡδύς- εῖα- ύ
ὁ/ἡ ἡδίων
τό ἥδιων
ἥδιστος-η-ον
13.ἐχθρός- ά -όν
ὁ/ἡ ἐχθίων
και ἐχθρότερος
τό ἔχθιον
ἔχθιστος-η-ον
ἐχθρότατος
 
 
Ο συγκριτικός βαθμός των επιθέτων αυτών είναι δικατάληκτα τριτόκλιτα επίθετα και κλίνονται ανάλογα:
                               Αρσενικά- θηλυκά                                Ουδέτερο
 
                  Ενικός
               Πληθυντικός
Ονομ.
Γεν.
Δοτ.
Αιτ.
κλητ.
ὁ, ἡ          βελτίων
τοῦ, τῆς   βελτίονος
τῷ, τῇ      βελτίονι/βελτίω
τόν, τήν  βελτίονα
ὦ              βέλτιον
τό        βέλτιον
τοῦ      βελτίονος
τῷ       βελτίονι
τό        βέλτιον
ὦ         βέλτιον
 
                  Ενικός
               Πληθυντικός
Ονομ.
Γεν.
Δοτ.
Αιτ.
κλητ.
οἱ, αἱ         βελτίονες/βελτίους    
τῶν            βελτιόνων
τοῖς, ταῖς  βελτίοσι
τους, τάς  βελτίονας/ βελτίους
ὦ                βελτίονες / βελτίους
 
τά          βελτίονα/βελτίω
τῶν        βελτιόνων
τοῖς        βελτίοσι
τά           βελτίονα /βελτίω
ὦ            βελτίονα /βελτίω
 
Γ. περιφραστικά παραθετικά
Ø      Σχηματίζονται περιφραστικά στο συγκριτικό βαθμό από το ποσοτικό επίρρημα «μᾶλλον»  και το θετικό βαθμό του επιθέτου και στον υπερθετικό από  τον υπερθετικό βαθμό του ποσοτικού επιρρήματος «μάλιστα» και το θετικό βαθμό του επιθέτου.
Ø      Σχηματίζουν περιφραστικά παραθετικά:
1)Όλα τα επίθετα που σχηματίζουν μονολεκτικά παραθετικά, σχηματίζουν και περιφραστικά.
2)Οι μετοχές.
Π.χ δυνάμενος, μᾶλλον δυνάμενος, μάλιστα δυνάμενος
συμφέρων, μᾶλλον συμφέρων, μάλιστα συμφέρων
ὠφελῶν, μᾶλλον ὠφελῶν, μάλιστα ὠφελῶν
3) το μονοκατάληκτα επίθετα που χρησιμοποιούνται και ως ουσιαστικά.
εἴρων, μᾶλλον εἴρων, μάλιστα εἴρων
ἔνδακρυς, μᾶλλον ἔνδακρυς, μάλιστα ἔνδακρυς
εὔελπις μᾶλλον εὔελπις μάλιστα εὔελπις
κόλαξ μᾶλλον κόλαξ μάλιστα κόλαξ
ὑβριστής, μᾶλλον ὑβριστής, μάλιστα ὑβριστής
φιλόφελως, μᾶλλον φιλόφελως, μάλιστα φιλόφελως
 
Δ. ελλειπτικά παραθετικά
Τα περισσότερα ελλειπτικά παραθετικά παράγονται από επιρρήματα, προθέσεις οι μετοχές. Σε μερικά λείπει ο θετικός βαθμός ή και ένας από τους  άλλους δύο βαθμούς.
 
 
Συγκριτικός
Υπερθετικός
(ἄνω)
ἀνώτερος
ἀνώτατος
(κάτω)
κατώτερος
κατώτατος
(πρό)
πρότερος
πρῶτος
(ὑπέρ)
ὑπέρτερος
ὑπέρτατος
(ἐπικρατῶν)
ἐπικρατέστερος
(προτιμῶν)
προτιμότερος
ὕστερος
ὕστατος
ὕπατος
ἔσχατος
 
Δεν σχηματίζουν παραθετικά:
1) Όσα δηλώνουν:
– ύλη: λίθινος, γήινος, ἀργυροῦς κά.
-τοπική/χρονική σχέση: χερσαῖος, θαλάσσιος, θερινός, ἡμερήσιος κά.
-μέτρο: χερσαῖος, πηχυαῖος,
-καταγωγή/συγγένεια: πατρ ῷος, μητρῷος κ.ά.
-μόνιμη κατάσταση: θνητός, νεκρός κ.ά.
2) Μερικά σύνθετα με α’ συνδετικό το στερητικό –ἀ: ἀθάνατος, ἄψυχος, ἄυλος, ἄυπνος
3) Μερικά σύνθετα με α’ συνδετικό τα πᾶς, ὑπέρ: πάνσοφος, πάντιμος, πάγκαλος- ὑπερμεγέθης, ὑπέρλαμπρος
 
                                    ΙΙ.  Επιρρήματα
Τα επιρρήματα που παράγονται από επίθετα στο θετικό βαθμό έχουν κατάληξη – ως( όπως στη γενική πληθυντικού μόνο που αντί για «ν» βάζουμε «ς»). Στο συγκριτικό βαθμό σχηματίζονται όπως στην αιτιατική ενικού, ουδετέρου γένους συγκριτικού βαθμού και στον υπερθετικό, όπως στην αιτιατική πληθυντικού, ουδετέρου γένους, υπερθετικού βαθμού.
 
Επίθετο
                                    Επίρρημα 
 
Θετικός
Συγκριτικός
Υπερθετικός           
δίκαιος
δίκαιως
δικαιότερον
δικαιότατα
σοφός
σοφῶς
σοφώτερον
σοφώτατα
ἀληθής
ἀληθῶς
ἀληθέστερον
ἀληθέστατα
σώφρων
σωφρόνως
σωφρονέστερον
σωφρονέστατα
ἡδύς
ἡδέως
ἥδιον
ἥδιστα
καλός
καλῶς
κάλλιον
κάλλιστα
         
 
 
Τα επιρρήματα εὖ, ὀλίγον, πολύ σχηματίζουν το συγκριτικό και τον υπερθετικό βαθμό με βάση τα επίθετα στα οποία ανήκουν.
 
                                           Επιρρήματα
Επίθ.
Θετικός
Συγκριτικός
Υπερθετικός
 
ἀγαθός
εὖ
ἄμεινον
κρεῖττον
βέλτιον 
ἄριστα
κράτιστα
βέλτιστα
ὀλίγος
ὀλίγον
ἔλαττον
μεῖον
ἧττον
ἐλάχιστα
ὀλίγιστα
ἥκιστα
πολύς
πολύ
πλέον
πλεῖστα
(ή πλεῖστον)
 
Το επίρρημα μάλα:
 
Θετικός
Συγκριτικός
Υπερθετικός
μάλα
μᾶλλον
μάλιστα
 
Τα τοπικά επιρρήματα παίρνουν καταλήξεις –τέρω, τάτω
 
 
Συγκριτικός
Υπερθετικός
ἄνω
ἀνωτέρω
ἀνωτάτω
ἄπωθεν
ἀπωτέρω
ἀπωτάτω
ἐγγύς
 
 
ἐγγυτέρω
ἐγγύτερον
ἔγγιον
ἐγγυτάτω
ἐγγύτατα
ἔγγιστα
ἔξω
ἐξωτέρω
ἐξωτάτω
ἔσω
ἐσωτέρω
ἐσωτάτω
κάτω
κατωτέρω
κατωτάτω
πόρρω
πoρρωτέρω
πόρρωτάτω
πέρα
περαιτέρω
 
Τα χρονικά επιρρήματα με τις παραγωγικές καταλήξεις : – (αί)τερον, – (αί)τατα
 
 
Συγκριτικός
Υπερθετικός
πάλαι
παλαίτερον
παλαίτατα
πρωί
πρωιαίτερον ή
πρῳαίτερον
πρωιαίτατα ή
πρῳαίτατα
ὀψε
ὀψιαίτερον
ὀψιαίτατα

 

http://thewrhtikamathimata.blogspot.gr/2011/07/blog-post_19.html

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3223

Αρχαίο Θέατρο

Ancient greek theater

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3221

Οι 10 εντολές…του σωστού γονιού!

 Οκτωβρίου 21, 2014

Σας έχει συμβεί να μην σας ακούει το παιδί σας; Φωνάζετε και μαλώνετε και τα πράγματα γίνονται χειρότερα; Το παιδί σας  χρειάζεται την προσοχή σας περισσότερο από ποτέ!

 

Ακολουθήστε τις  10 εντολές του καλού γονιού:

1. Ότι κάνετε μετράει.

Τα παιδιά μας παρακολουθούν την κάθε μας κίνηση.Ότι επιτύχουμε μέσα στην ημέρα είτε είναι σημαντικό είτε όχι,στα μάτια των παιδιών μας φαντάζει διαφορετικό. Μην αφήνετε ευκαιρίες και τολμήστε να αναρωτηθείτε:Τι θέλω να επιτύχω,για έχει το καλύτερο αποτέλεσμα στην συμπεριφορά των παιδιών μου;

2. Η στοργικότητα δεν έβλαψε κανέναν.

Μην φοβάστε ότι με την υπερβολική αγάπη θα κακομάθετε το  παιδί σας.» Κακομαθημένα παιδιά είναι αυτά που αντί για αγάπη τους  δίνουμε άλλες αξίες και προτεραιότητες όπως η υπερβολική αγάπη για υλικά αγαθά,ή η υπερβολική επιείκεια σε άσχημη συμπεριφορά.

3. Πάρτε μέρος στην ζωή των παιδιών σας.

 Η συμμετοχή στην ζωή των παιδιών μας απαιτεί κόπο και πολλές φορές αλλαγή σε σημαντικές προτεραιότητές μας.  Θυσιάζουμε τα θέλω μας και επικεντρωνόμαστε στις ανάγκες του παιδιού μας σωματικά και ψυχολογικά.Φυσικά αυτό  δεν σημαίνει  ότι θα κάνετε  εσείς τα καθήκοντα του παιδιού σας  για το σχολείο αλλά θα είστε εκεί όταν σας χρειάζεται.

4. Προσαρμόστε την ανατροφή του παιδιού σύμφωνα με την ηλικία.

Όσο μεγαλώνει το παιδί σας αναπτύσσεται και αλλάζει η συμπεριφορά του.Όσο ανεξάρτητο νιώθει ένα παιδί 3 χρονών με το να λέει όχι σε μικροπράγματα το ίδιο ισχύει και για  ένα παιδί 13 χρονών  που αντιδρά σε μια υπόδειξή μας.Αλλάξτε λοιπόν την συμπεριφορά σας απέναντί του και αφήστε το νιώθει ανεξάρτητο.

5. Θέστε τους προσωπικούς σας κανόνες.

Οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας  αναρωτηθείτε και ταυτόχρονα απαντήστε  στον εαυτό  σας αυτές τις  3 ερωτήσεις:Που είναι το παιδί μου;Ποιος είναι με το παιδί μου;Τι κάνει το παιδί μου;

Οι κανόνες που θα μάθει το παιδί από τον γονιό θα διαμορφώσουν τους κανόνες που θα βάζει στον εαυτό του το παιδί σας στην μετέπειτα ζωή του.

6. Ενθαρρύνετε θετικά την ανεξαρτησία του.

Θέστε κανόνες και όρια αλλά ταυτόχρονα  δώστε τους ελευθερία κινήσεων.Ο συνδυασμός των παραπάνω βοηθά στον αυτοέλεγχο των παιδιών μας.Τα παιδιά έχουν μέσα τους την αυτονομία βοηθήστε να την αποκτήσουν  με υπακοή και ηρεμία.

7. Γίνετε συνεπής.

Πάντα να εφαρμόζετε τους κανόνες σας και μην τους παραλείπετε  ή  αλλάζετε συνεχώς γνώμη για κάτι.Η ασυνέπεια στην εφαρμογή κανόνων μπερδεύει το παιδί και αν συμπεριφέρεται άσχημα οφείλεται καθαρά στην δική σας συμπεριφορά.

8. Αποφύγετε την σκληρή  τιμωρία.

Σε καμία περίπτωση μην τιμωρείτε σωματικά τα παιδιά σας.Έρευνες έχουν δείξει ότι τα παιδιά που βιώνουν σωματική τιμωρία συμπεριφέρονται επιθετικά και σε άλλα  παιδιά.

9. Εξηγήστε τους κανόνες και τις αποφάσεις σας.

Το πιο συνηθισμένο λάθος των γονιών είναι να υπερεξηγούμε  έναν κανόνα σε μικρά παιδιά και να μην εξηγούμε τίποτε στα μεγαλύτερα για απλά το θεωρούμε αυτονόητο.

10. Αντιμετωπίστε τα παιδιά σας με σεβασμό.

Σεβαστείτε τα παιδιά σας και δείξτε την ίδια ευγένεια και συμπεριφορά που θα δείχνατε σε οποιονδήποτε  άλλο. Λάβετε υπόψη σας την γνώμη τους  και προσπαθήστε να τα ευχαριστήσετε όποτε μπορείτε.

Και θυμηθείτε: η σχέση σας με το παιδί σας αποτελεί θεμέλιο για τη σχέση του παιδιού σας με τους υπόλοιπους ανθρώπους!

babyradio.gr -Γκαλίτσιου Μαριάννα

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3220

Η διδακτέα – εξεταστέα ύλης των μαθημάτων Β΄ τάξης Ημερησίου Γενικού Λυκείου και Γ΄ τάξης Εσπερινού

Η διδακτέα – εξεταστέα ύλης των μαθημάτων Β΄ τάξης Ημερησίου Γενικού Λυκείου και Γ΄ τάξης Εσπερινού | esos.gr.

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3219

Σχολικές Εκδρομές : ΦΕΚ 2011

ΕΚΔΡΟΜΕΣ-ΦΕΚ_2011_2769b

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3212

Η Σοφία και Μουσικότητα της Ελληνικής Γλώσσας

Η Ελληνική φυλή γεννήθηκε ευνοημένη με μία γλώσσα εύηχη, γεμάτη μουσικότητα

Οράτιος 

Η Αγγλική γλώσσα έχει 490.000 λέξεις από τις οποίες 41.615 λέξεις… είναι από την Ελληνική γλώσσα (Bιβλίο Γκίνες).

Η Ελληνική με την μαθηματική δομή της είναι η γλώσσα της πληροφορικής και της νέας γενιάς των εξελιγμένων υπολογιστών, διότι μόνο σ’ αυτήν δεν υπάρχουν όρια.
(Μπιλ Γκέιτς, Microsoft)

Η Ελληνική και η Κινέζικη… είναι οι μόνες γλώσσες με συνεχή ζώσα παρουσία από τους ίδιους λαούς και…..στον ίδιο χώρο εδώ και 4.000 έτη. Όλες οι γλώσσες θεωρούνται κρυφοελληνικές, με πλούσια δάνεια από την μητέρα των γλωσσών, την Ελληνική.
(Francisco Adrados, γλωσσολόγος).

Η Ελληνική γλώσσα έχει λέξεις για έννοιες οι οποίες παραμένουν χωρίς απόδοση στις υπόλοιπες γλώσσες, όπως άμιλλα, θαλπωρή και φιλότιμο Μόνον η Ελληνική γλώσσα ξεχωρίζει τη ζωή από τον βίο, την αγάπη από τον έρωτα. Μόνον αυτή διαχωρίζει, διατηρώντας το ίδιο ριζικό θέμα, το ατύχημα από το δυστύχημα, το συμφέρον από το ενδιαφέρον.

Το εκπληκτικό είναι ότι η ίδια η Ελληνική γλώσσα μας διδάσκει συνεχώς πως να γράφουμε σωστά. Μέσω της ετυμολογίας, μπορούμε να καταλάβουμε ποιός είναι ο σωστός τρόπος γραφής ακόμα και λέξεων που ποτέ δεν έχουμε δει ή γράψει.

Το «πειρούνι» για παράδειγμα, για κάποιον που έχει βασικές γνώσεις Αρχαίων Ελληνικών, είναι προφανές ότι γράφεται με «ει» και όχι με «ι» όπως πολύ άστοχα το γράφουμε σήμερα. Ο λόγος είναι πολύ απλός, το «πειρούνι» προέρχεται από το ρήμα «πείρω» που σημαίνει τρυπώ-διαπερνώ, ακριβώς επειδή τρυπάμε με αυτό το φαγητό για να το πιάσουμε.

Επίσης η λέξη «συγκεκριμένος» φυσικά και δεν μπορεί να γραφτεί «συγκεκρυμμένος», καθώς προέρχεται από το «κριμένος» (αυτός που έχει δηλαδή κριθεί) και όχι βέβαια από το «κρυμμένος» (αυτός που έχει κρυφτεί). Άρα το να υπάρχουν πολλά γράμματα για τον ίδιο ήχο (π.χ. η, ι, υ, ει, οι κτλ) όχι μόνο δεν θα έπρεπε να μας δυσκολεύει, αλλά αντιθέτως να μας βοηθάει στο να γράφουμε πιο σωστά, εφόσον βέβαια έχουμε μια βασική κατανόηση της γλώσσας μας.

Επιπλέον η ορθογραφία με την σειρά της μας βοηθάει αντίστροφα στην ετυμολογία αλλά και στην ανίχνευση της ιστορική πορείας της κάθε μίας λέξης. Και αυτό που μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε την καθημερινή μας νεοελληνική γλώσσα περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, είναι η γνώση των Αρχαίων Ελληνικών.

Είναι πραγματικά συγκλονιστικό συναίσθημα να μιλάς και ταυτόχρονα να συνειδητοποιείς τι ακριβώς λές, ενώ μιλάς και εκστομίζεις την κάθε λέξη ταυτόχρονα να σκέφτεσαι την σημασία της.

Είναι πραγματικά μεγάλο κρίμα να διδάσκονται τα Αρχαία με τέτοιον φρικτό τρόπο στο σχολείο ώστε να σε κάνουν να αντιπαθείς κάτι το τόσο όμορφο και συναρπαστικό.

Η ΣΟΦΙΑ

Στην γλώσσα έχουμε το σημαίνον (την λέξη) και το σημαινόμενο (την έννοια). Στην Ελληνική γλώσσα αυτά τα δύο έχουν πρωτογενή σχέση, καθώς αντίθετα με τις άλλες γλώσσες το σημαίνον δεν είναι μια τυχαία σειρά από γράμματα. Σε μια συνηθισμένη γλώσσα όπως τα Αγγλικά μπορούμε να συμφωνήσουμε όλοι να λέμε το σύννεφο car και το αυτοκίνητο cloud, και από την στιγμή που το συμφωνήσουμε και εμπρός να είναι έτσι. Στα Ελληνικά κάτι τέτοιο είναι αδύνατον. Γι’ αυτόν τον λόγο πολλοί διαχωρίζουν τα Ελληνικά σαν «εννοιολογική» γλώσσα από τις υπόλοιπες «σημειολογικές» γλώσσες.

Μάλιστα ο μεγάλος φιλόσοφος και μαθηματικός Βένερ Χάιζενμπεργκ είχε παρατηρήσει αυτή την σημαντική ιδιότητα για την οποία είχε πει «Η θητεία μου στην αρχαία Ελληνική γλώσσα υπήρξε η σπουδαιότερη πνευματική μου άσκηση. Στην γλώσσα αυτή υπάρχει η πληρέστερη αντιστοιχία ανάμεσα στην λέξη και στο εννοιολογικό της περιεχόμενο».

Όπως μας έλεγε και ο Αντισθένης, «Αρχή σοφίας, η των ονομάτων επίσκεψις». Για παράδειγμα ο «άρχων» είναι αυτός που έχει δική του γη (άρα=γή +έχων). Και πραγματικά, ακόμα και στις μέρες μας είναι πολύ σημαντικό να έχει κανείς δική του γη / δικό του σπίτι.

Ο «βοηθός» σημαίνει αυτός που στο κάλεσμα τρέχει. Βοή=φωνή + θέω=τρέχω. Ο Αστήρ είναι το αστέρι, αλλά η ίδια η λέξη μας λέει ότι κινείται, δεν μένει ακίνητο στον ουρανό (α + στήρ από το ίστημι που σημαίνει στέκομαι).

Αυτό που είναι πραγματικά ενδιαφέρον, είναι ότι πολλές φορές η λέξη περιγράφει ιδιότητες της έννοιας την οποίαν εκφράζει, αλλά με τέτοιο τρόπο που εντυπωσιάζει και δίνει τροφή για την σκέψη.

Για παράδειγμα ο «φθόνος» ετυμολογείται από το ρήμα «φθίνω» που σημαίνει μειώνομαι. Και πραγματικά ο φθόνος σαν συναίσθημα, σιγά-σιγά μας φθίνει και μας καταστρέφει. Μας «φθίνει» – ελαττώνει σαν ανθρώπους – και μας φθίνει μέχρι και τη υγεία μας. Και φυσικά όταν θέλουμε κάτι που είναι τόσο πολύ ώστε να μην τελειώνει πως το λέμε; Μα φυσικά «άφθονο».

Έχουμε την λέξη «ωραίος» που προέρχεται από την «ώρα». Διότι για να είναι κάτι ωραίο, πρέπει να έρθει και στην ώρα του. Ωραίο δεν είναι ένα φρούτο ούτε άγουρο ούτε σαπισμένο, και ωραία γυναίκα δεν είναι κάποια ούτε στα 70 της άλλα ούτε φυσικά και στα 10 της. Ούτε το καλύτερο φαγητό είναι ωραίο όταν είμαστε χορτάτοι, επειδή δεν μπορούμε να το απολαύσουμε.

Ακόμα έχουμε την λέξη «ελευθερία» για την οποία το «Ετυμολογικόν Μέγα» διατείνεται «παρά το ελεύθειν όπου ερά» = το να πηγαίνει κανείς όπου αγαπά . Άρα βάσει της ίδιας της λέξης, ελεύθερος είσαι όταν έχεις την δυνατότητα να πάς όπου αγαπάς. Πόσο ενδιαφέρουσα ερμηνεία…

Το άγαλμα ετυμολογείται από το αγάλλομαι (ευχαριστιέμαι) επειδή όταν βλέπουμε ένα όμορφο αρχαιοελληνικό άγαλμα η ψυχή μας αγάλλεται. Και από το θέαμα αυτό επέρχεται η αγαλλίαση. Αν κάνουμε όμως την ανάλυση της λέξης αυτής θα δούμε ότι είναι σύνθετη από αγάλλομαι + ίαση(=γιατρειά). Άρα για να συνοψίσουμε, όταν βλέπουμε ένα όμορφο άγαλμα (ή οτιδήποτε όμορφο), η ψυχή μας αγάλλεται και ιατρευόμαστε. Και πραγματικά, γνωρίζουμε όλοι ότι η ψυχική μας κατάσταση συνδέεται άμεσα με την σωματική μας υγεία.

Παρένθεση: και μια και το έφερε η «κουβέντα», η Ελληνική γλώσσα μας λέει και τι είναι άσχημο. Από το στερητικό «α» και την λέξη σχήμα μπορούμε εύκολα να καταλάβουμε τι. Για σκεφτείτε το λίγο…

Σε αυτό το σημείο, δεν μπορούμε παρά να σταθούμε στην αντίστοιχη Λατινική λέξη για το άγαλμα (που άλλο από Λατινική δεν είναι). Οι Λατίνοι ονόμασαν το άγαλμα, statua από το Ελληνικό «ίστημι» που ήδη αναφέραμε σαν λέξη, και το ονόμασαν έτσι επειδή στέκει ακίνητο. Προσέξτε την τεράστια διαφορά σε φιλοσοφία μεταξύ των δύο γλωσσών, αυτό που σημαίνει στα Ελληνικά κάτι τόσο βαθύ εννοιολογικά, για τους Λατίνους είναι απλά ένα ακίνητο πράγμα.

Είναι προφανής η σχέση που έχει η γλώσσα με την σκέψη του ανθρώπου. Όπως λέει και ο George Orwell στο αθάνατο έργο του «1984», απλή γλώσσα σημαίνει και απλή σκέψη. Εκεί το καθεστώς προσπαθούσε να περιορίσει την γλώσσα για να περιορίσει την σκέψη των ανθρώπων, καταργώντας συνεχώς λέξεις.

«Η γλώσσα και οι κανόνες αυτής αναπτύσσουν την κρίση», έγραφε ο Μιχάι Εμινέσκου, εθνικός ποιητής των Ρουμάνων.

Μια πολύπλοκη γλώσσα αποτελεί μαρτυρία ενός προηγμένου πνευματικά πολιτισμού. Το να μιλάς σωστά σημαίνει να σκέφτεσαι σωστά, να γεννάς διαρκώς λόγο και όχι να παπαγαλίζεις λέξεις και φράσεις.

Η ΜΟΥΣΙΚΟΤΗΤΑ

Η Ελληνική φωνή κατά την αρχαιότητα ονομαζόταν «αυδή». Η λέξη αυτή δεν είναι τυχαία, προέρχεται από το ρήμα «άδω» που σημαίνει τραγουδώ.

Όπως γράφει και ο μεγάλος ποιητής και ακαδημαϊκός Νικηφόρος Βρεττάκος:

«Όταν κάποτε φύγω από τούτο το φώς θα ελιχθώ προς τα πάνω, όπως ένα ποταμάκι που μουρμουρίζει. Κι αν τυχόν κάπου ανάμεσα στους γαλάζιους διαδρόμους συναντήσω αγγέλους, θα τους μιλήσω Ελληνικά, επειδή δεν ξέρουνε γλώσσες. Μιλάνε Μεταξύ τους με μουσική».

Ο γνωστός Γάλλος συγγραφεύς Ζακ Λακαρριέρ επίσης μας περιγράφει την κάτωθι εμπειρία από το ταξίδι του στην Ελλάδα: «Άκουγα αυτούς τους ανθρώπους να συζητούν σε μια γλώσσα που ήταν για μένα αρμονική αλλά και ακατάληπτα μουσική. Αυτό το ταξίδι προς την πατρίδα – μητέρα των εννοιών μας – μου απεκάλυπτε έναν άγνωστο πρόγονο, που μιλούσε μια γλώσσα τόσο μακρινή στο παρελθόν, μα οικεία και μόνο από τους ήχους της. Αισθάνθηκα να τα έχω χαμένα, όπως αν μου είχαν πει ένα βράδυ ότι ο αληθινός μου πατέρας ή η αληθινή μου μάνα δεν ήσαν αυτοί που με είχαν αναστήσει».

Ο διάσημος Έλληνας και διεθνούς φήμης μουσικός Ιάνης Ξενάκης, είχε πολλές φορές τονίσει ότι η μουσικότητα της Ελληνικής είναι εφάμιλλη της συμπαντικής.

Αλλά και ο Γίββων μίλησε για μουσικότατη και γονιμότατη γλώσσα, που δίνει κορμί στις φιλοσοφικές αφαιρέσεις και ψυχή στα αντικείμενα των αισθήσεων. Ας μην ξεχνάμε ότι οι Αρχαίοι Έλληνες δεν χρησιμοποιούσαν ξεχωριστά σύμβολα για νότες, χρησιμοποιούσαν τα ίδια τα γράμματα του αλφαβήτου.

«Οι τόνοι της Ελληνικής γλώσσας είναι μουσικά σημεία που μαζί με τους κανόνες προφυλάττουν από την παραφωνία μια γλώσσα κατ’ εξοχήν μουσική, όπως κάνει η αντίστιξη που διδάσκεται στα ωδεία, ή οι διέσεις και υφέσεις που διορθώνουν τις κακόηχες συγχορδίες», όπως σημειώνει η φιλόλογος και συγγραφεύς Α. Τζιροπούλου-Ευσταθίου.

Είναι γνωστό εξάλλου πως όταν οι Ρωμαίοι πολίτες πρωτάκουσαν στην Ρώμη Έλληνες ρήτορες, συνέρρεαν να αποθαυμάσουν, ακόμη και όσοι δεν γνώριζαν Ελληνικά, τους ανθρώπους που «ελάλουν ώς αηδόνες».

Δυστυχώς κάπου στην πορεία της Ελληνικής φυλής, η μουσικότητα αυτή (την οποία οι Ιταλοί κατάφεραν και κράτησαν) χάθηκε, προφανώς στα μαύρα χρόνια της Τουρκοκρατίας.

Να τονίσουμε εδώ ότι οι άνθρωποι της επαρχίας του οποίους συχνά κοροϊδεύουμε για την προφορά τους, είναι πιο κοντά στην Αρχαιοελληνική προφορά από ότι εμείς οι άνθρωποι της πόλεως.

Η Ελληνική γλώσσα επεβλήθη αβίαστα (στους Λατίνους) και χάρη στην μουσικότητά της.

Όπως γράφει και ο Ρωμαίος Οράτιος «Η Ελληνική φυλή γεννήθηκε ευνοημένη με μία γλώσσα εύηχη, γεμάτη μουσικότητα».

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: https://blogs.sch.gr/stratilio/archives/3211

Αλλαγή μεγέθους γραμματοσειράς
Αντίθεση