kantonopou’s blog

ΘΕΟΛΟΓΙΚΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ

Περί σκανδαλισμού.

Συγγραφέας: kantonopou στις 24 Ιουλίου, 2009

9ujm.jpg«Ου μη φάγω κρέα εις τον αιώνα, ίνα μη τον αδελφό μου σκανδαλίσω» (Α΄ Κορινθ. 8,13).

Τολμηρός και αληθινός πάντοτε ο Απόστολος Παύλος, αγγίζει με τον λόγο και την αγία Του ζωή τον άνθρωπο και την ζωή του. Ο λόγος του πνευματικά καθαρός, όπως η ζωή του τολμηρά αιχμηρός, όπως το παράδειγμά του και αληθινά παιδευτικός συγκινεί, διδάσκει και διασώζει.Δεν κινείται με την ερμαφρόδιτη λογική ενός στενού και στυγνού συμφέροντος, αλλά με την απλοϊκή μεγαλοσύνη της αγάπης του Χριστού, που δεν έχει όρια. Αποβλέπει όμως στην πνευματική θωράκιση, την ηθική αναγέννηση και την υπαρξιακή μεταμόρφωση του τραγικού αναβάτη στις έντρομες ράχες της κοινωνίας ανθρώπου.

Και σήμερα, το ίδιο διασωστικός και επίκαιρος, αγγίζει ένα θέμα που ταλάνιζε την ήδη ταραγμένη εκείνη κοινωνία και φονικά ταλαιπωρούσε την ανθρώπινη κοινότητα. Ταυτόχρονα, μέσα από τον αιφνιδιαστικό τρικυμισμό του σκανδαλισμού έσπρωχνε έξω από τα δημιουργικά υψίπεδα της αμόλευτης ζωής τους εύπιστους. Έτσι η φορά και η πίεση του σκανδάλου ήταν επικίνδυνη και φονική.

Το ρεύμα του σκανδάλου φαίνεται να ήταν ισχυρό, ώστε πολλές υπάρξεις να σύρονται και να χάνονται στο αδηφάγο «στομάχι» του. Ιδιαίτερα δε, οι αδύναμες, οι ανίσχυρες και οι ατροφικές πνευματικά συνειδήσεις, έμπαιναν σ΄ αυτό το αδιέξοδο και φθοροποιό τούνελ του σκανδαλισμού.

Δημιουργήθηκε ιδιαίτερο θέμα για την χρησιμοποίηση των Ειδωλόθυτων. Δηλαδή για τα κρέατα, που προσέφεραν θυσία στους Θεούς των Ειδωλολατρών. Τα περισσότερα από αυτά τα διέθεταν για πώληση στην αγορά.

Αυτή, λοιπόν, η συμπεριφορά οδήγησε σ΄ ένα επίμονο ερώτημα: Έπρεπε οι Χριστιανοί να τα αγοράζουν και στη συνέχεια να τα τρώγουν; Διχάστηκε το πλήρωμα της τοπικής εκεί Εκκλησίας. Πολλοί αισθάνθηκαν κυρίως οι αδύναμοι πνευματικά – ισχυρό και προκλητικά θανάσιμο το ρεύμα του σκανδαλισμού.

Εξάλλου ο αββάς Αντώνιος επισημαίνει με υπευθυνότητα: «Από τον πλησίον εξαρτάται η ζωή και ο θάνατος. Διότι, εάν κερδίσουμε τον αδελφό, κερδίζουμε τον Θεό, και εάν σκανδαλίσουμε τον αδελφό, αμαρτάνουμε στον Χριστό».

Και ο ταπεινός γίγαντας Παύλος πήρε θέση στο έντονα καυτερό πρόβλημα, που πλήγωσε καρδιές και συνειδήσεις. Τα όποια φαγητά, ακόμη και αυτά τα Ειδωλόθυτα, δεν μας φανερώνουν ενάρετους και δεν μας παρουσιάζουν αρεστούς στον Πανάγαθο Κύριο. Κι είναι φυσικό αυτό, αφού ούτε αν τα φάμε, γνωρίζοντες την προέλευσή τους, προχωρούμε στο «στενό» και «τεθλιμμένο» δρόμο της αρετής, ούτε και αν δεν τα φάμε φρενάρουμε, μένοντες μακριά.

Το πρόβλημα έχει αλλού την πηγή εκροής του. Μήπως βλέποντες οι αδύναμοι και ασθενείς πνευματικά Χριστιανοί άλλους να εξαντλούνται στην αδιάκοπη τροφοδοσία τους από τα Ειδωλόθυτα σκανδαλισθούν επικίνδυνα και ξαναπέσουν στον ασύντακτο ρυθμό της ειδωλολατρικής ζωής.Τότε αυτός, που οδήγησε στον σκανδαλισμό με την άστοχη επιλογή του, φέρει βαρύτατη ευθύνη ενώπιον του Θεού και των ανθρώπων. Μοιάζει με τον οδηγό ενός τραίνου, που αντιμετωπίζει ανεύθυνα τον ρόλο του και οδηγεί έξω από τις ράγες το όχημα. Θέτοντας όμως σε άμεσο κίνδυνο τους επιβάτες.

Σίγουρα, λοιπόν, μια πράξη σκανδαλισμού αποτεί ύβρη και βλασφημία για το Θεό και το αποτύπωμα της αγάπης Του, τον άνθρωπο.

Ο εκτροχιασμός μιας υπάρξεως από τον δρόμο της ελευθερίας και της αγάπης του Χριστού και η παράδοσή της στην τρικυμία της αστοχίας και της αμαρτίας είναι βαρύτατο αμάρτημα. Αποτελεί πράξη αδελφοκτόνου προδοσίας. Γι΄ αυτό ο Παύλος συνεχίζει πως « δεν θα φάγω ποτέ κανένα είδος κρέατος» Εκείνο που προέχει στην ζωή ενός Χριστιανού, έστω και αν βηματίζει με δεκανίκια στον δρόμο της πνευματικής ζωής, είναι η προσοχή σε κάθε βηματισμό και ο συνεχής αγώνας να κρατηθεί ασκανδάλιστος ο αδελφός.

Για να φτάσουμε όμως εκεί, το υποδεικνύει με αγάπη, ο άγιος Παύλος, χρειάζεται συνεχές, ζωντανό, ζωτικό πνεύμα θυσίας. Να υποτασσόμαστε στην διδαχή της Εκκλησίας και συνεχώς ν΄ απελευθερωνόμαστε από την βαριά ενδυμασία του εγωισμού. Η αυταπάρνηση είναι το ιερό και ένθεο πορθμείο, με την κίνηση του οποίου ξανοιγόμαστε στον «άλλον δίπλα μας, στον αδελφό μας». Έτσι τον προστατεύουμε από τη κατακλυσμική δύναμη του σκανδαλισμού, που οδηγεί σε πνευματική ατροφία και ερείπωση. Είναι βρόγχος υπαρξιακός, που τυφλώνει και πνίγει, οδηγώντας στην απώλεια.

Ο άνθρωπος της Εκκλησίας, δεν πρέπει να το αγνοούμε αυτό, διαρκώς ακτινογραφείται αδιάκοπα φωτογραφίζεται μένει διαρκώς σ΄ ένα γυάλινο δωμάτιο και παρακολουθείται επιμελώς. Γι αυτό η ζωή του απαραίτητα πρέπει να είναι προσεκτική, αληθινή και τίμια.

Με προκλητική προσοχή είναι ανάγκη να προσέχουμε την συμπεριφορά μας «για να μην σκανδαλίσουμε τον αδελφό μας». Σκανδαλίζω σημαίνει βάζω σε πειρασμό, πνευματική αστοχία, κλονίζω και θέτω σε άμεσο, πνιγηρό και αφιλάνθρωπο κίνδυνο τον αδελφό μου. Σίγουρα το σκάνδαλο είναι σοβαρό αμάρτημα.

Το υπογράμμισε ο ίδιος ο Χριστός λέγοντας: «Αλίμονο στον κόσμο από τα σκάνδαλα» (Ματθ. 18,7).Και με τον ίδιο ρυθμό διασωστικής αγάπης θα διδάξει: «Και όποιος θα σκανδαλίσει ένα απ΄ αυτούς τους μικρούς, που πιστεύουν σε εμένα, συμφέρει σ΄ αυτόν να κρεμαστεί στο τράχηλό του μυλόπετρα, που την γυρίζει ο όνος, και να καταποντισθεί στο βάθος της θαλάσσης».(Ματθ.18,6)Κοιτάξτε με τι ιερό πάθος θεϊκής αγάπης ο Χριστός υποδεικνύει την ευθύνη του σκανδαλοποιού και δείχνει την δραματική του «επιβράβευση». Έτσι προβάλλει την βαρύτητα των σκανδάλων.

Δεν πρέπει, βέβαια, να αγνοούμε πως «είναι αδύνατο να μην έλθουν τα σκάνδαλα» (Λουκ. 17,1). Και συνέχιζε ο Κύριος, «Αλλ΄ αλίμονο σ΄ εκείνον, από τον οποίο προέρχονται» (Λουκ. 17,1). Το πρόβλημα των σκανδάλων δεν χαρακτηρίζει μια συγκεκριμένη ιστορική περίοδο. Έχει διαχρονική και πάντοτε επίκαιρη παρουσία, ζωή και δράση.

Ο άνθρωπος, αυτός «ο χειροτονητός βασιλέας» (Ι. Χρυσόστομος) και το ιερό «φωτόπλασμα της Δημιουργίας» (Γρηγ. Θεολόγος) είναι το πιο «εύθραυστο καλάμι» (Πασκάλ) και μια ισχυρή «δέσμη αδυναμιών» (Κ. Τσάτσος). Πολλοί, όσο ψηλά στην κοινωνική ιεραρχία και αν βρίσκονται, συχνά σκανδαλίζουν και προκαλούν τις εύθραυστες αντοχές των ανθρώπων. Εξάλλου, ο κόσμος «βρίσκεται όλος στον Πονηρό» (Α΄ Ιωάν. 5,19).

 Εμείς όμως, που βρισκόμαστε μέσα στην ιερή Κιβωτό της Ελπίδος και της Ζωής, στην Εκκλησία, είναι άμεση ανάγκη να προσέχουμε την ζωή μας και να μη οδηγούμε τους αδελφούς μας στο σκληρό μαρτύριο του σκανδαλισμού με την άστατη, άστοχη, προβληματική και αθεόφοβη ζωή μας.

Να θυμηθούμε τον Απ. Παύλο, τους αγίους και μάρτυρες της Εκκλησίας. Η ζωή τους δυνάμωσε με τη προσευχή, την προσοχή και τον πνευματικό αγώνα. Κι έγιναν  έμειναν λαμπάδες φωτισμού και διδαχής. Όχι σκανδαλισμού και πνιγηρών ερωτηματικών.

Η προσοχή στην ζωή μας πρέπει να είναι συνεχές διακριτικό στοιχείο, από το οποίο θα διδάσκονται οι πολλοί. Και αυτοί ακόμη οι περίεργοι.Έτσι θα οικοδομούμε και δεν θα ερειπώνουμε καρδιές και συνειδήσεις. Θα κτίζουμε και δεν θα γκρεμίζουμε, οδηγώντας υπάρξεις πέρα από τον αφηνιαστικό κυκλώνα της σύγχυσης, μέσα στο ανταριασμένο πέλαγος του σκανδαλισμού.Παραμένοντες σταθεροί στην πίστη και την ζωή του Χριστού.

Δεν πρέπει δε να αγνοούμε, ότι «σε πολλά φταίμε όλοι» (Ιακ. 3,2).Ποιος λιγότερο, ποιος περισσότερο. Είναι όμως ανάγκη «να μην φάγω κρέας στον αιώνα, για μην σκανδαλίσω τον αδελφό μου» (Α΄Κορινθ. 8,13).Να προσέχω την καθημερινότητά μου, για να μην οδηγήσω σε εφιαλτικές-κυρίως πνευματικές- περιπέτειες τον αδελφό μου. Τότε η ευθύνη μου είναι μεγάλη και το λάθος μου απέραντο.

Πρωτοπρεσβύτερος ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΖΑΜΠΕΛΗΣ

Αφήστε μια απάντηση