ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΜΑΚΡΥΩΤΙΚΩΝ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ  ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

*****************************************************************************

Το πρόγραμμα στοχεύει στην ανάπτυξη δεξιοτήτων και πρακτικών Υπολογιστικής Σκέψης (Computational Thinking) μέσω διδακτικών ακολουθιών που αξιοποιούν την Υπολογιστική Επιστήμη (Computational Science) εστιάζοντας στις έννοιες υποβάθρου (core ideas) αλλά και στις εγκάρσιες/μεγάλες ιδέες (transversal/big ideas (NGSS,20131).

Μέσα από το πρόγραμμα υποστηρίζεται ο εμπλουτισμός και η εξέλιξη των διδακτικών στόχων του Προγράμματος Σπουδών, μέσω της ενεργού συμμετοχής των μαθητών σε διδακτικές δραστηριότητες που περιλαμβάνουν πρακτικές των Επιστημόνων και των Μηχανικών.

Στην πρόταση που παρουσιάζεται, έχουμε σφαιρική σύνθεση των δράσεων δημιουργικότητας και καινοτομίας προσαρμοσμένων στις μαθησιακές και αναπτυξιακές ικανότητες μαθητών που ανήκουν στην προσχολική και την πρώτη σχολική ηλικία με τις επιμέρους αναγκαίες προσαρμογές.

Ξεκινώντας από την εφαρμογή ενός σχεδίου δραστηριοτήτων STEM – STEAM (το Α αναφέρεται σε όλα τα αντικείμενα συμπεριλαμβανόμενης και της τέχνης) και με βάση πραγματικά προβλήματα που απαιτούν επίλυση οι μαθητές διερευνούν τις παραμέτρους που πρέπει να λάβει υπόψη της μια ομάδα ερευνητών, για την επίλυση του προβλήματος, χρησιμοποιούν δημιουργικά τις ψηφιακές τεχνολογίες, σχεδιάζουν και κατασκευάζουν τα δικά τους επιστημονικά όργανα με απλά υλικά αλλά και ψηφιακά μέσα, γνωρίζουν τις μεταβλητές που συνθέτουν την καταγραφή αλλά και την πρόβλεψη των καιρικών συνθηκών, τις έννοιες της διατήρησης και τη μεταβολής, ενώ προβληματίζονται για θέματα που μπορούν να προκύψουν λόγω της κλιματικής αλλαγής.

Οι μαθητές εργαζόμενοι σε ομάδες, με έναυσμα τις καιρικές συνθήκες προβληματίζονται για τις μεταβολές τους και τις καταγράφουν καθημερινά χρησιμοποιώντας πολυτροπικά μέσα, ενώ τις συσχετίζουν με τις επιδράσεις που έχουν στην καθημερινότητά τους.

Οι μαθητές συλλέγουν δεδομένα τόσο με απλά όργανα που κατασκευάζουν οι ίδιοι όσο και με ψηφιακές συσκευές που προγραμματίζουν. Η χρήση των ρομποτικών συσκευών είναι ενταγμένη στο πλαίσιο καλλιέργειας μιας δομημένης νοητικής διαδικασίας της μορφής Προβληματίζομαι -Σκέφτομαι – Ενεργώ, με επεκτάσεις στη συνολική νοητική ανάπτυξη των μαθητών.

Με τις προτεινόμενες διαδικασίες γίνεται η σύνδεση των καιρικών φαινόμενων με τις επιδράσεις τους στις κοινωνίες και το περιβάλλον, μέσα από παιγνιώδεις διαδικασίες. Ενώ η χρήση των ψηφιακών μέσων είναι στοχευμένη και συνδυαστική. Τέλος οι ομάδες παρουσιάζουν τα προϊόντα της εργασίας τους.

Η δομή του προγράμματος την επιτρέπει τη συμμετοχή όλων των μαθητών, εξασκώντας πολλαπλές μορφές νοημοσύνης και εξασκώντας διαφορετικές δεξιότητές τους συμπληρωματικά στις πιο παραδοσιακές εκπαιδευτικές προσεγγίσεις. Με αυτό τον τρόπο δίνεται η ευκαιρία σε όλους τους μαθητές να συμμετέχουν ανεξαρτήτως μαθησιακού, κοινωνικού-πολιτισμικού υποβάθρου, βλέποντας τις όποιες διαφοροποιήσεις ως μαθησιακό πλούτο που εμπλουτίζει την εκπαίδευση και όχι ως εμπόδιο.

Όλες οι προτεινόμενες δραστηριότητες έχουν άμεση συσχέτιση με τα προσδοκόμενα αποτελέσματα των Προγραμμάτων Σπουδών2 των αντίστοιχων τάξεων και έχουν ελεγχθεί μέσω εφαρμογής σε μαθητές αυτής της ηλικίας με δομημένα σχέδια δράσης.

Βιβλιογραφία

ΠΗΓΗ: «Μικροί Μετεωρολόγοι»  ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ STEM (Hellenic Education Society for STEM)

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ – ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

****************************************************************

Το παρόν πρόγραμμα ανήκει στη θεματική « Περιβάλλον και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη» σύμφωνα με το Πρόγραμμα Σπουδών Νηπιαγωγείου (ΙΕΠ, 2014). Σύμφωνα με την σύγχρονη οπτική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, η οποία αναγνωρίζεται ως Εκπαίδευση για την Αειφορία, το περιβάλλον δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως πηγή γνώσης αλλά γίνεται κατανοητό ως σύστημα ισορροπιών και σχέσων και ο κεντρικός στόχος της είναι ο ενεργός πολίτης ( ΙΕΠ, 2014).Ο εκπαιδευτικός έχει το ρόλο του συνερευνητή στις διαδικασίες εντοπισμού, διερεύνησης και ανάλυσης των σχετικών θεμάτων, του υποστηρικτή και διευκολυντή για την ανάληψη πρωτοβουλιών, διερεύνησης και δράσης από τα παιδιά, μαζί με τα παιδιά, και σε συνεργασία με το ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Οι δράσεις για την προσέγγιση ζητημάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης αφορούν τη διασύνδεση των γνώσεων με οικείες πρακτικές καθημερινής ζωής των μαθητών/τιών, την ανάληψη πρωτοβουλιών καθώς και την αναδιαμόρφωση των στάσεων των μαθητών/τριών προς το περιβάλλον. Η αξιολόγηση των σχετικών δράσεων στηρίζεται κυρίως σε διαδικασίες αυτοααξιολόγησης, οι οποίες εφαρμόζονται από τους ίδιους μαθητές/τριες σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο με την υποστήριξη του/της εκπαιδευτικού.

Βασικός σκοπός του προγράμματος είναι η ευαισθητοποίηση, η εκπαίδευση και η αλλαγή συμπεριφοράς των μαθητών/τριών σε θέματα που αφορούν το περιβάλλον και συγκεκριμένα στο δασικό οικοσύστημα. Τα δάση διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη μείωση του κινδύνου φυσικών καταστροφών, όπως πλημμύρες, ξηρασίες, κατολισθήσεις και άλλα ακραία γεγονότα. Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα δάση μετριάζουν την κλιματική αλλαγή μέσω δέσμευσης άνθρακα, συμβάλλουν στην ισορροπία οξυγόνου, διοξειδίου του άνθρακα και υγρασίας στον αέρα.

Οι επιμέρους στόχοι του προγράμματος είναι: η ανάδειξη των σχέσεων και αλληλεπιδράσεων φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος, ο εντοπισμός των ανθρώπινων δραστηριοτήτων που υποβαθμίζουν ή απειλούν το φυσικό περιβάλλον και η ανάδειξη προληπτικών μέτρων, μέσα από διαδικασίες επίλυσης προβλήματος, διερευνητικής μάθησης, αρχές διαφοροποιημένες διδασκαλίας και περιγραφικής αξιολόγησης.

Το πρόγραμμα επίσης ενθαρρύνει τη συνεργασία μεταξύ μαθητών, εκπαιδευτικών, γονέων, της τοπικής κοινωνίας καθώς και τη συνεργασία με ειδικούς επιστήμονες για την επίτευξη αποτελεσματικής περιβαλλοντικής δράσης. Στοχεύει στην καλλιέργεια των Δεξιοτήτων Μάθησης του 21ου αιώνα, των Δεξιοτήτων Ζωής, των Δεξιοτήτων του Νου και των Ψηφιακών Δεξιοτήτων.

Βιβλιογραφία

ΠΗΓΗ: Σπύρου – Βαγή, Ε., «Προστάτεψε το δάσος – είναι πηγή ζωής». Εργαστήρια δεξιοτήτων. ΙΕΠ.

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

********************************************************************************

Ζούμε στην εποχή όπου η εκπαίδευση θεωρείται εν δυνάμει «πόρος προστιθέμενης αξίας (Cheong, 2002) για την ατομική ανάπτυξη κάθε πολίτη για την επιβίωση του σ’ ένα κόσμο που αλλάζει με εκρηκτικούς ρυθμούς (Πετροπούλου, 2011). Στην σημερινή κοινωνία της Μάθησης είναι σημαντική όχι μόνη η διδασκαλία χρήσιμων και απαραίτητων γνώσεων σε κάθε γνωστικό αντικείμενο, αλλά κυρίως η ανάπτυξη και η καλλιέργεια ισχυρών γνωστικών, μεταγνωστικών, κοινωνικών και επικοινωνιακών δεξιοτήτων (21st Century Skills), που θα επιτρέψουν σε κάθε εκπαιδευόμενο να γίνει ένας ανεξάρτητος, σκεπτόμενος και ενεργός πολίτης του 21^ου αιώνα  (Beetham & Sharpe, 2007· Binkley et al., 2012). Οι δεξιότητες αυτές πρέπει να ενισχύονται δια βίου, προκειμένου οι πολίτες να μπορούν να ανταπεξέλθουν στην πολυπλοκότητα και την αβεβαιότητα του σύγχρονου κόσμου.

Οι δεξιότητες του 21^ου αιώνα για να πραγματωθούν απαιτούν σύγχρονα περιβάλλοντα μάθησης που θα εδράζονται σε καινοτόμες παιδαγωγικές προσεγγίσεις (π.χ. συνεργατική, διερευνητική μάθηση, επίλυση προβλημάτων) και να προωθούν: α) της συνοικοδόμηση της γνώσης των εκπαιδευομένων μέσω της γόνιμης συνεργασίας και επικοινωνίας. Β) την αλληλεπίδραση και της συνεργασίας, γ) την ανάπτυξη της κριτικής και δημιουργικής σκέψης, δ) την καλλιέργεια της μεταγνώσης, ε) τη διαθεματική, διεπιστημονική και βιωματική προσέγγιση της γνώσης, στ) την αξιοποίηση των ψηφιακών τεχνολογιών ως εργαλείο εμπλουτισμού της μαθησιακής διαδικασίας.

Οι προτεινόμενες δραστηριότητες αναπτύσσονται σ’ ένα υποστηρικτικό περιβάλλον μάθησης, ενθαρρύνοντας την ενεργό εμπλοκή των παιδιών και εστιάζουν στην καλλιέργεια και ανάπτυξη γνωστικών και μεταγνωστικών ικανοτήτων αξιοποιώντας τις αρχές της παιδαγωγικής ψυχολογίας. Αξιοποιούνται οι πρότερες γνώσεις των παιδιών επιδιώκοντας τη διασύνδεση και ενσωμάτωση της νέας γνώσης με τις προϋπάρχουσες γνώσεις τους. Μέσω πολλαπλών προσεγγίσεων ανάλογα με τις ανάγκες, τις δυνατότητες και τα ενδιαφέροντά τους, υιοθετώντας στρατηγικές της διαφοροποιημένης διδασκαλίας και της βιωματικής μάθησης. Επιπλέον αξιοποιούνται εναλλακτικές πρακτικές, ποικίλα διδακτικά εργαλεία και μεθοδολογικές προσεγγίσεις (ομαδοσυνεργατική, διερευνητική μάθηση, επίλυση προβλημάτων) και ενισχύουν τον κριτικό στοχασμό και την δημιουργική έκφραση στο σχολικό περιβάλλον .

ΠΗΓΗ:. Μαρινάτου, Θ., «Νηπίων παιδεία: Το πρώτο βήμα στη δημοκρατία». Εργαστήρια δεξιοτήτων. ΙΕΠ