CIVIS – EKΠA Open Lab ‘Intergenerational Communities’
ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΙ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΜΕΝΟ ΒΙΒΛΙΟ
ΜΙΑ ΔΙΑΓΕΝΕΑΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
Μέσα από το Πρόγραμμα CIVIS “Open Lab, Intergenerational communities”, Ηλικιωμένοι και εικονογραφημένο βιβλίο, επιχειρήσαμε να φέρουμε κοντά τρεις γενιές ανθρώπων με επίκεντρο το βιβλίο. Συνδεθήκαμε και μοιραστήκαμε σκέψεις, ιδέες, συναισθήματα, εμπειρίες και χρόνο. Προσπαθήσαμε να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον ουσιαστικής επικοινωνίας όχι μόνο ανάμεσα στα μέλη των οικογενειών αλλά και ευρύτερα. Με την εμπλοκή των παιδιών του νηπιαγωγείου σε κοινές δραστηριότητες αλληλεπίδρασης με άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, επιδιώξαμε να καταπολεμήσουμε στερεότυπα και διακρίσεις που διαμορφώνουν κοινωνικές ταυτότητες.
Δραστηριότητες
- Αναγνώσεις βιβλίων
Μέσα από το πρόγραμμα της Δανειστικής Βιβλιοθήκης, με τυχαία κλήρωση κάθε εβδομάδα, τα βιβλία που επιλέχτηκαν από τα παιδιά, διαβάζονταν στην τάξη κυρίως από τις γιαγιάδες. Έγιναν αφορμή για δημιουργικές προσεγγίσεις των ιστοριών, κάποιες από τις οποίες συμμετείχαν και γονείς, δημιουργώντας ένα πλαίσιο συνύπαρξης διαφορετικών γενεών.
- Κοκκινοσκουφίτσα και γιαγιά
Το αγαπημένο παραμύθι με το οποίο τα παιδιά διασκέδασαν δραματοποιώντας το, και η αντιπαραβολή του με την ιστορία της Στρογγυλοσκουφίτσας, έγινε αφορμή για σκέψη, συζήτηση και προβληματισμό, για το ρόλο της γιαγιάς. Τα παιδιά εντόπισαν τις διαφορές και έφτιαξαν ιστορίες με πρωταγωνίστρια τη δική τους γιαγιά που τις αποτύπωσαν στις ζωγραφιές τους.
- Βιβλία και φυτέματα
Ο κήπος της γιαγιάς μου και Το ταξίδι της άγριας ρίγανης ήταν το έναυσμα για τη δημιουργία βοτανόκηπου αλλά και αναμνήσεων. Μέσα από αυτή τη συνεργασία, τα παιδιά αντάλλαξαν εμπειρίες και γνώσεις με παππούδες, γιαγιάδες και γονείς. Στη συζήτηση αποτίμησης της δράσης στην ολομέλεια, εξέφρασαν σκέψεις και συναισθήματα, κάνοντας ταυτόχρονα κι ένα ταξίδι στη μνήμη τους σε προηγούμενες εμπειρίες από τους παππούδες και τις γιαγιάδες τους, τις οποίες και ζωγράφισαν.
- Ο βιβλιοδέτης παππούς
Αν ήμουν για λίγο…ή το κόκκινο βιβλίο
Ένας παππούς, με την ιδιότητα του ως βιβλιοδέτης, έφτιαξε στην τάξη μαζί με τα παιδιά ένα βιβλίο σε χρώμα κόκκινο, που μεταφέραμε σε ηλεκτρονική μορφή.Του δώσαμε τον τίτλο «Αν ήμουν για λίγο…». Σε αυτό το βιβλίο αποτυπώθηκαν οι ιδέες και οι σκέψεις παιδιών-παππούδων και γιαγιάδων οι οποίοι προσπάθησαν να μπουν για λίγο, ο ένας στη θέση του άλλου.
- Συνέντευξη από μία γιαγιά συγγραφέα
Η γιαγιά Βαγγελιώ Κονδάκη-Καραμέτου ήρθε στην τάξη μας και μας παρουσίασε με βιωματικό τρόπο το βιβλίο της «Χελιδόνι πληγωμένο», ένα βιβλίο για τις επιπτώσεις του πολέμου και τα παιδιά πρόσφυγες που μας συγκίνησε όλους πολύ! Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου, της πήραμε συνέντευξη και φτιάξαμε ένα podcast σε μορφή ραδιοφωνικής εκπομπής.
- Ιστορίες δημιουργίας με τον παππού και τη γιαγιά
Συνδέοντας το πρόγραμμα με τη Δράση Ενεργού Πολίτη, την περίοδο των Χριστουγέννων, οργανώσαμε μία επίσκεψη του σχολείου μας στο ΚΑΠΗ του Δήμου μας. Εκεί περάσαμε μία όμορφη ημέρα μαζί με τους παππούδες και τις γιαγιάδες, δικούς μας και μη. Προσφέραμε κουλουράκια που φτιάξαμε στο σχολείο μας παρέα με τις γιαγιάδες μας, μία Χριστουγεννιάτικη κάρτα που δημιουργήσαμε με τα χεράκια μας, στολίσαμε το δέντρο, τραγουδήσαμε το τραγούδι του παππού και της γιαγιάς αλλά και τα κάλαντα και ακούσαμε την αφήγηση του Μολυβένιου Στρατιώτη.
Code Week
Οι ντεντέκτιβ του Φθινοπώρου
Πώς μεταμορφώνεται η φύση για τη μετάβαση και την αλλαγή των εποχών; Από το Καλοκαίρι στο Φθινόπωρο; Πώς προετοιμάζονται ζώα, πουλιά και δέντρα για την υποδοχή του Χειμώνα; Γινόμαστε ντεντέκτιβ με αποστολή να ανακαλύψουμε όλα όσα συμβαίνουν γύρω μας μέσα από κώδικες. Pixelart, κρυμμένες λέξεις και εικόνες, Qrcodes, αινίγματα, που με τη βοήθεια τηςBeebot, της μέλισσας-ρομπότ και του Παππού-Γρίφου, θα μας οδηγήσουν στην αποκρυπτογράφηση του Φθινοπώρου.
Στόχοι
- Να μάθουν τα παιδιά για τις αλλαγές της φύσης.
- Να μάθουν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν για ένα κοινό έργο.
- Να μάθουν τις βασικές εντολές προγραμματισμού της μέλισσας-ρομπότ.
- Με τη βοήθεια της/του εκπαιδευτικού, να μάθουν να χειρίζονται μία κινητή συσκευή για να σκανάρουν QRCode
- Να κατανοήσουν τον τρόπο επεξεργασίας των εικόνων από τον υπολογιστή.
- Να λύσουν αινίγματα και να αποκωδικοποιήσουν λέξεις μέσα από εικόνες.
- Να διασκεδάσουν μαθαίνοντας.
Δραστηριότητες
- Γνωριμία με τον Παππού-Γρίφο
Παρουσιάζεται στα παιδιά ο Παππούς-Γρίφος ή όποια άλλη κούκλα της τάξης. Μαζί του φέρνει κι ένα καλάθι το οποίο περιέχει τα υλικά για την αποκρυπτογράφηση του φθινοπώρου. Κάρτες, εικόνες, χαρτιά με κρυμμένες λέξεις και εικόνες που τα παιδιά θα πρέπει να ανακαλύψουν ώστε να αποκρυπτογραφήσουν το Φθινόπωρο. Στο καλάθι του βρίσκεται και η Bee-bot που την παρουσιάζει και αυτή στα παιδιά.
Αφού παρουσιαστεί ο Παππούς-Γρίφος, δείξει στα παιδιά όσα κουβαλάει στο καλάθι του και τους ζητήσει τη βοήθεια τους για να λύσει το μυστήριο του Φθινοπώρου, τους αφηγείται το μύθο της Περσεφόνης.
- Τα φύλλα των δέντρων
Τι συμβαίνει στα φύλλα των δέντρων το Φθινόπωρο;
Τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες και η κάθε ομάδα παίρνει από ένα φύλλο χαρτιού με τετράγωνα που έχουν αριθμούς. Τα χρωματίζουν σύμφωνα με τις οδηγίες και ανακαλύπτουν την κρυμμένη εικόνα. Τα παιδιά μαθαίνουν πως τα τετράγωνα ονομάζονται pixels και πως έτσι αποθηκεύονται στις οθόνες όλες οι εικόνες.
Η κάθε ομάδα παρουσιάζει στην ολομέλεια την εικόνα που βρήκε. Ακολουθεί συζήτηση στην οποία καταγράφεται το πρώτο στοιχείο του γρίφου.
- Έρχονται τα πρωτοβρόχια.
Τι άλλο συμβαίνει το φθινόπωρο;
Κάθε παιδί παίρνει ένα χαρτί με εικόνες που το αρχικό γράμμα της κάθε μίας σχηματίζει τη λέξη βροχή. Με τη βοήθεια της/του εκπαιδευτικού ή των άλλων παιδιών βρίσκει την κρυμμένη λέξη. Ακολουθεί συζήτηση στην ολομέλεια και εκεί καταγράφεται το δεύτερο στοιχείο του γρίφου.
- Bee-bot
Παρουσιάζουμε τη μέλισσα-ρομπότ στα παιδιά και παρατηρούμε όλα τα κουμπιά που έχει στην πλάτη της. Αναρωτιόμαστε σε τι να χρησιμεύουν. Μετά από καταιγισμό ιδεών δείχνουμε πως τελικά λειτουργεί η μελισσούλα. Δοκιμάζουμε τη λειτουργία των κουμπιών σε ζευγάρια.
Στον υπολογιστή βοηθάμε τα παιδιά να καταλάβουν παίζοντας τη λειτουργία των κουμπιών της μέλισσας στη σελίδα της Bee-bot.
https://beebot.terrapinlogo.com/
- Παιδιά-Ρομπότ (Δραστηριότητα unplugged)
Κολλάμε στο πάτωμα χαρτοταινία σχηματίζοντας τετράγωνα. Χωριζόμαστε σε ζευγάρια. Το κάθε ζευγάρι θα παίξει το ρόλο του προγραματιστή και του ρομπότ εναλλάξ. Αρχικά δοκιμάζουμε να οδηγήσουμε το ρομπότ μας σε ένα συγκεκριμένο τετράγωνο από όποια διαδρομή θέλουμε. Σε β’ φάση τοποθετούμε εμπόδια που ο προγραμματιστής θα πρέπει να αποφύγει για να οδηγήσει το ρομπότ στο τελικό τετράγωνο.
- Αποδημητικά πουλιά.
Ποια είναι τα αποδημητικά πουλιά και γιατί φεύγουν από τη χώρα τους; Υπάρχουν πουλιά που αντί να φύγουν έρχονται;
Παίζουμε κρεμάλα με τα αποδημητικά πουλιά και γράφουμε τις λέξεις σε φύλλα εργασίας.
Πάνω στο χαλάκι της Bee-bot τοποθετούμε εικόνες αποδημητικών πουλιών. Ο Παππούς-Γρίφος μας ρωτάει αινίγματα. Για να δείξουμε την απάντηση θα χρειαστούμε τη βοήθεια της μελισσούλας που θα μας οδηγήσει στο σωστό τετράγωνο για να πάρουμε την εικόνα του αντίστοιχου πουλιού.
Στην ολομέλεια καταγράφουμε το τρίτο στοιχείο του γρίφου.
- Καρποί του Φθινοπώρου.
Ποιοί είναι οι καρποί που μας φέρνει το Φθινόπωρο;
Παρουσιάζουμε στα παιδιά τον πίνακα του Arcimboldo «Φθινόπωρο». Παρατηρούμε τους καρπούς που είναι στοιχεία του πίνακα. Τυπώνουμε εικόνες με φρούτα και λαχανικά. Τις συνδέουμε με QRCode που τυπώνουμε σε κάρτες. Σκανάροντας τους κώδικες με μία κινητή συσκευή, βρίσκουμε από τις τυπωμένες εικόνες ποιοι καρποί αποτυπώνονται στο έργο του Arcimboldo δημιουργώντας δύο ομάδες. Καταγράφουμε στην ολομέλεια το τέταρτο και τελευταίο στοιχείο του γρίφου.
- Αποκάλυψη του μυστηρίου.
Ο Παππούς-Γρίφος μαζί μετα παιδιά αναλύουν τα στοιχεία του μυστηρίου και τα ευχαριστεί για την πολύτιμη βοήθεια τους.
Η συνταγή της φιλίας.
Μέσα από το καινοτόμο πρόγραμμα κώδικα “Code week” στο οποίο δηλώνουμε συμμετοχή τα τελευταία χρόνια, τα παιδιά μαθαίνουν δεξιότητες κωδικοποίησης και προγραμματισμού με τη βοήθεια της Beebot της μελισσούλας. Φέτος δηλώσαμε συμμετοχή στο θέμα “Η συνταγή της φιλίας”.
Με τη βοήθεια του αγαπημένου μας παππού Γρίφου,
Αποκωδικοποιήσαμε το βασικό συστατικό της φιλίας
Ζωγραφίσαμε σε μορφή pixel τις καρδιές της αγάπης
Ψάξαμε και βρήκαμε τα υπόλοιπα συστατικά της φιλίας με τη μελισσούλα Beebot για να φτιάξουμε τη συνταγή,
Γράψαμε τι σημαίνει φιλία βρίσκοντας τα σωστά γράμματα
Σπάω τον κώδικα, μαθαίνω το αρχικό του ονόματος μου.
Μέσα από το καινοτόμο πρόγραμμα,”Μαθαίνω το αρχικό του ονόματος μου” στην Εβδομάδα του Κώδικα (Codeweek), μαθαίνουμε το αρχικό γράμμα του ονόματος μας.
Ξεκινήσαμε με την αποκρυπτογράφηση της κρυμμένης εικόνας. Ζωγραφίζοντας μόνο τα σημειωμένα κουτάκια εμφανίζεται το αρχικό γράμμα του ονόματος μας σε μορφή pixel.
Συνεχίσαμε με δραστηριότητα unplugged, όπου τα παιδιά χωρισμένα σε ζευγάρια, πάνω σε φυσικού μεγέθους ταμπλό που έχουμε σχεδιάσει με χαρτοταινίες, παίζουν το παιχνίδι “Το ρομπότ και ο προγραμματιστής”. Το κάθε ζευγάρι θα πρέπει να συνεργαστεί ώστε να φτάσει ο κάθε ένας στο αρχικό του γράμμα, με τις εξής 4 κινήσεις, μπροστά, πίσω, στροφή δεξιά, στροφή αριστερά.
Κατόπιν με τη βοήθεια της Beebot, της μελισσούλας ρομπότ, επαναλάβαμε την άσκηση στο ειδικά σχεδιασμένο ταμπλό της μέλισσας, δίνοντας τις ίδιες εντολές, αυτή τη φορά προγραμματίζοντας τη μέλισσα-ρομπότ.
Και για περισσότερη εξάσκηση και παιχνίδι παίζουμε στον προσομοιωτή Beebot-online, όπου μέσα από δραστηριότητες προγραμματισμού μαθαίνουμε αριθμούς, σχήματα και άλλα πολλά.
Code Week
Δείτε το βίντεο εδώ































































































