Ο κύριος σκοπός του προγράμματος “Τα δικαιώματα των παιδιών” είναι η γνωριμία των μαθητών με τα ανθρώπινα δικαιώματα και ειδικότερα με την προώθηση και προστασία των δικαιωμάτων των παιδιών. Είναι σημαντικό να ενημερωθούν και να καταλάβουν ότι παρότι είναι μικρά σε ηλικία και πολλές φορές αποφασίζουν άλλοι γι’ αυτά λόγω ηλικίας, έχουν και τα δικά τους δικαιώματα. Η αναγνώριση της ύπαρξής τους και η εφαρμογή τους στην καθημερινότητα σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο μπορούν να δημιουργήσουν ένα σταθερό υπόβαθρο, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί και όταν ενηλικιωθούν.

Δόθηκε έμφαση στο να μπορέσουν να διακρίνουν οι μαθητές τις βασικές έννοιες της ανάγκης και της επιθυμίας, δηλαδή τι πραγματικά έχω ανάγκη και χρειάζομαι για να ζήσω αξιοπρεπώς με βάση κανόνες ισότητας και ισονομίας και τι επιθυμώ, κάτι που δεν χρειάζομαι απαραίτητα, αλλά το θέλω. Το πρόγραμμα βασίζεται στην έρευνα, εξερεύνηση και ανακάλυψη, καθώς και σε συνεργατικές και βιωματικές διαδικασίες μάθησης και δράσεων.

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ

Eργαστήριο 1ο: Τα δικαιώματα του παιδιού

Προβλήθηκε και διαμοιράστηκε το φυλλάδιο για παιδιά δημοτικού “Έχω, έχεις, έχει… όλοι έχουμε δικαιώματα!” και μία αφίσα με εικονογραφημένα τα βασικά δικαιώματα των παιδιών.

Σκοπός ήταν οι μαθητές να (ανα)γνωρίσουν τα δικαιώματά τους, καθώς και τα δικαιώματα όλων των ανθρώπων, έτσι ώστε να συνειδητοποιήσουν ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν ίσα δικαιώματα και αξίζουν ίσης αντιμετώπισης, ανεξάρτητα από τις επιμέρους διαφορές τους. Η συνειδητή ένταξη τους σε ομάδες με κοινά χαρακτηριστικά, η αναγνώριση και η αποδοχή των ομάδων με «διαφορετικά» από αυτούς χαρακτηριστικά, καθώς και η αναγνώριση και η αποδοχή των δικαιωμάτων των «διαφορετικών» αυτών ομάδων προωθεί μέσω της ενσυναίσθησης τις δημοκρατικές συμπεριφορές και αξίες.

Eργαστήριο 2ο: Δικαιώματα! Τα απολαμβάνουν όλα τα παιδιά;

Οι μαθητές συμπλήρωσαν το σχετικό φύλλο εργασίας. Έχοντας διαπιστώσει ότι κάποια παιδιά απολαμβάνουν τα δικαιώματά τους, ενώ άλλα βλέπουν ότι παραβιάζονται, συζητούν σε ομάδες και καταγράφουν σε μία στήλη τα δικαιώματα που απολαμβάνουν τα παιδιά και σε άλλη δικαιώματα που παραβιάζονται. Στη συνέχεια καλούνται να συνεργαστούν και να προτείνουν γραπτώς λύσεις προάσπισης των δικαιωμάτων που καταπατούνται. Παρουσίαση της δραστηριότητας και φωτογραφικό υλικό.

Έπειτα συμπλήρωσαν το “Αλφαβητάρι των Αναγκών”, στο οποίο σε κάθε γράμμα του αλφαβήτου βρήκαν μία ανάγκη-δικαίωμα.

Χρησιμοποιήθηκε ως βοήθημα φυλλάδιο με εικονογραφημένα τα δικαιώματα των παιδιών σύμφωνα με τη Διεθνή Σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού (1989). Μέσω των 54 άρθρων της, η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού θέτει τα πρότυπα για την ευημερία των παιδιών σε κάθε στάδιο της ανάπτυξής τους. Ισχύει για όλα τα παιδιά κάτω των 18 ετών (ο ορισμός του παιδιού), ανεξαρτήτως φύλου, προέλευσης, θρησκείας, αναπηρίας.

Eργαστήριο 3ο: Δημιουργία συννεφόλεξου

Οι μαθητές σε ομάδες δημιούργησαν συννεφόλεξα με την εφαρμογή Wordart με βασικό θέμα τα δικαιώματά τους δίνοντας διάφορα σχήματα στις λέξεις-δικαιώματα που διάλεξαν και οπτικοποιώντας τα σε διάφορες παραλλαγές. Το συννεφόλεξο (ή word cloud / tag cloud) είναι μια εικαστική αναπαράσταση κειμένου, όπου οι λέξεις εμφανίζονται συγκεντρωμένες σαν σύννεφο. Όσο πιο συχνά εμφανίζεται μια λέξη στο αρχικό κείμενο, τόσο μεγαλύτερο είναι το μέγεθός της στο συννεφόλεξο, βοηθώντας στην άμεση οπτικοποίηση των βασικών εννοιών.

Eργαστήριο 4ο: Εργασία σε ομάδες – Παιχνίδια ρόλων

1η δραστηριότητα

Συμπληρώνεται φύλλο εργασίας με δύο πίνακες ανά ομάδες των 2 ατόμων. Ο πρώτος πίνακας αναφέρεται στις ανάγκες (δικαιώματα) και αποτελείται από τις στήλες “τι χρειάζομαι” και “ποιος μου ικανοποιεί αυτή την ανάγκη”, π.χ. γράφουν στην πρώτη στήλη τη λέξη στέγη και στη δεύτερη αυτόν που ικανοποιεί αυτή την ανάγκη (γονείς). Ο δεύτερος πίνακας έρχεται σε αντιδιαστολή με την στήλη “τι ΔΕΝ χρειάζομαι”, όπου καταχώρησαν τις επιθυμίες του, οι οποίες δεν αποτελούν μέρος των επίσημων δικαιωμάτων τους και την στήλη “ποιος μου το προσφέρει και γιατί”, όπου πάλι αναφέρθηκαν πρόσωπα, οργανισμοί κλπ.

Και εδώ χρησιμοποιήθηκε ως βοήθημα φυλλάδιο με εικονογραφημένα τα δικαιώματα των παιδιών σύμφωνα με τη Διεθνή Σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού (1989).

2η δραστηριότητα

Στη συνέχεια παίξαμε ένα παιχνίδι ρόλων, το “Κάντε ένα βήμα μπροστά” (Είμαστε όλοι ίσοι – όμως μερικοί είναι πιο ίσοι από άλλους), κατά το οποίο τα παιδιά φαντάζονται πως είναι κάποιος άλλος και αναλογίζονται την ανισότητα ως μια πηγή διακρίσεως και απομόνωσης.

Αρχικά ρωτήθηκαν οι μαθητές αν έχουν φανταστεί ποτέ πως είναι κάποιος άλλος. Στη δραστηριότητα αυτή πήραν όλοι από μία τυχαία κάρτα, στην οποία περιγράφεται μία συνθήκη γύρω από τη ζωή ενός παιδιού. Αυτή αποτέλεσε και τη “νέα” τους ταυτότητα-ρόλο. Την διάβασαν σιωπηλά, χωρίς να αποκαλύψει κανείς το ρόλο που έχει ανατεθεί στον καθένα.

Οι μαθητές παρατάχθηκαν σε μία ευθεία, σαν να είναι σε γραμμή εκκίνησης. Ο συντονιστής – εκπαιδευτικός διάβαζε μία λίστα από καταστάσεις και γεγονότα. Ανάλογα με το ρόλο που είχε κάθε παιδί, προχωρούσε ένα βήμα μπροστά αν ικανοποιούνταν η κατάσταση που ακούγονταν σύμφωνα με το ρόλο που είχε. Διαφορετικά έμενα ακίνητοι.

Στο τέλος είδαμε ποια παιδιά προηγούνταν, αποκαλύπτοντας ταυτόχρονα και το ρόλο που είχαν. Παρατήρησαν μέχρι ποιο σημείο έφτασαν και τι σχέση είχε με το ρόλο που ενσάρκωναν.

Eργαστήριο 5ο: Δραστηριότητα «Το Bingo των αναγκών και επιθυμιών»

Οι μαθητές σε ομάδες παίζουν μία παραλλαγή του παιχνιδιού «Το Bingo των αναγκών και επιθυμιών», κατά το οποίο δίνονται φυλλάδια με εικονο-κάρτες που περιγράφουν μία ανάγκη ή μία επιθυμία. Κάθε ομάδα καλείται να αποφασίζει αν η εκάστοτε κάρτα αφηγείται μία ανάγκη, άρα την επισημαίνουν γράφοντας από κάτω το γράμμα Α (ανάγκη) ή μία επιθυμία γράφοντας το Θ (θέλω-επιθυμία). Μόλις μία ομάδα ολοκληρώσει τη διαδικασία, φωνάζει δυνατά Bingo!!!

Eργαστήριο 6ο: Προβολή σχετικών ταινιών

Tα παιδιά παρακολούθησαν βίντεο που αναφέρεται στα Δικαιώματα του Παιδιού (δικαιώματα επιβίωσης, προστασίας, ανάπτυξης, και συμμετοχής) από την ιστοσελίδα της Διεθνούς Αμνηστείας. Τους ζητήθηκε να απαντήσουν ποιο θεωρούν ποιο σημαντικό δικαίωμα.

Επίσης προβλήθηκαν η ταινία Robogirl, η οποία ακολουθήθηκε από σύντομη συζήτηση για τις στερεοτυπικές αντιλήψεις που υπάρχουν σε σχέση με το φύλο, και το βίντεο: «Τα γυαλιά της διαφορετικότητας», συζητώντας μετέπειτα για τον ορισμό της διαφορετικότητας, δίνοντας έμφαση στο ότι η διαφορετικότητα δεν αποκλείει τις ομοιότητες, ότι δε σημαίνει ανισότητα και ότι είναι χρήσιμη, γιατί μας προσθέτει γνώσεις και εμπειρίες, δηλαδή μας κάνει πιο πλούσιους.

Εργαστήριο 7ο: Αξιολόγηση

Οι μαθητές απάντησαν ένα φύλλο αξιολόγησης για το πρόγραμμα, καθώς και ένα online ΚΟΥΙΖ που δημιουργήθηκε στο Wordwall για το σκοπό αυτό με θέμα “ανάγκη ή επιθυμία”.

Στο πλαίσιο του προγράμματος ομαλής μετάβασης των μαθητών και μαθητριών της Στ΄ τάξης στην επόμενη σχολική βαθμίδα, πραγματοποιήθηκαν δύο 45λεπτες παρεμβάσεις από την ψυχολόγο του σχολείου, κ. Βασιλάκη, την οποία και ευχαριστούμε θερμά. Κατά τη διάρκεια των συναντήσεων, οι μαθητές ενημερώθηκαν για τον τρόπο λειτουργίας του Γυμνασίου, καθώς και για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που θα έχουν ως νέοι μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Παράλληλα, μέσα από συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων, εκφράστηκαν οι προσδοκίες, οι σκέψεις και τα συναισθήματά τους σχετικά με αυτή τη σημαντική αλλαγή στη ζωή τους. Επιπλέον, την Τετάρτη 3/6/2026 οι μαθητές επισκέφτηκαν το Γυμνάσιο, όπου είχαν την ευκαιρία να ξεναγηθούν στους χώρους του σχολείου και να γνωρίσουν από κοντά το νέο τους περιβάλλον. Οι δράσεις αυτές συνέβαλαν ουσιαστικά στην καλύτερη προετοιμασία των παιδιών, ενισχύοντας το αίσθημα ασφάλειας και αυτοπεποίθησης για το νέο ξεκίνημα που τα περιμένει στο Γυμνάσιο.

Στο πλαίσιο του διδακτικού αντικειμένου της Ιστορίας οι μαθητές/ήτριες της Γ΄τάξης ήρθαν πιο κοντά στη ζωή και την τέχνη των Κυκλαδιτών κατά την 3η π.Χ. χιλιετία, μέσω του υλικού της μουσειοσκευής «Κυκλαδικός Πολιτισμός» του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης.

Τα παιδιά ψηλάφισαν αντίγραφα ειδωλίων και πετρώματα που χρησιμοποιούνταν εκείνη την εποχή για τη δημιουργία σκευών, κοσμημάτων και σφραγίδων, εμπέδωσαν τις γνώσεις που απέκτησαν μέσω εκπαιδευτικών παιχνιδιών και δημιούργησαν τα δικά τους ειδώλια.

Ευχαριστούμε θερμά το 1ο Γυμνάσιο Νάξου και τον Διευθυντή του κ. Μαργαρίτη για τον δανεισμό της Μουσειοβαλίτσας.

Τάξη Δ – Επιμέρους Θεματική : STEM/ Εκπαιδευτική Ρομποτική

ΣΕΛΙΔΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: https://digipad.app/p/1710650/c5845d572c4b

Για τις ανάγκες του προγράμματος “Εφαρμογές STEM στην καθημερινότητα” δημιουργήθηκαν 7 εργαστήρια με βασικό άξονα τη δημιουργία και την εκτέλεση ασκήσεων προγραμματισμού. Η έμπνευση των ασκήσεων προήλθε από την καθημερινότητα. Οι συσκευές που χρησιμοποιήθηκαν ήταν:

• Κιτ Εκπαιδευτικής Ρομποτικής & STEM (SMART:Blox S1): Είναι το επίσημο πακέτο προγραμματισμού και ρομποτικής SMART:Blox S1 που διανέμεται από το Υπουργείο Παιδείας στα ελληνικά δημόσια σχολεία για τις τάξεις Δημοτικού). Κύρια εξαρτήματά του είναι: ο ελεγκτής ARD:icon ACD15G βασισμένο σε Arduino, αισθητήρες (θερμοκρασίας, αφής), LED, βομβητής, καλώδια UTP και συμβατά τουβλάκια τύπου Lego. Προγραμματίζεται κυρίως μέσω της εφαρμογής Mind+ με οπτικά μπλοκ κώδικα.
•  Το BBC micro:bit είναι ένας προγραμματιζόμενος μικροελεγκτής σε μέγεθος τσέπης, σχεδιασμένος για να εισάγει τους μαθητές στον κόσμο του προγραμματισμού και των ηλεκτρονικών. Αποτελεί ένα εξαιρετικό εκπαιδευτικό εργαλείο STEM που συνδυάζει το λογισμικό με τον πραγματικό κόσμο μέσω ενσωματωμένων αισθητήρων.

Για τις ανάγκες του προγράμματος δημιουργήθηκε ένας online ψηφιακός πίνακας, ο οποίος περιέχει αναλυτικές πληροφορίες για τη διεξαγωγή κάθε εργαστηρίου και σχετικά βίντεο. Μπορείτε να τον δείτε ΕΔΩ ή κάνοντας κλικ στο σύνδεσμο: https://digipad.app/p/1710650/c5845d572c4b

Ακολουθούν σχετικά βίντεο παρουσίασης

Το πρόγραμμα “Πολιτιστική Κληρονομιά” δημιουργήθηκε και υλοποιήθηκε με βάση μια σειρά δράσεων με σκοπό την επιμόρφωση και ενασχόληση των μαθητών με την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά και τα μνημεία της αναγνωρισμένα από την UNESCO, καθώς και με τα μνημεία του τόπου τους.

Οι μαθητές, κατατοπίστηκαν και αναζήτησαν πληροφορίες για τα μνημεία του τόπου τους και ενημέρωσαν με σχετικό περιεχόμενο και αναρτήσεις μία νέα ιστοσελίδα (ψηφιακό πίνακα) αφιερωμένη σε αυτά τα μνημεία. Γνώρισαν, επίσης, την άυλη πολιτιστική κληρονομιά του τόπου τους, όπως τοπικά τραγούδια, συνταγές μαγειρικής, παραδόσεις που περνάνε προφορικά από γενιά σε γενιά. Εντόπισαν μνημεία του τόπου τους μέσω εφαρμογών, πχ Google Earth, και δημιούργησαν ένα σχετικό κουίζ ερωτήσεων χωρισμένο σε ομάδες. Στο τέλος υπήρξε ανατροφοδότηση και αξιολόγηση του προγράμματος μέσω συζήτησης και ανώνυμου ερωτηματολογίου.

Συγκεκριμένα:

• Οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με τις έννοιες της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Επισκέφτηκαν την επίσημη σελίδα της Unesco, η οποία περιλαμβάνει τον Καταλόγο Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς με τα μνημεία και τις χώρες ανεκτίμητης αξίας για όλη την ανθρωπότητα. Σήμερα περιλαμβάνει πέραν των 1200 εγγραφών από 168 κράτη μέλη. Περιηγήθηκαν και στον σχετικό παγκόσμιο χάρτη.

• Μέσα από την παρουσίαση  τα μνημεία της παγκόσμιας κληρονομιάς – UNESCO κατάλαβαν βασικές έννοιες και είδαν παραδείγματα γνωστών μνημείων παγκόσμιας κληρονομιάς από όλο τον κόσμο.

• Δημιουργήθηκε ιστοσελίδα – ψηφιακός πίνακας με κάποια από τα μνημεία, όπου οι μαθητές, μετά από αναζήτηση στο διαδίκτυο, βρήκαν πληροφορίες και εικόνες για τα μνημεία του τόπου τους και τα ανήρτησαν οι ίδιοι στην ιστοσελίδα. Ολόκληρο το περιεχόμενο της ιστοσελίδας με τα μνημεία έχει δημιουργηθεί από μαθητές.

• Μέσα από σχετική παρουσίαση, οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με την έννοια της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, η οποία περιλαμβάνει τις ζωντανές εκφράσεις, τις παραδόσεις, τις γνώσεις και τις τεχνικές που κληροδοτούνται από γενιά σε γενιά και συνθέτουν την ταυτότητα μιας κοινότητας. Προστατεύεται διεθνώς από τη Σύμβαση της UNESCO (2003). Συγκεκριμένα, για την Ελλάδα, οι μαθητές περιηγήθηκαν στην ιστοσελίδα του Εθνικού Ευρετηρίου Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Διεύθυνσης Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, η οποία διαθέτει πλούσιο απόθεμα ζωντανής παράδοσης. Χαρακτηριστικά παραδείγματα εγγεγραμμένα στην UNESCO: η Μεσογειακή Διατροφή, η Τηνιακή Μαρμαροτεχνία, η τεχνική της Ξερολιθιάς, το Ρεμπέτικο, η Μαστιχοκαλλιέργεια.

• Τα παραδοσιακά παιχνίδια της Νάξου αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της τοπικής κληρονομιάς, συνήθως παιχνίδια αυλής και γειτονιάς που έφεραν τα παιδιά κοντά στη φύση. Χαρακτηριστικά παραδείγματα περιλαμβάνουν τη «χαμωσυκιά», τη ρόδα, το ροδάκι, καθώς και αυτοσχέδιες δραστηριότητες με σχοινιά και πέτρες. Προβλήθηκε σχετικό βίντεο, όπου οι μαθητές είδαν μία προσπάθεια αναβίωσης παιδικών παραδοσιακών παιχνιδιών στον Λυώνα της Νάξου υπό την καθοδήγηση του Νίκου Στεφ. Χουζούρη, προέδρου του Εξωραϊστικού-Πολιτιστικού Συλλόγου Κορώνου.

• Οι μαθητές περιπλανήθηκαν μέσα από το μαγικό κόσμο του προγράμματος google-earth-images και ταξίδεψαν σε πολλές χώρες του κόσμου, βρίσκοντας πολιτιστικά μνημεία παγκοσμίου ενδιαφέροντος, όπως το Κολοσσαίο στην Ιταλία, η Περσέπολη στο Ιράν, ο πύργος του Άιφελ στη Γαλλία, το Σινικό Τείχος στην Κίνα κ.α.

• Οι μαθητές σε ομάδες δημιούργησαν τις ερωτήσεις για ένα κουίζ που αφορά το νησί της Νάξου με αφορμή την πολιτιστική κληρονομιά της.

• Στο τελευταίο εργαστήριο του προγράμματος οι μαθητές συζήτησαν για τις γνώσεις που αποκόμισαν, την αλληλεπίδραση μεταξύ τους και τις δράσεις που είχαν σχεδιαστεί με γνώμονα την επαφή τους με την πολιτιστική κληρονομιά του κόσμου, αλλά και του τόπου τους. Επίσης, οι μαθητές συμπλήρωσαν ένα φύλλο αξιολόγησης.

Η δράση πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του έτους και συγκεκριμένα στο μάθημα του εργαστηρίου δεξιοτήτων.

Το ολοκληρωμένο πρόγραμμα με όλο το εποπτικό υλικό και τις δράσεις μπορείτε να το δείτε ΕΔΩ. 

Στα πλαίσια του εκπαιδευτικού προγράμματος Τοπικής Γεωγραφίας, το οποίο αποτελεί κεφάλαιο του μαθήματος της Γεωγραφίας της Ε΄ Δημοτικού με τίτλο «Τοπική Ανθρωπογεωγραφία», οι μαθητές της Ε’  τάξης γνώρισαν τη χλωρίδα και την πανίδα του τόπου τους και μελέτησαν τη σχέση του ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον της Νάξου.

Το πρόγραμμα αποσκοπούσε στη γνωριμία των μαθητών με τη γεωγραφική ταυτότητα του τόπου τους. Μέσα από ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες, έρευνα, παρατήρηση, επισκέψεις και δημιουργικές εργασίες, οι μαθητές ανακάλυψαν και παρουσίασαν βασικά στοιχεία της φυσιογνωμίας του νησιού, όπως τη χλωρίδα, την πανίδα, το κλίμα, τα τοπικά προϊόντα και την ανθρωπογεωγραφία της Νάξου.

Παράλληλα, ασχολήθηκαν με περιβαλλοντικά προβλήματα που σχετίζονται με την ανθρώπινη παρέμβαση, την κλιματική αλλαγή και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Μέσα από τη σύνθεση πληροφοριών και την ερμηνεία των τοπικών χαρακτηριστικών και ιδιαιτεροτήτων, οι μαθητές κατανόησαν καλύτερα τη σημασία της προστασίας και της διατήρησης του τόπου μας.

Πατήστε στον παρακάτω σύνδεσμο για να δείτε την παρουσίαση των μαθητών μας.

                                                                                ⇓

https://1drv.ms/p/c/d5ac216688eab00c/IQCG7AzSpiJ7TbYiqVKhEhD3AUJjH2FSx7uM8EpTq22XGx8?e=06uHRw