ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΕΡΑΜΕΙΩΝ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑΣ

Το ημερήσιο πρόγραμμα του νηπιαγωγείου (ΦΕΚ 79 /2017) είναι διαρθρωμένο σε οργανωμένες δραστηριότητες και στην ελεύθερη απασχόληση των παιδιών στα κέντρα ενδιαφέροντος – γωνιές της τάξης, στο ελεύθερο παιχνίδι δηλαδή! Τα παιδιά μαθαίνουν καθώς κινούνται, αγγίζουν, πειραματίζονται με ευρεία ποικιλία υλικών, καθώς δοκιμάζουν τις λύσεις που δίνουν σε διάφορες καταστάσεις προβληματισμού και αξιολογούν τα αποτελέσματα των πράξεων τους. Μαθαίνουν ακόμα καθώς συνεργάζονται, όταν αλληλεπιδρούν, ακόμα και όταν διαφωνούν, μαθαίνουν δηλαδή παίζοντας!  Σύμφωνα με τον Piaget, η κατάκτηση της γνώσης είναι μια ενεργητική διαδικασία και τα παιδιά οικοδομούν σταδιακά τη γνώση μέσα από τη δική τους δραστηριότητα (Βαρνάβα – Σκoύρα, 1991, Ferreiro, 1998).

Το ελεύθερο παιχνίδι των παιδιών στις γωνιές της τάξης, σε ένα σωστά οργανωμένο μαθησιακά περιβάλλον, σε γωνιές εξοπλισμένες με κατάλληλο εκπαιδευτικό υλικό, στη διαμόρφωση των οποίων τα παιδιά συμμετέχουν ενεργά, έχει πολύ σημαντική αξία και ρόλο στην παιδαγωγική διαδικασία. Το παιχνίδι ενοποιεί τη μάθηση, δίνει ευκαιρίες για αυτόνομες δραστηριότητες, για αλληλεπίδραση των μαθητών, υποστηρίζει της ανάπτυξη ενός θέματος που μπορεί να επεξεργαζόμαστε στην τάξη, ενθαρρύνει τη δημιουργικότητα, εξάπτει τη φαντασία, κοινωνικοποιεί, προσφέρει αυτογνωσία και αυτοπεποίθηση. Ταυτόχρονα αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο στα χέρια του εκπαιδευτικού, καθώς του δίνει την ευκαιρία να παρατηρεί καλύτερα τους μαθητές, να κάνει παρεμβάσεις αν και όπου χρειάζεται, ενθαρρύνοντας παράλληλα την αυτονομία των παιδιών, να λειτουργήσει ενισχυτικά και ατομικά σε ενδεχόμενες δυσκολίες που μπορεί να διαπιστώσει. Εν ολίγοις είναι ένα άρτιο βοήθημα παρατήρησης και (αυτό)αξιολόγησης.

Με γνώμονα όλα τα παραπάνω, την αξία δηλαδή του ελεύθερου παιχνιδιού των παιδιών, εισάγουμε μία νέα σελίδα στο blog μας, στην οποία θα παρουσιάζονται στιγμές, κατασκευές, ιδέες και δημιουργίες των παιδιών από τη ελεύθερη ενασχόληση τους στις γωνιές, προκειμένου να μπορούμε να μοιραστούμε την υπέροχη δημιουργικότητα των παιδιών αυτής της ηλικίας!

(Επιμέλεια:Γιαννάκη Κατερίνα)

      Μετά από 18 ολόκληρα χρόνια υπηρεσίας στο Νηπιαγωγείο Κεραμειών, η δική μας κ. Μαρία Βλάχου ανοίγει τα φτερά της για μία νέα θέση ευθύνης ως Συντονίστρια Εκπαιδευτικού Έργου των Νομών Κεφαλλονιάς και Ζακύνθου.

     Έχοντας δώσει πάντα το καλύτερο τόσο στα παιδιά όσο και στο νηπιαγωγείο με κέφι, διάθεση και μεράκι, αισθανθήκαμε την ανάγκη τόσο εγώ όσο και τα παιδιά, να της κάνουμε ένα αποχαιρετιστήριο δώρο. Δόθηκε έτσι μια ωραία ευκαιρία για συζήτηση, έκφραση και ανταλλαγή απόψεων και δημιουργήθηκε αποκλειστικά από τα παιδιά μια αφίσα. Οι μικροί μαθητές αποφάσισαν τι θέλουν να της γράψουν και το έκαναν με φωνημική βοήθεια. Επίσης συζητήσαμε τι θα ήθελαν να της ζωγραφίσουν και τελικά καταλήξαμε να φτιάξουμε το νηπιαγωγείο μας με ένα μεγάλο ουράνιο τόξο και τα παιδιά γύρω γύρω, ώστε να μας “έχει πάντα μαζί της” στο νέο της γραφείο!

     Προσωπικά την ευχαριστώ για τη βοήθεια, τη διάθεση, την πολύ καλή συνεργασία που είχαμε όλα αυτά τα χρόνια. Της εύχομαι μέσα από την καρδιά μου να είναι πάντα υγιής, δημιουργική και να κατακτά κάθε στόχο που θέτει.

Γιαννάκη Κατερίνα

Η ώρα του φαγητού στο προαιρετικό ολοήμερο πρόγραμμα του νηπιαγωγείου είναι μια ώρα λειτουργική που όμως έχει παιδαγωγικό χαρακτήρα, αρκεί να οργανωθεί ανάλογα. Είναι μια ώρα που οι μαθητές/τριες αποκτούν και ενισχύουν ικανότητες και στάσεις, όπως: αυτοεξυπηρέτηση, οργάνωση, αυτονομία, ευθύνη. Αναπτύσσουν, ακόμη, ικανότητες αναγνώρισης και ανάγνωσης των ονομάτων των συμμαθητών τους που αναγράφονται στα τάπερ τα οποία σερβίρουν με την καθοδήγηση της νηπιαγωγού. Γίνεται μια ώρα διασκεδαστική και ευχάριστη εάν ακολουθούνται σχετικοί κανόνες.

Πρέπει, ωστόσο:

1. Τα παιδιά να τρώνε μόνα τους στο σπίτι και όχι να τα ταΐζουν συστηματικά οι κηδεμόνες τους (ώστε να μπορούν να χρησιμοποιήσουν ικανοποιητικά το κουτάλι και το πιρούνι τους).
2. Να προηγείται μια υγιεινή διατροφική καθοδήγηση από το οικογενειακό περιβάλλον.
3. Να είναι σωστές οι καθημερινές μερίδες του φαγητού (όχι υπερβολικές ποσότητες που αυξάνουν την αγωνία του παιδιού για το πόσο θα φάει).
4. Να μην ταυτίζεται η κατανάλωση του φαγητού με απολαβές στο σπίτι ή ανταλλάγματα (π.χ. με παροχή του τάμπλετ και επιπρόσθετο χρόνο στην τηλεόραση, με αγορές παιχνιδιών κτλ.). Όπως, επίσης, να μην χρησιμοποιούνται απειλές ή ποινές προκειμένου τα παιδιά να φάνε.
5. Η ώρα του φαγητού στο σπίτι δεν είναι καλό να συνδυάζεται με την τηλεόραση ή με παιχνίδια. Τα παιδιά “χαζεύουν”, δεν συγκεντρώνονται στη διαδικασία του φαγητού και συνηθίζουν να χρονοτριβούν χαρακτηριστικά στην ολοκλήρωση του φαγητού. Συνήθως, μάλιστα, δεν το ολοκληρώνουν, γκρινιάζουν και αρνούνται να φάνε.
6. Να διασαφηνίζεται με επιχειρήματα η ανάγκη σωστής διατροφής. (Τα παιδιά μπορούν να ακούσουν και να κατανοήσουν όσα θα τους πούμε αρκεί να διαθέτουν αλήθειες και ειλικρίνεια).

(Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου)

Νηπιαγωγείο Κεραμειών

Σχολ. έτος 2018-2019

Στο Νηπιαγωγείο μας, για το σχολικό έτος 2018-2019, θα λειτουργήσουν δυο τμήματα, ένα πρωινό υποχρεωτικό τμήμα και ένα προαιρετικό ολοήμερο τμήμα. Υπηρετούν δυο νηπιαγωγοί.

Το Νηπιαγωγείο είναι μια ξεχωριστή εμπειρία για τα παιδιά προσχολικής ηλικίας καθώς σηματοδοτεί μια μοναδική περίοδο δημιουργικού παιχνιδιού, καλλιέργειας πολλαπλών δεξιοτήτων, κοινωνικής και συναισθηματικής ανάπτυξης. Λαμβάνεται μέριμνα σε θέματα αυτοεξυπηρέτησης, συμπεριφοράς και μάθησης.

Η επικοινωνία και συνεργασία του νηπιαγωγείου με εσάς τους γονείς είναι πολύ σημαντική. Μέσα στη σχολική χρονιά θα έχουμε πολλές φορές την ευκαιρία να συζητήσουμε για την ανάπτυξη του παιδιού σας και για ό,τι σας απασχολεί. Τρόποι επικοινωνίας:

• Σημείωμα στην τσάντα του παιδιού.
• Ανακοίνωση στον πίνακα ανακοινώσεων του νηπιαγωγείου.
• Δια τηλεφώνου.
• Μέσω του ιστολογίου μας https://blogs.sch.gr/nipkera/

Τηλέφωνo Νηπιαγωγείου: 2671068245

 ΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΜΑΣ

Το Νηπιαγωγείο μας διαθέτει ιστολόγιο στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο. Μπορείτε να μπαίνετε τακτικά στη διεύθυνση https://blogs.sch.gr/nipkera/ και να το επισκέπτεστε, προκειμένου:

• Να ενημερώνεστε για νέα/ανακοινώσεις του νηπιαγωγείου μας.
• Να γνωρίζετε κάποιες από τις εκπαιδευτικές δράσεις μας.
• Να ευαισθητοποιήστε σε θέματα παιδαγωγικού ενδιαφέροντος.
• Να διαβάζετε άρθρα για την προσχολική ηλικία.
• Να εκτυπώνετε χρήσιμα έγγραφα.
• Να επισκέπτεστε προτεινόμενους ιστότοπους.
• Να κάνετε δράσεις μαζί με τα παιδιά σας (σύνθεση διαδικτυακών παζλ, ανάγνωση παιδικών παραμυθιών από ψηφιακή βιβλιοθήκη, ακρόαση παιδικών τραγουδιών κτλ.)
• Να συνεργαζόμαστε και να επικοινωνούμε μέσω της τεχνολογίας.

ΤΟ ΠΡΩΙΝΟ ΞΥΠΝΗΜΑ

Το πρωινό ξύπνημα είναι καλό να γίνεται μέσα σε ευχάριστο κλίμα, χωρίς εντάσεις. Πώς θα το καταφέρουμε αυτό; Ορίζοντας και τηρώντας ένα σταθερό ωράριο ύπνου για το παιδί. Το παιδί της προσχολικής ηλικίας έχει ανάγκη από τουλάχιστον 10 ώρες ύπνου της ημέρα, πράγμα που σημαίνει ότι καλό είναι να κοιμάται νωρίς κάθε βράδυ. Ένα παιδί που έχει ευχαριστηθεί τον ύπνο ξεκινάει την ημέρα του με κέφι, καλή διάθεση και ενέργεια που το συνοδεύουν καθ` όλη τη διάρκεια της σχολικής του μέρας. Είναι επίσης σημαντικό να έχει το παιδί αρκετό χρόνο για να ντυθεί και να φάει το πρωινό του χωρίς βιασύνη και γκρίνιες. Έτσι θα προσέλθει ευδιάθετο και ξεκούραστο στο σχολείο του.

Απαραίτητο είναι να έχει το παιδί καθημερινό πρόγραμμα τόσο στην οικογένειά του όσο και στο σχολικό του περιβάλλον. Αυτό του προσφέρει ασφάλεια, εμπιστοσύνη, πειθαρχία και έλεγχο.

Ο χρόνος προσέλευσης στο σχολείο είναι 8:15 έως 8:30 και πρέπει να τηρείται αυστηρά, όπως επίσης και ο χρόνος αποχώρησης, ο οποίος για το υποχρεωτικό τμήμα είναι 13:00 και για το προαιρετικό ολοήμερο 16:00.

ΡΟΥΧΙΣΜΟΣ – ΑΥΤΟΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ

Διαλέξτε για το παιδί ρούχα απλά και άνετα. Παντελόνια και τζιν με κουμπιά, τιράντες και ζώνες καθώς και φούστες/φουστανάκια με καλσόν δυσκολεύουν τα παιδιά γιατί είναι δύσκαμπτα και δύσχρηστα. Δυσκολίες προκαλούν και τα παπούτσια με κορδόνια. Γι` αυτό προτιμήστε ρούχα απλά, όπως φόρμες και κολάν και παπούτσια με βέλκρο (χρατς).

Καλό θα ήταν να συμμετέχει και το παιδί στην επιλογή του ρούχου που θα φορέσει την επόμενη μέρα στο σχολείο εξηγώντας παράλληλα ποια ρούχα είναι περισσότερο κατάλληλα και βολικά και γιατί.

Απαραίτητο είναι να μπορεί το κάθε παιδί να αυτοεξυπηρετείται σε απλά πρακτικά πράγματα στην καθημερινότητα του σχολείου, όπως: να πηγαίνει μόνο του στην τουαλέτα, να διαχειρίζεται την τσάντα του, το φαγητοδοχείο του και το παγούρι του, να καθαρίζει τη μύτη του από μύξες, να βάζει/βγάζει κανονικά ζακέτα και μπουφάν με χρήση φερμουάρ, τη τσάντα του κτλ. Οι νηπιαγωγοί θα είμαστε δίπλα σε όλα τα παιδιά για να προσφέρουμε βοήθεια, ενίσχυση και καθοδήγηση, ωστόσο η εκπαίδευση πρέπει να έχει ήδη ξεκινήσει από εσάς τους γονείς στο σπίτι. Η ικανότητα αυτοεξυπηρέτησης είναι μια επιτυχία που γεμίζει ικανοποίηση το παιδί και ενισχύει σημαντικά την αυτοεκτίμησή του.

Διαλέξτε με το παιδί μια μικρή και βολική τσάντα στην οποία θα υπάρχουν: Φαγητοδοχείο, πετσέτα κουζίνας για το φαγητό, παγούρι με νερό, χαρτομάντηλα, μωρομάντηλα (εάν τα χρειάζεται για την τουαλέτα). Δεν φέρνουμε παιχνίδια από το σπίτι.

 ΤΟ ΔΕΚΑΤΙΑΝΟ – ΦΑΓΗΤΟ

Συζητήστε με το παιδί σας τι ακριβώς θα παίρνει μαζί του για δεκατιανό στο σχολείο του. Στο σχολείο τρώμε υγιεινά. Δεν επιλέγουμε τυποποιημένα προϊόντα με συντηρητικά (π.χ. κρουασάν, μπισκότα,  πατατάκια, σοκολάτες κτλ.). Επιλέγουμε υγιεινές τροφές που χαρίζουν ενέργεια και ευεξία, όπως: φρούτα, τοστ, ψωμί και τυρί, κουλούρι, παστέλι, αυγό, αγγούρι και καρότο, αραβική πίτα, γιαούρτι, σπιτικό κέικ, σπιτικές πίτες, αποξηραμένα φρούτα, ξηρούς καρπούς κτλ. Προσέχουμε, ακόμη:

• Ο τυποποιημένος χυμός καμιά θρεπτική αξία δεν έχει. Προτιμήστε ένα φρούτο εποχής.
• Βάζουμε το φαγητό σε φαγητοδοχείο/τάπερ που μπορεί το ίδιο το παιδί να διαχειριστεί με ευκολία.
• Βάζουμε μικρές ποσότητες φαγητού και όχι ποικιλίες πολλών πραγμάτων την ίδια μέρα, γιατί αυτό προκαλεί σύγχυση στο παιδί ώστε συχνά αφήνει το δεκατιανό του ανολοκλήρωτο.
• Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο τρώνε μόνο μία φορά (υποχρεωτικό τμήμα) συνεπώς όταν θα φεύγουν το πρωί από το σπίτι απαραίτητο είναι να έχουν φάει ένα σωστό πρωινό (για να έχουν ευεξία και διαύγεια και για να μη δυσανασχετούν από πείνα κατά τη διδακτική ώρα).
• Σε εκδηλώσεις/γενέθλια/γιορτές προσφέρονται συνήθως κεράσματα στα παιδιά. Εάν κάποιο παιδί έχει αλλεργία σε κάποια τροφή (π.χ. σοκολάτα, καρύδι, φράουλα κτλ.) παρακαλούμε ενημερώστε τις νηπιαγωγούς.

ΙΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΨΕΙΡΕΣ

Οι ιώσεις είναι μια αναπόφεκτη, δυστυχώς, κατάσταση, κυρίως, για παιδιά που δεν έχουν ξαναφοιτήσει σε κάποιο προσχολικό περιβάλλον. Εάν παρουσιάσει το παιδί κάποια συμπτωματολογία (πονοκέφαλο, ατονία, δέκατα, πυρετό, έντονο βήχα) και κρίνεται από τον παιδίατρο σκόπιμο να παραμένει στο σπίτι του καλό θα είναι για μια τουλάχιστον εβδομάδα. Έτσι βοηθάτε στην ταχεία ανάρρωση του παιδιού και στην προστασία των υπολοίπων παιδιών στο σχολείο. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να ενημερώνετε τις νηπιαγωγούς για το λόγο της απουσίας του παιδιού.

Συχνό φαινόμενο είναι οι ψείρες στα κεφαλάκια των παιδιών σε χώρους που συγχρωτίζονται. Εάν έχει ένα παιδί εύκολα κολλάνε και τα υπόλοιπα. Μην αισθάνεστε άσχημα. Συμβαίνει. Φροντίστε εάν συμβεί να ενημερώσετε τις νηπιαγωγούς ώστε να ενημερώσουν με τη σειρά τους όλους τους γονείς του σχολείου για να μεριμνήσουν άμεσα για την αντιμετώπιση του φαινομένου. Σε αυτήν την περίπτωση πρέπει να χρησιμοποιηθούν αντιφθειρικά σαμπουάν και λοσιόν, ακόμη και προληπτικά.

ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΑΘΗΣΗΣ

Στο νηπιαγωγείο εφαρμόζεται συγκεκριμένο αναλυτικό πρόγραμμα που καλύπτει πέντε γνωστικές περιοχές μάθησης: Γλώσσα, Μαθηματικά, Μελέτη Περιβάλλοντος, Τέχνη – Δημιουργία και Πληροφορική. Οι δραστηριότητες που πραγματοποιούνται στο νηπιαγωγείο (είναι καθημερινά διαφορετικές) έχουν σαφείς στόχους και μεθοδολογία και συνήθως καλύπτουν ταυτόχρονα πολλές γνωστικές περιοχές διαθεματικά. Γι` αυτό καλό είναι να μην απουσιάζουν τα παιδιά από το καθημερινό πρόγραμμα χωρίς σοβαρό λόγο. Οι απουσίες των μαθητών/τριών καταγράφονται καθημερινά.

Σε κάθε περίπτωση δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην κοινωνικο-συναισθηματική ανάπτυξη κάθε παιδιού.

Στο νηπιαγωγείο χρησιμοποιούμε κάθε τύπου υλικό που φαινομενικά είναι άχρηστο. Εάν έχετε στο σπίτι άχρηστο υλικό (υφάσματα, κουμπιά, φελλούς, κεσεδάκια, κορδέλες, ρολά κλπ.) μπορείτε να το φέρετε στο νηπιαγωγείο και σίγουρα θα βρεθούν τρόποι να αξιοποιηθεί.

(Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου & Κατερίνα Γιαννάκη)

“Μια πέτρα που ρίχνουμε στα νερά μιας λιμνούλας προκαλεί ομόκεντρα κύματα που απλώνονται στην επιφάνεια παρασέρνοντας στην κίνησή τους, σε διαφορετικές αποστάσεις, με διαφορετικά αποτελέσματα, το νούφαρο και το καλάμι, τη χάρτινη βαρκούλα και το φελλό του ψαρά. Αντικείμενα που πριν ήταν ανεξάρτητα το ένα από το άλλο, το καθένα στην ησυχία του ή στον ύπνο του, είναι σαν να τα ξανάφερε κάποιος στη ζωή, σαν να τα ανάγκασε να αντιδράσουν, να σχετιστούν μεταξύ τους. Άλλες κινήσεις, αόρατες, απλώνονται στο βάθος προς όλες τις κατευθύνσεις, καθώς η πέτρα κατεβαίνει με ορμή, παρασύροντας φύκια, τρομάζοντας ψάρια, προκαλώντας συνεχώς καινούριες μοριακές αναστατώσεις. Όταν, τέλος, φτάσει στο βυθό, σηκώνει λάσπη, αναποδογυρίζει τα πράγματα που κείτονταν εκεί ξεχασμένα, μερικά απ’ αυτά τώρα ξεθάβονται, ενώ άλλα, με τη σειρά τους, σκεπάζονται από την άμμο. Αμέτρητα γεγονότα ή μικρογεγονότα διαδέχονται το ένα το άλλο σε ελάχιστο χρόνο. Ίσως, κι αν ακόμα είχε κανείς τον καιρό και τη διάθεση, δε θα μπορούσε να τα καταγράψει όλα, χωρίς να παραλείψει κανένα.

Με τον ίδιο τρόπο, μια λέξη που πέφτει τυχαία στο μυαλό μας δημιουργεί κύματα στην επιφάνεια και στο βάθος, προκαλεί μια ατελεύτητη σειρά αλυσιδωτών αντιδράσεων, παρασύροντας στην πτώση της ήχους και εικόνες, αναλογίες και αναμνήσεις, σημασίες και όνειρα, σε μια κίνηση που ξυπνά την εμπειρία και τη μνήμη, τη φαντασία και το ασυνείδητο, και η οποία γίνεται πιο περίπλοκη, επειδή το ίδιο το μυαλό δεν παρίσταται παθητικά στην εμφάνιση όλων αυτών, αλλά επεμβαίνει σ’ αυτήν συνεχώς, για να δεχτεί και να απορρίψει, να συνδέσει και να λογοκρίνει, να οικοδομήσει και να καταστρέψει..”

Τζάνι Ροντάρι. (2003). Γραμματική της φαντασίας. Εισαγωγή στην τέχνη να επινοείς ιστορίες. Μτφρ. Γ. Κασαπίδης. Εκδ. Μεταίχμιο.

Μέσα από το σύντομο αυτό απόσπασμα ο Τζάνι Ροντάρι κατορθώνει να περιγράψει μέσα από ζωντανές εικόνες το νόημα και την αξία των λέξεων. Οι λέξεις έχουν την απίστευτη δύναμη της δημιουργίας. Η αξιοποίησή τους είναι μια “επινόηση”. Η επινόηση φανταστικών ιστοριών, βιωματικών αφηγήσεων, εμπειρικών αναπαραστάσεων, παιδικών παραμυθιών, ποιημάτων, χαϊκού, χιουμοριστικών λίμερικς. Η επινόηση δηλαδή λογοτεχνικού λόγου. Η επινόηση της παιδικής λογοτεχνίας.

Δεδομένης της αξίας των λέξεων στην προφορική και γραπτή επικοινωνία και έκφραση, αλλά και στην ανάπτυξη δημιουργικής σκέψης χρήσιμο είναι να ενισχύσουμε στα παιδιά προσχολικής ηλικίας το λεξιλόγιο. Οι εκπαιδευτικοί προσχολικής εκπαίδευσης γνωρίζουν τα μεθοδολογικά εργαλεία για την ανάπτυξη του λόγου και τα εφαρμόζουν μέσα στην εκπαιδευτική διαδικασία.

Οι γονείς μπορείτε απλά να μιλάτε πολύ στα παιδιά σας. Να χρησιμοποιείτε πλούσιο λεξιλόγιο και να επεξηγείτε λέξεις που τα παιδιά δεν γνωρίζουν ακόμη. Μπορείτε να κάνετε αφηγήσεις λαϊκών παραμυθιών, να διαβάζετε επιλεγμένα παιδικά παραμύθια, να παίζετε απλά γλωσσικά παιχνίδια δικής σας επινόησης. Μπορείτε, ακόμη, να τους δείχνετε τα βιβλία που εσείς διαβάζετε. Ύστερα αφήστε τα να κάνουν βουτιά κάτω από τις λέξεις και να τις χρησιμοποιήσουν με το δικό τους τρόπο. Μην ξεχνάτε ότι τα παιδιά έχουν ένα μοναδικό χάρισμα: είναι γλωσσοπλάστες. Αφήστε τα να δημιουργήσουν και να επινοήσουν..

Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου

“… Όσα πραγματικά πρέπει να ξέρω για το πώς να ζω, τι να κάνω και πώς να είμαι, τα έμαθα στο Νηπιαγωγείο. Η σοφία δε βρισκόταν στην κορυφή του σχολικού βουνού, αλλά εκεί, στα βουναλάκια από άμμο, στο νηπιαγωγείο. Αυτά είναι τα πράγματα που έμαθα:

Να μοιράζεσαι τα πάντα.

Να παίζεις τίμια.

Να μη χτυπάς τους άλλους.

Να βάζεις τα πράγματα πάλι εκεί που τα βρήκες.

Να καθαρίζεις τις τσαπατσουλιές σου.

Να μην παίρνεις τα πράγματα που δεν είναι δικά σου.

Να λες συγγνώμη, όταν πληγώνεις κάποιον.

Να πλένεις τα χέρια σου πριν από το φαγητό.

Να κοκκινίζεις.

Ζεστά κουλουράκια και κρύο γάλα κάνουν καλό.

Να ζεις μια ισορροπημένη ζωή, να μαθαίνεις λίγο, να σκέπτεσαι λίγο, να σχεδιάζεις, να ζωγραφίζεις, να τραγουδάς, να χορεύεις, να παίζεις και να εργάζεσαι κάθε μέρα από λίγο.

Να παίρνεις έναν υπνάκο το απόγευμα.

Όταν βγαίνεις έξω στον κόσμο, να προσέχεις την κίνηση, να κρατιέσαι από το χέρι και να μένεις μαζί με τους άλλους.

Να αντιλαμβάνεσαι τα θαύματα. Να θυμάσαι το μικρό σπόρο μέσα στο δοχείο από φελιζόλ. Οι ρίζες πάνε προς τα κάτω και το φυτό προς τα πάνω. Κανείς πραγματικά δεν ξέρει πώς και γιατί, αλλά όλοι μας μοιάζουμε σ’ αυτό.

Τα χρυσόψαρα, τα χάμστερς, τα άσπρα ποντίκια, ακόμη κι ο μικρός σπόρος μέσα στο πλαστικό δοχείο, όλα πεθαίνουν. Το ίδιο κι εμείς.

Να θυμάσαι τελικά τα βιβλία και την πρώτη λέξη που έμαθες την πιο μεγάλη απ’ όλες: τη λέξη ΚΟΙΤΑ.

Όλα όσα πρέπει να ξέρετε βρίσκονται κάπου εδώ μέσα. Ο χρυσός κανόνας, η αγάπη και οι βασικές αρχές υγιεινής, η οικολογία, η πολιτική, η ισότητα και η υγιεινή ζωή.

Πάρτε μια απ’ αυτές τις συμβουλές, εκφράστε την με επιτηδευμένη ορολογία ενηλίκων και εφαρμόστε τη στην οικογενειακή σας ζωή, στην εργασία σας, στην κυβέρνησή σας, στον κόσμο σας και θα παραμείνει αληθινή, ξεκάθαρη, σταθερή.

Σκεφτείτε πόσο καλύτερος θα ήταν ο κόσμος, αν όλοι εμείς οι άνθρωποι τρώγαμε γάλα με κουλουράκια γύρω στις τρεις το απόγευμα και μετά ξαπλώναμε κάτω από τις κουβέρτες για έναν υπνάκο.

Ή, αν όλες οι κυβερνήσεις είχαν ως βασική αρχή να βάζουν πάντα τα πράγματα εκεί που τα βρήκαν και να καθαρίζουν τις τσαπατσουλιές τους.

Είναι ακόμη αλήθεια, ανεξάρτητα από την ηλικία σας, πως όταν βγαίνετε έξω στον κόσμο είναι καλύτερα να κρατιέστε από το χέρι και να μένετε μαζί με τους άλλους…

…Τελικά πρέπει να σας πω πως έχω άδεια παραμυθά. Ενας φίλος μου μου την έβγαλε και την κρέμασε στον τοίχο, πάνω από το γραφείο μου. Αυτή η άδεια μού επιτρέπει να χρησιμοποιώ τη φαντασία μου, για να ξαναβάζω σε σειρά τις εμπειρίες μου και να προωθώ το μύθο, όσο αυτός εξυπηρετεί κάποια όψη της αλήθειας…

Πιστεύω ότι η φαντασία είναι πιο δυνατή από τη γνώση.

Οτι ο μύθος είναι πιο δραστικός από την ιστορία.

Οτι τα όνειρα είναι πιο ισχυρά από τα γεγονότα.

Οτι η ελπίδα πάντα θριαμβεύει έναντι της εμπειρίας.

Οτι το γέλιο είναι η μόνη θεραπεία της θλίψης.

Και πιστεύω ότι η αγάπη είναι πιο δυνατή από το θάνατο…”

[Απόσπασμα από το βιβλίο του Robert Fulghum (1992), Εκδόσεις ΛΥΧΝΟΣ]

Μπορείτε να διαβάσετε το κείμενο του βιβλίου με τις ασυνήθιστες σκέψεις του συγγραφέα για απλά και καθημερινά πράγματα. Είναι ίσως ένα ερέθισμα για προβληματισμό και αναθεώρηση!

Robert Fulghum – Osa prepei na xero ta ematha sto Nipiagogio

(Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου)

Η έννοια των μεταβατικών φαινομένων και αντικειμένων που εισήγαγε ο Winnicott σχετίζεται με τις πρώτες προσπάθειες ανεξαρτητοποίησης του παιδιού και προϋποθέτει την ύπαρξη του συναισθήματος ασφάλειας στο δεσμό, δηλαδή στην ισχυρή συναισθηματική σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ της μητέρας και του βρέφους κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής του (Καφέτσιος, 2005).

Τα μεταβατικά φαινόμενα είναι ορισμένες συμπεριφορές που αναπτύσσουν τα μικρά παιδιά, κάποιοι ήχοι όπως το μουρμούρισμα ή κάποια κινητική ιδιομορφία όπως το χάιδεμα του προσώπου με τα δάχτυλα ενώ μπορεί να έχουν ταυτόχρονα τον αντίχειρα στο στόμα, τις οποίες υιοθετούν και επαναλαμβάνουν κατά τη διάρκεια της ημέρας αλλά και πριν από τον ύπνο για να κατευνάσουν την ανησυχία και τους φόβους τους (Πολεμικός, 2000). Τα μεταβατικά αντικείμενα είναι πράγματα του εξωτερικού κόσμου, συνήθως με απαλή υφή (π.χ. μαξιλαροθήκη, κουβερτούλα, πιπίλα κτλ.) με τα οποία ασχολούνται συστηματικά. Τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας σταδιακά το ξεπερνούν, ωστόσο κάποιες φορές παρατηρείται επίμονη ενασχόληση με κουκλάκια ή άλλα παιχνίδια που προσφέρουν παρηγοριά, τρυφερότητα και κατευνασμό ανησυχίας, άγχους που μπορεί να αισθάνονται τα παιδιά από την έλλειψη της μητέρας.

Τα παιδιά μεγαλώνοντας απομακρύνονται από τα μεταβατικά αντικείμενα καθώς δεν χρειάζονται πια υποκατάστατα της μητέρας και ξεπερνούν τις ματαιώσεις από την έλλειψή της, οπότε και χάνουν την αξία τους. Τα παιδιά τα εγκαταλείπουν, αλλά δεν τα πενθούν, δεν τα απωθούν και δεν τα ξεχνούν. Επειδή η εμπειρία από τη χρήση των μεταβατικών αντικειμένων που βίωσε το παιδί κατά τη βρεφονηπιακή ηλικία παραμένει ζωντανή, επανεμφανίζεται και σε επόμενα στάδια σε κρίσιμες μεταβάσεις, σε στιγμές μοναξιάς, σε ματαιωτικές καταστάσεις, πριν τον ύπνο, κτλ.

Οι γονείς οφείλουν να αναγνωρίζουν την ανάγκη του παιδιού τους για το μεταβατικό αντικείμενο. Οφείλουν να το περιφρουρούν ώστε να μη χαθεί, να μην ντρέπονται να το μεταφέρουν μαζί τους στις εξόδους τους. Οι εκπαιδευτικοί της προσχολικής ηλικίας οφείλουν επίσης να ευαισθητοποιούνται απέναντι σ` αυτή την ανάγκη των νηπίων και ν` αναπτύσσουν τους κατάλληλους χειρισμούς, ώστε να μειώνονται οι ματαιωτικές καταστάσεις που μπορούν να εμφανιστούν κατά την κρίσιμη μετάβαση από το σπίτι στο πρώτο σχολείο, η οποία εμπεριέχει το άγχος του αποχωρισμού και την ανασφάλεια.

Βιβλιογραφία

Καφέτσιος, Κ. (2005). Δεσμός, συναίσθημα και διαπροσωπικές σχέσεις. Αθήνα: Τυπωθήτω – Γιώργος Δαρδανός.

Πολεμικός, Ν. (2000). Ο ύπνος των παιδιών. Ρόδος: Πανεπιστήμιο Αιγαίου-Ατραπός.

(Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου)

Η τηλεόραση επικοινωνεί με τους θεατές και παρέχει συνεχή ροή εικόνων και πληροφοριών. Ο τηλεοπτικός λόγος μας μεταφέρει την πιο πρόσφατη εκδοχή των κοινωνικών σχέσεων και των πολιτισμικών αντιλήψεων. Τα μηνύματά του αντικατοπτρίζουν τις αλλαγές σε αυτές τις σχέσεις και αντιλήψεις, έτσι ώστε ο θεατής να έχει πολλές και αντιφατικές επιλογές που πιθανόν να επιλέξει ως μελλοντικούς τρόπους αντίληψης. Οι κώδικες που δομούν τη γλώσσα της τηλεόρασης μοιάζουν περισσότερο με τους κώδικες του προφορικού παρά του γραπτού λόγου.

Έρευνες που έχουν γίνει, έδειξαν ότι τηλεθεατές μετά από υπερβολική παρακολούθηση τηλεόρασης έχουν λανθασμένη άποψη της πραγματικότητας και τη συνδέουν με την τηλεοπτική ενώ η αμβλύνει και την ευαισθησία απέναντι στα πραγματικά γεγονότα καθώς όταν μειώνεται το πραγματικό στοιχείο σε μια κατάσταση, τότε οι άνθρωποι αντιδρούν λιγότερο σαν άτομα με συναίσθημα και περισσότερο σαν απλοί θεατές (Γουίν, 1986).

Τα παιδιά γεννιούνται με την ενστικτώδη ικανότητα και επιθυμία να μιμηθούν τις συμπεριφορές των μεγάλων. Μέσω της μίμησης και της ταύτισης κατανοούν τον κόσμο, όμως δεν έχουν το ένστικτο να ξεχωρίσουν ποιες πρέπει να μιμηθούν και ποιες όχι. Μιμούνται, λοιπόν, ακόμη και συμπεριφορές καταστροφικές ή αντικοινωνικές καθώς δε διακρίνουν με σαφήνεια τη φαντασία από την πραγματικότητα. Η τηλεοπτική βία συχνά αναπαράγεται στα μιμητικά παιχνίδια των παιδιών. Τα παιδιά μαθαίνουν να ταυτίζονται με τους εκφραστές της βίας (Γκρόσμαν, 2007) και αναπτύσσουν βίαιες και επιθετικές συμπεριφορές καθώς δεν έχουν ακόμη αναπτύξει την απαιτούμενη συναισθηματική ωριμότητα για να διαχειριστούν τις διεγέρσεις από τα επαναλαμβανόμενα τηλεοπτικά μηνύματα. Η τηλεοπτική βία υπερδιεγείρει τα παιδιά και φορτώνει με στρες τον εγκέφαλό τους. Ατονεί τη σκέψη τους και εθίζει τον εγκέφαλο στη βία δημιουργώντας μια “επίκτητη ανεπάρκεια” (Γκρόσμαν, 2007).

Παράλληλα, η πολύωρη παρακολούθηση τηλεοπτικών προγραμμάτων ενισχύει την αδράνεια και την απραξία και τα παιδιά από πολύ νωρίς επιδίδονται στην απόλυτη παθητικότητα τη στιγμή που θα μπορούσαν να ασχολούνται με πραγματικές δραστηριότητες.

Οι γονείς, λοιπόν, λαμβάνοντας υπόψη τα οφέλη αλλά και τις ζημίες που προκαλεί η τηλεόραση στην υγιή ανάπτυξη ενός παιδιού θα πρέπει ν` αποκτήσουν κριτική σκέψη και αίσθημα ελέγχου ώστε να επιτρέπουν την ολιγόωρη μόνο παρακολούθηση καλών παιδικών προγραμμάτων που θα επιδράσουν θετικά στην κοινωνική συμπεριφορά του παιδιού.

Βιβλιογραφικές πηγές

Γουίν, Μ. (1986). Τηλεόραση ένας ξένος στο σπίτι. Αθήνα: Ακρίτας.

Γκρόσμαν, Ν. (2007). Κάποιοι μαθαίνουν τα παιδιά μας να σκοτώνουν Πώς και γιατί; Αθήνα: Lector ΕΠΕ.

ΨΗΦΙΑΚΗ ΑΦΗΓΗΣΗ – ΒΙΒΛΙΟ

Εν όψει των διακοπών και δεδομένου ότι μπορείτε να διαθέσετε οι γονείς εποικοδομητικό χρόνο με τα παιδιά σας προτείνουμε να αξιοποιήσετε την ψηφιακή αφήγηση από τον σύνδεσμο του Μικρού Αναγνώστη επιλέγοντας να ξεφυλλίσετε και να ακούσετε ένα βιβλίο μαζί με τα παιδιά σας..

http://www.mikrosanagnostis.gr/istoria.asp

Μια όμορφη πρόταση είναι ο “ΦΕΓΓΑΡΟΣΚΕΠΑΣΤΗΣ”. Είναι ένα ποιητικό παραμύθι για τη δύναμη της αγάπης και της αλληλεγγύης.

http://www.mikrosanagnostis.gr/library/pageflip48/Default.html

***

“Κάθε παιδί είναι ένας καλλιτέχνης. Το πρόβλημα είναι πώς να παραμείνει έτσι ενώ μεγαλώνει”.

(Pablo Picasso)

Η ελεύθερη και αδόμητη διαδικασία της ζωγραφιάς σε μια λευκή κόλλα δίνει την ελευθερία στα παιδιά να εκφραστούν και να αντιδράσουν, ποικιλοτρόπως. Διευκολύνεται και ανοίγει ο δρόμος της «προβολής» συνειδητών και μη διεργασιών, που αφορούν τις ανάγκες, τις συγκρούσεις, τα άγχη και τα συναισθήματα του ατόμου. Οι ζωγραφιές αντανακλούν τον εσωτερικό κόσμο των παιδιών και τα στοιχεία των σχεδίων σχετίζονται άμεσα με την ψυχολογική κατάσταση και της ιδιοσυγκρασία των δημιουργών. Τα παιδιά ζωγραφίζουν αποτυπώνοντας τα συναισθήματά τους, τις αντιλήψεις τους και τις σκέψεις για τον κόσμο γύρω τους, προσπαθώντας είτε απλά να εκφραστούν είτε να επικοινωνήσουν, ενώ αποκρυσταλλώνονται έντονα χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς τους. Έτσι, μέσα από το θεματικό περιεχόμενο του σχεδίου και τον τρόπο που έχει αποτυπωθεί,, αντικατοπτρίζεται η ροή της συγκινησιακής ζωής του παιδιού. Όλα τα στοιχεία τα στοιχεία ενός σχεδίου μπορούν να αναλυθούν, καθώς έχουν ιδιαίτερη εκφραστική αξία, από το πώς το παιδί χρησιμοποιεί τις γραμμές και τις μορφές, τι χρώμα διαλέγει, πως κρατάει το μολύβι, ως την επιφάνεια της κόλλας που καλύπτει και την πίεση που ασκεί σχεδιάζοντας.

Αυτό που σε κάθε περίπτωση, όμως, έχει πραγματική αξία είναι να ενθαρρύνεται η φαντασία, η αθωότητα και η δημιουργικότητα των παιδιών καθώς ζωγραφίζουν.. κάθε γραμμή έχει κάτι να πει, αρκεί να έχουμε τη διάθεση ν` ακούσουμε!

***

Ας διαβάσουμε βιβλία..

Η ενασχόληση με το καλό παιδικό βιβλίο είναι ιδιαιτέρως χρήσιμη καθώς ενισχύει το παιδί σε όλα τα γνωστικά του πεδία. Ενισχύει τον προφορικό του λόγο, αυξάνει το λεξιλόγιό του, τονώνει τη φαντασία και τη δημιουργικότητα, προσφέρει γνώση και συγχρόνως ψυχαγωγία. Σας προτείνουμε να μπείτε στη σελίδα του μικρού αναγνώστη http://www.mikrosanagnostis.gr/

για να εξερευνήσετε τον κόσμο του παιδικού βιβλίου.

Ας διαβάσουμε, λοιπόν, σήμερα ηλεκτρονικά το παραμύθι του σκαντζόχοιρου που ήθελε να τον χαϊδέψουν..

http://www.mikrosanagnostis.gr/library/pageflip31/Default.html

***

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ

Αν ακούς μια φωνή μέσα σου να σου λέει “δεν μπορείς να ζωγραφίσεις, τότε οπωσδήποτε να ζωγραφίζεις και η φωνή θα σωπάσει” (Vincent Van Gogh, 1853-1890).

Η συστηματική παρατήρηση πραγματικών αντικειμένων βοηθά το παιδί να μάθει να παρατηρεί με οξύτητα και καθαρότητα καθώς μαθαίνει να χρησιμοποιεί τις αισθήσεις του, να εντοπίζει ομοιότητες και διαφορές, να προβαίνει σε σημαντικές συσχετίσεις και να εντοπίζει στοιχεία που δε θα τα έβλεπε με την πρώτη ματιά (Bartel, 2010). Αυτή η παρατήρηση αποτυπώνεται στο παιδικό σχέδιο. Το σχέδιο διδάσκει πώς να καλλιεργούμε τη σκέψη μας γιατί όταν σχεδιάζουμε το μυαλό μας σκέφτεται και ψάχνει να ανακαλύψει νέους τρόπους σχεδίασης. Αυτό βοηθά στην ανάπτυξη των νευρώνων της σκέψης άρα στην καλύτερη ανάπτυξη του εγκεφάλου.

Πρακτικές μέσω των οποίων ενισχύεται η ικανότητα σχεδίασης των μικρών παιδιών:

– Παρατήρηση του αντικειμένου σχεδίασης και λεπτομερειακή συζήτηση για μια συγκεκριμένη περιοχή σχεδίασης.

– Εντοπισμός σημείου σχεδιαστικής απεικόνισης και καθορισμός της.

-Ενθάρρυνση για προσωπική έκφραση.

-Εξάσκηση και επιμονή.

-Απουσία διορθωτικής εμπλοκής του ενήλικα στη ζωγραφική του παιδιού.

-Εντοπισμός των θετικών στοιχείων κι όχι των “αρνητικών”.

Δεν ξεχνάμε ότι η ζωγραφική είναι προσωπική έκφραση της φαντασίας, της δημιουργικότητας και μια προσωπική καθαρά θεώρηση του κόσμου.

Βιβλιογραφική Πηγή στο Διαδίκτυο:

https://www.goshen.edu/art/ed/draw.html

Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου

Το πρωινό ξύπνημα είναι καλό να γίνεται μέσα σε ευχάριστο κλίμα, χωρίς εντάσεις. Πώς θα το καταφέρουμε αυτό; Ορίζοντας και τηρώντας ένα σταθερό ωράριο ύπνου για το παιδί. Το παιδί της προσχολικής ηλικίας έχει ανάγκη από τουλάχιστον 10 ώρες ύπνου της ημέρα, πράγμα που σημαίνει ότι καλό είναι να κοιμάται νωρίς κάθε βράδυ. Ένα παιδί που έχει ευχαριστηθεί τον ύπνο ξεκινάει την ημέρα του με κέφι, καλή διάθεση και ενέργεια που το συνοδεύουν καθ` όλη τη διάρκεια της σχολικής του μέρας. Είναι επίσης σημαντικό να έχει το παιδί αρκετό χρόνο για να ντυθεί και να φάει το πρωινό του χωρίς βιασύνη και γκρίνιες. Έτσι θα προσέλθει ευδιάθετο και ξεκούραστο στο σχολείο του.

Απαραίτητο είναι να έχει το παιδί καθημερινό πρόγραμμα τόσο στην οικογένειά του όσο και στο σχολικό του περιβάλλον. Αυτό του προσφέρει ασφάλεια, εμπιστοσύνη, πειθαρχία και έλεγχο.

(Επιμέλεια: Μαρία Βλάχου)