”Σκάκι και φαντασία” από τα παιδιά των Τμημάτων 2 & 3 του Νηπιαγωγείου
Το τρίτο εργαστήριο δεξιοτήτων που υλοποιήθηκε στο νηπιαγωγείο μας από τα τμήματα 2 και 3 ήταν το “Σκάκι και φαντασία”. Τα παιδιά μέσα από αυτό το εργαστήριο γνώρισαν το σκάκι, ενθουσιάστηκαν και έδειξαν τη διάθεσή τους να έχει το σκάκι μια πιο σταθερή θέση στη σχολική μας καθημερινότητα.
Το σκάκι έχει ενταχθεί δυναμικά τα τελευταία χρόνια στη μαθησιακή διαδικασία, σε όλες τις βαθμίδες, ως εργαλείο μάθησης καθώς προσφέρει πολλά και ποικίλα εργαλεία για τη διδασκαλία γνωστικών αντικειμένων και την καλλιέργεια δεξιοτήτων και στάσεων στους μαθητές όλων των ηλικιών. Το σκάκι σαν παιχνίδι μπορεί να αποτελέσει εργαλείο για την διδασκαλία εννοιών, όπως κατανόηση και τήρηση κανόνων, επίτευξη ενός στόχου, ταξινόμηση, αρίθμηση, μοτίβο, συντεταγμένες, συμμετρία, ιστορική εξέλιξη του παιχνιδιού, συμμετοχή σε μια ομάδα για την επίτευξη ενός στόχου συλλογικά όπως τα κομμάτια στο σκάκι συνεργάζονται το καθένα με τον ρόλο του για να κερδίσουν την παρτίδα κλπ. Σαν άθλημα μπορεί να διδάξει τη συγκέντρωση, τη στρατηγική σκέψη, την προσήλωση στο στόχο, την επίλυση προβλήματος, την τήρηση των ορίων χρονικά, το σεβασμό στον αντίπαλο, την αποδοχή της ήττας κλπ. Η συμβολή της διδασκαλίας του σκακιού από πολύ μικρές ηλικίες θεωρείται σημαντική στην ενίσχυση της ολιστικής ανάπτυξης των μαθητών που αποτελεί βασικό σκοπό στα αναλυτικά προγράμματα όλων των βαθμίδων.
Στόχοι αναφορικά με το σκάκι:
- Να γνωρίσουν το περιβάλλον της σκακιέρας
- Να μπορούν να αναγνωρίσουν και να ονομάσουν τα σκακιστικά κομμάτια
- Να αντιληφθούν και να κατανοήσουν την αρχική τοποθέτηση των σκακιστικών κομματιών στο χώρο της σκακιέρας
- Να μπορούν να εντοπίζουν τη θέση του κάθε κομματιού με βάση το όνομα του τετραγώνου της αρχικής του θέσης
- Να κινούν τα κομμάτια με βάση τις κινήσεις που μπορούν να εκτελέσουν
- Να βιώσουν την ενασχόληση με το σκάκι με ευχάριστο και παιγνιώδη τρόπο
Επιμέρους εκπαιδευτικοί στόχοι:
- Να συνεργαστούν για την επίτευξη ενός στόχου
- Να αναπτύξουν κριτική σκέψη
- Να εξασκηθούν στην επίλυση προβλήματος
- Να έρθουν σε επαφή με την έννοια των συντεταγμένων
- Να αναγνωρίζουν γράμματα και αριθμούς
- Να αναγνωρίσουν την έννοια του μοτίβου
- Να αντιληφθούν τη θέση τους στο χώρο
- Να εκφραστούν δημιουργικά μέσω εικαστικών έργων
- Να παρακολουθούν και να αντιλαμβάνονται μια αφήγηση
- Να επεξεργάζονται μια ιστορία
- Να δημιουργούν και να συνθέτουν μια ιστορία
Αρχικά , ανιχνεύτηκαν οι πρότερες γνώσεις των παιδιών σχετικά με το σκάκι, μέσω συζήτησης και επίδειξης της σκακιέρας και των σκακιστικών κομματιών.
Ξεκινήσαμε με τη σκακιέρα, εντοπίσαμε το σχήμα της, από πόσα τετράγωνα αποτελείται, ποια χρώματα, πώς είναι τοποθετημένα και έπειτα φτιάξαμε τη δική μας επιδαπέδια σκακιέρα.
Στη συνέχεια γνωρίσαμε τα σκακιστικά κομμάτια, ποιο είναι το όνομά τους, που τοποθετούνται, πόσα είναι, τι χρώματα έχουν, ποια είναι η αξία του καθενός στο παιχνίδι κλπ
Δημιουργήσαμε τα δικά μας σκακιστικά κομμάτια για να μπορούμε να παίζουμε στην επιδαπέδια σκακιέρα μας. Παίξαμε παιχνίδι με το ζάρι για να εξασκηθούμε στην τοποθέτησή τους στην αρχική τους θέση.
Έπειτα, γνωρίσαμε τις κινήσεις που επιτρέπεται να κάνει το κάθε κομμάτι πάνω στη σκακιέρα, τις συντεταγμένες, τις διαγώνιες και τις ευθείες γραμμές που εντοπίζονται στη σκακιέρα. Τοποθετήσαμε τα σκακιστικά κομμάτια αλλά κινηθήκαμε και εμείς σαν σκακιστικά κομμάτια πάνω στη σκακιέρα.
Με μεγάλη μας χαρά υποδεχτήκαμε στο νηπιαγωγείο μας τον κύριο Μουτζούρη Μανώλη, συνάδελφο δάσκαλο, που είναι πιστοποιημένος από την Παγκόσμια Σκακιστική Ομοσπονδία στο εκπαιδευτικό σκάκι. Τα παιδιά μίλησαν μαζί του, εξέφρασαν απορίες και εκείνος τους έβαλε σκακιστικούς γρίφους να λύσουν, τους είπε σκακιστικές ιστορίες και τα μύησε ακόμα περισσότερο στον κόσμο του σκακιού. Τα παιδιά ενθουσιάστηκαν και ανανέωσαν το ραντεβού τους μαζί του δείχνοντας πόσο απολαμβάνουν την ενασχόλησή τους με το σκάκι και την επιθυμία τους να μάθουν περισσότερα.
Σε όλη τη διάρκεια υλοποίησης του εργαστηρίου επεξεργαστήκαμε τα παρακάτω βιβλία και τα παιδιά γνώρισαν την εφαρμογή Lichess.org όπου μπορούσαν να εξασκηθούν σε ένα ασφαλές διαδικτυακό περιβάλλον.
Τέλος, συμμετείχαμε στον 2ο Μαθητικό διαγωνισμό “Σκακιστικές δημιουργίες με στίχους, χρώματα και αριθμούς”.
Δημιουργήσαμε από πηλό μια σκακιέρα και τα σκακιστικά κομμάτια.
Δημιουργήσαμε την ιστορία “το όνειρο της βασίλισσας”
και μέσα από αυτή την ιστορία προέκυψε και ο αντίστοιχος πίνακας που ήταν η πρώτη μας επαφή με το εικαστικό σκάκι
Η συμμετοχή μας στο διαγωνισμό:
”STEM – Ρομποτική” από το 1ο Τμήμα Νηπιαγωγείου