Το νέο ιστολόγιο του Συνδέσμου
Πλούσιο ψηφιοποιημένο υλικό (ολόκληρα βιβλία, άρθρα, πηγές κ.λπ.) από τη Βιβλιοθήκη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, που σου λύνουν κυριολεκτικά τα χέρια.
Δείτε εδώ
Σας ενημερώνουμε ότι η Κοβεδάρειος Δημοτική Βιβλιοθήκη Κοζάνης θα πραγματοποιήσει για δεύτερη χρονιά σεμινάρια δημιουργικής γραφής ικανοποιώντας τις απαιτήσεις των χρηστών της.
Τα σεμινάρια θα γίνονται Σαββατοκύριακα και το πρώτο θα πραγματοποιηθεί τον Δεκέμβριο 2011. (Ημ/νια και πρόγραμμα θα ανακοινωθούν τέλος Νοεμβρίου)
Μέρος των σεμιναρίων θα πραγματοποιηθεί σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο Φιλολόγων Κοζάνης. Ενημερωτικό έγγραφο θα σταλεί σ’ όλα τα σχολεία.
Διαβάσαμε το παρακάτω ενδιαφέρον άρθρο στο Alfavita και το αναδημοσιεύουμε
Ισοπέδωση και Διάλυση. Παρατηρήσεις στις οδηγίες του Υπουργείου Παιδείαςγια την αξιολόγηση στα Γλωσσικά Μαθήματα της Α’ Λυκείου
Όπως έχω γράψει και παλαιότερα το Υπουργείο Παιδείας έχει συγκεκριμένο στόχο να αλλάξει τόσο τη δομή όσο και το περιεχόμενο του μαθήματος της Ιστορίας αλλά και όλων των φιλολογικών μαθημάτων . Στηριγμένοι σε μα αντίληψη πως οτιδήποτε δυτικοευρωπαϊκό είναι άριστο ή «προοδευτικό» , οι υπεύθυνοι του υπουργείου εννοούν να μετατρέψουν τα γλωσσικά μαθήματα σε σύνολα διαιρεμένα και ταξινομημένα, υποταγμένα σε μια λογική επιφανειακής επικοινωνιακής διαδικασίας με πομπούς και δέκτες . Η «παραδοσιακή» αντίληψη που εκλαμβάνει το λογοτεχνικό κείμενο ως καλλιτεχνικό έργο που ξεφεύγει συχνά από τα όρια μιας λογικής διερεύνησης και θεώρησης, το έργο ως πηγή αισθητικής απόλαυσης φαίνεται να αποσιωπάται στις οδηγίες για τη διδασκαλία των γλωσσικών μαθημάτων στην Α’ Λυκείου.
Στον ίδιο δρόμο, οι οδηγίες για την αξιολόγηση των γλωσσικών μαθημάτων στην Α’ Λυκείου διαλύουν κυριολεκτικά το λογοτεχνικό κείμενο χωρίς να συλλαμβάνουν την ολότητα , την ιδιαιτερότητα του. Επιχειρούν να ανακαλύψουν ρόλους, κανονικότητες, πρωταγωνιστές , «στερεότυπα», «φύλα», σαν να πρόκειται για κείμενα πολιτικής θεωρίας ή ιδεολογίας. Αυτός ο ακραιφνής κοινωνιολογισμός στην αρχαία αλλά και στην νεότερη λογοτεχνία είναι και αντιπαιδαγωγικός και ορθώνει μεγάλα εμπόδια στη συμμετοχή του μαθητή. Οι δοκιμασίες που θέτουν οι οδηγίες είναι και εξαιρετικά δύσκολες για τους μαθητές αλλά και συνάμα ξένες με το πραγματικό νόημα της τόσο της αρχαίας όσο και της νεότερης λογοτεχνίας.
Η αξιολόγηση στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών σύμφωνα με τις οδηγίες, προτάσσει την «πρωτοβάθμια» όπως αναφέρει κατανόηση του κειμένου χωρίς, δηλαδή, να επιχειρείται μια πιο ουσιαστική και συνδυαστική χρήση της μετάφρασης, του συντακτικού και της γραμματικής Αν δεν αξιολογηθούν αυτά τα στοιχεία πώς θα δειχθούν η συλλογιστική πορεία και τα επιχειρήματα; Με υποθέσεις και τη φαντασία των μαθητών; Το αρχαίο κείμενο ενδιαφέρει μόνο ως γραμματειακό είδος , ένα σύνολο σκέψεων, ιδεών, αφηγήσεων ή ως ένα μοναδικό έργο ενδεικτικό μιας συγκεκριμένης πολιτικής και πολιτισμικής αντίληψης.
Το ίδιο «προοδευτικό» πνεύμα διέπει και τις οδηγίες για την αξιολόγηση του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Οι συντάκτες των οδηγιών αποδεικνύεται ότι δεν έχουν καμία επαφή με τη σχολική τάξη, τις ιδιαιτερότητες και τα προβλήματα των μαθητών της Α’ Λυκείου. Θα έλεγα επίσης, ότι απευθύνονται σε σχολεία ιδιοφυιών μαθητών . Πώς να εξηγήσει κανείς την οδηγία να δίνονται άγνωστα «ομόθεμα» ή ομοειδή κείμενα κατά το γαλλικό σύστημα; Για να εξακριβώσει τι ακριβώς ο καθηγητής; Πρώτα απ’ όλα, η επιλογή των κειμένων μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές στρεβλώσεις, καθώς η μοναδικότητα του καλλιτεχνικού έργου ως προς τη σύλληψη αλλά και η πολυθεματικότητα του απαλείφονται προς χάριν …της αξιολόγησης. Και στις ερωτήσεις που συχνά θέτουμε ως προς ένα παρεμφερές λογοτεχνικό κείμενο εστιάζουμε σε συγκεκριμένα σημεία, δεν ταυτίζουμε τα λογοτεχνικά έργα. Φανταστείτε ένα φιλόλογο να έχει διδάξει τη «Φόνισσα» και να θέτει προς εξέταση το «Ζητιάνο» του Καρκαβίτσα γιατί και τα δύο κείμενα θίγουν τη δεισιδαιμονία των χωρικών.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στα θέματα «στερεότυπο» και « φύλο». Θα κατηγορήσουμε άραγε τους συγγραφείς του 19ου αιώνα για υποβάθμιση του ρόλου της γυναίκας ; Υπήρχαν μήπως και φεμινίστριες τότε ; Ποια ήταν η θέση της γυναίκας στην ελληνική κοινωνία στη συγκεκριμένη περίοδο; Φυσικά και είναι θεμιτό να θίξεις θέματα όπως οι συνθήκες που διαμόρφωναν την υποβαθμισμένη θέση της στην ελληνική οικογένεια αλλά να μιλάς για στερεότυπο που αναπαράγει η λογοτεχνία ή το Δημοτικό Τραγούδι είναι τουλάχιστον αντιεπιστημονικό.
Η αξιολόγηση, επίσης, απαιτεί από το μαθητή να αλλάξει τη «φωνή», τον ιδιαίτερο τρόπο του αφηγητή ή του πρωταγωνιστή. Αυτή η άσκηση μπορεί να τεθεί ως εργασία αλλά όχι ως ερώτηση διαγωνίσματος. Ζητά ουσιαστικά, να μεταγράψει ο μαθητής ένα λογοτεχνικό κείμενο και πώς αλήθεια θα αξιολογήσεις ένα τέτοιο κείμενο;
Μεγάλης δυσκολίας είναι και η επόμενη ερώτηση, όπου ζητείται να γράψει ο μαθητής διαφήμιση(;) του λογοτεχνικού έργου ή κριτική. Στη δεύτερη περίπτωση με ποιες λογοτεχνικές γνώσεις θα κληθεί να αξιολογήσει έναν Παπαδιαμάντη ή έναν Βάρναλη; Και πάλι θέτω το ερώτημα γιατί πρέπει όλα να τεμαχίζονται και να μετρώνται; Ένα έργο μπορεί να συνδεθεί με βιώματα του μαθητή, να συσχετιστεί με κοινές εμπειρίες, ένα άλλο κείμενο μπορεί να μη γίνει κατανοητό. Ποιος είναι επομένως ο βασικός σκοπός της διδασκαλίας της Λογοτεχνίας; Η κριτική της;
Στο ίδιο πνεύμα διάλυσης του κειμένου ζητείται από τους μαθητές να ταυτιστούν με τον ήρωα και να γράψουν το ημερολόγιό του. Μπορεί ένας μαθητής να ταυτιστεί με τη Φραγκογιαννού ή την Αρετούσα; Ποιος είναι ο στόχος εδώ; Να παράγουν οι μαθητές λογοτεχνία; Ως συμπλήρωμα στις διάφορες οπτικές του κειμένου σε εργασία τετραμήνου μπορεί μα τεθεί όχι όμως ως βασική στόχευση μιας διδασκαλίας.
Ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να γίνει στην άσκηση που προτείνεται σε σχέση με τα σύμβολα ενός λογοτεχνικού έργου, τα οποία κατατάσσονται σε κατηγορίες χωρίς καμία αναφορά στη σημασία και την ερμηνεία τους.
Συνοψίζοντας, τα γλωσσικά μαθήματα (Αρχαία Ελληνικά, Νεοελληνική Γλώσσα, Νεοελληνική Λογοτεχνία) τίθενται υπό τη σκιά της Κοινωνιολογίας και ενός κακώς εννοούμενου εποικοδομισμού, που από τη μια πλευρά ζητά από το μαθητή να μην επιμείνει στις ιδιαιτερότητες των κειμένων από την άλλη τον θέλει μικρό «λογοτέχνη».
* Ο Μιχάλης Παπαδόπουλος είναι φιλόλογος στο Πειραματικό Λύκειο Αναβρύτων και Δρ Παιδαγωγικής
ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ – ΔΗΜΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ – Κ.Ε.Π.Α –
ΗΘΙΚΟΝ ΑΚΜΑΙΟΤΑΤΟΝ
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Θέατρο σε Α΄ΕΝΙΚΟ – Θεατρικοί Μονόλογοι
Όνειρο στο κύμα
του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, σε σκηνοθεσία Θανάση Σαράντου στο “Χώρο Τεχνών Βέροιας” στις 16 Οκτωβρίου στις 21.00 μμ.
Με την συμπλήρωση φέτος των 100 χρόνων από το θάνατο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, τον επονομαζόμενο και «άγιο των ελληνικών γραμμάτων», η ομάδα «Ηθικόν Ακμαιότατον με επικεφαλή τον σκηνοθέτη και ηθοποιό Θανάση Σαράντο, καταπιάνεται με ένα από τα σπουδαιότερα διηγήματα
του συγγραφέα, που δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το 1900 στο περιοδικό Παναθήναια. Πρόκειται για το διήγημα στο οποίο περιγράφεται το γυμνό για πρώτη φορά στην νεοελληνική λογοτεχνία, μέσω της αφήγησης ενός άντρα που θυμάται τον πρώτο του έρωτα, που ένιωσε ως έφηβος βοσκός. Ο ώριμος αφηγητής, που έχει αλλοιωθεί από τις συμβάσεις της «πολιτισμένης» κοινωνίας, θυμάται με νοσταλγία την εποχή της νιότης του, όταν αν και αγράμματος και φτωχός, ζούσε ευτυχής και πλήρης μες στη φύση. Η φρεσκάδα της νιότης του αντιπαρατίθεται με το βάρος της ενήλικης ζωής, ενώ ο ανολοκλήρωτος έρωτας για την όμορφη Μοσχούλα αποκαλύπτει διαστάσεις του απωθημένου, τραυματικού και ανολοκλήρωτου ερωτισμού του Παπαδιαμάντη.
Στην παράσταση, ο Θανάσης Σαράντος, που δεν ασχολείται για πρώτη φορά με το έργο του Παπαδιαμάντη, κρατάει το ρόλο του αφηγητή – δικηγόρου και κρυφοκοιτάζει τη δράση ανάμεσα στα δύο βασικά πρόσωπα, τον νεαρό βοσκό και την λουόμενη Μοσχούλα, πρόσωπα που εμφανίζονται δια μέσου των κινηματογραφικών προβολών. Ένας μονόλογος που συνοδεύεται από τη μουσική και του ήχους του συνθέτη Λάμπρου Πηγούνη, που έχει εντρυφήσει στην ηλεκτροακουστική σύνθεση: αφηγηματικά ηχοτοπία της ελληνικής φύσης κα μουσική με κυρίαρχο όργανο την φλογέρα που ταιριάζουν με τη δύναμη και τον πλούτο της γλώσσας του πιο ονειρικού διηγήματος του Παπαδιαμάντη. Η ανάπτυξη των μουσικών θεμάτων δανείζεται στοιχεία από την δομή και την τονική πρόοδο της βυζαντινής μουσικής. Το σκηνικό από την Εύα Μανιδάκη ένα γραφείο – σχεδία που περικλείεται από νερό και οι κινηματογραφικές προβολές του Θανάση Σαράντου μας βυθίζουν στα συναισθήματα του «περιορισμένου» δικηγόρου που νοσταλγεί το ανέμελο παρελθόν του ως νεαρό βοσκόπουλο. Ο σκηνικός χώρος μετασχηματίζεται κατά την διάρκεια της παράστασης στην θάλασσα και στο γκρεμό της ονειρικής συνάντησης των δύο νέων, μαζί με τα συναισθήματα του νεαρού βοσκού.
Στα εντυπωσιακά στοιχεία της παράστασης, αξίζει να προσθέσουμε το ιδιαίτερο σκηνικό της που κατορθώνει να ”παντρέψει” με αρμονικό όσο και πρωτότυπο τρόπο την εμβληματικότητα του κειμένου του Παπαδιαμάντη με τη σύγχρονη τεχνολογία.
Ένα ”κλείσιμο του ματιού” στο διήγημα του μεγάλου συγγραφέα, ένα παιχνίδι με τις αντανακλάσεις που κάνουν το έργο να απογειώνεται με τη χρήση των νέων μέσων και της κάμερας.
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Σκηνοθεσία – ερμηνεία Θανάσης Σαράντος, σκηνικά – κοστούμια Εύα Μανιδάκη, μουσική – σχεδιασμός ήχων Λάμπρος Πηγούνης, σχεδιασμός φωτισμών Σάκης Μπιρμπίλης κινηματογραφικές προβολές Θανάσης Σαράντος.
Φωτογραφία: Γαβριήλ Τζάφκας – Νίκος Χαλδούτας – Βασίλης Μεντόγιαννης, επιμέλεια κίνησης Καλλιόπη Σίμου, βοηθοί σκηνοθέτη Μάρκος Τσούμας, βοηθός σκηνογράφου Ελίνα Λούκου, επεξεργασία εικόνας Arctic pictures, μοντάζ: Αντώνης Γασπαρινάτος.
Εμφανίζονται επίσης οι ηθοποιοί Καλλιόπη Σίμου (Μοσχούλα), Μιχάλης Θεοφάνους (βοσκόπουλο).
Φλογέρα παίζει η Μαρία Παπαθανασίου.
Με την υποστήριξη του Μουσείου «Σπίτι του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη» και του Δήμου Σκιάθου.
Χορηγός κινηματογραφικού εξοπλισμού marni films.
Προπώληση εισιτηρίων : ΧΩΡΟΣ ΤΕΧΝΩΝ (3ος όροφος) τα 2331078100 & www.veriaculture.gr
Παρακαλούμε σημειώστε ότι τα εισιτήρια θα πωλούνται στην προνομιακή τιμή των 10 Ευρώ για όσους τα προμηθευτούν μέχρι την Τετάρτη 12 Οκτωβρίου 2011.
ΚΡΙΤΙΚΗ
Η παράσταση του «Ονείρου στο κύμα» μας ενδιαφέρει, όχι μόνο γιατί έγινε από αληθινή αγάπη προς τον Σκιαθίτη ποιητή, αλλά και γιατί προσπαθεί να ανοίξει τον κατεστημένο τρόπο ασκητικής παρουσίασής του με περισσότερο ευρηματικά σκηνικά μέσα. Ένας μονόλογος γεμάτος από την παρήχηση του έρωτα, από το υγρό του στοιχείο και την πανίσχυρη αθωότητά του. Μια ερμηνεία γεμάτη από τον βουβό νόστο του αστικού συμβιβασμού.Σαν μυστικό, το όνειρο στο κύμα γίνεται, αντί για πηγή ενοχής, ενθύμηση ελευθερίας και διέξοδος προς μια άλλη ζωή, χαμένη πια και μακρινή, ζωντανή όμως στα όνειρά μας. Μέσα στη λιμνοθάλασσα που πλημμυρίζει το ταπεινό του γραφειάκι (σκηνικά και κοστούμια της Εύας Μανιδάκη), ο Θανάσης Σαράντος πλέκει την ιστορία του μικρού βοσκού που έζησε σε μια νύχτα την ερωτική αποθέωση.
Γρηγόρης Ιωαννίδης , ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος Η Γενική Γραμματέας
Αναστάσιος Στέφος Γεωργία Χαριτίδου

Διαβάστε εδώ τις εντυπώσεις της συναδέλφου Ελένης Κυριάκου από το Συνέδριο της Ιθάκης.
Ενημερωθείτε σχετικά με τις εισηγήσεις που έγιναν
Το 1976 ήταν η χρονιά που το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα αλλά και η ελληνική κοινωνία γνώρισε την πιο σημαντική, την πιο δημοκρατική και την πιο ανθρωποκεντρική γλωσσοεκπαιδευτική μεταρρύθμιση των τελευταίων εκατό χρόνων.
Εμείς, οι άνθρωποι που μεγαλώσαμε μέσα σ’ αυτήν τη μεταρρύθμιση και ζήσαμε τα ευεργετήματά της, θέλουμε, από τις θέσεις που σήμερα κατέχουμε, να την τιμήσουμε με ένα επιστημονικό- επετειακό συνέδριο. Στην εκδήλωση αυτή θέλουμε να συμμετάσχουν όσοι και όσες από τους πνευματικούς ανθρώπους συνέβαλαν στην υλοποίηση της μεταρρύθμισης, όσοι και όσες την υποστήριξαν αλλά και όσοι και όσες την παρακολούθησαν και την παρακολουθούν με τα δημοσιεύματά τους και τις δράσεις τους.
• Το Εργαστήριο Γλώσσας και Προγραμμάτων Γλωσσικής Διδασκαλίας, Παιδαγωγικό Νηπιαγωγών, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας (Φλώρινα),
• Το Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Θεσσαλονίκη), και
• Το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας και Διδακτικής της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Αθηνών (Αθήνα)
σε συνεργασία με:
το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, και
το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη)
ανακοινώνουν τη συνδιοργάνωση του Συνεδρίου
1976-2011: 35 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΓΛΩΣΣΟΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ
το οποίο θα διεξαχθεί στο Δίον της Πιερίας από 4 έως 6 Νοεμβρίου 2011