Στη λαϊκή αγορά
“Εδώ τα καλά πορτοκάλιααααααααα!”

Είμαστε έτοιμοι για το προτελευταίο ταξίδι μας? ΞΕΚΙΝΑΜΕ!!!!!!

Πήραμε βαλίτσες και εισιτήρια και φτάσαμε στη χώρα της λαϊκής αγοράς.

Ρωτήσαμε τα παιδιά αν έχουν πάει ποτέ σε λαϊκή αγορά και τι είναι βέβαια η λαϊκή αγορά. Τα περισσότερα απάντησαν ότι έχουν πάει στη λαϊκή με τη μαμά τους.  Κατόπιν ρωτήσαμε τι πουλάνε στην λαϊκή αγορά. Απάντησαν: Λαχανικά, φρούτα, ψάρια, ρούχα, λουλούδια, παιχνίδια και πολλά άλλα.

Παρακολουθήσαμε βίντεο από λαϊκή αγορά

και την αγαπημένη στα παιδιά Πέππα!

1^η Δραστηριότητα- Στη λαϊκή- Παιχνίδι ρόλων

Τοποθετούμε στα τραπέζια τα φρούτα και τα λαχανικά που έχουμε στην τάξη. Οι μισοί μαθητές αναλαμβάνουν τον ρόλο του πωλητή πίσω από τους πάγκους και οι υπόλοιποι μαθητές κάνουν τους αγοραστές. Μοιράζουμε τα πιατάκια  με τα φρούτα και τα λαχανικά. Αποφασίζουμε όλοι μαζί για τις τιμές των προϊόντων λαμβάνοντας υπόψην μας το οικολογικό τους αποτύπωμα σύμφωνα με την εποχή που βρισκόμαστε (αν είναι φρούτα εισαγωγής από το εξωτερικό, αν παράγονται σε θερμοκήπια κτλ) Γράφουμε σε χαρτάκια  τις τιμές των προϊόντων τους και έχουμε προμηθεύσει τους πάγκους μας με χάρτινες οικολογικές σακούλες.

Έτοιμοι οι πάγκοι μας γεμάτοι με φρούτα και λαχανικά όλων των ειδών!!!

…και το παιχνίδι ξεκινά!!! Τ παιδιά μπήκαν για τα καλά στο ρόλο τους και πραγματικά το χάρηκαν πάρα πολύ!

“Εδώ τα καλά πορτοκάλιαααααααααα!!!”

Γέμισαν οι σακούλες μας με ψώνια! Έτοιμο το καλάθι της νοικοκυράς!!!

Στον κύκλο συζητάμε με τι κριτήρια αγόρασαν οι καταναλωτές, με τι επιχειρήματα τους έπεισαν οι πωλητές. Ήταν το προϊόν φρέσκο, ήταν νόστιμο; Μήπως οι πωλητές έδιναν κάποιο δώρο ή προνόμιο; (δικαίωμα δοκιμής ή μια ποσότητα προϊόντος δώρο).

2η Δραστηριότητα- Του στραβού το δίκιο

Δείχνουμε στους μαθητές αληθινά φρούτα και λαχανικά, τα οποία κάποια ήταν ζαρωμένα, κακοφτιαγμένα και μαυρισμένα και κάποια ήταν ολοστρόγγυλα και γυαλιστερά. Τα παρατηρήσαμε προσεκτικά και στη συνέχεια ξεχωρίσαμε τα φρούτα και τα λαχανικά που δεν μας αρέσουν εμφανισιακά..

Ρωτήσαμε τα παιδιά ποια θα προτιμούσαν να αγοράσουν αν τα βρίσκανε στη λαϊκή; Φυσικά όλοι απάντησαν ότι δεν θα ψώνιζαν τα άσχημα φρούτα… Γιατί; Είναι άραγε χαλασμένα;;

Τους ρωτάμε τι γεύση νομίζουν ότι έχουν τα άσχημα φρούτα και λαχανικά;  Πώς καταλαβαίνουμε αν κάτι έχει σαπίσει; Στη συνέχεια κόψαμε κάποια από αυτά τα φρούτα και διαπιστώσαμε ότι δεν έχουν χαλάσει ούτε σάπισαν, απλά μπορεί λίγο κάπου να χτύπησαν και έχουν μαυρίσει. Η γεύση τους όμως είναι μια χαρά και μπορούμε να τα καταναλώσουμε.

Τα παιδιά μέσα από αυτή τη δραστηριότητα συνειδητοποίησαν ότι δεν πρέπει να κρίνουμε κάποιο φρούτο ή λαχανικό μόνο από την εμφάνιση τους.

Αναφέραμε τα προϊόντα βιολογικής καλλιέργειας και είπαμε ότι συνήθως τα φρούτα και λαχανικά που είναι ίσως λίγο άσχημα και κακοφτιαγμένα μεγαλώνουν χωρίς φυτοφάρμακα, ενώ τις περισσότερες φορές τα ολοστρόγγυλα, γυαλιστερά και όμορφα φρούτα κρύβουν πολλά φυτοφάρμακα και χημικές επεξεργασίες για να μπορούν να δείχνουν τόσο όμορφα και λαχταριστά! Είναι όμως γευστικά;; Είναι θρεπτικά για τον οργανισμό μας;;

3η Δραστηριότητα- Τα λαχανικά και τα φρούτα μεταμορφώνονται

Μια τόσο δημιουργική δραστηριότητα που ξετρέλανε τα παιδιά!!!

Αποφασίσαμε να φτιάξουμε ανθρωπάκια με τα φρούτα και τα λαχανικά. Το διασκεδάσαμε πάρα πολύ!!!

Η φρουτολαχανοοικογένεια!!!

Ο κύριος Μπροκολάκης!

  Η κυρία Κουνουπιδίτσα!

        Ο μικρός Πορτοκαλάκης!

Και κάποιες από τις φρουτολαχανοδημιουργίες μας!!!

4η Δραστηριότητα- Ζωγραφίζω τη λαϊκή αγορά 

Παρατηρήσαμε τον πίνακα του ζωγράφου Παναγιώτη Τέτση.

Τι απεικονίζεται στο πίνακα; Διαπιστώσαμε ότι ο καλλιτέχνης έχει ζωγραφίσει μια λαϊκή αγορά! Παρατηρήσαμε τα χρώματα και την ενέργεια που αποπνέει ο πίνακας και φανταστήκαμε τον κόσμο να περπατάει, τη φασαρία και τις φωνές των εμπόρων και των μικροπωλητών ανάμεσα στους πάγκους και κάπου εκεί φανταστήκαμε εμάς να περπατάμε σε αυτήν την όμορφη και πολύχρωμη λαϊκή αγορά..

Εμπνευστήκαμε από τον πίνακα του Τέτση και ζωγραφίσαμε και μεις τη δική μας λαϊκή!

Οι λέξεις- έννοιες για τη βαλίτσα μας από το 6ο Εργαστήριο:

-Λαϊκή Αγορά

-Ντόπια προϊόντα

-Δεν πετάμε φαγητό

Οι  δραστηριότητες της ενότητας 

“Εδώ τα καλά πορτοκάλιααααααα!” 

περιλαμβάνονται στον  “Οδηγό προς εκπαιδευτικούς” & “Τον οδηγό δραστηριοτήτων”

από το πιλοτικό πρόγραμμα “Υγιή παιδιά Υγιής πλανήτης” που σχεδίασε η

ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης του WWF Ελλάς.

Ταξίδι στη χώρα του Απογευματινού
“Τρέξε τρέξε μικρούλη”

Σ΄ αυτό το εργαστήρι θα μάθουμε  για την αξία της άσκησης και του υγιεινού σνακ μετά την άσκηση, να προτιμάμε νερό ή φυσικό χυμό έναντι αναψυκτικού

Πήραμε λοιπόν και πάλι βαλίτσες και εισιτήρια και ξεκινήσαμε για  άλλο ένα ταξίδι. Αυτή τη φορά στη χώρα του Απογευματινού!

1^η Δραστηριότητα- Κινητικό παιχνίδι, καταγραφή ιδεών

Το ταξίδι αυτό ξεκινά με παιχνίδι στην αυλή. Όμως επειδή ο καιρός δεν ήταν καλός αποφασίσαμε να παίξουμε μέσα στην αίθουσα. Διαμορφώσαμε κατάλληλα το χώρο , τοποθετήσαμε εμπόδια και το παιχνίδι ξεκίνησε.

Όταν το παιχνίδι τελείωσε , ρωτήσαμε τα παιδιά  αν πεινάνε ή διψάνε και τι ακριβώς …ορέγονται περισσότερο.  Όλα είπαν ότι δίψασαν. Τους αφήνουμε να πιούν νερό.

Στη συνέχεια τα ρωτήσαμε πως περνάνε τα απογεύματα και αν κάνουν κάποια φυσική δραστηριότητα.
Τα  περισσότερα παιδιά  πηγαίνουν καθημερινά στην παιδική χαρά του χωριού.  Συζητήσαμε πόσο καλό μας κάνει η άσκηση, το παιχνίδι, το ποδήλατο, το τρέξιμο, η μπάλα, το παιχνίδι με φίλους.

Μετά ρωτήσαμε τα παιδιά τι τρώνε ή πίνουν συνήθως μετά από αυτήν τη δραστηριότητα.  Μερικά είπαν πως τρώνε διάφορα σνακ (κουλουράκια, μπισκότα, πατατάκια, τοστ, κέικ) και πίνουν νερό, χυμούς συσκευασμένους και κόκα κόλα). Ξανακοιτάξαμε όλοι μαζί την πυραμίδα της διατροφής και θυμηθήκαμε την οριζόντια «μπάρα» που τη συμπληρώνει (σωματική άσκηση, φαγητό στο τραπέζι με παρέα, συμμετοχή στη μαγειρική κλπ).

Σχολιάσαμε τις τροφές που προτιμούν τα παιδιά. Ποιες από αυτές τις τροφές έχουν ετοιμάσει  οι γονείς τους στο σπίτι και ποιες τις αγοράζουν; Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα.

Ρωτάμε τους μαθητές πόσα ποτήρια νερό πίνουν την ημέρα.  Δίνουμε στα παιδιά την πληροφορία ότι για την ηλικία τους, 4-8 ετών, συνιστώνται 6-7 ποτήρια την ημέρα. Πώς πίνουν το νερό; Σε ποτήρια; Σε παγούρια; Αγοράζουν μπουκαλάκια; Ποια τα πλεονεκτήματα του παγουριού; Ποια τα πλεονεκτήματα του νερού της βρύσης; Συζητήσαμε για το οικολογικό αποτύπωμα που αφήνουν τα πλαστικά μπουκάλια στον πλανήτη μας και πόσο επιβαρύνουν το περιβάλλον..
Με χαρά διαπιστώσαμε ότι τα περισσότερα παιδιά προτιμούν να παίρνουν στο σχολείο παγούρι αντί για πλαστικό μπουκαλάκι.

Η άσκηση λοιπόν  μαζί με την σωστή  διατροφή  συμβάλλουν  στην καλή υγεία και στην καλή ποιότητα ζωής.

2^η Δραστηριότητα- Ένας ουρακοτάγκος στο μπισκότο μας

Θυμηθήκαμε το κινητικό παιχνίδι και τα σνακ που τρώμε όταν πεινάσουμε.. Ώρα να τα ξαναδούμε! Εκεί μας περιμένει ένας… ουρακοτάγκος!

Παρακολουθήσαμε το παρακάτω βίντεο και προβληματιστήκαμε…

Δραματοποιήσαμε την ιστορία του Ουρακοτάγκου :

Κάθε μέρα στο δάσος, στο Βόρνεο στην Ινδονησία, βγαίνει ο ήλιος.Τα δέντρα είναι πολλά και ψηλά.. Εκεί ζει ένας ουρακοτάγκος. Κάθε πρωί ξυπνάει, κάνει τη βόλτα του στο δάσος, κόβει μπανάνες να φάει, παίζει με τους άλλους ουρακοτάγκους. Είναι χαρούμενος και η ζωή του κυλάει απλά και ήσυχα.

Μια μέρα εμφανίστηκαν στο δάσος ξυλοκόποι με μεγάλα πριόνια και κόψανε όλο το δάσος. Ρίξανε κάτω όλα τα δέντρα.

Ταξίδι στη χώρα του Βραδινού
“Όλος ο πλανήτης μέσα σε ένα χάμπουργκερ”

Έτοιμοι για άλλο ένα ταξίδι ? Παίρνουμε βαλίτσες και εισιτήρια και ξεκινάμε! Αυτή τη φορά για τη χώρα του βραδινού φαγητού!

1^η Δραστηριότητα- Κρυφτό με το κρέας

Ξεκινάμε ρωτώντας τους μαθητές τι έφαγαν για βραδινό. Ποια παιδιά έφαγαν κρέας; Τώρα ονομάζουμε ορισμένα φαγητά. Αν έχουν κρέας, τα παιδιά πρέπει να σηκώνονται όρθια. Ονομάζουμε τροφές με «κρυμμένο» κρέας όπως αυγά με μπέικον, παστίτσιο, τοστ ζαμπόν τυρί, μακαρόνια με κιμά, σουφλέ μακαρόνια με ζαμπόν, χάμπουργκερ κλπ.

Εστιάζουμε στο χάμπουργκερ, ρωτώντας τους μαθητές σε ποιους αρέσουν τα χάμπουργκερ. Γιατί; Τι είναι αυτό που τους αρέσει περισσότερο στα υλικά του;

Φέραμε στην τάξη ένα μικρό χάμπουργκερ και χωρίς να το ανοίξουμε, ζητήσαμε από τα παιδιά να μαντέψουν τι μπορεί να περιέχει. Με λίγη βοήθεια κάναμε τη λίστα των υλικών που περιλαμβάνει ένα χάμπουργκερ (ψωμί, μοσχαρίσιο μπιφτέκι, τυρί, ντομάτα, κρεμμύδι, κέτσαπ).

Στη συνέχεια το ανοίγουμε και διαπιστώνουμε αν μαντέψαμε σωστά!

Στη συνέχεια ρωτήσαμε τα παιδιά από ποιο ζώο ή φυτό παίρνουμε το κάθε υλικό; Αντιστοιχίσαμε τις καρτέλες.  Ψωμί/σιτάρι, μπιφτέκι/αγελάδα, τυρί/αγελάδα, κέτσαπ/ντομάτα,

2^η Δραστηριότητα- Πώς έφτασα στο πιάτο σας

Μοιράζουμε στα παιδιά το Φύλλο Εργασίας με το λαβύρινθο για να βρουν τις άκρες του.

Με κινητικά παιχνίδια δραματοποιήσαμε όλη τη διαδικασία «Γινόμαστε σπορείς και σπέρνουμε στο χωράφι. Γινόμαστε οι σπόροι που κοιμούνται στο χώμα. Το αυτόματο ποτιστικό που ποτίζει τα χωράφια. Γεωργοί που φοράμε προστατευτικές μάσκες και ψεκάζουμε τις καλλιέργειες μας. Θεριστικές μηχανές που αλωνίζουν. Αγελάδες που βόσκουν. Οδηγοί φορτηγών που μεταφέρουν τρόφιμα. Κρεοπώλες που τεμαχίζουν κρέας. Ψήστης που ψήνει το κρέας. Άνθρωποι που τρώνε ένα χάμπουργκερ.

Προβάλαμε το βίντεο:

Είδαμε το video και το σχολιάσαμε.. Πώς επηρεάζει τελικά τον πλανήτη και την υγεία μας το χάμπουργκερ και η υπερβολική κρεατοφαγία; Φυσικά δεν καταργούμε το κρέας. Καταναλώνουμε όμως με μέτρο. Συμβουλευόμαστε πάλι την πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής. Και γινόμαστε πιο συνειδητοποιημένοι καταναλωτές.

Οι λέξεις- έννοιες για τη βαλίτσα μας από το 5ο Εργαστήριο:

-Σωματική άσκηση

-Υγιεινό σνακ

-Σπιτικό βραδινό

Οι  δραστηριότητες της ενότητας 

” Όλος ο πλανήτης μέσα σε ένα χάμπουργκερ ” 

περιλαμβάνονται στον  “Οδηγό προς εκπαιδευτικούς” & “Τον οδηγό δραστηριοτήτων”

από το πιλοτικό πρόγραμμα “Υγιή παιδιά Υγιής πλανήτης” που σχεδίασε η

ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης του WWF Ελλάς.

Ταξίδι στη χώρα του Μεσημεριανού
“Κάθε πράγμα στο καιρό του και ο κολιός τον Αύγουστο;”

1^η Δραστηριότητα- Τα κάναμε σαλάτα

Στο πίνακα της τάξης έχουμε πάντα το Διατροφικό Κοσμικό Ρολόι για να θυμόμαστε σε ποιο σταθμό του ταξιδιού μας βρισκόμαστε!

Ανακαλούμε με τους μαθητές μας τη θέση των λαχανικών στις δύο πυραμίδες διατροφής. Τα παιδιά κάθονται σε κύκλο . Στο κέντρο τοποθετούμε εικόνες από διάφορα λαχανικά και τα παιδιά διαλέγουν όποια λαχανικά τους αρέσουν για να φτιάξουν την αγαπημένη τους σαλάτα και τα τοποθετούν στο πιάτο τους.. .Στη συνέχεια όλη η τάξη βραβεύει την πιο νόστιμη σαλάτα, την πιο υγιεινή και την πιο πολύχρωμη!

2^η Δραστηριότητα- Το παιχνίδι των τεσσάρων εποχών

Σχολιάζουμε συνολικά τα λαχανικά της κάθε εποχής του χρόνου και τα κατηγοριοποιούμε ανάλογα με την εποχή τους.

Τα παιδιά πολύ γρήγορα παρατήρησαν ότι τα περισσότερα λαχανικά τα βρίσκουμε όλες τις εποχές. Πως γίνεται αυτό; Εξηγούμε τι είναι το θερμοκήπιο και πως λειτουργεί..Τι συνέπειες όμως έχει αυτό; Πώς λειτουργεί ένα θερμοκήπιο και τι μπορεί να «κοστίζει» στο περιβάλλον και στην υγεία μας (περισσότερα φυτοφάρμακα, ενέργεια, κλπ.);

Κινητικό παιχνίδι και ανάκληση γνώσεων

Τοποθετούμε στις τέσσερις γωνίες της τάξης από ένα στεφάνι, ένα για κάθε εποχή του χρόνου. Κάθε μαθητής διαλέγει ένα λαχανικό. Μουσική υπόκρουση οι Τέσσερις Εποχές του Βιβάλντι. 

Οι μαθητές, όταν η μουσική σταματήσει, πρέπει να τοποθετήσουν στο σωστό στεφάνι- εποχή το λαχανικό της προτίμησής τους. Παρατηρούμε όλοι μαζί τις επιλογές του κάθε παιδιού. Σωστά ή λάθος; 

Επαναλαμβάνουμε το παιχνίδι και κατηγοριοποιούμε τα φρούτα ανάλογα με την εποχή τους.

3^η Δραστηριότητα- Ψαρόσουπα Παιχνίδι ρόλων

Επιστρέφουμε στην πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής. Πού βρίσκονται τα ψάρια σε σχέση με το κρέας; Γιατί μας είναι απαραίτητα; Στήνουμε μαζί  με τα παιδιά  το σκηνικό στην τάξη. Μία γωνιά, ορίζεται ως θάλασσα. Τα παιδιά  παίρνουν θέσεις  και το παιχνίδι ξεκινάει! Είναι Ιούνιος! Πετάμε όλα τα ψάρια στη θάλασσα και καλούμε τους ψαράδες να ψαρέψουν χωρίς να τους δώσουμε καμία άλλη οδηγία.

Στη συνέχεια καταμετρούμε τα ψάρια που πιάσαμε και τα κατηγοριοποιούμε ανάλογα το είδος τους..

“Κάποια ψάρια είναι μικρότερα κυρία!” παρατήρησαν τα παιδιά.. Πωπω!! Οι ψαράδες μας δεν έπρεπε να ψαρέψουν όλα τα ψάρια.. Εξηγήσαμε στους μαθητές ότι κάθε ψάρι πρέπει να ψαρεύεται στον καιρό του. Απαγορεύετε να ψαρεύουν τα ψάρια πριν κάνουν αβγά. Τα αφήνουμε να μεγαλώσουν, να γεννήσουν και μετά τα ψαρεύουμε.

«Αφήνουμε το γόνο να γίνει γονιός»

Πως όμως θα ξέρουν οι ψαράδες μας πότε ένα ψάρι είναι γόνος; Σ’αυτό μας βοήθησε σε η ψαρομεζούρα του προγράμματος που μας δείχνει το επιτρεπόμενο μέγεθος στα ψάρια που αλιεύονται προς πώληση.

Κάναμε τις μετρήσεις μας…

…και όσα ψάρια δεν έχουν το επιτρεπόμενο μέγεθος, είναι δηλαδή γόνοι, τα πετάξαμε πίσω στη θάλασσα…

Έτοιμα τα ψάρια μας για την ψαραγορά! Οι πελάτες περιμένουν τη φρέσκια ψαριά!!!

Εδώ τα φρέσκα ψάριααααααα!!!!

Μμμμ…μας άνοιξε η όρεξη για ωραία και ζεστή ψαρόσουπα, αλλά και άλλες… ψαρολιχουδιές!!!

Οι λέξεις-έννοιες για τη βαλίτσα μας από το 4ο Εργαστήριο:

-Εποχικότητα

-Ψάρι γόνος

Οι  δραστηριότητες της ενότητας 

“Κάθε πράγμα στον καιρό του κι ο κολιός τον Αύγουστο;” 

περιλαμβάνονται στον  “Οδηγό προς εκπαιδευτικούς” & “Τον οδηγό δραστηριοτήτων”

από το πιλοτικό πρόγραμμα “Υγιή παιδιά Υγιής πλανήτης” που σχεδίασε η

ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης του WWF Ελλάς.

Ταξίδι στη χώρα του Πρωινού
“Πρωινό σαν βασιλιάς!”

Σήμερα πήραμε τις βαλίτσες μας,  τα εισιτήρια μας ,  μπήκαμε στο αεροπλάνο και ξεκινήσαμε το ταξίδι μας  στη χώρα του Πρωινού.

1^η Δραστηριότητα- Κατασκευή κολάζ

Σχολιάζουμε με τους μαθητές μας τι τρώνε  για πρωινό και φτιάχνουμε ένα τραγούδι για το πρωινό.
Χρησιμοποιώντας εικόνες τροφίμων (για πρωινό) που βρήκαμε και κόψαμε από διάφορα διαφημιστικά φυλλάδια, το κάθε παιδί ατομικά  έφτιαξε το δικό του κολάζ με το αγαπημένο του πρωινό, γράφοντας και τις αντίστοιχες ονομασίες. Στο τέλος συγκεντρώσαμε τα κολάζ μας και φτιάξαμε αφίσα με τα αγαπημένα μας πρωινά.

2^η Δραστηριότητα- Πυραμίδα και διατροφική αξία

Φτιάχνουμε, με τη βοήθεια τριών πανιών, μια πυραμίδα στο πάτωμα. Ζητάμε από τα παιδιά να «γίνουν» κάποιες τροφές του πρωινού και να τοποθετηθούν μέσα στην πυραμίδα αυτή της μεσογειακής διατροφής. Τα παιδιά ενθουσιάστηκαν!!! Το παίξαμε πολλές φορές εναλλάσσοντας κάθε φορά τους ρόλους μας ως τρόφιμα!

3^η Δραστηριότητα- Ο βασιλιάς της ζάχαρης
(παιχνίδι καυτής πατάτας)

Εξηγούμε στα παιδιά ότι όταν οι τροφές περιέχουν πολλή ζάχαρη και πολύ αλάτι αυξάνεται το βάρος μας περισσότερο από το κανονικό, χαλάνε τα δόντια μας και νιώθουμε πιο κουρασμένοι. Επίσης αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι άλλες τροφές, που κάνουν καλό στην υγεία, στην ανάπτυξη, να φαίνονται άνοστες και να τις αποφεύγουμε.
Τοποθετούμε στο πάτωμα δυο πανιά διαφορετικού χρώματος. Το ένα αντιστοιχεί στις τροφές με πολλή ζάχαρη (ροζ) και το άλλο στις τροφές με λίγη ή καθόλου ζάχαρη (πράσινο).
Βάζουμε τις φωτογραφίες τροφών  στο πάτωμα και κάνουμε έναν κύκλο γύρω τους. Η μουσική ξεκινά. Τα παιδιά περνούν τη ζωγραφιά του Βασιλιά της Ζάχαρης από χέρι σε χέρι. Όταν η μουσική σταματήσει, όποιος έχει τον Βασιλιά της Ζάχαρης σηκώνεται από τον κύκλο και διαλέγει μία εικόνα από το πάτωμα και την  τοποθετεί  στο κατάλληλο πανί.

Οι  δραστηριότητες της ενότητας ” Πρωινό σαν βασιλιάς!” 

Ταξίδι στη χώρα του Δεκατιανού
“Δεκατιανό εναντίον σνακ 1:0”

Πήραμε ξανά τις βαλίτσες μας,  τα εισιτήρια μας ,  μπήκαμε στο αεροπλάνο και συνεχίσαμε  το ταξίδι μας  στη χώρα του Δεκατιανού/ κολατσιού.

4^η Δραστηριότητα- Κολατσίζοντας μαζί

Παρουσιάζει ο καθένας αυτό που έφερε από το σπίτι. Κάνουμε απλές κατηγοριοποιήσεις του κολατσιού (φρούτα, συσκευασμένες τροφές, τοστ, αυγό, κλπ.). Τι φέραμε να πιούμε; Νερό, αναψυκτικό, χυμό;
Συζητάμε γιατί είναι καλύτερο να φέρνουμε φαγητό που ετοιμάστηκε στο σπίτι, παρά κάτι αγοραστό.
Συνοψίζουμε τον χρυσό κανόνα:

Όσο λιγότερο επεξεργασμένη και βιομηχανοποιημένη είναι η τροφή μας,
τόσο καλύτερη για την υγεία μας και το περιβάλλον.

Εμφανίζω την μπανάνα που έχω φέρει. Ποιος άλλος έχει φέρει μπανάνα; Από πού να έχει έρθει άραγε αυτή η μπανάνα στα χέρια μας;;;
Λέμε την ιστορία της μπανάνας και βάζουμε στη σειρά τις εικόνες.

Στην υδρόγειο σφαίρα βρίσκουμε τη χώρα προέλευσης της μπανάνας (Λατινική Αμερική).
Με μια κλωστή «μετράμε» την απόσταση ως την Ελλάδα. Έτσι οπτικοποιούμε με απλό τρόπο τα τροφοχιλιόμετρα. Προβληματιστήκαμε.. Τι μεγάλο ταξίδι..

Εξηγήσαμε στα παιδιά ότι υπάρχουν και ελληνικές μπανάνες, που παράγονται στην Κρήτη και τις ξεχωρίζουμε από το μικρό τους μέγεθος. Βέβαια η Κρήτη δεν έχει πολλές μπανανιές όπως η Λατινική Αμερική ή η Αφρική και έτσι είναι πιο σπάνιο να τις βρούμε στο μανάβικο.

Έστω ότι η μπανάνα μας είναι ελληνική.. Πώς θα μπορούσαμε να βελτιώσουμε τις επιλογές μας, ώστε το κολατσιό μας να είναι πιο υγιεινό και να έχει μικρότερο οικολογικό αποτύπωμα στον πλανήτη;; Ποια μπανάνα είναι καλύτερο να προτιμήσουμε στο μανάβικο, την ελληνική από την Κρήτη ή την εισαγόμενη από την Λατινική Αμερική;
Τοποθετήσαμε τα πατουσάκια μας με βάση την χώρα προέλευσης της κάθε μπανάνας.

Ο Γύρος της Μεσογείου
“Ανθρώπινες πυραμίδες, νόστιμες και υγιεινές”

Σήμερα ξεκινήσαμε το δεύτερο ταξίδι μας. Πήραμε τις βαλίτσες μας, τρυπήσαμε τα εισιτήρια μας και ξεκινήσαμε το ταξίδι μας στην Μεσόγειο Θάλασσα. Παρατηρήσαμε την υδρόγειο σφαίρα βρήκαμε που είναι η Ελλάδα και είπαμε ότι το γαλάζιο χρώμα γύρω από τη χώρα μας είναι μια θάλασσα που λέγεται Μεσόγειος Θάλασσα.

Μάθαμε επίσης ότι υπάρχουν και άλλες χώρες στην Μεσόγειο Θάλασσα. Με τι ταξιδεύουμε στη θάλασσα? Με καράβι ,με βάρκα κυρία. Μπήκαμε λοιπόν στο καράβι μας και ξεκινήσαμε το ταξίδι μας.

1η δραστηριότητα- Ομαδοποίηση τροφών

Σε συνέχεια της προηγούμενης δραστηριότητας συζητήσαμε για τις ομάδες των τροφών που μας δίνει η στεριά και η θάλασσα (φρούτα, λαχανικά, ζώα/κρέας, ψάρια, θαλασσινά). Απλώσαμε στο πάτωμα το μπλε ύφασμα για τη θάλασσα και το καφέ για τη στεριά. Βάλαμε πέντε στεφάνια και πάνω από κάθε στεφάνι καρτέλες με τα ονόματα των ομάδων. Τα παιδιά τοποθέτησαν τα τρόφιμα στην αντίστοιχη ομάδα.

2η δραστηριότητα: Παιχνίδι «τυφλής γευσιγνωσίας» και αντιστοίχισης με κάρτες.

Τοποθετούμε μπερδεμένα όλα τα τρόφιμα στο κέντρο. Τα παιδιά κάθονται σε κύκλο. Επιλέγουμε ένα παιδί, του δένουμε τα μάτια με ένα μαντήλι και διαλέγει κάποιο τρόφιμο, προσπαθώντας να μαντέψει ποιο είναι. Αν διαλέξουν κάποιο φρούτο ή το λαχανικό, το αντιστοιχίζουν με το αντίστοιχο καρτελάκι με τη εικόνα του φρούτου ή του λαχανικού.

3η δραστηριότητα- Το οικολογικό αποτύπωμα των τροφών

Συζητήσαμε για την προέλευση των τροφών. Υπάρχουν τρόφιμα που προέρχονται από τη χώρα μας και άλλα που προέρχονται από άλλες χώρες.

Είπαμε στα παιδιά μια ιστορία παρουσιάζοντας τους τα αντίστοιχα προϊόντα που είχα φέρει από το σπίτι:

Λοιπόν παιδιά, χθες μετά το σχολείο πήγα στο σούπερ μάρκετ
και ψώνισα κάποια πράγματα! Να σας τα δείξω;;
Πήρα μακαρονάκια κοφτά και σάλτσα ντομάτας
σε κονσέρβα για να τα μαγειρέψω και
να φάω μακαρόνια με κόκκινη σάλτσα.
Σας αρέσει αυτό το φαγητό;;
Μετά θα φτιάξω και ένα κέικ!
Γι αυτό πήρα αλεύρι και ζάχαρη,
αλλά δεν βρήκα την άσπρη ζάχαρη και πήρα καστανή..
την έχετε ξαναδεί αυτήν τη ζάχαρη;;
Το απόγευμα θα πιω και ένα καφεδάκι!

Μάθαμε τι σημαίνει οικολογικό αποτύπωμα: Τα τρόφιμα που παράγονται στη χώρα μας δεν επιβαρύνουν τον πλανήτη μας με πολλά καυσαέρια για την μεταφορά τους στο σούπερ μάρκετ. Έχουν επομένως μικρό οικολογικό αποτύπωμα. Ενώ τα τρόφιμα που παράγονται σε ξένες χώρες επιβαρύνουν τον πλανήτη μας με πολλά καυσαέρια για την μεταφορά τους. Έχουν δηλαδή μεγάλο οικολογικό αποτύπωμα . Εμπεδώσαμε αυτά που μάθαμε με την παρακάτω δραστηριότητα:

Από τα προϊόντα που είχα φέρει τα τρία παράγονται στη χώρα μας και τα δύο σε άλλες χώρες. Το οικολογικό αποτύπωμα το αναπαραστήσαμε με χάρτινα πατουσάκια. Τα παιδιά κλήθηκαν να βαθμολογήσουν τα προϊόντα με τα ανάλογα πατουσάκια.

4η δραστηριότητα- Πυραμίδα Μεσογειακής Διατροφής

Με αφετηρία δύο αντιστρόφως ανάλογες πυραμίδες, της μεσογειακής διατροφής και της περιβαλλοντικής πυραμίδας, παρουσιάζεται στα παιδιά η σύνδεση της μεσογειακής διατροφής με την περιβαλλοντική επιβάρυνση που προκαλούν οι τροφές που καταναλώνουμε. Η χρήση των δύο πυραμίδων απεικονίζει και τη βασική ιδέα του προγράμματος· η μεσογειακή διατροφή είναι καλή και για το περιβάλλον.

Τραγούδια

1. Μάθαμε το τραγούδι  της υγιεινής διατροφής (Τα ΝΑΙ και τα ΌΧΙ της διατροφής)

2 Ακούσαμε το τραγούδι: » Ο χορός των μπιζελιών»  και το δραματοποιήσαμε

Στον κύκλο συζητάμε: Ποια λαχανικά ήταν καλεσμένα στον χορό; Ποιος τα έχει δοκιμάσει; Μας αρέσουν;  Που τα βρίσκουμε? Στη λαϊκή, στο μανάβη, στο σούπερ μάρκετ, στο χωράφι.

Οι  δραστηριότητες της ενότητας “Ανθρώπινες πυραμίδες, νόστιμες και υγιεινές!” 

περιλαμβάνονται στον  “Οδηγό προς εκπαιδευτικούς” & “Τον οδηγό δραστηριοτήτων”

από το πιλοτικό πρόγραμμα “Υγιή παιδιά Υγιής πλανήτης” που σχεδίασε η

ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης του WWF Ελλάς.

Το εγκεκριμένο από το ΥΠΑΙΘ εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Υγιή παιδιά, υγιής πλανήτης»της WWF HELLAS αποτελεί μία πρόταση που στοχεύει στη σύνδεση των διατροφικών συνηθειών με τη προστασία του περιβάλλοντος. Μέσα από μία σειρά 7 εργαστηρίων, οι μαθητές/τριες πληροφορούνται για τα είδη των τροφών και τις θρεπτικές τους αξίες βάσει της μεσογειακής διατροφής, συνδυάζοντας τα στοιχεία αυτά με τη βιωσιμότητα του περιβάλλοντος, με στόχο να υιοθετήσουν διατροφικές συνήθειες υγιεινές και περιβαλλοντικά ορθές, οι οποίες θα συνδέονται με τη μεσογειακή διατροφή.

ΣΤΟΧΕΥΜΕΝΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ

• Δεξιότητες μάθησης (1^ος κύκλος)

Δημιουργικότητα, Επικοινωνία, Κριτική σκέψη, Συνεργασία

• Δεξιότητες Ζωής (2ος κύκλος)

Aυτομέριμνα, Ενσυναίσθηση και ευαισθησία, Κοινωνικές Δεξιότητες, Πρωτοβουλία, Υπευθυνότητα

• Δεξιότητες τεχνολογίας και επιστήμης (3^ος κύκλος)

Δεξιότητες ανάλυσης και παραγωγής περιεχομένου σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα

• Δεξιότητες του νου (4ος κύκλος)

Επίλυση προβλημάτων, Κατασκευές, Πλάγια σκέψη

Προετοιμασία ταξιδιού
“Μια σούπερ νόστιμη μέρα”

Εξηγήσαμε στα παιδιά ότι σε αυτό το πρόγραμμα θα κάνουμε ένα ταξίδι στον υπέροχο Κόσμο της Διατροφής. Και όπως κάνουμε σε κάθε ταξίδι πήραμε τις βαλίτσες μας, βγάλαμε εισιτήρια, τα τρυπήσαμε και ξεκινήσαμε το ταξίδι μας!!!

1^η Δραστηριότητα- Τα καύσιμα μας

Στον κύκλο συζητήσαμε ότι όπως τα αυτοκίνητα για να ξεκινήσουν χρειάζονται βενζίνη ή πετρέλαιο τα οποία λέγονται καύσιμα, έτσι και ο άνθρωπος για να μπορέσει να δουλέψει, να τρέξει, να παίξει χρειάζεται φαγητό (σωστό φαγητό). Τα καύσιμα λοιπόν για το ανθρώπινο σώμα είναι το φαγητό. Αυτό μας δίνει ενέργεια. Παίξαμε κινητικά παιχνίδια με  συνοδεία κρουστού. Τα παιδιά εκτέλεσαν παραγγέλματα που παραπέμπουν στην ενέργεια που μας δίνει το φαγητό.
Π.χ. «περπατάμε αργά, είμαστε νηστικοί», «περπατάμε γρήγορα, έχουμε φάει καλό πρωινό.
Εναλλάσσουμε μιμήσεις, π.χ. «τρώμε, σκουπίζουμε το στόμα μας, βαρυστομαχιάζουμε, κ.λ.π

2^η Δραστηριότητα- Το αγαπημένο μου φαγητό

Συζητήσαμε με τα παιδιά για τα διάφορα φαγητά και εστιάσαμε στα μαγειρεμένα. Ποιο είναι το αγαπημένο μας φαγητό; Στη συνέχεια ο καθένας διάλεξε και κόλλησε σε πιάτο-κατασκευή το αγαπημένο τους φαγητό (π.χ μακαρόνια με κιμά, κοτόπουλο με ρύζι κτλ).

Όταν ολοκληρώθηκαν τα πιάτα, τα κρεμάσαμε με μανταλάκι στη πλάτη του κάθε παιδιού. Βάλαμε μουσική και όσο διαρκεί η μουσική τα παιδιά κινούνται στο χώρο με το ρυθμό. Όταν σταματάει η μουσική γίνονται αγάλματα, διαλέγουμε ένα παιδί και σηκώνει ψηλά το πιάτο του λέγοντας δυνατά το φαγητό που του αρέσει. Επαναλαμβάνουμε μέχρι να παίξουν όλα τα παιδιά.

3^η Δραστηριότητα-Γεύμα στον τοίχο

Διαβάσαμε στα παιδιά το παραμύθι «Μια μέρα στο παλάτι του «Βρέχει το Αγαπημένο μου Φαγητό»
Φανταστήκαμε  ότι ο βασιλιάς Λαίμαργος μας κάλεσε στο παλάτι του. Εκεί περάσαμε τέλεια γιατί το παλάτι αυτό είχε ένα μαγικό χρυσό ταβάνι από ο οποίο έπεφτε ότι φαγητό ζητούσαν τα παιδιά. Τα παιδιά ξετρελάθηκαν!! Γελάσαμε πολύ!!
Πώς περάσαμε σ’ αυτό το παλάτι; Τι ζήτησαν για το κάθε τους γεύμα; Ας τα θυμηθούμε. Μοιράσαμε από ένα χάρτινο πιάτο σε κάθε μαθητή και μαρκαδόρους και τους ζητήσαμε να ζωγραφίσουν το πρωινό που ζήτησαν από το χρυσό ταβάνι στο μαγικό παλάτι. Επαναλαμβάνουμε τη διαδικασία για το μεσημεριανό και το βραδινό. Κολλάμε στον τοίχο τα πιάτα τους ανά γεύμα. Ποιο είναι το πιο δημοφιλές πρωινό, μεσημεριανό και βραδινό;

Ανακαλούμε το παλάτι του βασιλιά Λαίμαργου με το χρυσό ταβάνι… Ευτυχώς που δεν υπάρχει.. Γιατί;;
Τι θα συνέβαινε αν υπήρχε και ζούσαμε εκεί; Τι θα συνέβαινε αν τα είχαμε όλα έτοιμα και σε αφθονία;;
Μήπως γι’ αυτό ο βασιλιάς είχε μείνει φτωχός;

Ο Γύρος του κόσμου
“Μια μερίδα πλανήτη παρακαλώ!”

1η Δραστηριότητα-Παιχνίδι ρόλων

Έτοιμοι για το πρώτο ταξίδι μας. Πήραμε τις βαλίτσες μας , τα εισιτήρια μας , μπήκαμε στο αεροπλάνο και ξεκινήσαμε να κάνουμε το γύρο του κόσμου.

Παρατηρήσαμε την υδρόγειο σφαίρα (πλανήτης ΓΗ) και βρήκαμε που είναι η Ελλάδα. Ρώτησα τα παιδιά τι είναι το μπλε χρώμα και μου είπαν  ότι είναι η θάλασσα. Και όλα αυτά  τα χρωματιστά κομματάκια; “Είναι τα διάφορα μέρη κυρία που μπορούμε να πατήσουμε!” Διαπιστώσαμε λοιπόν ότι η Γη αποτελείται από τη θάλασσα και τη στεριά. Αρχίσαμε λοιπόν να σκεφτόμαστε τι τροφές μας δίνει το χώμα και τι τροφές μας δίνει η θάλασσα. Για να το εμπεδώσουμε περισσότερο, απλώσαμε δύο πανιά στο πάτωμα, ένα μπλε για τη θάλασσα και ένα καφέ για το χώμα.  Τα παιδιά εκφωνούνε διάφορες τροφές και τις κατηγοριοποιούμε. Π.χ  φρούτα, λαχανικά, όσπρια, ζώα στο χώμα. Ψάρια, χταπόδι, καλαμάρι στη θάλασσα. Κατόπιν βάλαμε μουσική  και κινούμασταν στην αίθουσα. Στο σταμάτημα της μουσικής τα παιδιά ακουμπούσαν τα τρόφιμα που κρατούσαν στο ανάλογο πανί ( χώμα ή  θάλασσα).

Τα παιδιά χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: ΨΑΡΑΔΕΣ και ΓΕΩΡΓΟΙ. Συζητήσαμε τι δουλειά κάνει κάθε ένας. Μέσα στην θάλασσα βάλαμε θαλασσινά (πλαστικά παιχνίδια) και ψάρια και πλαστικοποιημένα στα οποία κολλήσαμε  ένα συνδετήρα. Τα παιδιά- ψαράδες κρατούσαν καλάμια στα  οποία στερεώσαμε σύρμα πίπας. Τα παιδιά -γεωργοί  κρατούσαν στα χέρια τους φρούτα, λαχανικά και σπόρους σιτάρι φακές και φασόλια. Βάλαμε μουσική και ξεκινήσαμε τη δουλειά.

– Όταν ακουγόταν το τραγούδι “Ο γεωργός πάει στον αγρό” , τα παιδιά–γεωργοί φύτευαν τα φυτά, όργωναν το χωράφι και έσπερναν τους σπόρους.

-Όταν ακουγόταν το τραγούδι “Η βαρκούλα του ψαρά” , τα παιδιά-ψαράδες  ψάρευαν τα ψάρια και τα έβαζαν στο καλάθι.

Αφηγούμαστε: «Τι ευτυχισμένοι που είναι οι γεωργοί και οι ψαράδες! Νόστιμα ψάρια ψαρεύουν οι ψαράδες! Λαχταριστά φρούτα, λαχανικά και στάρια καλλιεργούν οι γεωργοί και οι κτηνοτρόφοι φροντίζουν τα ζώα τους..”

Η συνέχεια όμως προβληματίζει τα παιδιά…

Ουπς! Ποιος βρόμισε το χώμα με φάρμακα; Ποιος έριξε στη θάλασσα σκουπίδια και πετρέλαιο; Ποιος έβαλε χημικά στα φυτά για να μεγαλώσουν γρήγορα; Όταν βρέχει όλα αυτά ξεπλένονται στη θάλασσα. Πάνε και τα ψάρια, κατάπιαν τα δηλητήρια… και τώρα;;  Πάει η ψαριά μας…

“Γρήγορα να καθαρίσουμε το χώμα και τη θάλασσα, κυρία!!”

Δείχνουμε την υδρόγειο σφαίρα της τάξης. Παρατηρούμε τις θάλασσες και τις στεριές. Από εκεί παίρνουμε το φαγητό μας. Τι θα γινόταν αν βρομίζαμε το νερό και το χώμα της Γης; Τι θα συνέβαινε στην τροφή μας; Πού θα κατέληγε αυτή η «βρομιά»;

Οι λέξεις-έννοιες για τη βαλίτσα μας από το 1ο Εργαστήριο:

-Πλανήτης Γη

-Στεριά

-Θάλασσα

-Γεωργός

-Ψαράδες