
Οι φυσικές καταστροφές έχουν συχνά σοβαρές και μακροχρόνιες ψυχολογικές επιπτώσεις στα μικρά παιδιά, οδηγώντας σε συναισθηματική δυσφορία και τραυματικές εμπειρίες που δυσκολεύονται να επεξεργαστούν. Οι παραδοσιακές παιδαγωγικές μέθοδοι δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση αυτών των σύνθετων αναγκών, καθιστώντας επιτακτική την υιοθέτηση καινοτόμων, παιδοκεντρικών προσεγγίσεων.
Η έλλειψη επαρκούς κατάρτισης και πόρων για τους εκπαιδευτικούς εντείνει το πρόβλημα, περιορίζοντας τη δυνατότητα αποτελεσματικής υποστήριξης των μαθητών. Το παρόν έργο επιδιώκει να καλύψει αυτό το κενό, παρέχοντας στους εκπαιδευτικούς δημιουργικό υλικό και πρακτικές στρατηγικές για την ενίσχυση της συναισθηματικής ανθεκτικότητας των παιδιών.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη προσαρμοσμένου, ελκυστικού και κατάλληλου για την ηλικία περιεχομένου, το οποίο να αγγίζει ουσιαστικά τον εσωτερικό κόσμο των παιδιών και να τα βοηθά να προετοιμαστούν, να κατανοήσουν και να επουλώσουν τις επιπτώσεις τραυματικών γεγονότων.
Μέσα από γραφικούς οδηγούς, φυλλάδια και εφαρμοσμένες τέχνες, το έργο στοχεύει να ενδυναμώσει τόσο τους εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης όσο και τους μαθητές, προσφέροντάς τους τα απαραίτητα εργαλεία για την ψυχική ενδυνάμωση και την ανάκαμψη μετά από φυσικές καταστροφές. Αναγνωρίζοντας τη δύναμη της εικόνας, της αφήγησης και της δημιουργικής έκφρασης, η πρωτοβουλία φιλοδοξεί να δημιουργήσει ένα ασφαλές και υποστηρικτικό πλαίσιο μάθησης, προσαρμοσμένο στις ανάγκες των παιδιών.
Η σύμπραξη αποτελείται από 4 νεοεισερχόμενους οργανισμούς εκ των οποίων οι 3 είναι σχολεία
και ο ένας πολιτιστικός οργανισμός. Οι εν λόγω οργανισμοί εδρεύουν στην Ελλάδα(4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου,3ο Νηπιαγωγείο Αμπελώνα,COMMEDI-ΚΟΙΝΣΕΠ) τη Λετονία (Daugavpils Kimijas apkaimes pirmsskolas izglitibas iestade}και
τη Βουλγαρία(4.OU Prof.John Atanasov). Όλοι οι οργανισμοί έχουν επιλεγεί με συγκεκριμένα κριτήρια και αποδεικνύεται ότι
είναι ικανοί να συνεισφέρουν στο σχέδιο, είτε μέσω των δραστηριοτήτων και των συνεργασιών που
έχουν συνάψει στο παρελθόν, είτε μέσω του μαθητικού πληθυσμού που είναι στο πεδίο ευθύνης τους.
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ
Πρόγραμμα Erasmus+ για την ενδυνάμωση μικρών μαθητών απέναντι σε φυσικές καταστροφές με τον συντονισμό σχολείων του Δήμου Τυρνάβου
Στο πλαίσιο του νέου Ευρωπαϊκού Προγράμματος Erasmus+ KA210-SCH με τίτλο «Μικρά βήματα, μεγάλη ανθεκτικότητα: βοηθώντας τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τις φυσικές καταστροφές», πραγματοποιήθηκε στη Λετονία η εναρκτήρια συνάντηση των εταίρων του έργου, στις 6 και 7 Μαΐου 2025, στην πόλη Daugavpils.

Το πρόγραμμα υλοποιείται με τη συμμετοχή οργανισμών από την Ελλάδα, τη Λετονία και τη Βουλγαρία: το 4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου (συντονιστής), το 3ο Νηπιαγωγείο Αμπελώνα, την ΚΟΙΝ.Σ.ΕΠ. ComMedi, το νηπιαγωγείο Daugavpils Kimijas της Λετονίας και το 4ο Δημοτικό Σχολείο «Prof. John Atanasov» της Βουλγαρίας.
Το έργο «Μικρά βήματα, μεγάλη ανθεκτικότητα» στοχεύει να βοηθήσει παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας να κατανοήσουν και να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες των φυσικών καταστροφών μέσα από δημιουργικά, οπτικοποιημένα εργαλεία όπως κόμικς και εικονογραφημένοι οδηγοί (graphic guides). Η ιδέα γεννήθηκε από την ανάγκη ενίσχυσης της συναισθηματικής ανθεκτικότητας των παιδιών απέναντι στην οικο-ανησυχία και τις περιβαλλοντικές προκλήσεις, μέσα από καινοτόμες μεθόδους εκπαίδευσης προσαρμοσμένες στις ανάγκες τους.

Κατά την πρώτη ημέρα της συνάντησης, παρουσιάστηκαν οι στόχοι και το χρονοδιάγραμμα του έργου, ενώ δόθηκε έμφαση στον προσδιορισμό των ρόλων και στην προετοιμασία των πρώτων κοινών δράσεων. Παρουσιάστηκαν τα εκπαιδευτικά συστήματα των εμπλεκόμενων χωρών, καθώς και τα αποτελέσματα εθνικών ερευνών των εταίρων για τις φυσικές καταστροφές που πλήττουν τις περιοχές τους.
Τη δεύτερη ημέρα, οι συμμετέχοντες επικεντρώθηκαν στον σχεδιασμό του επόμενου σταδίου του έργου – ενός Εργαστηρίου Εκπαιδευτικών στην Ελλάδα – καθώς και στην ανάπτυξη καινοτόμων μεθοδολογιών που θα αξιοποιούν κόμικς και εικονογραφημένους οδηγούς ως εργαλεία ενδυνάμωσης των παιδιών απέναντι στην οικο-ανησυχία και τις επιπτώσεις φυσικών καταστροφών.
Η ComMedi παρουσίασε σχετική εκπαιδευτική προσέγγιση που βασίζεται στη δημιουργία εικαστικού εκπαιδευτικού υλικού (graphic guides), ειδικά σχεδιασμένου για παιδιά μικρής ηλικίας, μέσα από ένα διαδραστικό εργαστήριο που ενθάρρυνε τη συμμετοχή και τον δημιουργικό διάλογο μεταξύ των συμμετεχόντων
.


Το έργο στοχεύει να εξοπλίσει εκπαιδευτικούς με σύγχρονα παιδαγωγικά εργαλεία και να υποστηρίξει μαθητές ηλικίας 4-8 ετών ώστε να αναπτύξουν συναισθηματική ανθεκτικότητα, μέσα από διαδραστικές και οπτικοποιημένες μεθόδους εκπαίδευσης.
Η ελληνική αποστολή στη Λετονία αποτελούνταν από τη Διευθύντρια του 4ου Δ.Σ. Τυρνάβου, κα Θεοδώρα Μπλάκου, την Προϊσταμένη του 3ου Νηπιαγωγείου Αμπελώνα, κα Σταυρούλα Κουβέλα και την κα Αλεξάνδρα Κολίτσα, εκπρόσωπο της ΚΟΙΝΣΕΠ ComMedi, υπεύθυνης παιδαγωγικού υλικού.
Πρόγραμμα Erasmus+ για την ενδυνάμωση μικρών μαθητών απέναντι σε φυσικές καταστροφές με τον συντονισμό σχολείων του Δήμου Τυρνάβου
https://drive.google.com/file/d/1XPTyE7zQ3B9-x1os0QS22d8Wx0uJNUnX/view?usp=drive_link
Στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού προγράμματος «Μικρά βήματα, μεγάλη ανθεκτικότητα: βοηθώντας τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τις φυσικές καταστροφές», το νηπιαγωγείο μας είχε τη χαρά την Παρασκευή 28/11/ 2025 να φιλοξενήσει νηπιαγωγούς από το νηπιαγωγείο Daugavpils Kimijas της Λετονίας και δασκάλους από το 4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου.
Κατά την υποδοχή, τα παιδιά τραγούδησαν το τραγούδι «Καλημέρα» και στη συνέχεια συστήθηκαν στις φιλοξενούμενες νηπιαγωγούς, δημιουργώντας μια ζεστή και φιλόξενη ατμόσφαιρα.
1η Δραστηριότητα – «Ήρωες της Ανθεκτικότητας»
Τα παιδιά με καρτέλες-ήρωες της ανθεκτικότητας, σε μορφή cartoon, που παρουσίασαν τι πρέπει να κάνουμε σε περίπτωση σεισμού ή πλημμύρας. Μέσα από συζήτηση, παιχνίδι ρόλων και μίμηση κινήσεων, κατανόησαν βασικούς κανόνες ασφάλειας και θεμελιώδεις δεξιότητες πρόληψης.

2η Δραστηριότητα – «Η ασπίδα της ανθεκτικότητας είμαστε εμείς»
Σε μια ομαδική εικαστική δράση, τα παιδιά δημιούργησαν ένα μεγάλο κολάζ με τη Γη, τοποθετώντας γύρω της τις δικές τους φιγούρες. Η αφίσα συμβόλιζε ότι η δύναμη και η προστασία απέναντι στις φυσικές καταστροφές προέρχονται από τη συνεργασία και την αλληλεγγύη.
Το κεντρικό μήνυμα της δράσης ήταν: «Η ασπίδα της ανθεκτικότητας είμαστε εμείς».

3η Δραστηριότητα: Παραδοσιακοί Χοροί και Τραγούδια
Η ημέρα συνεχίστηκε στο γυμναστήριο του σχολείου, όπου τα παιδιά παρουσίασαν τραγούδια και χορούς της ελληνικής παράδοσης. Με χαρά και ενθουσιασμό μοιράστηκαν στοιχεία της τοπικής μας κουλτούρας με τις νηπιαγωγούς από τη Λετονία, οι οποίες παρακολούθησαν συγκινημένες την προσπάθειά τους.

Η επίσκεψη αποτέλεσε μια πολύτιμη εμπειρία ανταλλαγής γνώσης, πολιτισμού και παιδαγωγικών πρακτικών. Τα παιδιά συμμετείχαν με ενθουσιασμό, ενώ το σχολείο μας ανέδειξε το έργο που υλοποιεί στον τομέα της ανθεκτικότητας και της πρόληψης φυσικών κινδύνων.

Δραστηριότητα 3 του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+, με τίτλο «Small Steps, Big Resilience: Helping Children Encounter Natural Disasters» στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού εργαστηρίου “Small Steps, Big Resilience”
Το νηπιαγωγείο μας συμμετείχε με ιδιαίτερη χαρά και ενεργό παρουσία στη Δραστηριότητα 3 του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+. Από τις 9 έως τις 13 Μαρτίου, εκπαιδευτικοί από την Ελλάδα και τη Λετονία επισκέφθηκαν το συνεργαζόμενο σχολείο στη στη Σόφια της Βουλγαρίας και υλοποίησαν μια σειρά από ενδιαφέροντα μαθήματα σε μαθητές δημοτικού σχολείου. Μέσω διαδραστικών δραστηριοτήτων, συζητήσεων και συνεργατικών εργασιών, οι μαθητές εξερεύνησαν τις φυσικές καταστροφές και έμαθαν πώς να παραμένουν ασφαλείς πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από τέτοια γεγονότα.



Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, οι συμμετέχοντες εκπαιδευτικοί συνεργάστηκαν για την προσαρμογή του εκπαιδευτικού υλικού στις γλωσσικές και παιδαγωγικές ανάγκες κάθε χώρας, καθώς και για την πιλοτική εφαρμογή του σε πραγματικές σχολικές συνθήκες.


Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη χρήση εκπαιδευτικών κόμικς, με πρωταγωνίστρια την Αντιγόνη. Μέσα από τις ιστορίες της, τα παιδιά προσεγγίζουν με τρόπο κατανοητό και δημιουργικό το θέμα των φυσικών καταστροφών, όπως σεισμοί, τυφώνες, πυρκαγιές και πλημμύρες, μαθαίνοντας πώς να αναγνωρίζουν κινδύνους και πώς να αντιδρούν με ασφάλεια σε αντίστοιχες καταστάσεις.


Το πρόγραμμα περιλάμβανε επίσκεψη στο νηπιαγωγείο , όπου είχαμε την ευκαιρία να γνωρίσουμε τις εγκαταστάσεις και να συνομιλήσουμε με τις νηπιαγωγούς για την υλοποίηση του προγράμματος και την ανταλλαγή καλών πρακτικών.





Πραγματοποιήθηκε διαδικτυακή συνάντηση με όλα τα συνεργαζόμενα νηπιαγωγεία, στο πλαίσιο της οποίας τα παιδιά από τα συνεργαζόμενα σχολεία παρουσίασαν ένα τραγούδι, ενώ τα παιδιά από τη Βουλγαρία παρουσίασαν το παζλ που ζωγράφισαν σε προηγουμένη δραστηριότητα, μοιράζοντας τη δημιουργικότητά τους και ενισχύοντας το πνεύμα συνεργασίας μεταξύ των σχολείων.




Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η επίσκεψη στο Εθνικό Κέντρο Διαχείρισης Καταστροφών, όπου οι συμμετέχοντες ενημερώθηκαν για θέματα πρόληψης και προστασίας.




Επιπλέον, ο οργανισμός που μας υποδέχτηκε οργάνωσε πολιτιστική επίσκεψη στη Φιλιππούπολη, δίνοντάς μας την ευκαιρία να γνωρίσουμε την ιστορία και τον πολιτισμό της περιοχής.




Η συμμετοχή μας στη δράση αυτή ενίσχυσε την επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών και συνέβαλε στην προώθηση της ευρωπαϊκής συνεργασίας, με στόχο τη δημιουργία ενός ασφαλούς και υποστηρικτικού μαθησιακού περιβάλλοντος για όλα τα παιδιά.
Συνεχίζουμε με συνέπεια και συνεργασία, κάνοντας μικρά βήματα προς μια μεγάλη ανθεκτικότητα!
Επιτυχημένη Ολοκλήρωση Βιωματικών Εργαστηρίων στα Σχολεία του Τυρνάβου και του Αμπελώνα στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος “Small Steps, Big Resilience”
Με μεγάλη επιτυχία και ενθουσιασμό πραγματοποιήθηκαν βιωματικά εργαστήρια (workshops) στο 3ο Νηπιαγωγείο Αμπελώνα την Πέμπτη 4 Ιουνίου 2026 και στο 4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου τη Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026, με τη συμμετοχή εκπαιδευτικών, μαθητών, γονέων καθώς και μελών του οργανισμού COMMEDI.
Οι συγκεκριμένες δράσεις υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο της διάδοσης (dissemination) των αποτελεσμάτων του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Erasmus+ KA210 με τίτλο “Small Steps, Big Resilience” (Μικρά βήματα, μεγάλη ανθεκτικότητα), το οποίο συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αξίζει να σημειωθεί ότι το πρόγραμμα αποτελεί μια ευρύτερη διακρατική συνεργασία, με συμμετέχουσες χώρες την Ελλάδα, τη Λετονία και τη Βουλγαρία, προάγοντας την ευρωπαϊκή διάσταση και την ανταλλαγή καλών πρακτικών. Στόχος του προγράμματος είναι η εκπαίδευση των παιδιών ώστε να παραμένουν ασφαλή απέναντι σε φυσικά φαινόμενα, όπως σεισμοί, πλημμύρες, καύσωνες, πυρκαγιές και καταιγίδες.
Κατά τη διάρκεια των εργαστηρίων, οι μικροί μαθητές και οι οικογένειές τους συμμετείχαν σε μια σειρά από καινοτόμες, διαδραστικές δραστηριότητες, μαθαίνοντας μέσα από το παιχνίδι:
- Παιχνίδια Κίνησης: Τα παιδιά εκπαιδεύτηκαν στις βασικές κινήσεις αυτοπροστασίας, όπως το “Χαμηλώνω, Σκεπάζω κεφάλι, Κρατιέμαι” σε περίπτωση σεισμού, μέσα από κάρτες κίνησης.
- Η “Τσάντα της Αντιγόνης” και Κουίζ Ετοιμότητας: Μέσα από ένα ομαδικό παιχνίδι, τα παιδιά κλήθηκαν να ξεχωρίσουν ποια αντικείμενα (όπως νερό, φακός, ραδιόφωνο και φάρμακα) είναι απαραίτητα για ένα σακίδιο έκτακτης ανάγκης και ποια πρέπει να μείνουν εκτός (όπως τηλεοράσεις και καναπέδες). Επιπλέον, δοκίμασαν τις γνώσεις τους σε διασκεδαστικά κουίζ “Σωστό ή Λάθος”.
- Εργαστήριο Κόμικς: Γονείς και παιδιά συνεργάστηκαν δημιουργικά, φτιάχνοντας τα δικά τους κόμικς με ήρωες, συννεφάκια ομιλίας και οδηγίες ασφαλείας, αποτυπώνοντας έτσι όσα έμαθαν.
- Οικογενειακό Σχέδιο Δράσης: Κάθε οικογένεια σχεδίασε το δικό της πλάνο έκτακτης ανάγκης, ορίζοντας ένα ασφαλές σημείο συνάντησης και καταγράφοντας τα σημαντικά τηλέφωνα ανάγκης.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε σε κλίμα χαράς, με όλα τα παιδιά να λαμβάνουν το «Πιστοποιητικό Ήρωα Ετοιμότητας», ως επιβράβευση για τη συμμετοχή τους και τις νέες δεξιότητες που απέκτησαν.
Οι συμπράξεις ανάμεσα στο 3ο Νηπιαγωγείο Αμπελώνα, το 4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου και την COMMEDI αποδεικνύουν έμπρακτα πως τα μικρά βήματα στην εκπαίδευση μπορούν να χτίσουν μια κοινωνία με μεγάλη ανθεκτικότητα.




Στις 11 και 12 Ιουνίου πραγματοποιήθηκε με επιτυχία στο Daugavpils της Λετονίας η 4η και τελευταία δραστηριότητα (Τελική Συνάντηση και Εκδήλωση Διάδοσης) του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ KA210 με τίτλο «Small Steps, Big Resilience» (Μικρά βήματα, μεγάλη ανθεκτικότητα).
Την Ελλάδα εκπροσώπησε αποστολή αποτελούμενη από εκπαιδευτικούς του 4ου Δημοτικού Σχολείου Τυρνάβου, το οποίο έχει αναλάβει και τον ρόλο του συντονιστή του ευρωπαϊκού έργου, του 3ου Νηπιαγωγείου Αμπελώνα, καθώς και από μέλη του οργανισμού COMMEDI.
Κατά την άφιξή της, η ελληνική αποστολή έτυχε μιας ιδιαίτερα θερμής υποδοχής, με τους οικοδεσπότες να τους καλωσορίζουν τραγουδώντας. Ακολούθησε ξενάγηση στις σχολικές εγκαταστάσεις της Λετονίας, ενώ οι εκπαιδευτικοί και τα μέλη της αποστολής ενεπλάκησαν σε παιχνίδια γνωριμίας (“σπάσιμο του πάγου”) μαζί με τους μαθητές, δημιουργώντας από την πρώτη στιγμή ένα άκρως φιλικό και συνεργατικό κλίμα.
Κατά τη διάρκεια του διημέρου, οι συμμετέχοντες παρουσίασαν τα εξαιρετικά αποτελέσματα του έργου τους, καθώς και τις ποικίλες δραστηριότητες διάχυσης (dissemination) που υλοποιήθηκαν. Το έργο, που συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, εστιάζει στην εκπαίδευση και την προετοιμασία των παιδιών απέναντι σε φυσικές καταστροφές.
Στο πλαίσιο των εργασιών της συνάντησης, το 4ο Δημοτικό Σχολείο Τυρνάβου, υπό την ιδιότητά του ως συντονιστής, ανέλαβε την ενημέρωση για τα τεχνικά θέματα διαχείρισης, καθώς και για τις διαδικασίες που αφορούν το επίσημο κλείσιμο του προγράμματος. Παράλληλα, έγινε ειδική παρουσίαση για το κοινό έργο eTwinning που υλοποιούν με επιτυχία τα μέλη της κοινοπραξίας, επεκτείνοντας τη συνεργασία τους και σε ψηφιακό επίπεδο.
Κομβικό σημείο της συνάντησης αποτέλεσε η παρουσίαση των τελικών παραδοτέων του προγράμματος. Παραδόθηκε ένα ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό κόμικς με κεντρική ηρωίδα την «Αντιγόνη», μεταφρασμένο στη γλώσσα κάθε συμμετέχοντα. Επιπρόσθετα, ανακοινώθηκε πως όλα τα αποτελέσματα, τα παιχνίδια (όπως η “Τσάντα της Αντιγόνης” και οι Κάρτες Κίνησης) και οι εμπειρίες του έργου επισυνάπτονται και συγκεντρώνονται για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ηλεκτρονικού οδηγού καλών πρακτικών. Ο οδηγός αυτός σχεδιάστηκε για να αποτελέσει ένα πολύτιμο εργαλείο που θα βοηθήσει σχολεία και εκπαιδευτικούς να διαχειρίζονται αποτελεσματικά καταστάσεις που σχετίζονται με την προστασία από φυσικά φαινόμενα.
Η διακρατική αυτή συνάντηση αποτέλεσε το επιστέγασμα μιας άψογης ευρωπαϊκής συνεργασίας, κλείνοντας τον κύκλο του προγράμματος και αφήνοντας ισχυρά εφόδια για τη δημιουργία μιας πιο ανθεκτικής σχολικής κοινότητας
.