17ο Δημοτικό Σχολείο Καλαμάτας

Η αυτοεκτίμηση είναι η αίσθηση που έχουμε για την προσωπική μας αξία. Είναι ο βαθμός στον οποίο μας αρέσει ο εαυτός μας και τον εκτιμούμε.

Χαμηλή αυτοεκτίμηση μπορεί να σημαίνει συνεχή αυτο-αμφισβήτηση και αυτοκριτική, κοινωνικό άγχος και απομόνωση, καταπιεσμένο θυμό, μοναξιά, ίσως και ντροπή.

Η αυτοεκτίμησή μας διαμορφώνεται κατά την παιδική μας ηλικία και επηρεάζεται από συγκεκριμένες εμπειρίες.

Συχνά, ακούμε και διαβάζουμε πως όλοι οι άνθρωποι, για να νιώθουμε καλά, είναι σημαντικό να διαθέτουμε καλή αυτοεκτίμηση. Τι είναι, όμως, η αυτοπεποιθηση και πως δημιουργείται;

Σε μία προσπάθεια να τονωθεί η αυτοεκτίμηση των μαθητών μας είχαμε την ευκαιρία να φιλοξενήσουμε την κα Βλαχοπουλιώτη Φωτεινή, εκπρόσωπο του ΚΕΠΕΨΥ Μεσσηνίας και να συνεργαστούμε μαζί με τους μαθητές της Στ΄τάξης του σχολείου μας συζητώντας γύρω από το θέμα αυτό.

Σε πρόγραμμα Αγωγής υγείας συμμετείχαν οι μαθητές της Β΄ τάξης του σχολείου μας σήμερα Παρασκευή. Το πρόγραμμα εκπονείται από το τμήμα Επισκεπτριών υγείας του Γεν. Νοσοκομείου Μεσσηνίας και στους μαθητές μας το παρουσίασε η  η κα Μπούνα Ευσταθία. Το θέμα του ήταν η Όραση.

Οι μαθητές ενημερώθηκαν από την κα Μπούνα για τους τρόπους με τους οποίους οφείλουν να προστατεύουν τη υγεία των ματιών τους που τόσο σημαντική είναι.

Από το 2012, η 6η Μαρτίου έχει καθιερωθεί από το Υπουργείο Παιδείας ως Πανελλήνια Ημέρα κατά της σχολικής βίας και του εκφοβισμού. Με αφορμή την Ημέρα αυτή ,και βάσει της εγκυκλίου 34812/ΓΔ4/1-3-2018 του Υπουργείου Παιδείας με την οποία καλούνται οι σχολικές μονάδες της χώρας να αφιερώσουν χρόνο σε δράσεις-συζητήσεις-εκδηλώσεις με στόχο την ευαισθητοποίηση σε θέματα βίας και σχολικού εκφοβισμού, στο σχολείο μας πραγματοποιήθηκε εκδήλωση με τίτλο «Ενδοσχολική Βία και εκφοβισμός».
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης περιελάμβανε:
• ομιλία για την Πανελλήνια Ημέρα κατά της σχολικής βίας και του εκφοβισμού από τη διευθύντρια του σχολείου με αναφορά στις μορφές , τις επιπτώσεις και τους τρόπους αντιμετώπισης του φαινομένου.
• προβολή ταινίας με τίτλο:”  Ο μυτόγκας” για τις μεγάλες τάξεις.

• Συζήτηση με τους μαθητές

Προβολή της ταινίας: ” Η Μόνα σε καινούριο σχολείο και τα μπαλόνια της φιλίας” για την Α τάξη και τη Β τάξη
• Συζήτηση με τους μαθητές
Σκοπός του προγράμματος ήταν η ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και κινητοποίηση μαθητών και εκπαιδευτικών σε θέματα βίας και σχολικού εκφοβισμού.Οι επιμέρους στόχοι ήταν οι μαθητές / μαθήτριες:
• να μπορούν να αναγνωρίζουν το εν λόγω φαινόμενο
• να μπορούν να προστατεύονται άμεσα σε κρούσματα εκφοβισμού
• να είναι σε θέση να αντιληφθούν τον συναισθηματικό κόσμο του παιδιού που βιώνει βία και εκφοβισμό
• να αναγνωρίζουν τις διαθέσιμες πηγές βοήθειας

Στη συνέχεια οι μαθητές κατασκεύασαν αφίσες με μυνήματα υπέρ της φιλίας και της ενδυνάμωσης

Το νήμα των παραδοσιακών επαγγελμάτων και ασχολιών ξετυλίγεται φέτος  πλαίσια του  προγράμματος¨Παραδοσιακά επαγγέλματα¨που εκπονείται  στο σχολείο μας από τους μαθητές της Δ΄τάξης σε συνεργασία με τους μαθητές της Γ΄τάξης.

Αρχικά μελέτησαν την πορεία του ενδύματος από την αρχαιότητα ως σήμερα και στη συνέχεια ερεύνησαν τα επαγγέλματα που σχετίζοταν ανά τους αιώνες με το ρούχο. Ιδιαίτερη μνεία έγινε στην ελληνική Παραδοσιακή φορεσιά, στους ραφτάδες και στις μοδίστρες που ασχολούνταν με τη δημιουργία της. Στη συνέχεια με τη βοήθεια της δασκάλας τους κατασκεύασαν και οι ίδιοι μικρές κούκλες τις οποίες έντυσαν με ελληνικές παραδοσιακές φορεσιές, ενόψη και της προσμονής της εθνικής Επετείου της επανάστασης του 1821.

Με αφορμή τον ερχομό του Μάρτη που φέρνει μαζί του και την άνοιξη, μαθητές του σχολείου μας, που αποτελούν τη χορωδία του, επισκέφτηκαν το Γηροκομείο της πόλης μας και έψαλλαν τα χελιδονίσματα ή αλλιώς τα Μαρτιάτικα κάλαντα.

Με τις  γλυκές φωνές τους   τραγουδούσαν και κατά τη μετάβαση στο Γηροκομείο, και αντηχούσαν υπέροχα στα καντούνια της παλιάς πόλης και στη γειτονιά γύρω από το Κάστρο.

Στη συνέχεια τραγούδησαν στο προαύλιο του ιδρύματος ξεσηκώνοντας κάποιους να βγουν από τα γραφεία τους και να απολαύσουν τα τραγουδίσματα αυτά. Κατόπιν οι μικροί μας έψαλλαν εντός του χώρου τα Μαρτιάτικα Κάλανα, συζήτησαν για τις παροιμίες του Μάρτη με τους παρευρισκόμενους, αντάλλαξαν ευχές για Καλό μήνα, Καλή άνοιξη και Καλό Πάσχα και πριν φύγουν απόλαυσαν κέρασμα από τη Διεύθυνση του Ιδρύματος

Τα χελιδονίσματα είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά έθιμα της πρώτης Μαρτίου, η συνήθεια δηλ. να γυρίζουν το πρωί της ημέρας αυτής τα παιδιά της σχολικής ηλικίας τα σπίτια κρατώντας ένα ξύλινο ομοίωμα χελιδονιού και να τραγουδούν τον ερχομό της ανοίξεως και την επιστροφή των χελιδονιών.

Τα χελιδονίσματα είναι συνέχεια από τα χελιδονίσματα των αρχαίων Ελλήνων, από τα κάλαντα της πρωτοχρονιάς της 1ης Μαρτίου. Οι Ρωμαίοι τὸ 153 π.Χ. όρισαν ὡς πρωτοχρονιά την 1η Ιανουαρίου, κι ενώ πήγαν εκεί και τα κάλαντα, παρέμειναν και στην παλιά πρωτοχρονιά τους, την 1η Μαρτίου.

Όταν ήρθε ὁ χριστιανισμός, προστέθηκαν στου στίχους και αναφορές με χριστιανικό περιεχόμενο, όπως για το Πάσχα. Το έθιμο πέρασε στους Βυζαντινούς χρόνους, διασώθηκε στα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Στους νεότερους χρόνους κατέγραψε χελιδονίσματα και ο Cl. Fauriel στη γνωστή συλλογή του «Ελληνικά δημοτικά τραγούδια»

Η παράδοση επιτάσσει να φτιάχνουμε έναν “Μάρτη” ή ένα “Μαρτάκι”, “, δηλαδή ένα βραχιόλι το οποίο τυλίγεται γύρω από τον καρπό μας ή και τον αστράγαλο μας, ενώ διόλου απίθανη δεν είναι η εικόνα, να το βλέπουμε και ως δαχτυλίδι, είτε στα δάχτυλα των χεριών είτε στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού, την τελευταία μέρα του Φεβρουαρίου.

Ο “Μάρτης”, λένε, προστατεύει τα παιδιά -και όχι μόνο- από τις ηλιόλουστες μέρες του μήνα, οι οποίες καραδοκούν να “κάψουν” τα παιδικά προσωπάκια, ενώ θεωρείται προστάτης από ασθένειες, το κακό μάτι και την κακή τύχη. Έτσι, οι μητέρες στρίβουν δυο κλωστές και τοποθετούν τον “Μάρτη” στα παιδιά, αλλά και στα λουλούδια και στα άνθη, ώστε να προφυλάσσεται η ευφορία τους.

Αν κάνουμε μια βουτιά στην ιστορία θα μάθουμε ακόμη περισσότερα στοιχεία για το περιβόητο βραχιολακί, παρόμοια έθιμα με το οποίο συναντώνται στην Αρχαία Ελλάδα και τα Ελευσίνια Μυστήρια, κατά τη διάρκεια των οποίων οι μύστες έδεναν μία κλωστή στο δεξί τους χέρι και στο αριστερό τους πόδι.

Υπάρχουν σημαντικοί λόγοι που καμιά φορά τέτοια έθιμα και παραδόσεις αξίζουν να αναπνέουν ακόμη, στολίζοντας την καθημερινότητα με λίγη φαντασία, ταξιδεύοντας το μυαλό μας στα παιδικά χρόνια, ξεθάβοντας τις μνήμες μας από τα σκονισμένα πλέον ντουλαπάκια του μυαλού.

Φορέσαμε λοιπόν όλοι στο σχολείο μας τα βραχιολάκια μας τιμώντας έτσι και τις παραδόσεις του τόπου μας

Σήμερα οι  μαθητές του σχολείου μας είχαν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με μια  σπάνια, πολυτελή έκδοση της πρώην Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδας για το Θέατρο Σκιών. Το υπέροχο αυτό αλλά και τεράστιο σε μέγεθος βιβλίο έφερε σήμερα στο σχολείο μας ο εκπαιδευτικός της Θεατρικής Αγωγής, κος Κωνσταντίνος Γιαννόπουλος. Ο θεατρολόγος μας λοιπόν,  τους μίλησε για την καταγωγή του Θεάτρου Σκιών, τις εικαστικές και φιλοσοφικές πτυχές της σκιάς, και βέβαια για το ταξίδι του από τη μακρινή Κίνα ως την Ελλάδα. Έπειτα, ξεφύλλισαν το μεγάλο αυτό βιβλίο προς μεγάλη έκπληξη των μαθητών τόσο για την ποιότητα των εικόνων όσο και τις διαστάσεις κάθε φιγούρας που πλησιάζουν τέλεια τις πραγματικές. Σκοπός του διαφορετικού αυτού μαθήματος ήταν: ο εμπλουτισμός των γνώσεών τους για μια μορφή θεάτρου που τόσο αγαπούν.

https://www.eleftheriaonline.gr/local/koinonia/perivallon-paideia-syllogoi/item/147620-to-17o-dimotiko-kalamatas-sto-diadiktyo

Για να βοηθήσουμε τα παιδιά να κατανοήσουν την περίοδο της Μεγάλης Σαρακοστής και της νηστείας μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την παράσταση της Κυράς Σαρακοστής!

Στα παιδιά δεν αρέσουν τα πολλά λόγια και οι θεωρίες και προτιμούμε  τη »βιωματική » μάθηση. Η Κυρά Σαρακοστή λοιπόν είναι ένα παλιό ελληνικό έθιμο που έπαψε να τηρείται στις μέρες μας . Στην ουσία είναι ένα αυτοσχέδιο ημερολόγιο που είχαν οι παλιοί για να μετρούν τις εβδομάδες από την Καθαρά Δευτέρα μέχρι την Κυριακή του Πάσχα. Οι εβδομάδες είναι επτά, γιαυτό και η Κυρά Σαρακοστή έχει επτά πόδια. Ένα πόδι για κάθε εβδομάδα.

Η Κυρά Σαρακοστή έχει σταυρωμένα τα χέρια της, επειδή προσεύχεται, δεν έχει στόμα γιατί δεν μιλάει και γιατί νηστεύει, δεν έχει αυτιά για να μην ακούει. Όλα αυτά γιατί η περίοδος μέχρι το Πάσχα στην ουσία σημαίνει στροφή στον εσωτερικό μας κόσμο με σκοπό την κάθαρση μέσω της νηστείας, όχι μόνο των τροφών αλλά και των κακών μας συνηθειών: δεν βλέπουμε δηλαδή, δεν ακούμε και δεν σχολιάζουμε τι κάνουν οι άλλοι, αλλά στρέφουμε την προσοχή μας στην δική μας βελτίωση.

Με στόμα ανύπαρκτο -λόγω της νηστείας- με τα χέρια σταυρωμένα -λόγω της προσευχής- και με ποδαράκια επτά -να συμβολίζουν τις επτά βδομάδες απ’τις Απόκριες μέχρι την Ανάσταση- η κυρά Σαρακοστή υπήρξε, τρόπον τινά, η”βασίλισσα” του νηστίσιμου Σαραντάμερου (ουσιαστικά πενηνταήμερου όμως) που ξεκινά την Καθαρά Δευτέρα.

Γράφει ο Γεώργιος Μέγας : άλλοτε, που έλειπαν τα ημερολόγια και ήθελαν να έχουν κάποια αντίληψη του χρόνου στη διάρκεια της Μεγάλης Σαρακοστής, οι άνθρωποι του λαού είχαν βρει ένα εύκολο μέσο παρίσταναν τη Σαρακοστή εικονικά σαν Καλόγρια.

Έπαιρναν μια κόλλα χαρτί κι εσχεδίαζαν με το ψαλίδι μια γυναίκα. Η κυρά Σαρακοστή δεν έχει στόμα, γιατί είναι όλο νηστεί τα χέρια της είναι σταυρωμένα για τις προσευχές. Έχει 7 πόδια, τις 7 εβδομάδες της Σαρακοστής. Κάθε Σάββατο κόβουμε κι ένα πόδι. Το τελευταίο πόδι το κόβουμε το Μεγάλο Σάββατο, το βάζουμε μέσα σ’ένα ξερό σύκο ή καρύδι κι όποιος το βρει του φέρνει γούρι! (Χίος)

Στον Πόντο:

παίρνουν μια πατάτα ψημένη ή ένα κρεμμύδι, μπήγουν επάνω ακτινοειδώς 7 φτερά κότας, το δένουν από το ταβάνι και κρέμεται όλη τη Σαρακοστή. Μια μια βδομάδα που περνάει, βγάζουν από ένα φτερό. Λέγεται “κουκουράς” και είναι το φόβητρο των μικρών.

Άλλοτε, πάλι, κι αλλού, την κυρά Σαρακοστή την πλάθαν με ζυμάρι, γι’αυτό και μας έχει διασωθεί το τραγουδάκι:

Την Κυρά Σαρακοστή

που είναι έθιμο παλιό

οι γιαγιάδες μας τη φτιάχναν

με αλεύρι και νερό!

.

Για στολίδι της φορούσαν

στο κεφάλι της σταυρό

και το στόμα της ξεχνούσαν

γιατί νήστευε καιρό!

.

Και μετρούσαν τις ημέρες

με τα πόδια της τα εφτά

κόβαν ένα τη βδομάδα,

μέχρι να ρθει η Πασχαλιά!

Αναφέρει ακόμη ο Μέγας: Τη Σαρακοστή επικρατούν και διάφορες συνήθειες κοινωνικής μάλλον μορφής, όπως η διανομή ειδικών φαγητών σε γείτονες και παιδιά, το τραγούδημα των ξένων, οι κούνιες, κτλ. Π.χ. στη Σινώπη συνηθίζεται το ξινοφάι: ρεβίθια, φασόλια, κάστανα, σταφίδες, βράζονται πολύ, μαζί με πληγούρι ή κουρκούτι, ζάχαρη και πετιμέζι μελωμένο κι έπειτα τσιγαρίζονται με κρεμμύδι και λάδι. Το μοίραζαν τη Μεγάλη Σαρακοστή σ’ όλη τη γειτονιά για ψυχκιό. Στην Αμοργό, μόλις μπει η Σαρακοστή ζυμώνουν και κάνουν ανθρωπάκια με μύτη, με στόμα, με μάτια και τα δίνουν στα παιδιά αυτοί είναι οι Λάζαροι.

Παρατηρούμε πως έθιμα, όπως τούτα τα λαζαράκια, αλλά και οι λαζαρίνες, που εξακολουθούν να επιζούν σήμερα σε πολλές περιοχές της Ελλάδας το Σάββατο του Λαζάρου, παλαιότερα λάμβαναν χώρα και καθ’ όλη την περίοδο της Σαρακοστής. Ο Μέγας αναφέρει ακόμη: Στα Βέντζια της Δ.Μακεδονίας από την Καθαρά Δευτέρα μέχρι του Λαζάρου τα κορίτσια τραγουδούν το Λάζαρο. Μόλις εμφανιστεί ξένος στο χωριό, όλα τα κορίτσια, μικρά και μεγάλα, τον επισκέπτονται στο σπίτι όπου κόνεψε και τον τραγουδούν (τραγούδια της ξενιτιάς, εγκωμιαστικά, κλπ).

Συχνές είναι τη Μεγάλη Σαρακοστή οι ολονυχτίες, οι αγρυπνίες στις εκκλησίες. Για τις αγρυπνίες αυτές τα παλιότερα χρόνια οι κάτοικοι ξυπνούσαν από τον Τουμπακάρη, που τριγύριζε στους δρόμους χτυπώντας τα τύμπανα. Ως ανταμοιβή έπαιρνε το Πάσχα κουλούρια, αυγά και τυρί. (Σκύρος).

Μας πληροφορεί ο Βρετάκος: Εκάστην Τετάρτη και Παρακευή της Μεγάλης Σαρακοστής γίνεται λειτουργία, η οποία λέγεται των “Προηγιασμένων” ή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, λέγεται δε ούτω διότι έχουν προηγιασθή τα δώρα από την λειτουργίαν του Σαββάτου ή της Κυριακής. Κατά τας ημέρας αυτάς των Προηγιασμένων, όσοι εκ των Χριστιανών επιθυμούν, δύναται να κοινωνήσουν.

Ακόμη καταγράφει πως: Ο λαός όταν θέλη να χαρακτηρίση μίαν γυναίκα ως υψηλήν και αδύνατην, λέγει περί αυτής: “είναι σαν μακρυά Σαρακοστή ή Σαρακοστιανή” (κατ’αντίθεσιν προς την Πασχαλινήν, που είναι τα κύρια χαρακτηριστικά της). Είς την Μεσσηνίαν έχουν την παροιμίαν “Από μπρος Σαρακοστή κι από πίσω Πασχαλιά” όταν θέλουν να χαρακτηρίσουν μίαν γυναίκα ότι είναι άσχημη μεν, αλλά με πλούσια μαλλιά. Παρόμοιαν παροιμίαν είχον και οι Βυζαντινοί: “Από μπρος Τεσσαρακοστή και όπισθεν Πάσχα”.

Η δημιουργία του παραδοσιακού χαρταετού ήταν το θέμα του εκπαιδευτικού προγράμματός μας  “Εργαστήρι Χαρταετού”.  Με υλικά που δόθηκαν στα παιδιά και με την κατάλληλη καθοδήγηση των γονιών που μας στηρίζουν σε κάθε μας βήμα, οι μικροί τεχνίτες χρησιμοποίησαν τα χέρια τους ως εργαλείο, τη φαντασία τους ως οδηγό και  σχεδιάσαν, προετοίμασαν και στο  τέλος κατασκευάσαν τους  χαρταετούς τους.

Μικρές ομάδες παιδιών συνεργάστηκαν στην καλύτερη και αποδοτικότερη αποτελεσματική εργασία της δημιουργίας. Τεχνίτες και καλλιτέχνες τα ίδια τα παιδιά, ολοκλήρωσαν την κατασκευή τους με ακρίβεια, δημιουργώντας όχι μόνο τον κορμό του χαρταετού αλλά την ουρά του και τα ζύγια του για να έχει καλή και σωστή πτήση ο αετός τους. H δραστηριότητα αυτή εντάσσεται στα πλαίσια του προγράμματος πολιτιστικών δραστηριότητων και του προγράμματος “Παραδοσιακά παιχνίδια” που εκπονείται από τις Α΄και Β΄τάξεις.

Αύριο, Παρασκευή θα γίνει μεγάλη κλήρωση η οποία θα αναδείξει τους τυχερούς από κάθε τάξη που θα κερδίσουν τους χαρταετούς αυτούς.

17ο Δημοτικό Σχολείο Καλαμάτας: Τα παιδιά έφτιαξαν τον χαρταετό τους!