Οι δράσεις ενίσχυσης της ενεργού πολιτειότητας των μαθητών/τριών έχουν
ως στόχο να καλλιεργήσουν σύγχρονες οριζόντιου χαρακτήρα δεξιότητες οι
οποίες σχετίζονται με την ιδιότητα του/της Ενεργού Πολίτη (active citizen),
σε ευθυγράμμιση και συνέργεια τόσο με το Πρόγραμμα Σπουδών Δράσεων
για τον Ενεργό Πολίτη & με τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων  τα
οποία υλοποιούνται σε προαιρετική βάση, μέσω της ανάληψης συναφών
δράσεων συλλογικού χαρακτήρα εκ μέρους της σχολικής κοινότητας.
Οι δράσεις ενίσχυσης δεξιοτήτων ενεργού πολιτειότητας χαρακτηρίζονται
από το τρίπτυχο:
• Ευαισθητοποίηση και προβληματισμός για προβλήματα της κοινό
τητας (σχολικής, τοπικής, ευρύτερης).
• Σχεδιασμός οργανωμένων παρεμβάσεων για αυτά τα προβλήματα.
• Ανάληψη οργανωμένης δράσης για την επίλυση ή την άμβλυνση
των σχετικών προβλημάτων.

Πρότυπο Ανάπτυξης Δράσεων Ενίσχυσης της Ενεργού Πολιτειότητας

Επίπεδο: Νηπιαγωγείο: 1^ο & 2^ο Τμήμα

1^ος Άξονας

Τίτλος Δράσης: ¨Μοναδικότητα- Τα δαχτυλικά αποτυπώματα/Ταυτότητα- Υπάρχουμε όλοι Μαζί¨

Θεματικό Πεδίο/ Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης: 4-Ποιοτική Εκπαίδευση ,  10-Λιγότερες Ανισότητες & 16 Ειρήνη, Δικαιοσύνη, Κοινωνική ισότητα, Ισχυροί θεσμοί.

Σύντομη περιγραφή της Δράσης: Η κατανόηση της έννοιας της ταυτότητας και της μοναδικότητας του κάθε ανθρώπου

Μάθημα ή τομέας του Εργαστηρίου Δεξιοτήτων που εντάσσεται: Ενδιαφέρομαι & Ενεργώ – Κοινωνική Συναίσθηση και Ευθύνη

Συμπερίληψη- Αλληλοσεβασμός & Διαφορετικότητα

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα: Τα παιδιά καλούνται να συνειδητοποιήσουν τη σημασία των δαχτυλικών τους αποτυπωμάτων τους ως διακριτικό της ταυτότητάς τους, καθώς και άλλα στοιχεία που τη συγκροτούν.

Πεδίο Υλοποίησης: Οι τάξεις του Σχολείου, ο ψηφιακός χώρος του Διαδικτύου, επίσκεψη χορό-θεατρικής παράστασης στο Σχολείο μας και επίσκεψη στο 2^ο Ειδικό Σχολείο της πόλης μας.

Φάσεις Υλοποίησης Δράσης

Διερεύνηση: επιλογή ανάλυσης των δαχτυλικών αποτυπωμάτων ως ένδειξη της μοναδικότητας του κάθε ανθρώπου.

Εργαλεία: Δαχτυλομπογιές ή μελάνι για αποτυπώματα ή ταμπόν παιδικής σφραγίδας, ανοιχτόχρωμα μπαλόνια , χαρτιά Α4, λεπτοί χρωματιστοί μαρκαδόροι.

Προετοιμασία/Σχεδιασμός :  Τα παιδιά με δαχτυλομπογιές ή με μελάνι για αποτυπώματα αφήνουν σε χαρτί το αποτύπωμα τους. Εν συνεχεία, αφήνουν το αποτύπωμά τους σε μπαλόνι, το οποίο στη συνέχεια φουσκώνουν. Έτσι το αποτύπωμά τους μεγεθύνεται στην κυρτή επιφάνεια του φουσκωμένου μπαλονιού.

Ερωτήσεις:

Τα παιδιά εξετάζουν τα αποτυπώματά τους.

• Τι τους θυμίζουν;
• Ποιες ομοιότητες και ποιες διαφορές διακρίνουν;
• Υπάρχουν δύο αποτυπώματα ίδια;

Η εκπαιδευτικός εξηγεί ότι κάθε άνθρωπος έχει δαχτυλικά αποτυπώματα, τα οποία μάλιστα υπάρχουν πριν ακόμα γεννηθεί και το σχέδιό τους δεν αλλάζει ποτέ. Είναι μοναδικά για κάθε άνθρωπο στον κόσμο.

Αναστοχασμός :  Τα παιδιά με την καθοδήγηση της εκπαιδευτικού κάνουν την δική τους ταυτότητα, εστιάζοντας στο αποτύπωμα και στην υπογραφή τους (όνομα τους). Επίσης γράφουν τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά τους που είναι μοναδικά για τον καθένα (ύψος, χρώμα ματιών, μαλλιών, αγαπημένο φαγητό χρώμα κ.α.).

Συμπέρασμα: Η αναγνώριση της διαφορετικής ταυτότητας κάθε ανθρώπου και ο σεβασμός της είναι παράμετροι της δημοκρατικής ιδιότητας του πολίτη. Επιδίωξη της δραστηριότητας είναι να βοηθήσει τους μαθητές και τις μαθήτριες να αντιληφθούν τον εαυτό τους ως άτομο, αλλά και ως μέλος μίας κοινότητας. Να κατανοήσουν ότι είναι αναγκαία η γνώση και η αποδοχή της ταυτότητας και της μοναδικότητας της δικής μας και κάθε άλλου για την ειρηνική συνύπαρξη και την κοινωνική συνοχή.

2^ος Άξονας

Τίτλος Δράσης: «Συμπερίληψη- Αποδοχή- Αλληλοσεβασμός/ Το Σχολείο ενώνει την Διαφορετικότητα των παιδιών»

Θεματικό Πεδίο/ Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης: 4-Ποιοτική Εκπαίδευση ,  10-Λιγότερες Ανισότητες & 16 Ειρήνη, Δικαιοσύνη, Κοινωνική ισότητα, Ισχυροί θεσμοί.

Σύντομη περιγραφή της Δράσης: Η κατανόηση ότι η συνύπαρξη στηρίζεται στον σεβασμό του άλλου και στην αποδοχή της διαφορετικότητας των ανθρώπων καθώς και ότι η συνεργασία για την επίτευξη κοινού σκοπού έχει πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα.

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα: Να συνειδητοποιήσουμε ότι όλοι είμαστε διαφορετικοί αλλά έχουμε ίδιες ανάγκες.

Φάσεις Υλοποίησης Δράσης

Προετοιμασία/Σχεδιασμός : 

Τα παιδιά παρατηρούν το έργο «H πόλη ενώνει τη διαφορετικότητα των ανθρώπων», της Χριστίνας Σαραντοπούλου.

Η πόλη ενώνει την διαφορετικότητα των ανθρώπων_ Χριστίνα Σαρανταπούλου

Στο έργο τα τεράστια δακτυλικά αποτυπώματα κινούνται αργά κρύβοντας ή αποκαλύπτοντάς τον χάρτη πίσω τους. Η εκπαιδευτικός ζητά από τα παιδιά να σκεφτούν και να συζητήσουν το έργο. Τους ζητά να δώσουν τους δικούς τους τίτλους.

Ερωτήσεις:

• Πώς θα ήταν ένα έργο με τίτλο «Το σχολείο ενώνει τη διαφορετικότητα των ανθρώπων»;
• Θα ήταν ωραίο να είμασταν όλοι ίδιοι ή διαφορετικοί;

Η εκπαιδευτικός  ζητά από τα παιδιά να αποτυπώσουν τη μοναδικότητα του κάθε μέλους της σχολικής τους κοινότητας, αλλά και όσα τους ενώνουν. Τους προτείνει να χρησιμοποιήσουν αποτυπώματα στη σύνθεσή τους. Ομαδική εργασία δαχτυλικών αποτυπωμάτων μέσα σ΄ ένα Σχολείο όπου το κάθε παιδί αποτυπώνει το αποτύπωμα του με διαφορετικό χρώμα και αντίστοιχα έξω από το Σχολείο.

Η χώρα με τους παράξενους ανθρώπους

Εφόσον διαβάστηκε στο χώρο της ολομέλειας το παραμύθι «η χώρα με τους παράξενους ανθρώπους» του Νικόλα Ανδρικόπουλου, γνωρίσαμε τον Πορφύριο Ξεχωριστό, τον ήρωα της ιστορίας μας.

Μέσα από τις δυσκολίες που αντιμετώπισε ο ήρωας σαν «διαφορετικός», συζητήσαμε  τα συναισθήματα που βίωνε κάθε φορά και τις συμπεριφορές των άλλων των «ίδιων» μεταξύ τους. Η αποδοχή του Πορφύριου στο τέλος της ιστορίας έχει ως αποτέλεσμα την γίνει αντιληπτή από τα παιδιά η έννοια της διαφορετικότητας.

Εφόσον η ανάγνωση και η συζήτηση γύρω από το παραμύθι τελείωσε, ξεκίνησε η κατασκευή μιας αφίσα με σκοπό να διακοσμήσει την τάξη μας και να μας θυμίζει πως η πολυχρωμία και η διαφορετικότητα δεν είναι ποτέ βαρετή. Αφού χωριστήκαμε σε ζευγάρια, η κάθε ομάδα ζωγράφισε με τέμπερα τον δικό της ξεχωριστό άνθρωπο. Στη συνέχεια του σχεδιάσαμε πρόσωπο και τέλος όλοι μαζί πλέον γράψαμε πάνω στην αφίσα το συμπέρασμα που προκύπτει και πράγματι ισχύει και στην δικιά μας ζωή. Πως «Ο κόσμος μας θα ήταν άχρωμος αν ήμασταν όλοι ίδιοι. Η διαφορετικότητα του καθενός, κάνει τον κόσμο μας πολύχρωμο και μοναδικό»!

Χοροθεατρική παράσταση: «Παράλληλες Κίτρινες Γραμμές»

Επίσκεψη εντός σχολικής τάξης χοροθεατρικής παράστασης με θέμα : σεβασμό και αποδοχή της διαφορετικότητας. Όλοι είμαστε διαφορετικοί μεταξύ μας αλλά έχουμε τις ίδιες ανάγκες!

Αναστοχασμός : Εκπαιδευτική εκδρομή στο 2^ο Ειδικό Νηπιαγωγείο Χανίων:

«Ανθίζουμε όλοι Μαζί»

Προς ολοκλήρωση του σχεδίου δράσης επιλέξαμε την επίσκεψη στο 2^ο Ειδικό Νηπιαγωγείο Χανίων που εδρεύει στις Στέρνες, φιλοξενεί 8 παιδιά, διαθέτει εξαίρετο διδακτικό προσωπικό και καινούργιες κτιριακές υποδομές. Κατόπιν συνεννόησης με την Προϊσταμένη του Νηπιαγωγείου επιλέχθηκαν δράσεις με γνώμονα τα ενδιαφέροντα και τις ανάγκες όλων των παιδιών (τυπικής ανάπτυξης και μη), που προάγουν την συμπερίληψη, την ενταξιακή εκπαίδευση, την  καλλιέργεια ενσυναίσθησης και ανάπτυξης των δεξιοτήτων συνεργασίας και συν-δημιουργίας.

^1η δράση: Γλαστράκια/ « Ανθίζουμε Μαζί»

Πριν την επίσκεψη μας συζητήσαμε στην ολομέλεια και αποφασίσαμε να προσφέρουμε και ένα δώρο στα παιδιά του 2^ου Ειδικού Νηπιαγωγείου. Καταλήξαμε, με αφορμή τον ερχομό της Άνοιξης να  φυτέψουμε γλαστράκια με διάφορους σπόρους μυρωδικών. Η δράση πραγματοποιήθηκε στη ολομέλεια της τάξης με το κάθε παιδί να βάζει το δικό του λιθαράκι, το δικό του σποράκι για να ανθίσει η ΑΓΑΠΗ!!!

• Τί χρειάζεται ένα φυτό για να μεγαλώσει;

1. Νερό
2. Χώμα
3. Φως
4. Φροντίδα/Αγάπη

^2η δράση: «Το δέντρο της Φιλίας»

Το κάθε παιδί χρησιμοποιώντας το δαχτυλάκι του τύπωσε το δικό του μοναδικό αποτύπωμα συνθέτοντας τα φύλλα ενός «γυμνού» δέντρου, του δέντρου της Φιλίας.  Το Δέντρο μας από την εποχή του Χειμώνα «ζωντάνεψε» με τα χρωματιστά αποτυπώματα των παιδιών, μεταβαίνοντας στην εποχή της Άνοιξης. Τα Δέντρα της Φιλίας είναι δύο (2), ένα για κάθε Σχολείο, τα οποία στολίζουν το Νηπιαγωγείο μας και λειτουργούν ως σημείο αναφοράς της συμπόρευσης μας.

3η Δράση: Τραγούδι στην νοηματική γλώσσα «Εγώ & Εσύ ΜΑΖΙ»

Με την κυρία Δήμητρα ως ενορχηστρωτή, τραγουδήσαμε το εν λόγω τραγούδι δείχνοντας στην νοηματική γλώσσα την σημασία των λέξεων, αναγνωρίζοντας με αυτό τον ευχάριστο τρόπο την σπουδαιότητα και το μεγαλείο της λέξεως ΜΑΖΙ.

^4η δράση: Ελεύθερο & Δομημένο Διάλειμμα στην Αυλή

Αξιοποιήθηκε στο έπακρο η πλήρως εξοπλισμένη αυλή του Νηπιαγωγείου με τα παιδιά να συνεργάζονται και να παίζουν ομαδικά παιχνίδια (π.χ.: ποδόσφαιρο, μπάσκετ, κυνηγητό), καθώς και να μοιράζονται εκ περιτροπής διάφορα ατομικά παιχνίδια (π.χ.: πατίνι, ποδήλατο).

Τέλος