«ΑΓΡΙΑ ΠΑΝΙΔΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ – ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙΔΗ»

4/Θ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΓΙΟΥ ΣΥΛΛΑ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ
Τάξεις Γ’, Δ’ & ΣΤ’

Σχολικό έτος 2005-06

Η παρακάτω εργασία πραγματοποιήθηκε απο την Περιβαλλοντική Ομάδα του Δημοτικού Σχολείου του Αγίου Σύλλα Ηρακλείου Κρήτης, στο πλαίσιο των περιβαλλοντικών προγραμμάτων του Πανεπιστημίου Αιγαίου.

Εμψυχωτές δάκαλοι: Τσικαλάκης Γιάννης και Εζανίδου Παναγιώτα.

Τα κείμενα και οι εικόνες παρουσιάζονται όπως παρουσιάστηκαν στην εκδήλωση προβολής του Προγράμματος τον Ιούνιο του 2006 στην αυλή του Σχολείου μας.

Τα ζώα αυτοσυστήνονται

ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΑ ΑΓΡΙΑ ΖΩΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

Ο άρκαλος ή ασβός
– Η ζουρίδα ή κουνάβι
– Το καλογυναικάρι ή νυφίτσα
– Ο λαγός
– Ο σκαντζόχοιρος
– Ο αρουραίος
– Ο ποντικός

* Θεωρούμε σκόπιμο εδώ να διευκρινίσουμε ότι τα στοιχεία που παρατίθενται σ αυτή την εργασία είναι αποτέλεσμα βιβλιογραφικής επισκόπησης και οι χαρακτηρισμοί κινδυνεύοντα, σπάνια, απειλούμενα κ.ά. είναι σύμφωνα με τις κατηγορίες του Κόκκινου Βιβλίου Απειλούμενων Σπονδυλοζώων της Ελλάδας (Red Data Book, RDB Καρανδεινός 1992 και του IUCN Red List Categories 1996).

Είμαι ο άρκαλος ή ασβός

Ζω στην Κρήτη τώρα και 2000 χρόνια. Φτιάχνω τη φωλιά μου σε τρύπες και σε κουφάλες δέντρων. Το βάρος μου φτάνει τα 20 κιλά και το μήκος του σώματος μου ξεπερνά το ένα μέτρο. Είμαι ζώο νυχτόβιο. Τρώγω τα πάντα, μικρούς λαγούς, ποντικούς, μικρά πουλιά, σκουλήκια, φρούτα, λαχανικά, βελανίδια, ρίζες κ.ά. Όλη τη μέρα την περνάω στη φωλιά μου και μόνο σαν νυχτώσει βγαίνω για την αναζήτηση της τροφής μου. Γεννάω το Φεβρουάριο 3 -5 μικρά που ενηλικιώνονται μετά από 2 χρόνια. Είμαι χαρακτηρισμένο σπάνιο είδος και γι’ αυτό ζητώ την προστασία σας.

Είμαι η ζουρίδα ή κουνάβι

Είμαι ωραίο και ευκίνητο ζώο. Έχω μήκος 55 εκατοστά και η ουρά μου φτάνει τα 30 εκ. Το χρώμα μου είναι σκούρο καφέ και διαθέτω τέσσερις σειρές μουστάκια. Φωλιάζω σε κουφάλες δέντρων, σε τρύπες και σε εγκαταλελειμμένες φωλιές αρπακτικών πουλιών. Τρέφομαι με μικρά ζώα και πουλιά ακόμα και κότες που βρίσκω στα κοτέτσια. Μάλλον σ αυτό οφείλεται το άγριο κυνήγι που μου κάνουν οι άνθρωποι. Με κυνηγούν ακόμη και για την ωραιότατη γούνα μου. Την μέρα κρύβομαι καλά, τη νύχτα βγαίνω για κυνήγι. Γεννάω στις αρχές του Απρίλη 3 -4 μικρά. Δεν έχω ακόμα χαρακτηριστεί σπάνιο ή απειλούμενο είδος, αλλά αυτό μάλλον που δε θα κρατήσει για πολύ.

Είμαι το καλογυναικάρι ή νυφίτσα

Ανήκω στην οικογένεια Μουστελίδες, στην τάξη των σαρκοφάγων. Είμαι το μικρότερο από όλα τα σαρκοφάγα ζώα που ζουν στην Κρήτη. Τη μέρα κρύβομαι στη φωλιά μου και τη νύχτα αναπτύσσω μεγάλη δραστηριότητα. Κυνηγώ ποντίκια, αρουραίους, μικρά πουλιά, αυγά, σκαθάρια, έντομα κ.ά. Μου αρέσει πολύ το αίμα των θηραμάτων μου. Γεννάω δύο φορές το χρόνο από 4 έως 8 μικρά. Είμαι βλαβερή για τον άνθρωπο γιατί προξενώ αρκετές ζημιές στα πουλερικά του. Μπαίνω ακόμα και στα σπίτια όπου καταστρέφω ρούχα γι΄ αυτό και κυνηγιέμαι πολύ. Προς το παρόν δεν κινδυνεύω με εξαφάνιση αυτό όμως δεν λέει τίποτα για το μέλλον.

Είμαι ο λαγός

Η οικογένεια μου περιλαμβάνει τουλάχιστον 30 είδη. Ζω σε όλη την Ελλάδα και φυσικά και στην Κρήτη. Το βάρος μου φτάνει τα 4 κιλά. Τα αυτιά μου όπως είδατε είναι μακριά για να ακούω τους εχθρούς μου και να το βάζω στα πόδια όπως όπως. Το μεγάλο μου όπλο όμως είναι η ταχύτητα. Εξ αιτίας αυτής της ικανότητας μου έχω κερδίσει αμέτρητα χρυσά μετάλλια. Μόνο μια φορά έχασα από την χελώνα, όπως θα ξέρετε, αλλά γι΄αυτό φταίει το ξυπνητήρι που μου χάλασε. Τέλος πάντων… Το χρώμα μου προσαρμόζεται στα χρώματα του περιβάλλοντος που ζω. Οι νοικοκυρές φτιάχνουν ωραιότατα στιφάδα από το κρέας μου και μάλλον γι΄αυτό δικαιολογείται το ανελέητο κυνηγητό των ανθρώπων. Πρώτος ξάδερφος μου είναι το κουνέλι. Αναζητάω την τροφή μου το σούρουπο και όλη τη νύχτα. Μου αρέσουν πολύ τα καρώτα αλλά τρώγω από όλα τα χορταρικά και τα λαχανικά. Ζω, αν όλα πάνε καλά, 8 -10 χρόνια. Γεννάω 3-4 φορές το χρόνο από 3-4 πανέμορφα μικρά. Προς το παρόν δεν συμπεριλαμβάνομαι στη λίστα των απειλούμενων ειδών, ουφ, ευτυχώς!

Είμαι ο σκαντζόχοιρος

Στην καθαρεύουσα ονομάζομαι ακανθόχοιρος. Πήρα αυτή την ονομασία από τα αγκάθια που είναι καλυμμένα σχεδόν ολόκληρο το σώμα μου. Είμαι ζώο αγαθό και δειλό. Έχω ισχυρή όσφρηση και καλή όραση. Τρώγω, σκαθάρια, έντομα, σκουλήκια, βατράχους, μικρά πουλιά φίδια, σαύρες, φρούτα και λαχανικά. Το μήκος του σώματος μου φτάνει 25-30 εκατοστά. Γεννάω το καλοκαίρι 3-7 μικρά, γυμνά, γιατί τα αγκάθια εμφανίζονται πολύ αργότερα. Η φωλιά μου έχει πάντα δύο εξόδους και την στρώνω πάντα με ξερά φύλλα και φρύγανα. Το χειμώνα πέφτω σε χειμερία νάρκη Είμαι σπάνιο είδος δεν κινδυνεύω όμως ακόμη με εξαφάνιση.

Είμαι ο αρουραίος

Μοιάζω με τον ποντικό αλλά έχω μεγαλύτερο μέγεθος. Έχω κυλινδρικό σώμα, κοντό και χοντρό ρύγχος, μικρά αφτιά και μακριά ουρά, η οποία καλύπτεται από μικρές και αραιές τρίχες. Φωλιάζω σε τρύπες, που σκάβω, μαζί με άλλους και ζούμε όλοι μαζί κατά ομάδες. Αναπαράγομαι πολύ γρήγορα. Συγκεκριμένα γεννάω κάθε μήνα από 4-10 μικρά. Τρώγω τα πάντα και μου αρέσει να καταστρέφω τις καλλιέργειες. Θεωρούμαι επιβλαβές ζώο για τον άνθρωπο και αποτελώ φορέα πολλών ασθενειών. Γι’ αυτό καταπολεμούμαι από τον άνθρωπο με πολλά μέσα, όπως παγίδες, δηλητηριασμένα δολώματα κ.λπ. Φοβάμαι πολύ τις γάτες. Δεν απειλούμαι με εξαφάνιση.

Είμαι ο ποντικός

Μοιάζω με τον αρουραίο, αφού είμαστε ξαδέλφια, όμως είμαι κατά πολύ πιο μικρόσωμος. Ζω συνήθως στα σπίτια γιατί μου αρέσει η παρέα των ανθρώπων, αλλά και όπου έχει άφθονη τροφή, κυρίως δημητριακά. Είμαι το πιο μικρό τρωκτικό και αναπαράγομαι πολύ γρήγορα. Γεννάω κάθε 3 ή 4 βδομάδες από 5 έως 12 μικρά. Φτιάχνω τη φωλιά μου σε τρύπες, όπου συσσωρεύω πολλά τρόφιμα. Έχω πάρα πολλούς εχθρούς. Όλα τα αρπακτικά θηλαστικά, τα αρπακτικά πουλιά αλλά κυρίως τον άνθρωπο. Δεν κινδυνεύω με εξαφάνιση.