ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ

  • 1909 Γέννηση του ποιητή (πρωτομαγιά – σημαντική ημέρα για τους αγώνες της εργατικής τάξης) στη Μονεμβασιά. Ο πατέρας του Ελευθέριος ήταν μεγαλοκτηματίας, η μητέρα του Ελευθερία ήταν από αρχοντική οικογένεια του Γυθείου. Έχουν ήδη τρία παιδιά , τον Δημήτρη, τη Νίνα και τη Λούλα.κκκ
  • 1921 Πεθαίνει ο αδερφός του από φυματίωση και μετά τρεις μήνες η μητέρα του από την ίδια αρρώστια.
  • 1924 Δημοσιεύονται ποιήματά του στη «Διάπλαση των Παίδων».
  • 1925 Η οικογένειά του καταστρέφεται οικονομικά από το χαρτοπαικτικό πάθος του πατέρα του ο ίδιος με την αδερφή του Λούλα έρχεται στην Αθήνα.
  • 1926 Ο Γιάννης Ρίτσος προσβάλλεται από φυματίωση, ενώ ο πατέρας του έχει χρεοκοπήσει οικονομικά και ψυχικά ασθενής κλείνεται στο ψυχιατρείο του Δαφνίου, «Ό,τι αγάπησα μου το πήρε ο θάνατος και η τρέλα». Εγγράφεται στη νομική σχολή, αλλά δεν φοιτά.
  • 1927-29 Εισάγεται στο νοσοκομείο «Σωτηρία», όπου νοσηλεύεται για τρία χρόνια. Εκεί γνωρίζεται της εποχής καθώς και με τη Μαρία Πολυδούρη.
  • 1931-34 Επιστρέφει στην Αθήνα και συνδέεται με τους «Πρωτοπόρους» και την «Εργατική Λέσχη».
    Για βιοποριστικούς λόγους στρέφεται στο εμπορικό θέατρο και συμμετέχει σε παραστάσεις ως ηθοποιός, χορευτής και σκηνοθέτης.
    Εκδίδεται το πρώτο βιβλίο ποιημάτων του με τον τίτλο «Τρακτέρ».
  • 1935 Κυκλοφορεί το δεύτερο βιβλίο του «Πυραμίδες».
  • 1936 Γράφει και εκδίδει τον «Επιτάφιο» συγκλονισμένος από τα θύματα της μεγάλης καπνεργατικής απεργίας του Μαΐου στη Θεσσαλονίκη.

  • 1937-38 Εισάγεται στο Δαφνί και η Λούλα, ενώ ο ίδιος νοσηλεύεται για λίγο στο σανατόριο της Πάρνηθας. Γίνεται μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών.
    Κυκλοφορεί το «Τραγούδι της Αδελφής μου».
    • κυκλοφορεί η «Εαρινή Συμφωνία». Πεθαίνει ο πατέρας του. Προσλαμβάνεται στο Βασιλικό (αργότερα Εθνικό) Θέατρο.

    Βγαίνει από το ψυχιατρείο η Λούλα. Μετακινείται στη Λυρική Σκηνή, όπου εργάζεται ως χορευτής.

  • 1941- 42 Κατοχή, η υγεία του επιδεινώνεται. Προσφέρει τις υπηρεσίες του στον αντιστασιακό αγώνα «Το φεγγάρι είναι το κράνος του γερμανού φαντάρου. Αμπαρώσου καλά…»
    Επιστρέφει στην Αθήνα, όπου συνεργάζεται με το περιοδικό «Ελεύθερα Γράμματα» και εκδίδει την ποιητική σύνθεση « ο σύντροφός μας ο Νίκος Ζαχαριάδης».
  • 1948-52 Εξορίζεται στη Λήμνο, στη Μακρόνησο, στον Αϊ-Στράτη, στην Ικαρία. «Ποιός να το πει πως βρίσκονται οι μισοί κάτου απ’ το χώμα/ κ’οι άλλοι μισοί στα σίδερα;»(Ρωμιοσύνη) .Απολύεται μετά από διαμαρτυρίες διανοουμένων του εξωτερικού Άραγκον, Νερούδα, Πικάσο κ.α.).
  • 1953 Παντρεύεται την γιατρό Γαρυφαλιά Γεωργιάδου
  • 1955 Γεννιέται η μονάκριβη κόρη του Ελευθερία. «Κοριτσάκι προχθές γεννήθηκες εσύ, χτες η μητέρα σου κι εγώ…»
  • 1955-56 Ο Γιάννης Ρίτσος τιμάται με το Α κρατικό βραβείο ποίησης για τη συλλογή του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» η οποία μεταφράστηκε σε 20 γλώσσες.
  • 1960 Εκδίδεται σε δίσκο ο «Επιτάφιος» μελοποιημένος από το Μίκη Θεοδωράκη.
  • 1962 Ταξιδεύει ξανά στη Ρουμανία όπου γνωρίζει τον Ναζίμ Χικμέτ.
  • 1966 Ταξιδεύει στην Κούβα.
    Κυκλοφορεί σε δίσκο η «Ρωμιοσύνη» μελοποιημένη από το Θεοδωράκη.
  • 1967 Απριλιανή δικτατορία. Ο Γ.Ρίτσος εξορίζεται στη Γυάρο, Λέρο και Σάμο(κατ’οίκον περιορισμός) ως το 1970.

  • 1968 Στέλνει κρυφά στη Γαλλία το «Πέτρες, Επαναλήψεις, Κιγκλίδωμα» και τα «Δεκαοχτώ Λιανοτράγουδα της Πικρής Πατρίδας», που τα μελοποιεί ο Θεοδωράκης .
  • 1970 Γνωρίζει διεθνείς τιμές και διακρίσεις.Δέχεται βραβεία και διακρίσεις από Βέλγιο, Βουλγαρία, Μ.Βρετανία, Γαλλία . Καθώς επίσης γίνεται απίτιμο μέλος σε πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού.
  • 1990 Πεθαίνει στην Αθήνα και ενταφιάζεται στη Μονεμβασιά.

      • Μελοποιημένα ποιήματα του Γιάννη Ρίτσου:

      Επιτάφιος

      Ρωμιοσύνη

      18 Λιανοτράγουδα της Πικρής Πατρίδας

      ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ (Γιάννης Ρίτσος)


      Άσπρα σπίτια, κάτασπρα,
      τα βερικοκιά τα κεραμίδια,
      γαλανά παραθυρόφυλλα,
      τ’ άλογα τα κανελιά μες στον αυλόγυρο,
      τ’ άσπρα μες στο πράσινο,
      τα μπαλκόνια μάλαμα και θάλασσα.


      Τα μουλάρια στον ανήφορο της πέτρας,
      και τα γαϊδουράκια μες στ’ αγκάθια,
      ψάθες και μαχαίρια και καλάθια μες στ’ αμπέλια
      γέλια

      Δάχτυλα και γόνατα,
      στήθια και σαγόνια
      μες στο μούστο ματωμένα,
      κόκκινες φωτιές κι ιδρώτας,
      στις κατηφοριές
      το χρυσό κακάρισμα της κότας.

      Κι όπως γαλανίζει το βραδάκι,
      το μαβί, το βιολετί,
      να κι η Παναγιά στη δημοσιά,
      πλάι στα κάρα, στα κουδούνια, στα σταμνιά
      και στα κλαδωτά μαντίλια,
      να τη η Παναγιά
      να κρατάει στην ασημένια της ποδιά
      πέντε οκάδες κόκκινα σταφύλια.

      ΑBOUT WHAT DO YOU SCREAM FOR?

      Εδώ και αρκετή ώρα προσπαθούσα να βρώ μία ιδέα για την επόμενη ανάρτηση στο blog μας. Παίρνω τηλέφωνα άλλους δασκάλους, κοιτάζω τις εργασίες των παιδιών αλλά … τίποτα.

      Είπα λοιπόν στον εαυτό μου «Βάλε λίγο μουσική, να χαλαρώσεις , ίσως έρθει η έμπνευση». Τυχαία διαλέγω στην Λιστα Αναπαραγωγής τον Tom Waits και το κομμάτι “Martha”. Εεε μετά … ακολούθησε μια σειρά συλλογισμών…(όχι τίποτα σπουδαίο, παρόλαυτά ενθουσιάστηκα!!!)

      Χμμ… Tom Waits… those were the days of roses, poetry and proses…Roses…αnd Martha all I had was you and all you had was me… Τι όμορφα…There was no tomorrows, we’d packed away our sorrows … Ίσως να το έπαιρνα μαζί μου το cd αύριο …
      Ίσως να βρω έναν πιο χαρούμενο σκοπό γιατί αλλιώς θα αρχίσουν τα παράπονά…
      Tom Waits…
      ”Down by law”…
      WE ALL SCREAM FOR ICE CREAM!!! Αυτό είναι το βρήκα!!!

      και το ερώτημα είναι: About what do u scream for?

      Από αύριο ξεκινάμε να μαζεύουμε φωνές!!! Μαθητών, δασκάλων, μαμάδων, μπαμπάδων, φίλων, σκύλων, κουρασμένων, χαρούμενων, μικρών, μεγάλων, παράξενων, βαρετών και πολλών πολλών άλλων…

      Άντε … και καλή μας τύχη …

      ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ, ΜΟΝΟ ΜΙΑ,…Η ΟΝΕΙΡΕΜΕΝΗ ΦΡΟΥΤΟΠΙΑ

      Η Φρουτοπία είναι μια μακρινή χώρα που συνορεύει στα δυτικά με το Αβγατηγανιστάν, στα ανατολικά με το Πιπερού και στα βορειοδυτικά με τη Χώρα του Χασμουριτού.
      Η ιστορία της Φρουτοπίας είναι γεμάτη με πράξεις αφάνταστου ηρωισμού και κατάπτυστης προδοσίας, με υπέροχες θυσίες και ασίγαστα μίση, τολμηρές προσδοκίες και αποτρόπαιες δολοπλοκίες.

      Η ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ ΕΝΟΣ ΜΑΝΑΒΗ
      Τα παλιά τα χρόνια, τα φρούτα και τα λαχανικά της Φρουτοπίας ήταν υπόδουλα στους μανάβηδες. Όλα, όμως, άλλαξαν ριζικά, με την ξαφνική και ανεξήγητη εξαφάνιση του Μανόλη του μανάβη. Οι υπόλοιποι μανάβηδες φοβήθηκαν ότι τους περιμένει η ίδια τύχη και εγκατέλειψαν τη χώρα. Μέσα στον πανικό τους ακολούθησαν και όλοι οι υπόλοιποι.

      Τα φρούτα επωφελήθηκαν από την ευκαιρία, κήρυξαν την ανεξαρτησία τους, ψήφισαν τον Αιμίλιο το μήλο για αρχηγό τους, οργάνωσαν στρατό με επικεφαλής τον Φώντα το σκληρό καρύδι και ορκίστηκαν να μην αφήσουν ποτέ πια μανάβη να πατήσει στη Φρουτοπία.

      ΕΘΝΙΚΟΣ ΥΜΝΟΣ ΤΗΣ ΦΡΟΥΤΟΠΙΑΣ
      Είναι μια πόλη μακρινή
      Μια πολιτεία φανταστική
      Όπου ζουν μόνο φρούτα και λαχανικά
      Δίχως ανθρώπους, μόνο αυτά
      Είναι μία, μόνο μία, η ονειρεμένη Φρουτοπία
      Είναι μία, μόνο μία, δεν υπάρχει άλλη καμμία
      Εκεί τα βλήτα δεν είναι κουτά
      Και τα παντζάρια δεν είναι δειλά
      Κάθε κρεμμύδι μοσχοβολά
      Τα κολοκύθια είναι δυνατά
      Είναι μία, μόνο μία, η ονειρεμένη Φρουτοπία
      Είναι μία, μόνο μία, δεν υπάρχει άλλη καμμία
      Ζουν απʼ το βράδυ ως το πρωί
      Δίχως του μανάβη τη φωνή
      Κι όσο τα χρόνια θα περνούν
      Δεν πρόκειται ποτέ να μαραθούν
      Είναι μία, μόνο μία, η ονειρεμένη Φρουτοπία
      Είναι μία, μόνο μία, δεν υπάρχει άλλη καμμία
      Για να δείς επεισόδια της σειράς Φρουτοπία μπρορείς απλά να κάνεις κλίκ εδώ

      ΕΙΡΗΝΗ (απόσπασμα) Γιάννης Ρίτσος

      Ο πατέρας που γυρνάει τ’ απόβραδο μ’ ένα φαρδύ χαμόγελο στα μάτια peace
      μ’ ένα ζεμπίλι στα χέρια του γεμάτο φρούτα
      κ’ οι σταγόνες του ιδρώτα στο μέτωπό του frieden
      είναι όπως οι σταγόνες του σταμνιού που παγώνει το νερό στο παράθυρο,
      είναι η ειρήνη.
      平和
      Οταν οι ουλές απ’ τις λαβωματιές κλείνουν στο πρόσωπο του κόσμου barış
      και μες στους λάκκους πούσκαψαν οι οβίδες φυτεύουμε δέντρα
      και στις καρδιές πούκαψε η πυρκαϊά δένει τα πρώτα της მშვიდობა
      μπουμπούκια η ελπίδακ’ οι νεκροί μπορούν να γείρουν στο πλευρό τους και
      να κοιμηθούν δίχως παράπονο pace 和平 paz
      ξέροντας πως δεν πήγε το αίμα τους του κάκου, paix
      είναι η ειρήνη. mier
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
      …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

      Απόσπασμα από το ποίημα του Γιάννη Ρίτσου “Ειρήνη” μεταφρασμένο στα Τουρκικά