Πρόσφατα σχόλια

visitors – επισκέπτες

Flag Counter

Δε θα με τρελάνουν (διήγημα του Β. Γεργατσούλη)

20 Απριλίου 2024 από και με ετικέτα , , ,

f81

Δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό λογοτεχνικό περιοδικό Fractal το διήγημά μου “Δε θα με τρελάνουν” (τεύχος 168, στις 16.04.2024). Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του περιοδικού. Διαβάστε το στον σύνδεσμο που ακολουθεί: Δε θα με τρελάνουν

ΔΕ ΘΑ ΜΕ ΤΡΕΛΑΝΟΥΝ (διήγημα του Βασίλη Γεργατσούλη)

Λοιπόν. Μιας και γνωριστήκαμε μέσα στις σελίδες αυτού του βιβλίου και δεθήκαμε με μια σχέση εμπιστοσύνης και εχεμύθειας, θα σας παρουσιάσω μια σκοτεινή πτυχή της καθημερινότητάς μου και θα σας εκμυστηρευτώ, πως εγώ είμαι πολύ –μα πάρα πολύ, λέω– ακατάστατος. Εξαιτίας αυτού του ελαττώματός μου αποφεύγω συστηματικά να καλώ φίλους και φίλες στο σπίτι μου. Δε θέλω να βλέπουν την αταξία μέσα στην οποία ζω και να με κουβεντιάζουν αρνητικά. Το σπίτι μου είναι συνήθως βομβαρδισμένο με ρούχα, πιτζάμες, παπούτσια και παντόφλες, εσώρουχα και φορεμένες κάλτσες, ορθάνοιχτα βιβλία και τσαλακωμένα χαρτιά, σκορπισμένα εδώ κι εκεί. Τα άπλυτα πιάτα σχηματίζουν έναν ψηλό τύμβο μέσα στον νεροχύτη και πάνω στον πάγκο της κουζίνας μου.

Όμως ξυπνώντας κάποια πρωινά, απρόσμενα τα βρίσκω όλα συγυρισμένα, τις μπλούζες μου όμορφα διπλωμένες στο ράφι και στοιχισμένες σχεδόν με χάρακα, τα παντελόνια μου σιδερωμένα και κρεμασμένα στην ντουλάπα με τάξη, τα παπούτσια μου στην παπουτσοθήκη, ξεσκονισμένα, βερνικωμένα, γυαλισμένα και ταιριασμένα ανά ζεύγη, τα άπλυτα ρούχα μαζεμένα στο ψάθινο καλάθι του μπάνιου, τα πιάτα πλυμένα, τον νεροχύτη στεγνό και καθαρό και τα βιβλία μου βαλμένα με τάξη στα ράφια της βιβλιοθήκης.

-Θαύμα! αναφωνώ.

Όμως δεν κρατάει για πολύ καιρό αυτό το θαύμα, γιατί τις αμέσως επόμενες ημέρες αρχίζω να βομβαρδίζω εκ νέου τον χώρο μου, ώσπου ξαναφέρνω το σπίτι μου στην πρότερη προβληματική κατάσταση που σας περιέγραψα παραπάνω.

Παλιά συγύριζε και καθάριζε το σπίτι μας η γυναίκα μου. Από τότε που χώρισα και επέστρεψα στο πατρικό μου, υποψιάζομαι πως αυτές τις εργασίες τις έχει αναλάβει η μάνα μου. Όμως, όταν τη ρωτώ, εκείνη αρνείται πεισματικά ότι έχει οποιαδήποτε ανάμειξη. Ισχυρίζεται πως εγώ υπνοβατώ τα βράδια, σηκώνομαι, άφεγγα ακόμα, απ’ το κρεβάτι μου και συγυρίζω εδώ μέσα, άσχετα αν μετά δε θυμάμαι τίποτα απ’ όλα αυτά. Λέει πως, αν και διαλέγω συχνά την ακαταστασία, κατά βάθος αγαπώ την τάξη και πως είμαι άριστος νοικοκύρης –εκείνη, λέει, μου κληροδότησε την αρετή της νοικοκυροσύνης. Εγώ, γελώντας, της ζητώ να κόψει τις πλάκες και να πάψει να παριστάνει την ανήξερη, γιατί δεν έχω καμιά αμφιβολία για την εμπλοκή της σ’ όλα αυτά.

Όμως το πρωί που ξυπνώ, θυμάμαι πως η μητέρα μου έχει πεθάνει και πως τη θάψαμε πριν από έξι χρόνια. Εξάλλου, έχω φυλαγμένο μέσα στο συρτάρι του κομοδίνου μου το πιστοποιητικό θανάτου της και επιπλέον την επισκέπτομαι κάποιες φορές στο νεκροταφείο, ανάβω το καντήλι στον τάφο της και της φέρνω λουλούδια, γιατί όσο ζούσε αγαπούσε πολύ τα άνθη. Απ’ τη μέρα που «έφυγε», εγώ μένω τελείως μόνος εδώ. Αυτό το γεγονός περιπλέκει ακόμα περισσότερο το μυστήριο και δεν ξέρω πια τι να υποθέσω για την ταυτότητα του μυστηριώδους καθαριστή.

Αποφάσισα λοιπόν κάποιο βράδυ, την ώρα που κοιμάμαι να μείνω ξύπνιος. Θα μου πείτε, γίνεται αυτό; Νομίζω πως ναι, μα δεν έχω καταφέρει ακόμα να βρω τρόπο να το πετύχω. Θα μείνω λοιπόν ξύπνιος, θα κρυφτώ πίσω απ’ την κουρτίνα του δωματίου μου –ασχέτως αν το σώμα μου βρίσκεται ξαπλωμένο στο κρεβάτι–, θα παραφυλάξω και θα πιάσω στα πράσα τον/την ένοχο την ώρα που θα συγυρίζει το σπίτι.

Όποιος κι αν είναι, δε θα μου ξεφύγει. Δεν έχω πρόθεση να χαριστώ σε κανέναν, ούτε καν στον ίδιο μου τον εαυτό –αν, τελικά, λέει αλήθεια η μάνα μου και αποδειχτεί η δική μου εμπλοκή. Όχι, δε θα μείνω με σταυρωμένα τα χέρια. Δε θα τους αφήσω να με τρελάνουν!

Διήγημα: “Δε θα με τρελάνουν”

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

“ΣΚΙΑ” διήγημα του Βασίλη Γεργατσούλη

27 Μαρτίου 2024 από και με ετικέτα , , ,

Δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό λογοτεχνικό περιοδικό Fractal το διήγημά μου “Σκιά”. Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του περιοδικού. Διαβάστε το στον σύνδεσμο που ακολουθεί:

Διήγημα: “Σκιά”

Σκιά

 

Η σκιά μου είναι πολύ επικίνδυνη. Πάει καιρός που την έχω υποπτευθεί. Τελευταία όμως σιγουρεύτηκα πως εξυφαίνει πίσω απ’ την πλάτη μου ένα σωρό πονηριές και πλεκτάνες. Κάθε βράδυ που πάω στο κρεβάτι μου για να κοιμηθώ, έρχεται και ξαπλώνει ήσυχα-ήσυχα δίπλα μου. Παριστάνει πως είναι αθώα. Μα εμένα δεν μπορεί να με ξεγελάσει. Ξέρω πως καραδοκεί και πως σχεδιάζει να μου επιτεθεί όταν με βρει αδύναμο.

Απόψε αποφάσισα να κινηθώ πρώτος για να έχω εγώ το πλεονέκτημα του αιφνιδιασμού. Λέω από μέσα μου, «τώρα είναι η σωστή στιγμή», και σηκώνομαι βιαστικά απ’ το στρώμα μου. Πάραυτα σηκώνεται και εκείνη. Αν και τόση ώρα παρίστανε την κοιμισμένη, η ταχύτητα που αντέδρασε αποκαλύπτει πως βρισκόταν διαρκώς σε πλήρη ετοιμότητα και επαγρύπνηση. Λαμβάνοντας τις προφυλάξεις μου την ακολουθώ για να μάθω πού πηγαίνει. Λαμβάνοντας τις προφυλάξεις της με ακολουθεί για να μάθει πού πηγαίνω. Διασχίζω όλο το σπίτι περνώντας από δωμάτιο σε δωμάτιο. Η σκιά μου αντιγράφει τις κινήσεις μου. Κι εγώ αντιγράφω τις δικές της. Γλιστρά σαν κατάσκοπος από τοίχο σε τοίχο. Όταν μπαίνω στην κουζίνα, τη βρίσκω να στέκεται στον απέναντι τοίχο, σκοτεινή και απειλητική. Την κοιτάζω. Με κοιτάζει. Κοιταζόμαστε. Σηκώνω απότομα το δεξί μου χέρι και τη ραπίζω δυνατά στο αριστερό μάγουλο.

-Να, για να μάθεις! της φωνάζω.

Χωρίς να χάσει καθόλου χρόνο σηκώνει κι εκείνη το αριστερό της χέρι και με χαστουκίζει, το ίδιο δυνατά, στο δεξί μάγουλο.

Αφήνω ένα ουρλιαχτό γεμάτο τρόμο. Την ίδια στιγμή ουρλιάζει δυνατά και η σκιά μου. Ενώ ακούω καθαρά το δικό μου ουρλιαχτό, το δικό της δεν μπορώ να τ’ ακούσω. Όχι, δεν κουφάθηκα, αφού ακούω ευκρινώς τα τριζόνια που παίζουν τις μελωδικές ροκάνες τους έξω απ’ το παράθυρό μου μέσα στη νύχτα. Σκέφτομαι πως μάλλον τα σκιώδη φαντάσματα δε διαθέτουν φωνή και γι’ αυτό ουρλιάζουν άφωνα. Ίσως δε διαθέτουν καν λαρύγγι. Να λοιπόν γιατί δεν μπορώ να τ’ ακούσω. Ούτε σώμα διαθέτουν. Τίποτα δε διαθέτουν. Είναι ανύπαρκτα γι’ αυτό δεν μπορώ και να τα δω. Σκέτες σκιές είναι. Και δεν είναι διόλου φαντάσματα. Έτσι μου λέει η λογική, μα έλα που η καρδιά μου δεν παραδέχεται…

Εγώ, πάντα ασταθής και ονειροπόλος, αποκηρύσσω τη λογική και παρασύρομαι σαν ξερό φθινοπωρινό πλατανόφυλλο απ’ τους ορμητικούς χειμάρρους της καρδιάς. Ο γιατρός που με παρακολουθεί λέει πως πάσχω από sciophobia. Είναι ειδικός στις φοβίες και όλοι οι ασθενείς που τον επισκέπτονται λένε πως κάνει σωστές διαγνώσεις. Υποθέτω πως πράγματι πάσχω από sciophobia, αφού φοβάμαι τις σκιές. Τρέμω όταν τις βλέπω, έστω κι αν είναι βουβές, έστω κι αν είναι άσαρκες, έστω κι αν είναι αδειανά πουκάμισα.

Περισσότερο φοβάμαι τη δική μου σκιά, που είναι πιο ύπουλη απ’ όλες. Γι’ αυτό, αμέσως μετά απ’ την αποψινή τραυματική επαφή μου μαζί της, τρέχω πανικόβλητος στο κρεβάτι μου και χώνομαι κάτω απ’ το πυκνοϋφασμένο και σκουρόχρωμο σεντόνι μου. Εδώ κάτω δε φτάνει κανένα φως, εδώ κυριαρχεί η πηχτή νύχτα, εδώ καταργούνται όλες οι σκιές. Μένω ζαρωμένος και ακίνητος σ’ αυτή τη θέση. Ώρες μετά αποκοιμιέμαι εξαντλημένος.

Η σκιά μου δεν ξαναφάνηκε την υπόλοιπη νύχτα. Ίσως μπερδεύτηκε, έχασε τα ίχνη μου και δε βρίσκει τον δρόμο να έρθει στο κρεβάτι μου. Ίσως βολοδέρνει ακόμα μέσα στην κουζίνα και με ψάχνει κάτω απ’ το τραπέζι, ανάμεσα στις καρέκλες ή πίσω απ’ το ψυγείο. Μα εγώ είμαι προστατευμένος εδώ, χωμένος κάτω απ’ το σεντόνι μου και κοιμάμαι.

Στον ύπνο μου βογκάω γιατί πονώ το δεξί μου χέρι. Μα δεν πονώ καθόλου το αριστερό μου μάγουλο.

 

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

Απόκριες, μια συνόψιση του Βασίλης Γεργατσούλη

1 Μαρτίου 2024 από και με ετικέτα , ,

 

a

Μια συνόψιση που έκανα για τις Απόκριες δημοσιεύτηκε στο “Εκπαιδευτικό Βήμα”. Ευχαριστώ πολύ! Διαβάστε στον σύνδεσμο που ακολουθεί:

https://ekpaideutikovima.blogspot.com/…/blog-post.html…

Απόκριες (μια συνόψιση του Βασίλη Γεργατσούλη)

Η αποκριά διαρκεί τρεις βδομάδες. Ονομάζεται Τριώδιο, από τις «τρεις ωδές», τρεις ύμνους που λέμε στην εκκλησία. Ανάλογη σημασία με την ελληνική λέξη αποκριά έχει και η λατινική λέξη καρναβάλι (Carne=κρέας και Vale=περνάει, δηλ. αποχή από το κρέας).

Η πρώτη εβδομάδα της αποκριάς τελειώνει την Κυριακή του Ασώτου και λέγεται Προφωνή, γιατί παλιά προφωνούσαν, διαλαλούσαν ότι άρχιζαν οι Απόκριες. Λέγεται και «Απολυτή», επειδή πιστεύουν ότι οι ψυχές των πεθαμένων ελευθερώνονται και κυκλοφορούν στο πάνω κόσμο. Η δεύτερη λέγεται Κρεατινή, επειδή έτρωγαν κρέας και δε νήστευαν ούτε την Τετάρτη και Παρασκευή. Τη βδομάδα αυτή έτρωγαν και γλεντούσαν χωρίς θρησκευτικούς περιορισμούς. Η Πέμπτη της ονομάζεται Τσικνοπέμπτη («τσίκνα», μυρωδιά καμένου κρέατος). Η Κυριακή της Αποκριάς (απέχω από κρέας) ονόμασε όλη την περίοδο. Η τρίτη εβδομάδα λέγεται «Τυρινή» ή «Μακαρονού» ή «Τρανή Αποκριά», γιατί έτρωγαν γαλακτοκομικά προϊόντα ή χειροποίητα μακαρόνια, σαν ενδιάμεση κατάσταση μεταξύ κρεοφαγίας και νηστείας, για να προετοιμαστούν σταδιακά για τη νηστεία της Σαρακοστής. Τότε έπαιζαν το «χάσκα»: η μητέρα έπαιρνε ένα σφιχτοβρασμένο αβγό, το καθάριζε και το έδενε με νήμα και το στερέωνε στην άκρη ενός ξύλου. Μόλις τελείωνε το τραπέζι της Τυρινής, έπαιρνε το ξύλο με το αιωρούμενο αβγό και το περιέφερε ως εκκρεμές μπροστά στο στόμα όλων. Όποιος το έπιανε νικούσε. Εύχονταν, «με αβγό το κλείνω, με αβγό να το ανοίξω», ενν. το Πάσχα με τα κόκκινα αβγά. Την τυρινή εβδομάδα οι άνθρωποι δεν έπλεναν το κεφάλι τους για να μη γίνουν τα μαλλιά τους άσπρα σαν τυρί.

Καθαρά Δευτέρα:
Με την Καθαρά Δευτέρα αρχίζει η Σαρακοστή (λέγεται έτσι γιατί έχουμε 40 μέρες νηστείας). Τη μέρα αυτή πετάμε χαρταετούς. Η Καθαρά Δευτέρα σε πολλές περιοχές αποτελεί συνέχεια στο πνεύμα της Αποκριάς με έθιμα που αποσκοπούν στη γονιμότητα και στην ευετηρία (ευ+έτος= καλή χρονιά. Παλιά πρωτοχρονιά ήταν η 1 Μαρτίου). Σε πολλούς τόπους πραγματοποιούνται διάφορα δρώμενα. Στο δρώμενο του «Καλόγερου» στη Θράκη έχουμε συμβολικές αναπαραστάσεις θανάτου και ανάστασης (θάνατος της φύσης τον χειμώνα και ανάστασή της την άνοιξη) και τελετουργική άροση-όργωμα μπροστά στην εκκλησία με αλέτρι και σπορά, που μας μεταφέρει σε προδιονυσιακές τελετές (υνί, σύμβολο γονιμότητας της γης).

Νηστεία της Σαρακοστής
Η νηστεία της Σαρακοστής είναι αυστηρότατη. Γι’ αυτό έλεγαν και το δίστιχο: «Πέρασαν οι αποκριές με λύρες, με παιχνίδια, / και ήρθε η σαρακοστή μ’ ελιές και με κρομμύδια». Υπάρχει αποχή από ορισμένα είδη τροφών και ποτών, τροποποίηση των διατροφικών συνηθειών, όχι πλήρη ασιτία. Παλιά νήστευαν και οι έγκυες, οι άρρωστοι και τα παιδιά. Μόνο σε περίπτωση σοβαρής ασθένειας διέκοπταν τη νηστεία. Η νηστεία προετοιμάζει τους πιστούς για τη μεγάλη Εβδομάδα και την Ανάσταση. Η Σαρακοστή παριστάνεται ως γυναίκα ξερακιανή, αυστηρή, χωρίς στόμα, γιατί δεν πρέπει να τρώει, με επτά πόδια, όσες και οι εβδομάδες μέχρι το Πάσχα. Την έφτιαχναν από ζυμάρι ή πανί παραγεμισμένο με πούπουλα και την κρεμούσαν από το ταβάνι. Κάθε βδομάδα έκοβαν από ένα πόδι κι έτσι προχωρούσε ο χρόνος ως το Πάσχα.

Ψυχοσάββατα (λατρεία των νεκρών).
Είναι τα δύο Σάββατα πριν την Κυριακή της Απόκρεω και την Κυριακή της Τυρινής και το πρώτο Σάββατο μετά την Καθαρά Δευτέρα (των Αγ. Θεοδώρων). Συνηθιζόταν η μετάβαση στα νεκροταφεία. Τα ψυχοσάββατα μας πάνε πίσω στους αρχαίους Έλληνες, στους οποίους αυτή ήταν εποχή γιορτής για την αναμονή της άνοιξης. Η γιορτή περιελάμβανε τελετουργικά αφιερωμένα στην «νέα ζωή» (μπουμπούκιασµα δέντρων, λουλουδιών…) και στις ψυχές των νεκρών που πίστευαν ότι ανέβαιναν στον «πάνω κόσμο» την 1η Μαρτίου. Η χριστιανική εκκλησία προσπάθησε να υποβιβάσει τις παγανιστικές τελετές και να τις αντικαταστήσει µε χριστιανικές πρακτικές.

Γαϊτανάκι
Έθιμο που γινόταν σε πλατείες πόλεων και χωριών. Είναι ένας χορός. Οι χορευτές ντυμένοι µε παραδοσιακές στολές χορεύουν σε κύκλο κρατώντας πολύχρωμες κορδέλες που στερεώνονται στην κορυφή ενός μακριού κονταριού το οποίο βρίσκεται στην μέση του κύκλου. Καθώς χορεύουν οι κορδέλες τυλίγονται γύρω από το κοντάρι.

Μεταμφιέσεις, Καρναβάλι
Τις μέρες αυτές οι άνθρωποι γλεντούν και μασκαρεύονται. Το μασκάρεμα έχει τις ρίζες του στις «Διονυσιακές γιορτές» των αρχαίων Ελλήνων, όπου οι άνθρωποι τιμούσαν τον θεό του κρασιού με μεταμφιέσεις, χορούς και τραγούδια. Η Κυριακή της Τυρινής είναι η μέρα της Παρέλασης των Καρνάβαλων από μεταμφιεσμένους χορευτές και άρματα. Κάθε άρμα της παρέλασης είναι διαφορετικό και διακωμωδούν καταστάσεις και γεγονότα. Υπάρχει κατά τόπους ποικιλία μεταμφιέσεων (Κουδουνάτοι, Κουκούγεροι, Μπούλες, Γενίτσαροι, Γέροι), με αναπαραστάσεις γάμων, θανάτου και ανάστασης, παρωδίες δικαστηρίων, τιμωρίες και δίκες.

Άσεμνα και βωμολοχικά στοιχεία
Το καρναβάλι, οι ομάδες των μεταμφιεσμένων και οι διασκεδάσεις των ημερών της αποκριάς χαρακτηρίζονται από την έντονη χρήση άσεμνων τραγουδιών, αφηγήσεων και μιμικών πράξεων (βλ. έθιμο «πιπέρι», εικονική άροση…). Αυτά δεν σχετίζονται με τη σύγχρονη πορνολογία, αλλά τα χαρακτήριζε μια γονιμική διάσταση. Οι απόκριες, που γιορτάζονται τον τελευταίο μήνα του χειμώνα, αποτελούσαν για τους αρχαίους μια γιορτή για την αναγέννηση της φύσης και της ζωής, η οποία κατά τον χειμώνα λογίζεται νεκρή. Οι άνθρωποι, με άλλα λόγια, χαίρονται που τελειώνει ο χειμώνας και αναγεννιέται η φύση και προσπαθούν με μαγικές πράξεις να εκβιάσουν και να επιταχύνουν τον ερχομό της άνοιξης. Σύμβολα της αναγέννησης της φύσης είναι το υνί και ο σπόρος (γι’ αυτό σε πολλά δρώμενα εμφανίζεται η εικονική άροση και σπορά), τα θαλερά κλαδιά (κλαδιά με πράσινα φύλλα) και το ανδρικό γεννητικό όργανο (γι’ αυτό πραγματοποιούνταν πομπές φαλλοφόρων). Επομένως το άσεμνο στοιχείο της αποκριάς (ανέκδοτα, αφηγήσεις, τραγούδια, δρώμενα) είχε από παλιά (και διατηρεί σε μικρότερο βαθμό ως σήμερα) γονιμικό, αναγεννητικό συμβολισμό.

Κατηγορία ΘΡΗΣΚΕΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | 19 Σχόλια »

4 μικροδιηγήματα. Ονειρικά ταξίδια… με το GPS της καρδιάς

25 Ιανουαρίου 2024 από και με ετικέτα , , ,

Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του λογοτεχνικού ιστολογίου Fractal για τη δημοσίευση 4 διηγημάτων μου “Ονειρικά ταξίδια με το… GPS της καρδιάς” στο τεύχος 156 (23/01.2024). Διαβάστε τα στον σύνδεσμο που ακολουθεί:

4 μικροδιηγήματα. Ονειρικά ταξίδια… με το GPS της καρδιάς

Με το GPS της καρδιάς

 

Μπήκε στο αυτοκίνητό του, πληκτρολόγησε στο GPS τον τόπο που επιθυμούσε να μεταβεί, «οδός Ονείρων», και ακολούθησε τις οδηγίες. «Συνεχίστε ευθεία για οχτακόσια μέτρα, στρίψτε αριστερά, μετά από διακόσια τριάντα μέτρα στρίψτε δεξιά…, φτάσατε στον προορισμό σας». Μια επιγραφή στη γωνία, «οδός Ονείρων», επιβεβαίωνε πως το μηχάνημα τον είχε κατευθύνει σωστά.

Κοίταξε γύρω του. Ο δρόμος ήταν σκοτεινός, γεμάτος λακκούβες, πνιγμένος από πανύψηλες πολυκατοικίες, ούτε ένα δέντρο πουθενά, τα σκουπίδια ήταν σκορπισμένα έξω απ’ τους κάδους, πολλά αυτοκίνητα και μηχανάκια ήταν παρκαρισμένα πάνω στα στενά πεζοδρόμια με τις φθαρμένες πλάκες.

Ένιωσε πως το μέρος που είχε φτάσει δεν ήταν το σωστό. Θύμωσε με τον εαυτό του που εμπιστεύτηκε ένα άσχετο μηχάνημα.

Στάθμευσε στην άκρη του δρόμου το αυτοκίνητό του, πέταξε το GPS στα σκουπίδια κι έφυγε πεζός να βρει την αληθινή «οδό Ονείρων». Αυτή τη φορά θα ακολουθούσε το… GPS της καρδιάς του.

 

Το πηγάδι

 

Μια έναστρη νύχτα άνοιξε το καπάκι του πηγαδιού, έσκυψε και κοίταξε μέσα. Μαγεμένος είδε εκατοντάδες άστρα να λάμπουν στο ασάλευτο νερό.

Άπλωσε το χέρι να τ’ ακουμπήσει –πάντα ονειρευόταν να πιάσει ένα αστέρι–, μα ήταν πολύ βαθιά.

Έφερε τρία φορτηγά χώμα στα χείλη του πηγαδιού. Έβαλε με τον νου του πως επιχωματώνοντας το πηγάδι, θα ανέβαζε τη στάθμη του νερού, μαζί και τ’ άστρα. Τότε θα χαμήλωνε τα χέρια και θα τ’ ακουμπούσε.

Έριξε το χώμα. Τ’ άστρα έσβησαν τελείως στο πηγάδι.

Στο φως της νέας μέρας είδε τον πάτο του πηγαδιού στεγνό. Τότε θυμήθηκε που έλεγε ο παππούς του πως «τα στερεμένα πηγάδια δεν αντιφεγγίζουν άστρα»*.

 

* Η φράση είναι απ’ το μυθιστόρημα του Στρατή Χαβιαρά «Όταν τραγουδούσαν τα δέντρα», μετάφραση απ’ τα αγγλικά Παύλος Μάτεσις, εκδόσεις Καστανιώτης, Αθήνα 1999, σελ. 21.

 

Δίχως σώμα

 

Όταν με πήρε ο ύπνος κι αφού πέρασα στο στάδιο REM, άρχισα να ονειρεύομαι. Σηκώθηκα και απομακρύνθηκα αθόρυβα απ’ το κρεβάτι μου δίχως σώμα. Περπατούσα απαλά σαν γάτα δίχως τα πόδια μου, στιγμές στιγμές υψωνόμουν και πετούσα χαρούμενος πέρα δώθε σαν πουλάκι, μα δίχως φτερά. Έβλεπα ολοκάθαρα τα πάντα γύρω μου δίχως μάτια και χωρίς τα μυωπικά μου γυαλιά. Άκουγα γλυκές μελωδίες δίχως αφτιά. Οσφραινόμουν το μεθυστικό άρωμα των λουλουδιών δίχως μύτη. Γελούσα ξεκαρδιστικά δίχως πρόσωπο. Μιλούσα και τραγουδούσα δίχως στόμα.

Όταν τέλειωσε τ’ όνειρό μου, επέστρεψα στο κρεβάτι μου και μπήκα αθόρυβα στο σώμα μου, που το βρήκα να με περιμένει εκεί υπομονετικά σαν άβουλο.

Τελικά, για να ταξιδέψουμε στον κόσμο των ονείρων δε χρειαζόμαστε περιττά φορτία και βαριές αποσκευές, γι’ αυτό αφήνουμε πίσω το σώμα μας και όλα τα παρελκόμενα όργανά του.

 

Τεκμήρια

 

Το πρωί ξύπνησα με μια γεύση πικραμύγδαλου στο στόμα. Ήταν η γεύση του νυχτερινού ονείρου μου. Τα όνειρα έχουν γεύσεις ιδιαίτερες και έντονες. Έχουν και άρωμα ξεχωριστό. Όσο κι αν προσπάθησα, δεν κατάφερα να θυμηθώ τ’ όνειρό μου. Μόνο τη γεύση του είχα στην άκρη της γλώσσας μου.

Κάποιες φορές ξυπνώ με γεύσεις σκινόκαρπου, γαρύφαλλου, μοσχοκάρυδου ή λεμονιού στο στόμα μου. Άλλοτε με αρώματα θυμαριού, ρίγανης ή φασκόμηλου στη μύτη. Σπάνια θυμάμαι τα όνειρά μου. Μα η γεύση και το άρωμά τους είναι εδώ, τεκμήριο ονείρων που πέρασαν και με σημάδεψαν.

Όμως καμιά φορά αναρωτιέμαι αν τελικά ονειρεύομαι όνειρα ή ονειρεύομαι μόνο γεύσεις και αρώματα ονείρων.

 

 Βασίλης Γεργατσούλης είναι δάσκαλος, φιλόλογος και διδάκτωρ Λαογραφίας. Έχουν δημοσιευτεί 15 βιβλία του. Λαογραφικές μελέτες του και λογοτεχνικά κείμενά του έχουν δημοσιευτεί σε συλλογικούς τόμους και περιοδικά. Έχει βραβευτεί σε πολλούς λογοτεχνικούς διαγωνισμούς.Εργάζεται ως διευθυντής στο 19ο Δημοτικό Σχολείο Νίκαιας.

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

“Το δέντρο” διήγημα

7 Δεκεμβρίου 2023 από και με ετικέτα , , ,

logotechniko deltio 28

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Λογοτεχνικό Δελτίο (τεύχος 28, Δεκέμβριος 2023) το διήγημά μου “Το δέντρο”. Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του περιοδικού και ιδιαίτερα τον Αντώνη Χαριστό για τη δημοσίευση.

Εκτός από την έντυπη δημοσίευση, το διήγημά μου έχει αναρτηθεί και στο https://filologikosomilos.com/2023/12/11/%cf%84%ce%bf-%ce%b4%ce%ad%ce%bd%cf%84%cf%81%ce%bf-%ce%b2%ce%b1%cf%83%ce%af%ce%bb%ce%b7%cf%82-%ce%b3%ce%b5%cf%81%ce%b3%ce%b1%cf%84%cf%83%ce%bf%cf%8d%ce%bb%ce%b7%cf%82/?fbclid=IwAR0NaJ6aLbfzJA2WnXPBBT7k-DyDmAAKDs1avU3C_bXddHoaL1GrZyNd1hY

Επίσης, ευχαριστώ για την αναδημοσίευση και τα “Καρπαθιακά Νέα”:

https://www.karpathiakanea.gr/to-dendro-vasilis-gergatsoulis/

καθώς και την ηλεκτρονική εφημερίδα «Ομόνοια» (Φ. 78, 28/12/2023): https://efimeridaomonia.wordpress.com/2023/12/28/f78-15/

Μπορείτε να το διαβάσετε παρακάτω.

 

ΤΟ ΔΕΝΤΡΟ (διήγημα του Βασίλη Γεργατσούλη)

Νιώθω να με πνίγει η πόλη. Τον ίδιο βραχνά κουβαλά και η γυναίκα μου. Δεν ξέρω γιατί δεν αποφασίζουμε επιτέλους να μετακομίσουμε κάπου στην επαρχία, να ζήσουμε ανθρώπινα. Εδώ δε μας δένει τίποτα σημαντικό, μόνο η δύναμη της συνήθειας μάς κρατά. Όποτε το φέρνει η κουβέντα, λέμε πως έχουμε εδώ το σπίτι μας και τις δουλειές μας και δεν μπορούμε –τάχα– να τα αφήσουμε. Σιγά το σπίτι, σιγά τις δουλειές! Η ατολμία μας φταίει, όλα τα υπόλοιπα είναι δικαιολογίες.

Όμως επειδή λατρεύουμε και οι δυο τις εκδρομές, πολλά Σαββατοκύριακα που δε δουλεύουμε φεύγουμε με το αυτοκίνητό μας στην εξοχή. Έστω και αυτές οι μικρές αποδράσεις στη φύση κάνουν καλό στην ψυχολογία μας. Το πράσινο έχει μια ανεξήγητη δύναμη· διώχνει τις έγνοιες μας και μας ηρεμεί. Πάντα επιστρέφουμε στην πόλη με βελτιωμένη διάθεση.

Σήμερα φύγαμε πάλι. Εγώ οδηγούσα. Διασχίζοντας έναν αχανή κάμπο σπαρμένο με σιτάρι, ένα θεόρατο δέντρο με πλούσια φυλλωσιά τράβηξε την προσοχή μου. Δεν ξέρω να πω με σιγουριά αν ήταν βελανιδιά, πλάτανος, λεύκα ή καρυδιά… Ούτε η γυναίκα μου γνώριζε το όνομα του δέντρου. Οι περισσότεροι άνθρωποι της πόλης δεν έχουμε μάθει να τα διακρίνουμε, τα λέμε όλα «δέντρα» και ξεμπερδεύουμε. Το δέντρο λοιπόν ορθωνόταν ανάμεσα στα σπαρτά, ψηλό, μόνο, μελαγχολικό. Σταμάτησα το αυτοκίνητο στην άκρη του δρόμου, βγήκαμε και το κοιτούσαμε απορημένοι. Είπα στη γυναίκα μου πως θεωρώ τα δέντρα εξόχως κοινωνικά και συντροφικά και απορώ πώς βρέθηκε τούτο δω κατάμονο κι έρημο στη μέση του κάμπου.

Όμως θα διακόψω εδώ. Δε θα πω περισσότερα για το μοναχικό δέντρο που γνωρίσαμε στην εκδρομή μας. Το ανέφερα μόνο γιατί έγινε αφορμή και θυμήθηκα ένα άλλο δέντρο, δικό μου –αν και νομίζω πως τα δέντρα δεν έχουν ιδιοκτήτες∙ υπάρχουν από μόνα τους, για δικιά τους ικανοποίηση και είναι ακηδεμόνευτα. Θα σας μιλήσω λοιπόν γι’ αυτό το δέντρο που αποκαλώ «δικό» μου, γιατί τ’ αγαπώ περισσότερο απ’ τ’ άλλα δέντρα και το νοιάζομαι.

Εγώ και η γυναίκα μου μένουμε στη λαϊκή συνοικία της πόλης, σε μια παλιά μονοκατοικία, που μας την παραχώρησαν τα πεθερικά μου. Γύρω απ’ το σπίτι μας ορθώνονται πολυώροφες πολυκατοικίες που μας κόβουν τη θέα, τον αέρα, τον ήλιο. Μπροστά στο σπίτι μας έχουμε μια μικρή αυλή και μια μικρότερη πρασιά· θα ’ναι δε θα ’ναι δεκαπέντε τετραγωνικά.

Λίγα χρόνια πριν είχα φυτέψει στην πρασιά μας μια μουριά. Ήθελα να τη μεγαλώσω για να τοποθετήσω στη σκιά της ένα τραπέζι και δυο καρέκλες, ν’ απολαμβάνουμε τον καφέ μας τα καλοκαιριάτικα μεσημέρια εγώ και η γυναίκα μου. Την πότιζα, τη σκάλιζα, τη φρόντιζα… Ήμουν χαρούμενος, γιατί πρώτη φορά είχα ένα δικό μου δέντρο, που το είχα φυτέψει με τα χέρια μου.

Σχεδίαζα να δώσω στη μουριά μου σχήμα ομπρέλας, δένοντας στα τρυφερά κλαδιά της τούβλα και τσιμεντόλιθους για να τα υποτάξω. Την τεχνική αυτή εφάρμοσε με επιτυχία ένας φίλος μου στον κήπο του και είπα να την αντιγράψω. Εκείνος είχε φυτέψει πολλά δέντρα. Έχει μεγάλο κήπο, όχι σαν τον δικό μας. Εγώ φύτεψα στην πρασιά μου μόνο μια μουριά, αυτή για την οποία σας μιλώ.

Ένα βράδυ άκουσα θόρυβο απέξω. Ήμουν κουρασμένος και δε σηκώθηκα απ’ το κρεβάτι μου να δω. Το πρωί διαπίστωσα πως η μουριά είχε φύγει απ’ την πρασιά μας –στο σημείο που ήταν φυτεμένη είχε μείνει μόνο μια βαθιά τρύπα στο χώμα– και είχε ριζώσει σ’ ένα χορταριασμένο οικόπεδο στην απέναντι πλευρά του δρόμου. Απόρησα πώς το έκανε αυτό, γιατί ως τότε πίστευα πως τα δέντρα δεν περπατούν.

Μα δεν αντέδρασα. Προτίμησα ν’ αφήσω να εξελιχθεί το φαινόμενο.

Η γυναίκα μου είχε τρομάξει κι έλεγε να πάμε στην αστυνομία να δηλώσουμε την κλοπή. Της είπα πως δεν υφίσταται κλοπή και πως η αστυνομία δεν έχει αρμοδιότητα να ασχοληθεί με την οικιοθελή μετακίνηση της μουριάς μας.

Από τότε το δέντρο μας μετατοπιζόταν σαράντα με πενήντα μέτρα κάθε βράδυ. Τις μέρες έμενε ακίνητο και παρίστανε πως δεν κατέχει το χάρισμα να περπατά. Μα τις νύχτες όλο ξεμάκραινε απ’ το σπίτι μας. Εγώ και η γυναίκα μου το ψάχναμε τα πρωινά. Πατούσε όπου έβρισκε άχτιστα οικόπεδα, κήπους ή πάρκα. Ένα μήνα αργότερα έφτασε στην άκρη της πόλης, στους πρόποδες ενός κατάφυτου λόφου. Ρίζωσε εκεί, ανάμεσα σε άλλα δέντρα και θάμνους, πεύκα, κουτσουπιές, ελιές, μυρτιές και σκίνα… και δεν ξανακουνήθηκε.

Εγώ, μετά που έφυγε το δέντρο μας, σκέπασα την πρασιά μας με μια τέντα –δεν ήταν η καλύτερη λύση, μα δεν είχα άλλη επιλογή–, δημιούργησα τη σκιά που ήθελα και πίνουμε με τη γυναίκα μου τον καφέ μας τα καλοκαιριάτικα μεσημέρια.

Τη μουριά μας δεν προσπάθησα να τη φέρω πίσω. Είπα με τον νου μου πως είχε κάνει την επιλογή της –έχουν και τα δέντρα δικαιώματα. Πιστεύω πως στον νέο τόπο που έφτασε ζει ευτυχισμένη.

Τα απογεύματα που βγάζω βόλτα τον σκύλο μου, φτάνω συχνά μέχρι το δασάκι και καμαρώνω τη μουριά μου που μεγαλώνει και ομορφαίνει συντροφιά με τ’ άλλα δέντρα.

Αν θέλετε, ελάτε μια μέρα να σας τη δείξω. Ο κορμός της έχει παχύνει αρκετά. Τα κλαδιά της δεν πήραν ποτέ σχήμα ομπρέλας, ανυπότακτα τραβούν ψηλά, γυρεύοντας τα ζεστά χάδια του ήλιου.

Κάπου κάπου ζηλεύω το δέντρο μας. Λέω πως εκείνο είχε την τόλμη και πραγματοποίησε –ακόμη και ενάντια στη φύση του– το όνειρό του, ενώ εμείς –που μας προίκισε η φύση με πόδια και μυαλό– μένουμε ριζωμένοι στην πόλη και βουλιάζουμε μέρα-νύχτα στη μιζέρια μας.

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΧΡΟΝΟ (μικροδιήγημα)

17 Νοεμβρίου 2023 από και με ετικέτα , , , , ,

Βασίλης Γεργατσούλης: Δὲν ἔ­χει χρό­νο

Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του ιστολογίου “Ιστορίες μπονζάι” του περιοδικού Πλανόδιον για την επαναδημοσίευση του διηγήματός μου “Δεν έχει χρόνο”. Διαβάστε τον στον σύνδεσμο που παραθέτω.

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

19 Οκτωβρίου 2023 από και με ετικέτα , , ,

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Οριζόντια13435 ΤΕΛΙΚΟ

Σας περιμένουμε!

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

“Επιστράτευση” του Β. Γεργατσούλη στο Fractal

12 Οκτωβρίου 2023 από και με ετικέτα ,

Ευχαριστώ το ηλεκτρονικό λογοτεχνικό περιοδικό Fractal και τη συντακτική του επιτροπή για τη δημοσίευση του ποιήματός μου “Επιστράτευση”.

Η επιστράτευση (του Βασίλη Γεργατσούλη)

(Μιλάει η μάνα του στρατιώτη)

 

Θα φύγω, μάνα! μου είπες.

Δίπλωσες το χαρτί της επιστράτευσης

και το ’χωσες στην τσέπη σου.

Είσαι μικρός, είσαι παιδί ακόμα

για πόλεμο, έκανα να πω

μα δεν απόσωσα τον λόγο μου.

 

Σήκωσα αργά τα μάτια να σε δω.

Πότε ψήλωσες τόσο, γιε μου;

Οι ώμοι σου χώνονται μέσα στα σύννεφα

τα μαλλιά σου ψηλαφίζουν τον Θεό.

Πότε πρόλαβες και θέριεψες έτσι;

Γονάτισε λίγο, αγόρι μου, ν’ ακουμπήσεις

τις κορυφές των κυπαρισσιών.

Σκύψε να σ’ αποχαιρετήσω, να σε φιλήσω.

 

Μα εσύ, παιδί μου, μυρίζεις μπαρούτι…

μυρίζεις λευτεριά και ουρανό.

 

Φόρεσες το μητρικό φιλί για φυλαχτό.

Έτρεξες κι έσμιξες τ’ άλλα παιδιά.

Όλα ντυμένα στο χακί,

λες και ανδρώθηκαν σ’ ένα λεπτό.

 

Τότε ένα δάκρυ κύλησε στα μάγουλά σου.

Το είδα και ταράχτηκα.

Είσαι μικρός, είσαι παιδί ακόμα, γιε μου.

Πού σε πάνε; φώναξα.

Μα είχες ακουμπήσει τ’ άστρα

και δε μ’ άκουγες…

 

Στο βάθος βροντούσαν τα κανόνια

δυνατά… σαν την καρδιά μου.

 

Ποίημα: “Η επιστράτευση”

 

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

ΟΥΝΓΚ διήγημα του Βασίλη Γεργατσούλη

26 Σεπτεμβρίου 2023 από και με ετικέτα , , , ,

Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του λογοτεχνικού ιστολογίου Fractal για τη δημοσίευση του διηγήματός μου “Ουνγκ” στο τεύχος 139 (Σεπτέμβριος 2023). Διαβάστε το στον σύνδεσμο που ακολουθεί:

Διήγημα: “Ουνγκ”

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

ΤΟ ΚΟΠΑΔΙ στο ΠΛΑΝΟΔΙΟΝ

26 Σεπτεμβρίου 2023 από και με ετικέτα , , , ,

Ευχαριστώ τη συντακτική επιτροπή του ιστολογίου “Ιστορίες μπονζάι” του περιοδικού Πλανόδιον για την επαναδημοσίευση του διηγήματός μου “Το Κοπάδι”. Διαβάστε τον στον σύνδεσμο που ακολουθεί:

Γεργατσούλης Βασίλης: Τὸ κο­πά­δι

Κατηγορία ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ | 19 Σχόλια »

« Παλιότερα άρθρα Επόμενα άρθρα»