Στο πλαίσιο της αξιολόγησης σχολικής μονάδας υλοποιήθηκε για τον άξονα «Διδασκαλία, μάθηση,αξιολόγηση» και συγκεκριμένα για τον δείκτη «Εφαρμογή καινοτόμων/εναλλακτικών διδακτικών πρακτικών», η δράση  «Γνωρίζω το Βυζάντιο με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης». Σκοπός της δράσης ήταν η καλλιέργεια της ιστορικής σκέψης, της δημιουργικότητας και του ψηφιακού γραμματισμού, μέσα από τη χρήση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης, σε συνδυασμό με συνεργατικές και βιωματικές δραστηριότητες που ενισχύουν τη μάθηση για τον βυζαντινό πολιτισμό.

Μέσα από τη δραστηριότητα “Δημοσιογράφοι του Βυζαντίου” οι μαθητές/τριες ως «δημοσιογράφοι του παρελθόντος», πήραν φανταστικές συνεντεύξεις από βυζαντινά πρόσωπα, δημιούργησαν άρθρα και παρουσιάσεις με ερωταπαντήσεις και εικόνες από το Βυζάντιο, με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης, και συνέθεσαν την ψηφιακή εφημερίδα «Τα νέα του Βυζαντίου»:

https://schoolpress.sch.gr/dimosiografoitouvisantiou/archives/series /δημοσιογράφοι-του-βυζαντίου.

Ο τρόπος εργασίας μας ήταν ο εξής:  Τους μήνες Οκτώβριο και Νοέμβριο στο μάθημα των ΤΠΕ οι μαθητές/τριες εξοικειώθηκαν με την έννοια της ΤΝ και τους  κανόνες (prompt engineering) μέσα από συγκεκριμένα εργαλεία ΤΝ για παραγωγή κειμένου και εικόνων. Αποφασίστηκε να χρησιμοποιήσουμε τις free εκδόσεις από γνωστά περιβάλλοντα όπως το chatgpt, το crayon και το Gemini μέσα από τον λογαριασμό εκπαιδευτικού για να υπάρχει έλεγχος, καθώς το ηλικιακό όριο δεν επιτρέπει να έχουν οι μαθητές/τριες δικούς τους λογαριασμούς. Στα μαθήματα που έγιναν δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα στην ασφαλή και υπεύθυνη χρήση της ΤΝ.

Παράλληλα ξεκίνησε η εργασία σε «δημοσιογραφικές» ομάδες στο μάθημα της Ιστορίας. Κάθε φορά που οι εκπαιδευτικοί έκριναν ότι το αντικείμενο προσφέρεται, οι ομάδες αναλάμβαναν να φτιάξουν τη δομή για ένα άρθρο για την ψηφιακή εφημερίδα «Τα νέα του Βυζαντίου». Αν το άρθρο είχε τη μορφή συνέντευξης, η προεργασία είχε την έννοια της καταγραφής των ερωτήσεων. Αν το άρθρο είχε τη μορφή ρεπορτάζ από κάποιο γεγονός, η προεργασία αφορούσε την καταγραφή των σημείων που θα έπρεπε να αναφερθούν και την οπτική από την οποία θα προσέγγιζαν το θέμα. Επίσης γινόταν προεργασία με την εικαστικό της ομάδας για την καταγραφή των εικόνων που θα μπορούσαν να δημιουργηθούν για τα άρθρα ώστε να μην χαθεί χρόνος με άστοχους πειραματισμούς στο εργαστήριο Πληροφορικής. Όταν οι ομάδες ήταν έτοιμες, στο εργαστήριο της Πληροφορικής, δημιουργούσαν τα κατάλληλα prompt για να δημιουργήσουν το υλικό, που στη συνέχεια οργάνωναν με τη μορφή ενός άρθρου για να ανέβει στην ψηφιακή εφημερίδα. Με αυτόν τον τρόπο δουλέψαμε μέχρι τον Απρίλιο και καταφέραμε να δημιουργήσουμε έξι πλήρη άρθρα που αναρτήθηκαν στο  https://schoolpress.sch.gr/dimosiografoitouvisantiou/archives/series /δημοσιογράφοι-του-βυζαντίου

Με τον τρόπο αυτό εισήχθη  η  χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης με σαφή μαθησιακό σκοπό, προωθήθηκε η διεπιστημονική προσέγγιση (Ιστορία – Γλώσσα – ΤΠΕ – Τέχνη) και ενισχύθηκε  η δημιουργικότητα, η αυτενέργεια και η συνεργασία των μαθητών. Ένας βασικός στόχος της δράσης ήταν το πρωτότυπο υλικό που θα παραχθεί, να ελεγχθεί ως προς την εγκυρότητα και την ακρίβειά του, ώστε να εντοπιστούν τυχόν αστοχίες της ΤΝ. Ο έλεγχος αυτός έγινε με τη βοήθεια όλων των εκπαιδευτικών και οι μαθητές/τριες κατέγραψαν πραγματικές αστοχίες στα κείμενα και τις εικόνες που δημιουργήθηκαν. Ουσιαστικά οι μαθητές/τριες διαπίστωσαν με βιωματικό τρόπο ότι η ΤΝ είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο που υποστηρίζει τη μάθηση αλλά δεν αντικαθιστά τον άνθρωπο και χρειάζεται συνεχή εποπτεία.

Το ολοκληρωμένο έργο των μαθητών/τριών, με έμφαση στις αδυναμίες των εργαλείων ΤΝ και την ανάγκη για έλεγχο των πληροφοριών και του παραγόμενου υλικού σε σχέση με την εγκυρότητά τους, παρουσιάστηκε στο 18ο Μαθητικό Συνέδριο Πληροφορικής στο συνεδριακό κέντρο NOESIS. Η διαδικασία της συμμετοχής στο συνέδριο έκανε τους μαθητές/τριες να εμβαθύνουν ακόμα περισσότερο στο νόημα της εργασίας τους καθώς μπήκαν στη θέση να παρουσιάσουν και να εξηγήσουν τι έχουν κάνει και για ποιο λόγο. Ήταν μια εμπειρία με πολλά οφέλη για τους μαθητές/τριες.

Σε επίπεδο τελικής αξιολόγησης οι μαθητές/τριες συμπλήρωσαν ένα  ερωτηματολόγιο   https://forms.gle/xP5GFe22DHx2CnMZ9 όπου περίπου το 70% απάντησε ότι τους άρεσε η συγκεκριμένη δράση και έμαθαν περισσότερα πράγματα για το Βυζάντιο, επίσης γύρω στο 70% είναι η θετική απόκριση για την χρήση εργαλείων ΤΝ ενώ δηλώσανε ευκολία στη συνεργασία και την υλοποίηση. Οι περισσότεροι στόχοι της δράσης επιτεύχθηκαν σε ικανοποιητικό βαθμό.

Οι πρακτικές που αναπτύχθηκαν μπορούν να αξιοποιηθούν και σε άλλα γνωστικά αντικείμενα, όπως η Γλώσσα, η Γεωγραφία ή η Μελέτη Περιβάλλοντος, ενισχύοντας τη δημιουργικότητα και τη βιωματική μάθηση. Επίσης, η εμπειρία από τη χρήση εργαλείων ΤΝ μπορεί να αποτελέσει βάση για την ανάπτυξη νέων συνεργατικών και διαθεματικών δράσεων στο σχολείο.