4ο Εργαστήριο (2 ώρες): «Ο μύθος της Ηχώς»

Θεματικό Πεδίο:

Α. Παιδί και Επικοινωνία

Α.1. Γλώσσα

Α.1.2. Γραπτή Επικοινωνία

Α.1.2. i. Κατανόηση γραπτών κειμένων

Γνώσεις:

• Να διακρίνουν τα διάφορα είδη των γραπτών κειμένων με βάση τον σκοπό που εξυπηρετούν και να αναγνωρίζουν στοιχεία της δομής τους (π.χ. θέμα, πλοκή κτλ. σε ένα αφηγηματικό κείμενο, τη δομή αίτιο-αποτέλεσμα σε ένα πληροφοριακό- επεξηγηματικό κείμενο κτλ.) (Α.1.2. i).

Δεξιότητες:

• Να περιγράφουν τη βασική ιδέα του γραπτού κειμένου συνοψίζοντας πληροφορίες ή συνάγοντας συμπεράσματα (Α.1.2.i).
• Να προβλέπουν το περιεχόμενο του κειμένου και να ζητούν διευκρινίσεις για σημεία που δεν κατανοούν (Α.1.2.i).
• Να αναλύουν τις ιστορίες και τα ποιήματα δημιουργώντας «εικόνες» και διατυπώνοντας κρίσεις για τους ήρωες και την πλοκή (Α.1.2.i).
• Να ερμηνεύουν πληροφορίες στα κείμενα με βάση τις δικές τους ιδέες και τα προσωπικά τους βιώματα (Α.1.2.i).

Στάσεις:

• Να απολαμβάνουν την ανάγνωση βιβλίων και διαφορετικών γραπτών κειμένων (Α.1.2.i).
• Να θεωρούν την αφήγηση και τα άλλα είδη γραπτών κειμένων ως μέσο προσωπικής έκφρασης και ερμηνείας του κοινωνικού και φυσικού περιβάλλοντος (Α.1.2.i).
• Να υιοθετούν κριτική στάση στο περιεχόμενο των γραπτών κειμένων (Α.1.2.i).

Δράσεις:

Ακρόαση του μύθου της Ηχώς, ανάλυση/εμβάθυνση αυτού, έκφραση συναισθημάτων, εικαστική απόδοση της ιστορίας.

Σχετικό βίντεο: https://www.youtube.com/watch?v=QWcV8GskdBQ

 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ

• Πεντέρη, Ε., Χλαπάνα, Ε., Μέλλιου, Κ., Φιλιππίδη, Α., & Μαρινάτου, Θ. (2022). Πρόγραμμα Σπουδών Για την Προσχολική Εκπαίδευση – Διευρυμένη Εκδοχή (2η Έκδοση, 2022 ΙΕΠ). Στο πλαίσιο της Πράξης «Αναβάθμιση των Προγραμμάτων Σπουδών και Δημιουργία Εκπαιδευτικού Υλικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης» του ΙΕΠ με MIS 5035542
• «Σχέδια εργασίας για το νηπιαγωγείο και το δημοτικό», Χριστόγερου Κατερίνα, Αρμενιάκου Κωνσταντίνα, εκδόσεις: ΚΕΔΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
• Βίντεο «Νάρκισσος-Ηχώ», GPITRAL5 Education culture & e-learning for kids: https://www.youtube.com/watch?v=QWcV8GskdBQ
• Παραμύθι: “Ο Νάρκισσος”, συγγραφέας Κώστας Βασιλάκης, εικονογράφηση Κατερίνα Π. Βάγια, εκδοτικός οίκος: Α. Α. ΛΙΒΑΝΗ.

__________

Εικόνες άρθρου: Συμβολική αναπαράσταση του μύθου “Νάρκισσος & Ηχώ”, ιχνογραφήματα μαθητών/μαθητριών

3^ο Εργαστήριο (4 ώρες): «Ιδιότητες ήχων»

Θεματικό Πεδίο:

Δ. Παιδί, Σώμα, Δημιουργία και Έκφραση

Δ.2. Τέχνες

Δ.2.3. Μουσική

Δ.2.3. i. Ήχος

Γνώσεις:

• Να προσδιορίζουν και να ονομάζουν τις ιδιότητες του ήχου (Δ.2.3.i).

Δεξιότητες:

• Να ελέγχουν την ταχύτητα του ρυθμού και να εκτελούν συντονισμένα (Δ.2.3.iii).

Στάσεις:

• Να επιδεικνύουν θετική στάση ως προς τη μουσική και ακρόαση και να καλλιεργούν σταδιακά το μουσικό τους αυτί (Δ.2.3.i).
• Να αυτοπειθαρχούν και να ελέγχουν τον εαυτό τους στην απόδοση του ρυθμού (Δ.2.3.iii).

Δράσεις:

Αναφορά στη γνώση και σχετικά παιχνίδια:

Ηχόχρωμα

• Οι μαθητές/τριες κρατούν μουσικά όργανα. Ένας/μία μαθητής/τρια με γυρισμένη πλάτη αναγνωρίζει τον ήχο που ακούστηκε (το μουσικό όργανο που τον παρήγαγε).
• Οι μαθητές/τριες χωρίζονται σε δύο ομάδες και κάθονται πλάτη με πλάτη, κρατώντας ανάλογα μουσικά όργανα. Κάθε παιδί παίζει ένα όργανο και απαντά το παιδί που έχει το ίδιο μουσικό όργανο.
• Οι μαθητές/τριες δημιουργούν ομάδες μουσικών οργάνων (ξύλινα, μεταλλικά, δερμάτινα) και παίζουν μαζί, απαντώντας ομαδικά και μιμούμενες τα μοτίβα που ακούν από τον/την εκπαιδευτικό.

Διάρκεια

• Ζητούμε από τους/τις μαθητές/τριες να πουν έναν ήχο (π.χ. «α») ή να χτυπήσουν ένα όργανο κοφτά ή με διάρκεια.

Ρυθμός

• Δίνουμε με παλαμάκια τις έννοιες «αργά» και «γρήγορα» και οι μαθητές/τριες επαναλαμβάνουν.
• Όταν εξοικειωθούν με τις παραπάνω έννοιες, περνάμε στη βαθμιαία αύξηση και ελάττωση της ταχύτητας του ήχου.
• Ο/η εκπαιδευτικός παίζει ένα απλό ρυθμικό μοτίβο στο ταμπουρίνο και οι μαθητές/τριες το επαναλαμβάνουν με το ίδιο όργανο.

Ένταση

• Ο/η εκπαιδευτικός χτυπά στο ταμπουρίνο έναν ρυθμό βαδίσματος, αρχικά δυνατά και μετά πολύ σιγά. Οι μαθητές/τριες περπατούν με βαριά και με ανάλαφρα βήματα αντιστοίχως.
• Παίζουμε τον «κρυμμένο θησαυρό». Ένα παιδί ψάχνει να βρει το αντικείμενο που κρύψαμε. Οι υπόλοιποι/ες μαθητές/τριες βοηθούν με παλαμάκια σιγανά, όταν απομακρύνεται από το αντικείμενο, και δυνατά, όταν το πλησιάζει.

Ύψος

• Οι μαθητές/τριες, μιμούμενοι/ες τον/την εκπαιδευτικό δίνουν μία ψηλή και μια χαμηλή νότα, δείχνοντας με το χέρι ψηλά και χαμηλά αντιστοίχως.
• Δίνουμε ψηλούς ήχους χτυπώντας τα κουδουνάκια, μεσαίους χτυπώντας τα ξυλάκια και χαμηλούς χτυπώντας το ταμπουρίνο.*

Προέκταση

• Τραγούδι «piano…απαλά, forte…δυνατά»: https://www.youtube.com/watch?v=5kdmv63LOW8
• Διαδραστικό παιχνίδι (Wordwall) «Δυνατός ή απαλός ήχος; Φτιάχνω δύο ομάδες»: https://wordwall.net/el/resource/7399819/%CE%B4%CF%85%CE%BD%CE%B1%CF%84%CF%8C%CF%82-%CE%AE-%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BB%CF%8C%CF%82-%CE%AE%CF%87%CE%BF%CF%82-%CF%86%CF%84%CE%B9%CE%AC%CF%87%CE%BD%CF%89-%CE%B4%CF%85%CE%BF-%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%B4%CE%B5%CF%82

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ

• Πεντέρη, Ε., Χλαπάνα, Ε., Μέλλιου, Κ., Φιλιππίδη, Α., & Μαρινάτου, Θ. (2022). Πρόγραμμα Σπουδών Για την Προσχολική Εκπαίδευση – Διευρυμένη Εκδοχή (2η Έκδοση, 2022 ΙΕΠ). Στο πλαίσιο της Πράξης «Αναβάθμιση των Προγραμμάτων Σπουδών και Δημιουργία Εκπαιδευτικού Υλικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης» του ΙΕΠ με MIS 5035542
• «Σχέδια εργασίας για το νηπιαγωγείο και το δημοτικό», Χριστόγερου Κατερίνα, Αρμενιάκου Κωνσταντίνα, εκδόσεις: ΚΕΔΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
• Παιδικό τραγούδι «piano…απαλά, forte…δυνατά», Γκέλυ Μητρογιάννη: https://www.youtube.com/watch?v=5kdmv63LOW8
• Διαδραστικό παιχνίδι (Wordwall) «Δυνατός ή απαλός ήχος; Φτιάχνω δύο ομάδες»: https://wordwall.net/el/resource/7399819/%CE%B4%CF%85%CE%BD%CE%B1%CF%84%CF%8C%CF%82-%CE%AE-%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BB%CF%8C%CF%82-%CE%AE%CF%87%CE%BF%CF%82-%CF%86%CF%84%CE%B9%CE%AC%CF%87%CE%BD%CF%89-%CE%B4%CF%85%CE%BF-%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%B4%CE%B5%CF%82

1^ο Εργαστήριο (3 ώρες): «Το βασίλειο των ήχων»

Θεματικό Πεδίο:

Δ. Παιδί, Σώμα, Δημιουργία και Έκφραση

Δ.2. Τέχνες

Δ.2.3. Μουσική

Δ.2.3. i. Ήχος

Εμπλεκόμενο Θεματικό Πεδίο:

Γ. Παιδί και Θετικές Επιστήμες

Γ.2. Φυσικές Επιστήμες

Γ.2. Ύλη και Φαινόμενα 

Γ.2.i. Μορφολογικά χαρακτηριστικά και ιδιότητες αντικειμένων (ιδιότητες του ήχου)

Γνώσεις:

• Να διακρίνουν ήχους στο περιβάλλον και να αναγνωρίζουν την πηγή από την οποία προέρχονται (Δ.2.3.i).
• Να προσδιορίζουν και να ονομάζουν τις ιδιότητες του ήχου (Δ.2.3.i).
• Να αντιλαμβάνονται και να περιγράφουν απλά φυσικά φαινόμενα (Γ.2.2.iii).

Δεξιότητες:

• Να περιγράφουν διαφορετικούς ήχους Δ.2.3.(i).
• Να μελετούν απλά φυσικά φαινόμενα (Γ.2.2.iii).

Στάσεις:

• Να επιδεικνύουν θετική στάση ως προς τη μουσική και ακρόαση και να καλλιεργούν σταδιακά το μουσικό τους αυτί (Δ.2.3.i).
• Να συνειδητοποιούν τις πολλαπλές συνδέσεις μεταξύ διαφόρων παραγόντων για την παραγωγή φυσικών φαινομένων (Γ.2.2.iii).

Δράσεις:

Παρουσίαση στην ολομέλεια του τι είναι ήχος και αναφορά στη γνώση

Παιχνίδια αναγνώρισης ήχων:

• Ένας/μία μαθητής/τρια από κάποιο σημείο της αίθουσας χτυπάει κάποιο μουσικό όργανο. Κάποιος/α άλλος/η μαθητής/τρια με κλειστά μάτια πλησιάζει (με τη βοήθεια του/της εκπαιδευτικού) ή δείχνει την πηγή του ήχου.
• Δημιουργούμε ήχους (χτυπάμε παλαμάκια, τα πόδια στο πάτωμα, κάποιο μουσικό όργανο, το τζάμι, τσαλακώνουμε ή/και σχίζουμε χαρτί κλπ.) και οι μαθητές/τριες με κλειστά μάτια καλούνται να τους αναγνωρίσουν.

Πειραματισμοί παραγωγής ήχου μέσω κίνησης:

• Ανοιγοκλείνουμε την πόρτα, χτυπούμε δύο αντικείμενα, δημιουργούμε ήχους με το σώμα μας, χτυπούμε μουσικά όργανα κλπ.

Πειράματα διάδοσης ήχου μέσα στα στερεά:

• Τοποθετούμε ένα ρολόι στο τραπέζι και οι μαθητές/τριες, ακουμπώντας το αυτί τους σε αυτό, ακούν τον ήχο του ρολογιού που περνά μέσα από το ξύλο.
• Γεμίζουμε ένα μπαλόνι με νερό κι ένας/μία μαθητής/τρια το τοποθετεί κολλητά δίπλα στο αυτί του. Ακουμπάμε στην άλλη πλευρά του μπαλονιού ένα ρολόι. Ο ήχος μέσα από το νερό του μπαλονιού φτάνει στο αυτί.

 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ

• Πεντέρη, Ε., Χλαπάνα, Ε., Μέλλιου, Κ., Φιλιππίδη, Α., & Μαρινάτου, Θ. (2022). Πρόγραμμα Σπουδών Για την Προσχολική Εκπαίδευση – Διευρυμένη Εκδοχή (2η Έκδοση, 2022 ΙΕΠ). Στο πλαίσιο της Πράξης «Αναβάθμιση των Προγραμμάτων Σπουδών και Δημιουργία Εκπαιδευτικού Υλικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης» του ΙΕΠ με MIS 5035542
• «Σχέδια εργασίας για το νηπιαγωγείο και το δημοτικό», Χριστόγερου Κατερίνα, Αρμενιάκου Κωνσταντίνα, εκδόσεις: ΚΕΔΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

4^ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΟΖΑΝΗΣ

ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2026-ΜΑΪΟΣ 2026

__________

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:

Δημιουργώ και Καινοτομώ-Δημιουργική Σκέψη και Πρωτοβουλία

Τίτλος προγράμματος: «Η μαγεία των ήχων»

Χρονική διάρκεια: 6 εργαστήρια, 19 ώρες

Θεματικό Πεδίο:

Δ. Παιδί, Σώμα, Δημιουργία και Έκφραση

Δ.2. Τέχνες

Δ.2.3. Μουσική

Δ.2.3. i. Ήχος

Δ.2.3. ii. Μουσική παραγωγή και εκτέλεση

Δ.2.3. iii. Συστήματα ρυθμού

Εμπλεκόμενα Θεματικά Πεδία:

Γ. Παιδί και Θετικές Επιστήμες

Γ.2. Φυσικές Επιστήμες

Γ.2. Ύλη και Φαινόμενα 

Γ.2.i. Μορφολογικά χαρακτηριστικά και ιδιότητες αντικειμένων (ιδιότητες του ήχου)

&

Α. Παιδί και Επικοινωνία

Α.1. Γλώσσα

Α.1.1. Προφορική Επικοινωνία

Α.1.2. Γραπτή Επικοινωνία

Α.2. ΤΠΕ

ΣΤΟΧΟΙ:

Στόχοι του προγράμματος είναι οι μαθητές/τριες:

• Να ανακαλύψουν εμπειρικά κάποιες από τις ιδιότητες του ήχου.
• Να εξοικειωθούν με την παρατήρηση και τον πειραματισμό.
• Να συνειδητοποιήσουν την παρουσία του ήχου σε όλες τις εκφάνσεις της ανθρώπινης ζωής.
• Να γνωρίσουν τα βασικά χαρακτηριστικά του ήχου και τις κατηγορίες αυτού.
• Να δημιουργήσουν αυτοσχέδια μουσικά όργανα.

__________

Εικόνες άρθρου: ιχνογραφήματα μαθητών/μαθητριών με μαρκαδόρους και κηροπαστέλ.