Δευτέρα 10 Μαΐου 2010.
Καλή συνέχεια στη ζωή σας, παιδιά!
Ευχαριστούμε το Σύλλογο Γονέων & Κηδεμόνων του σχολείου για τις φωτογραφίες και τον Miles Davis για τη μουσική*.
* Miles Davis, All blues. Πρώτη ηχογράφηση-κυκλοφορία: Δίσκος Kind Of Blue, 1959
Συνέχεια, εδώ…
Ὅλα τὰ ποιήματά μου γιὰ τὴν ἄνοιξη
ἀτέλειωτα μένουν.
Φταίει ποὺ πάντα βιάζεται ἡ ἄνοιξη,
φταίει ποὺ πάντα ἀργεῖ ἡ διάθεσή μου.
Γι᾿ αὐτὸ ἀναγκάζομαι
κάθε σχεδὸν ποίημά μου γιὰ τὴν ἄνοιξη
μὲ μιὰ ἐποχὴ φθινοπώρου
ν᾿ ἀποτελειώνω. (ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΑ)
Έτσι θεωρήσαμε καλό να προσπαθήσουμε να την πλησιάσουμε και να έχουμε μια σύντομη κατ’ ιδίαν συνομιλία μαζί της, στο χώρο των εκδηλώσεων της Λότζιας, λίγα λεπτά μετά τη βράβευσή της από τον Δήμαρχο και το Δημοτικό Συμβούλιο του Ηρακλείου. Για τη δυνατότητα που είχαμε να της μιλήσουμε, γιατί, όπως καταλαβαίνετε υπήρχε πλήθος κόσμου, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τον κ. Παντελή Μπικάκη, εκπρόσωπο ενός από τους φορείς που είχαν αναλάβει τη φιλοξενία της κ. Δημουλά.
Πρώτα όμως λίγα λόγια για την ποιήτρια Δημουλά: Βιογραφικό (γραμμένο από την ίδια την Κική Δημουλά)
«Ένα βιογραφικό σημείωμα πρέπει, αφού γραφτεί, να μείνει επ’ αρκετόν καιρό κρεμασμένο στον αέρα από ένα τσιγκέλι αυστηρότητας, ώστε να στραγγίξουν καλά τα στερεότυπα, οι ωραιοποιήσεις, η ρόδινη παραγωγικότης και ο πρόσθετος ναρκισσισμός, πέραν εκείνου που ενυπάρχει στη φύση μιας αυτοπαρουσίασης. Μόνον έτσι βγαίνει το καθαρό βάρος: το ήθος που επέβαλες να τηρεί η προσπάθειά σου. Τα πόσα βιβλία έγραψε κανείς, πότε τα εξέδωσε, ποιες μεταφράσεις τα μεταναστεύουν σε μακρινές ξένες γλώσσες και ποιες διακρίσεις τα χειροκροτούν είναι τόσο τρέχοντα, όσο το να πεις ότι μέσα σ’ έναν βαρύτατο χειμώνα υπήρξαν και κάποιες μέρες με λαμπρή λιακάδα. Ωστόσο, επειδή αυτό είναι το υλικό της πεπατημένης, που δεν μπορεί να συνεχίσει τη χάραξή της με συνεσταλμένες καινοτόμες επιφυλάξεις, γεννήθηκα στην Αθήνα το 1931. Η παιδική ηλικία πέρασε χωρίς να αναδείξει το «παιδί θαύμα». Το 1949, τελειώνοντας το Γυμνάσιο, υπέκυψα εύκολα στο «πρέπει να εργαστείς», και εργάστηκα στην Τράπεζα της Ελλάδος είκοσι πέντε χρόνια. Ανώτερες σπουδές: η μακρά ζωή μου κοντά στον ποιητή Άθω Δημουλά. Χωρίς εκείνον, είμαι σίγουρη ότι θα είχα αρκεστεί σε μια ρεμβαστική, αμαθή τεμπελιά, προς την οποίαν, ίσως και σοφά, ακόμα ρέπω. Του οφείλω το λίγο έστω που της ξέφυγα, την ατελή έστω μύησή μου στο τι είναι απλώς φωνήεν στην ποίηση και τι είναι σύμφωνον με την ποίηση, του οφείλω ακόμα την πικρότατη δυνατότητα να μπορώ σήμερα, δημόσια, να τον μνημονεύω εις επήκοον της πολυπληθούς λήθης. Αυταπαρνητική, παραχωρήθηκα στο ρόλο της μητέρας και με τρυφερή γενναιότητα άκουσα να προσφωνούμαι «γιαγιά». Κυλώ τώρα με ψυχραιμία και χωρίς βλέψεις διαιωνίσεως μέσα σ΄ αυτές τις νέες παρακαμπτήριες του αίματός μου. Κυλώ και, όσο πλησιάζω στις εκβολές, όλο και ονειρεύομαι ότι θα μου πετάξει η ποίηση ένα σωσίβιο ποίημα. Δεν νιώθω δημιουργός. Πιστεύω ότι είμαι ένας έμπιστος στενογράφος μια πολύ βιαστικής πάντα ανησυχίας, που κατά καιρούς με καλεί και μου υπαγορεύει κρυμμένη στο ημίφως ενός παραληρήματος, ψιθυριστά, ασύντακτα και συγκεκριμένα, τις ακολασίες της με έναν άγνωστο τρόπο ζωής. Όταν μετά αρχίζω να καθαρογράφω, τότε μόνον, παρεμβαίνω κατ’ ανάγκην: όπου λείπουν λέξεις, φράσεις ολόκληρες συχνά και το νόημα του οργίου, προσθέτω εκεί δικές μου λέξεις, δικές μου φράσεις, το δικό μου όργιο στο νόημα, ότι τέλος πάντων έχει περισσέψει από δικές μου ακολασίες με έναν άλλον, άγνωστο τρόπο ζωής. Τόσο μεταχειρισμένη και υπηρεσιακή είναι η ανάμειξή μου στη δημιουργία. Φύσει ολιγογράφος, εξέδωσα οκτώ ποιητικές συλλογές μέσα σε σαράντα πέντε χρόνια. Η σημασία τους είναι ακόμα συμβατική. Είναι γραμμένη στη λίστα αναμονής των μεγάλων επερχόμενων κυμάτων του μετακριτή χρόνου».
Με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Λογοτεχνίας (Prix Européen de Littérature) τιμήθηκε στις 13 Μαρτίου η ποιήτρια, τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Κική Δημουλά για το σύνολο του ποιητικού και του πεζού έργου της. Η απονομή του βραβείου πραγματοποιήθηκε στο Στρασβούργο, σε ειδική εκδήλωση, στο πλαίσιο της πέμπτης Ευρωπαϊκής Συνάντησης Λογοτεχνίας και αποτελεί κορυφαίο γεγονός στον χώρο των Ευρωπαϊκών Γραμμάτων. Επιτροπή, αποτελούμενη από συγγραφείς, εκδότες, μεταφραστές, πανεπιστημιακούς και αρμοδίους για πολιτιστικά θέματα αποφασίζει για την απονομή του βραβείου. Εφέτος, στο πρόσωπο της Κικής Δημουλά τιμάται η Ελλάδα και ο ελληνικός πολιτισμός.
Μια κλασική ερώτηση που υποβάλλεται στους ποιητές είναι πώς γράφεται ένα ποίημα. «Με όσους τρόπους, όσοι είναι και οι ποιητές στον κόσμο». Αυτή είναι η απάντηση. «Τώρα πώς γράφεται ένα καλό ποίημα, ε, αυτό πια πραγματικά μόνο ένας θεός το ξέρει. Πάντως με σκληρή δουλειά και εσωτερικές αιμορραγίες. Με άγρυπνη τη δυσπιστία του ποιητή απέναντι σ’ αυτό που γράφει. Με γενναιότητα αυτοκριτικής. Σκίζοντας. Τα καλά ποιήματα που γράφτηκαν ανεμπόδιστα από την αρχή ως το τέλος, μονορούφι, πιστεύω ότι είναι τόσο σπάνια, όσο η ευτυχία».
Δυο χαρακτηριστικά της ποίησής της που εμείς ως μαθητές και μαθήτριες διαπιστώνουμε είναι η ασυνήθιστη χρήση κοινών λέξεων και η πικρή παιγνιώδης διάθεση, όπως φαίνεται και στα παρακάτω αποσπάσματα:
Α) Πότε μὲ εἶχες φέρει ἐδῶ
νὰ μὲ ξεναγήσεις στοὺς χρησμούς;
Νὰ ρωτήσω τὴ μάντιδα Μνήμη.
Ἢ ἄλλη, ἡ διπλανὴ ἱέρεια Λήθη,
ἔχει πολὺ κόσμο πνίγεται στὴ δουλειὰ
ἀμάσητα καταπίνει τὰ καπνώδη φύλλα
τῶν λησμονητέων. (ΑΝΑΕΡΕΙΠΩΣΗ)
Β) Πολλὰ θὰ λὲν οἱ στίχοι αὐτοί,
θὰ δεῖτε, θὰ διαβάσετε.
Ὁ τελευταῖος μόνο στίχος
τίποτε δὲν θὰ λέει.
Κοιτώντας θλιβερὰ τοὺς προηγούμενους
θὰ κλαίει. (ΕΡΕΒΟΣ)
Όταν γράφετε ποιήματα δεν τα βγάζετε από μέσα σας;
Βεβαίως από μέσα μου τα βγάζω, μπορεί να τα βγάζω και από τη μνήμη της νεότητας.
Γράφετε εδώ και τόσα χρόνια κατά πόσον έχουν αλλάξει τα ερεθίσματα που παίρνετε από χθες μέχρι σήμερα;
Δεν είναι φυσικό ν’ αλλάζουν όταν εγώ η ίδια αλλάζω. Παλιότερα, όταν έβλεπα ένα φεγγάρι σπαρτάραγα, τώρα όμως δεν σπαρταράω. Τώρα είναι άλλα τα ερεθίσματα. Κάποιοι φόβοι που δεν τους είχα πριν. Σήμερα καταλαβαίνω πολύ περισσότερα πράγματα που δεν κατανοούσα πριν. Συγχωρώ ευκολότερα ενώ πριν δεν συγχωρούσα. Ο μεγάλος ηλικιακά άνθρωπος γίνεται επιεικής μοιραία, διότι ζητά επιείκεια πρώτα – πρώτα για τον εαυτό του.
Αν για κάποιο λόγο χάνονταν όλα σας τα έργα, ποιο θα ξεχωρίζατε έτσι για να μείνει;
Αδιαφορώ πλήρως για μετά που θα πεθάνω εγώ, αδιαφορώ εντελώς, ξεχάστε τα όλα δεν με νοιάζει, τώρα όσο ζω τιμήστε με.(εδώ ακολούθησε γέλιο). Θέλω ασφαλώς να πω ότι όλα προήλθαν από κάποιες μοναδικές στιγμές, που δεν επαναλαμβάνονται. Όλα παλεύουν τη στιγμή που γράφτηκαν είτε ήταν μια γόνιμη στιγμή είτε όχι. Άρα κανένα δε συγκρίνεται με κανένα. Θα προτιμούσα να τα ξεχάσετε, αν δεν σας λένε κάτι πια.
Μα γιατί αυτή η μετριοπάθεια;
Πείτε την όπως θέλετε τη δική μου στάση απέναντι στο χρόνο. Εμένα με ενδιέφερε πάντα η στιγμή όχι η επανάληψή της.
Πότε σας έρχεται έμπνευση;
Τι εννοείς μου έρχεται έμπνευση, έπρεπε να με ρωτήσεις τι σημαίνει έμπνευση. Εγώ δεν το δέχομαι αυτό ότι υπάρχει έμπνευση, απλώς υπάρχει μια απόφαση και μια διάθεση να θέλεις να καθίσεις να δουλέψεις. Έμπνευση κι όλα αυτά είναι κάτι παραμύθια, προτιμώ δουλειά. Βλέπεις ένα περιστέρι, κάτι σου λέει αυτό. Το κρατάς μέσα σου και το δουλεύεις. Όλα είναι δουλειά. Η ποίηση είναι και αυτή δουλειά, δεν είναι εξυπνάδα, δεν είναι χάρισμα και προπάντων είναι γλώσσα. Γλώσσα και αυτό μην το ξεχνάτε ποτέ.
Ναι μα η γλώσσα στα έργα σας είναι πολύ απλή, είναι καθημερινή.
Δεν είναι απλή, είναι απατηλά απλή, γιατί από κάτω λέει άλλα πράγματα νομίζω.
Δηλαδή όταν θέλετε να γράψετε ένα ποίημα σκέφτεστε τι δουλειά θα κάνω σήμερα – θα γράψω ένα ποίημα ξεκινάτε από μια πρόταση.
Ένα τυχαίο πράγμα με το οποίο μπορεί να γεμίσει ένας στίχος δεν μπορεί να είναι ικανό να φέρει ένα ποίημα. Αυτό πρέπει να δουλευτεί ξανά και ξανά. Να σε πείσει ότι ωρίμασε και τώρα είναι έτοιμο, είναι ικανό να είναι ποίημα. Κακά τα ψέματα, ο καθένας δουλεύει μόνος του και όταν πονέσει το στίχο του, τον θεωρεί έτοιμο. Συνταγές, παιδιά, δεν υπάρχουν. Οι μηχανισμοί είναι πολύ σκοτεινοί και προσωπικοί. Δεν ξέρουμε τίποτα πώς γίνεται αυτή η δουλειά για να μην λέμε ψέματα δεν ξέρουμε.
Κι όλα αυτά τα Εργαστήρια που σου υπόσχονται ότι θα σου μάθουν να γράφεις ποίηση;
Είμαι εντελώς αντίθετη.
Άρα και το μάθημα της Λογοτεχνίας;
Το λέω συνεχώς ότι καθένας είναι ο αναγνώστης ο μοναδικός χωρίς στερεότυπες φόρμες, χωρίς μοντέλα, γιατί έχει μια προσωπική αντίληψη πάνω στο ποίημα. Ο δεύτερος αναγνώστης έχει μια άλλη αντίληψη πάνω στο ποίημα.
Και οι ερμηνείες που δίδονται;
Ο Σεφέρης έλεγε όποιος πάει να ερμηνεύσει το ποίημα, το κατέστρεψε. Έχω δει ερμηνείες που είναι να τραβάς τα μαλλιά σου πάντα βέβαια σε σχέση με το πώς το έγραψα εγώ. Αλλά λένε ότι ο κάθε αναγνώστης έχει δικαίωμα να ερμηνεύει το ποίημα. Άρα δεν μπορείς ποτέ να απορρίψεις ένα παιδί γιατί δεν έγραψε σύμφωνα με αυτά που του δίδαξες. Αυτό είναι ένα εγκληματικό πράγμα το οποίο πάντα θα διαιωνίζεται κι εγώ παρά το ότι φώναξα δεν έγινε τίποτα και μάλιστα παρανοήθηκα και μου είπανε: «δεν θέλετε ν’ αξιολογηθούν τα ποιήματά σας;» Καθόλου. Θέλω και με συμφέρει και μου αρέσει να είναι ανθολογημένα. Αλλά λέω μην εξετάζετε τα παιδιά στις Πανελλήνιες, βάλτε τα δυο ώρες μέσα τη βδομάδα, κλείστε τα μέσα σ’ ένα δωμάτιο και αρχίστε μπουρ-μπουρ και διαβάζετε ποιήματα, ώστε να μάθει το αυτί τους ν’ ακούει τι είναι αυτό το πράγμα. Όποια παιδιά το θέλουν, θα ξεπεταχτούν απ’ αυτό, όποια δεν το θέλουν, δεν υπάρχει τρόπος να το μάθουν.
Λοιπόν, αυτό είναι η έμπνευση, που με ρωτούσατε πριν από λίγο. Η έμπνευση είναι τα παιδιά ακούγοντας και ακούγοντας, θα ερεθιστούν και κάτι θα κάνουν μόνα τους. Συνταγές άλλες δεν υπάρχουν. Δεν με δίδαξε κι εμένα κανένας και νομίζω ότι κανένα ποιητή δεν τον δίδαξε ο πατέρας του, η μάνα του ή ο δάσκαλός του.
Το ζήτημα είναι να φτιάξουμε ποιητές;
Να φτιάξετε τη ζωή σας με μια στοχαστικότητα, ούτε καν με ποιητικότητα, αλλά να υπάρχει ένας στοχασμός τέλος πάντων, να μην είναι αυτό το ξεχείλωμα και προπαντός η καλλιέργεια του λόγου. Αυτό για μένα λέγεται ποίηση. Εάν η γλώσσα είναι σωστή και λίγο πλούσια, νομίζω ότι έχετε κάνει το χρέος σας και απέναντι στη γλώσσα μας και απέναντι στην ποίηση στις επόμενες γενιές. Οι επόμενες γενιές, η δική σας γενιά μπορεί να εξαφανιστούν. Ας αφήσουμε μερικά στοιχεία. Το χρέος μας είναι η σωστή γλώσσα. Η σωστή γλώσσα είναι συντακτικό και σωστή γραμματική. Δεν επιτρέπεται να λέγονται πράγματα όπως αυτά που άκουσα εγώ μια μέρα στην τηλεόραση: «μετά την βροχόπτωση που έπεσε». Αυτό είναι θανάσιμο, σημαίνει ότι δεν έχει επαφή με τη γλώσσα.
Ποια είναι η συμβουλή σας;
Επαφή με τη γλώσσα. Πολύ διάβασμα αυτή είναι η συμβουλή μου Και το διάβασμα όχι μόνο του σχολείου, κάθε είδους βιβλίο.
Εσείς συμφωνείτε, μέσω internet όλα τα λογοτεχνικά βιβλία;
Η κόρη μου μου λέει ότι χάνω τον κόσμο που δεν είμαι στο Internet αλλά εγώ επειδή παρασύρομαι πολύ εύκολα από το θέαμα, επειδή είμαι και εγώ ένας κοινός θνητός νομίζω ότι είναι ένα ξεμυάλισμα πολύ μεγάλο. Δεν είναι ανάγκη να ξέρει κανείς όλο τον κόσμο, ας ξέρει τον δικό του. Λογοτεχνία σημαίνει χαρτί, έντυπο βιβλίο. Φτάνει ο εικονικός κόσμος, μπορεί να είναι πλούσιος, αλλά φτάνει, φτάνει.
Μια παρένθεση, είστε κατά του καπνίσματος;
Όχι είμαι και κατά της απαγόρευσης. Κατά της απαγόρευσης θα μου πεις βλάπτω τους γύρω. Ας πρόσεχαν οι γύρω να μην ήταν γύρω μου. Ή αν μη τι άλλο ας ήταν το μοναδικό πράγμα που τους βλάπτει, ναι ας είναι το μοναδικό.
Αγαπημένος σας συγγραφέας;
Όποιος μου αρέσει και κατά καιρούς – γιατί ο ίδιος που μου άρεσε χτες δεν μου αρέσει αύριο.
Να σας ρωτήσω κάτι τελευταίο. Πιστεύετε ότι πρέπει να σας τιμάνε;
Πιστεύω ότι ούτε εγώ ούτε κανένας άλλος δημιουργός έκανε θαύματα. Αν είχε κάνει θαύματα θα είχε αλλάξει ο κόσμος και ο κόσμος δεν άλλαξε ούτε καν ξεκινήσαμε να τον αλλάζουμε, απλώς παιδευόμαστε. Ξεκινήσαμε να σώσουμε τον κόσμο, πρέπει όμως να μάθουμε ότι ο κόσμος θα σωθεί αν μάθουμε να του λέμε λίγες κακές αλήθειες. Η κακή αλήθεια είναι ό,τι είναι σκληρό πρώτα για μας, για το τομάρι μας, για την καλυτέρευση τη δική μας Και αν αυτό τύχει να αντανακλά στον κόσμο τότε αυτό είναι ένα τυχαίο θαύμα, αλλά τυχαίο. Δεν το πετύχαμε εμείς ούτε η δουλειά μας. Πάντως εγώ παίρνω αυτή την τιμή απαντώντας και στην προσφώνηση που μου έγινε και μένοντας σύμφωνη με το βιογραφικό που έγραψα ότι δεν είμαι μεγάλη κυρία των γραμμάτων -είμαι μεγάλη στα χρόνια. Και αυτά τα δύο, χρόνο και γράμματα, πρέπει κανείς να τα τιμά. Όντως νομίζω ότι ο χρόνος είναι ένα στοιχείο ένα κακό θαύμα που πρέπει να τιμάται. Λατρεύω τη δημοτική ποίηση και δεν ξέρω αν αυτό που έχω ακούσει και που λέγεται εδώ σε θλιβερές καταστάσεις, «να πεθάνει ο θάνατος» ανήκει στη δημοτική ποίηση αλλά αν πεθάνει ο θάνατος, αυτό θα ήταν ένα μεγάλο θαύμα. Ευχαριστούμε πολύ για την ωραία κουβέντα μας. Και εγώ ευχαριστώ από τώρα και κακά λόγια να γράψετε στην εφημερίδα σας. Καλή δύναμη σε όλα!
Δημοσιογραφική ομάδα: Ιωάννα Μανουσάκη, Βάσια Σινάνη, Μαρία Ορφανού, Μιχάλης Σαματάς, Μάριος Σταυρακάκης, Αναστασία Ανδρέου, Κωνσταντίνος Χαρωνίτης, Ηλίας Μαξίτογλου.
Υπεύθυνη καθηγήτρια: Λένα Νικολιδάκη
Μάρτιος 2010, Αθήνα
[slideshow]
Μπάσκετ, κορίτσια και αγόρια· βόλεϊ, αγόρια
Η φετινή πορεία της ομάδας αγοριών ήταν ανάλογη των επιτυχιών της περσινής και προπέρσινης χρονιάς. Φέτος, η ομάδα ήταν πληρέστερη σε ομαδικό επίπεδο. Όμως, λόγω έλλειψης εμπειριών των περισσότερων, λίγων προπονήσεων και της μη διεξαγωγής φιλικών -αναλογικά με τις προηγούμενες χρονιές, δεν κατάφερε να δεθεί στον βαθμό που έπρεπε για να φτάσουμε στα επιθυμητά επίπεδα απόδοσης και να πάμε στον τελικό. Οι αγώνες ξεκίνησαν με μια εύκολη κλήρωση (λόγω της περσινής συμμέτοχης μας στον τελικό) και άμεση πρόκριση στον προημιτελικό με το 5ο λύκειο. Η αντίπαλη ομάδα, λόγω δικών μας λαθών, μας πίεσε στην αρχή των σετ, όμως όσο περνούσε η ώρα η απόδοση αυξανόταν κατακόρυφα. Ο αγώνας έληξε 2-0 σετ υπέρ του σχολείου μας και προκριθήκαμε στον ημιτελικό με το 2ο λύκειο.
Μια εβδομάδα πριν τον ημιτελικό και η ομάδα δεν έκανε σχεδόν καθόλου προπονήσεις. Όταν έφτασε η ήμερα του αγώνα πήγαμε στο κλειστό της Αλικαρνασσού και δεχτήκαμε να ξεκινήσουμε τον αγώνα, ενώ η ομάδα του 2ου Λυκείου δεν είχε τα απαραίτητα έγραφα, καθώς ο γυμναστής τους σχολείου της τα είχε αφήσει στο σχολείο τους. Στο πρώτο σετ δεν ξεκινήσαμε καλά, γι’ αυτό και το χάσαμε, ενώ στο 2 σετ μειώσαμε τα λάθη μας και φτάσαμε κοντά στην κατάκτηση του. Όμως ένα λάθος στο κρίσιμο σημείο (24-23), μια επίθεση στο φίλε, μας στέρησε την νίκη και αποκλειστήκαμε πρόωρα.
Οι παίχτες που αποτελούσαν την ομάδα ήταν από τους παλιούς οι Μπούμπας Τριαντάφυλλος, Λάις Στέφανος και Πλαΐτης Κωνσταντίνος. Από τους νέους οι Σκαλίδης Γιάννης, Παπαδημητράκης Δημήτρης, Σκανδαλάκης Νίκος και Ντούλης Γιώργος. Προπονητής της ομάδας ήταν ο Γυμναστής κ. Ρεθυμνιωτάκης.
«Είναι η χαρά της δημιουργίας. Δεν κατευθύνει ο συγγραφέας τον ήρωα αλλά ο ήρωας τον συγγραφέα.» Αυτή ήταν η απάντηση του Γ. Γιατρομανωλάκη όταν ερωτήθηκε από μαθήτρια του σχολείου μας. Ο Γ. Γιατρομανωλάκης είναι καθηγητής του πανεπιστημίου Αθηνών και συγγραφέας. Επισκέφτηκε το σχολείο μας στις 26 Φεβρουάριου στα πλαίσια του εκπαιδευτικού προγράμματος του ΕΚΕΒΙ « συγγραφείς στα σχολείο» και μας αφιέρωσε λίγο από το χρόνο του. Ο γνωστός συγγραφέας παρουσίασε το βιογραφικό του. Έχει τιμηθεί με κρατικό βραβείο ποίησης και βραβείο της ακαδημίας Αθηνών. Συναισθηματικός και ρομαντικός θεωρεί ότι το πρώτο βήμα για τη συγγραφή περιλαμβάνει την εύρεση του τίτλου και στο πρόσωπο στο οποίο το βιβλίο θα αφιερωθεί. Ο καθένας αρχίζει όπως μπορεί χρησιμοποιεί τα λόγια του Σεφέρη για την αρχή της δημιουργίας.
Για τον Γ. Γιατρομανωλάκης, ο συγγραφέας οφείλει να διαθέτει μια κουλτούρα, γενικές γνώσεις όχι απλά φιλολογικές. Στο δικό του έργο προσπαθεί να αποτινάξει το φιλολογικό στοιχείο όπως το διαθέτει από την ιδιότητα του ως καθηγητή. «Ειλικρίνεια, πάθος, φανατισμός» Αυτά πρέπει να χαρακτηρίζουν ένα συγγραφέα. Απαραίτητο εφόδιο για την επιτυχία αποτελεί η αφοσίωση, και αν κρίνουμε από το έργο του., αυτός έχει δοθεί ολοκληρωτικά.
Η άποψη του για τη σημερινή κοινωνία είναι ότι πρόκειται για μια κοινωνία «φθοροποιό» η οποία προβάλλει λανθασμένα πρότυπα που αποβλακώνουν. Η «διευκόλυνση» και η υποκρισία κυριαρχούν. Τονίζει τη σημασία της παράδοσης και ιδιαίτερα του θεσμού της οικογένειας, ο ρόλος της οποίας είναι πρωταρχικός για τη δομή της κοινωνίας.
Η ηθική πρέπει να χαρακτηρίζει τον άνθρωπο, εκτιμά. Για να το πετύχουμε αυτό πρέπει να υπερβούμε κάθε μισαλλοδοξία και προκατάληψη, να ξεπεράσουμε τον εαυτό μας.
Κάθε μέρα στο σχολείο για να πάμε
άγρια χαράματα πρέπει να ξυπνάμε.
Δευτέρα, Τρίτη, Τετάρτη, Πέμπτη και Παρασκευή
πρέπει να βρισκόμαστε σχολείο πρωί πρωί.
Και κάθε Δευτέρα η μεγάλη μας χαρά
αρχίζουμε τη μέρα μας με μαθηματικά.
Ρίζες, απόλυτα, εξισώσεις και ασκήσεις
άντε τώρα να κάτσεις να τα λύσεις.
Κάνουμε Αγγλικά και Ιστορία
αλλά η καλύτερη ώρα είναι στη Χημεία.
Με βάσεις και οξέα κάνουμε αναμείξεις
που δημιουργούν πολλές φορές εκρήξεις.
Και τα αρχαία μας αρέσουνε πολύ
γιατί μαθαίνουμε για των αρχαίων τη ζωή.
Απ’ όλες τις μέρες τις σχολικές
περνάμε πιο καλά όταν πάμε εκδρομές.
Τι κρίμα που δεν πηγαίνουμε συχνά
αφού στις εκδρομές περνάμε πιο καλά.
Μπορεί να γράψαμε πολλά
αλλά το σχολείο μας είναι από τα πιο καλά!
Ο λόγος που μας ώθησε στο να κάνουμε αυτή την έρευνα ήταν, γιατί αναρωτιόμασταν:
1. Εάν οι συμμαθητές μας καπνίζουν.
2. Σε ποια ηλικία δοκιμάζουν το τσιγάρο.
3. Οι λόγοι για να αρχίσει κανείς το κάπνισμα.
4. Για το βαθμό ενημέρωσης ως προς την επικινδυνότητα του καπνίσματος.
Ξεκινήσαμε την έρευνά μας πιστεύοντας ότι οι περισσότεροι μάλλον καπνίζουν, ότι όσοι καπνίζουν, το έχουν δοκιμάσει στην ηλικία των 12 ετών, ότι η περιέργεια της γεύσης και οι παρέες επηρεάζουν και παρασύρουν τους νέους στο να αρχίσουν το κάπνισμα. Υποθέταμε επίσης ότι σίγουρα όλοι σε αυτή την ηλικία των 16 -18 ετών θα γνωρίζουν για την επικινδυνότητα του καπνίσματος. Ως εκ τούτου διακινήσαμε το παρακάτω ερωτηματολόγιο για να ελέγξουμε τις υποθέσεις μας..
Πίνακας Αποτελεσμάτων Έρευνας
ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ f ΣΧΕΤΙΚΗ
ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ fr%
1.Φύλο Αγόρια 47 47%
Κορίτσια 53 53%
2. Τάξη
Α’ Αγόρια 27 27%
Κορίτσια 31 31%
Β’ Αγόρια 15 15%
Κορίτσια 18 18%
Γ’ Αγόρια 05 5%
Κορίτσια 04 4%
3. Έχετε δοκιμάσει;
Ναι Αγόρια 19 19%
Κορίτσια 18 18%
Όχι Αγόρια 28 28%
Κορίτσια 35 35%
4. Πόσων ετών ήσουν όταν κάπνισες το πρώτο σου τσιγάρο;
12 31 83,8%
5. Πώς ένιωσες όταν κάπνισες το πρώτο σου τσιγάρο; Μεγάλος/η 05 13,5%
Παράξενα 10 27,0%
Ήρεμος/η 10 27,0%
Αηδία 12 32,5%
6. Τι σε έκανε να αρχίσεις το κάπνισμα;
Κάπνιζαν οι φίλοι μου. 2 5,4%
Είχα την περιέργεια να δοκιμάσω. 26 70,3%
Κάπνιζαν οι γονείς μου. 1 2,7%
Ήθελα να αισθανθώ μεγάλος. 2 5,4%
Για να εντυπωσιάσω τους φίλους & τις φίλες μου 0 0%
Άλλος λόγος 6 16,2%
7. Συνεχίζεις να καπνίζεις σήμερα;
Ναι 09 24,3%
Όχι 28 75,7%
8. Οι γονείς σου γνωρίζουν ότι καπνίζεις;
Πατέρας: Ναι 02 22,2%
Όχι 07 77,8%
Μητέρα Ναι 07 77,8%
Όχι 02 22,2%
9. Πόσα τσιγάρα καπνίζεις την ημέρα;
20 02 22,2%
10. Στην οικογένεια σου καπνίζουν;
Πατέρας 44 32,6%
Μητέρα 36 26,7%
Αδέλφια 11 8,1%
Κανείς 44 32,6%
11. Πιστεύεις ότι και σε μεγαλύτερη ηλικία θα καπνίζεις; Ναι 05 5%
Όχι 65 65%
Δεν είμαι βέβαιος 30 30%
12. Σε ενοχλεί να καπνίζουν οι άλλοι στην παρέα σου; Ναι 50 50%
Όχι 50 50%
13. Σε ποια από τα παρακάτω το κάπνισμα έχει επιπτώσεις;
Υγεία (καρκίνος, καρδιά, αναπαραγωγικό σύστημα) 86 48,9%
Εξάρτηση – Συνήθεια 50 28,4%
Οικονομικός τομέας 40 22,7%
14. Πιστεύεις ότι το τσιγάρο δημιουργεί εξάρτηση; Ναι 92 92%
Όχι 08 8%
15. Είναι επικίνδυνο για την υγεία να καπνίζουμε τον καπνό των άλλων; Ναι 95 95%
Όχι 03 3%
Δεν γνωρίζω 02 2%
16. Έχεις κάποια ενημέρωση για την επικινδυνότητα του καπνίσματος; Ναι 85 85%
Όχι 15 15%
17. Πρέπει να υπάρχουν ποινές για το κάπνισμα των μαθητών στο σχολείο; Ναι 40 40%
Όχι 60 60%
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ (που αξίζει να σημειωθούν):
1. ΤΟ 24,3% των συμμαθητών μας καπνίζουν.
2. Το 16,2% των παιδιών έχει απαντήσει ότι δοκίμασε το πρώτο του τσιγάρο σε ηλικία 12 ετών.
3. Αηδία ένιωσε το 32,5% των νέων, παράξενα το 27%, ήρεμος το 27% και μεγάλος το 13,5%
4. Το 70,3% το δοκίμασε από απλή περιέργεια.
5. Υπάρχει ένα 15% των παιδιών που δεν έχουν κάποια ενημέρωση για τη επικινδυνότητα του καπνίσματος.
6. Ενώ οι νέοι γνωρίζουν τις επιπτώσεις που έχει το κάπνισμα στην υγεία και την “εξάρτηση” που δημιουργεί, το 60% των μαθητών του Πειραματικού Λυκείου Ηρακλείου πιστεύει ότι δεν πρέπει να υπάρχουν ποινές για το κάπνισμα των μαθητών στο σχολείο.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΙΝΑΙ ΣΟΒΑΡΗ. Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΜΕΓΑΛΟΣ. Ο ΚΑΘΕΝΑΣ ΝΑ ΣΥΝΕΙΔΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙ ΤΗ ΖΗΜΙΑ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΕΙ Ο ΥΠΟΥΛΟΣ ΑΥΤΟΣ «ΦΙΛΟΣ».
«Ντυμένα» δέντρα
Αφίσες παντού. Όπου κι αν κοιτάξεις, βλέπεις την αγωνιώδη προσπάθεια των επιχειρηματιών να προωθήσουν στο αγοραστικό κοινό την επιχείρησή τους. Τοίχοι, στύλοι της ΔΕΗ, ακόμη και δέντρα είναι τα θύματα αυτού του αγώνα για μἐγιστη προβολή. Εύκολα στους δρόμους μας μπορεί κανείς να αντιληφθεί πως υπάρχουν τα πάντα εκτός από το βασικότερο, αισθητική.
Φανταστείτε έναν κεντρικό δρόμο, ο οποίος «κοσμείται» δεξιά και αριστερά από «ντυμένα» δέντρα. Η ενδυμασία τους δεν είναι άλλη από… τόνους χαρτί, το ένα πάνω από το άλλο, που έχει τροποποιηθεί σε μια συμπαγή μάζα, με το πέρασμα του χρόνου και την εναλλαγή των καιρικών συνθηκών. Και αυτή η άθλια εικόνα που έχουμε ως τώρα σχηματίσει γίνεται ακόμη αθλιότερη, αν σταθούμε δίπλα σε ένα από τα δέντρα –θύματα και παρατηρήσουμε τις δεκάδες πινέζες, που είναι καρφωμένες πάνω του: κόκκινες, κίτρινες, μπλε, άσπρες και πορτοκαλί.
Και η αισθητική μας δεν προσβάλλεται μόνο από την κακόγουστη πολυχρωμία αλλά και από την εικόνα της προσβολής αυτού του ζωντανού οργανισμού. Γιατί πώς αλλιώς μπορούμε να ονομάσουμε αυτήν την εικόνα από άπειρες πολύχρωμες πινέζες σφηνωμένες μέσα στους κορμούς των δέντρων; Κι όμως εξακολουθούμε να ζωγραφίζουμε καφέ τον κορμό τους, ελπίζοντας ότι κάποτε θα σταματήσει αυτή η ύβρη.
Κάλλια Φυσαράκη
Η πόλη μας αλλάζει;
Πριν από μερικά χρόνια με αφορμή τους Ολυμπιακούς αγώνες που πραγματοποιήθηκαν στη χώρα μας (ίσως η επόμενη φορά αργήσει πολύ!), ξεκίνησε μια αξιόλογη προσπάθεια για την αναβάθμιση της πόλης του Ηρακλείου και κυρίως του ιστορικού κέντρου. Έτσι ερχόμαστε σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά το πέρας των Ολυμπιακών αγώνων να αξιολογήσουμε αυτό το έργο που έγινε και που συνεχίζει να γίνεται στην πόλη μας.
Το Ηράκλειο μέρα με τη μέρα αλλάζει όλο και πιο πολύ μορφή, καθώς γίνεται πιο ευέλικτο, πιο ανθρώπινο και πάνω από όλα πιο προσιτό. Έχουν διανοιχθεί νέοι δρόμοι και διαπλατυνθεί άλλοι. Βέβαια η περιοχή του Γιοφύρου και του Εσταυρωμένου εξακολουθεί να ταλαιπωρεί πρωί και μεσημέρι πολλούς Ηρακλειώτες και εμάς τους μαθητές προς και από το σχολείο μας. Από την άλλη το παραλιακό μέτωπο επιτέλους έδειξε στον κόσμο ότι η πόλη έχει θάλασσα και μπορεί να την αξιοποιήσει. Αν γίνουν μάλιστα το ποδηλατοδρόμιο και μικρά πάρκα αναψυχής ο περίπατος στην παραλία θα αποκτήσει νέο ενδιαφέρον.
Ασφαλώς, θα έχετε προσέξει πόσο όμορφη φαντάζει και το πρωί μα περισσότερο το βράδυ η 25ης Αυγούστου, η λεωφόρος της πλάνης, όπως την ονομάζουν οι παππούδες μας, έτσι όπως πεζοδρομήθηκε. Βοήθησαν βέβαια και οι αναστηλώσεις και αναπαλαιώσεις πολλών παλιών κτηρίων. Ας μας αφήσουν, όμως, τα αυτοκίνητα να τη χαιρόμαστε, γιατί είναι από εκνευριστικό ως γελοίο να περπατάς σε πεζόδρομο και να φοβάσαι μήπως σε πατήσει κανένα αυτοκίνητο! Το ίδιο αίσθημα νιώθεις κι όταν περπατάς στην πλατεία του Αγίου Ματθαίου, που έχει κι αυτή πλακοστρωθεί για πεζούς και για… αυτοκίνητα!
Άλλο σημαντικό έργο που γίνεται τώρα είναι η ανακαίνιση της Βικελαίας Βιβλιοθήκης, σε χώρο λειτουργικότερο και ασφαλέστερο, ώστε η παραμονή μας σε μια βιβλιοθήκη να είναι πιο ευχάριστη. Περιμένουμε με αγωνία το αποτέλεσμα. Με την ίδια αγωνία περιμένουμε και άλλα έργα που μπορούν να αλλάξουν την όψη της πόλης μας και να την κάνουν πιο αρεστή σε μας και στους ξένους μας.
Ιωάννα Μανουσάκη
Βαγγέλης Πασπαλάκης
Χορός… Άραγε πώς μπορεί να αναλύσει κανείς αυτή τη λέξη που κρύβει μέσα της τόσα πολλά…! Οι αρχαίοι απευθύνονταν είτε στη μούσα Τερψιχόρη είτε στους δημιουργούς της χορικής ποίησης είτε στο σώμα των ανδρών που αποτελούσε το χορό σε μια τραγωδία ή κωμωδία και μπορούσε μέχρι και να …φιλοσοφήσει!
Χορός… για τον καθένα από μας σημαίνει κάτι διαφορετικό. Ας πούμε για μένα, χορός είναι τα πάντα, είναι ο τρόπος για να εκφράσω τα συναισθήματά μου την κάθε στιγμή, ο τρόπος για να μεταφερθώ σ’ ένα μαγικό περιβάλλον που …το δημιουργώ εγώ! Δεν είναι τυχαίο που όλοι οι μεγάλοι χορευτές και χορεύτριες όπως η Makarova, η Selvigiyem, ο Barisnikov και άλλοι ήταν εκείνοι και εκείνες που εκτός από την άψογη τεχνική τους, έδιναν και την ψυχή τους πάνω στη σκηνή, σφραγίζοντας έτσι τον κάθε ρόλο που χόρευαν! Μιλώντας γι’ αυτούς τους χορευτές που πραγματικά έγραψαν ιστορία στο κλασικό μπαλέτο, αξίζει να αναφέρουμε μερικούς από τους ρόλους που σημάδεψαν με την ερμηνεία τους. Ποιος μπορεί να ξεχάσει την εκπληκτική ερμηνεία της Makarova στη «Λίμνη των κύκνων», όπου υποδυόταν την Οντέλ Ουτίλ (Α ρόλος); Ακόμη ποιος δε μένει άναυδος στο χαρακτηριστικό “6.00 o’ clock” με την Κάρμεν της Selvigiyem, που αποτελεί πρότυπο για τις νέες χορεύτριες; Για τον Barisnikov ένας ρόλος που μπορούμε ν’ αναφέρουμε είναι εκείνος του Βasil (Α ρόλος) στο «Δον Κιχώτη». Θα ήταν άδικο, βέβαια, να πούμε ότι εξήντλησαν το ταλέντο τους μόνο σε αυτούς τους ρόλους, γιατί για μένα και –φαντάζομαι- και για πολλούς ακόμη, κάθε παρουσία τους ήταν διδασκαλία τεχνικής και ήθους, ένας άριστος εναρμονισμός σώματος και ψυχής.
Αν αγαπάς, λοιπόν, πραγματικά το χορό, αυτό φαίνεται στη σκηνή, όπου μαγεύεις με την κίνηση όλου του κορμιού ακόμη και του βλέμματός σου –είναι σπουδαίος ο χορός των ματιών!!- τους θεατές. Φυσικά τα εντυπωσιακά ανοίγματα και οι πολλές στροφές είναι εκείνα που καθηλώνουν στην αρχή το θεατή, όμως για σκεφτείτε κάτι τέτοιο να γίνεται από έναν ανέκφραστο χορευτή, ένα «νεκρό» πρόσωπο; Τα μάτια κινούνται, αστράφτουν, βουρκώνουν, πανικοβάλλονται, καλώντας το θεατή να συνομιλήσει μαζί τους. Είναι ο διάλογος των ματιών!!
Εκτός, όμως, από το κλασικό μπαλέτο, υπάρχει και ο σύγχρονος χορός, που είναι πιο ελεύθερος, πιο γήινος και γενικά χωρίς τις καλοσυντονισμένες πόζες που βλέπουμε στο κλασικό μπαλέτο. Γι’ αυτό άλλωστε και το χορεύουμε ξυπόλητοι, για να έχουμε επαφή με το πάτωμα.
Όποιο είδος χορού κι αν θελήσει κανείς ν’ ακολουθήσει, ας θυμόμαστε πως ο χορός χρειάζεται αυτοπεποίθηση κι αγάπη γι’ αυτό που κάνουμε. Χωρίς αυτήν τίποτα δε γίνεται.
Εγγραφείτε στη ροή άρθρων του ιστολογίου.
Για τα τρέχοντα, ελάτε απ' τη σελίδα μας στο Facebook