Μια ενδιαφέρουσα εκπαιδευτική δράση έλαβε χώρα στο σχολείο μας  την Παρασκευή 20 Μαρτίου 2026, παραμονές της Εαρινής Ισημερίας. Ο λόγος για το ιστορικό πείραμα του Ερατοσθένη, μια μοναδική εκπαιδευτική δραστηριότητα που οργανώνεται από την Πανελλήνια Ένωση Υπευθύνων Εργαστηριακών Κέντρων Φυσικών Επιστημών (ΠΑΝΕΚΦΕ) με τη συνεργασία του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης και του ESERO.

Ο Ερατοσθένης, διακεκριμένος μαθηματικός, γεωγράφος και αστρονόμος του 3ου αιώνα π.Χ., υπήρξε διευθυντής της Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας. Παρατηρώντας ότι στην περιοχή της Συήνης (σημερινό Ασουάν) ο Ήλιος δεν δημιουργούσε σκιά το μεσημέρι του θερινού ηλιοστασίου, ενώ στην Αλεξάνδρεια δημιουργούσε, οδηγήθηκε στην ιδέα ότι η Γη είναι σφαιρική. Με βάση αυτή την παρατήρηση και χρησιμοποιώντας γεωμετρικούς υπολογισμούς, υπολόγισε με αξιοσημείωτη ακρίβεια την περίμετρο της Γης.

Οι μαθητές με τη βοήθεια απλών μέσων, όπως μία μεζούρα μέτρησαν το μήκος της σκιάς μίας ράβδου, ακριβώς την ώρα του τοπικού μεσημεριού. Στη συνέχεια, με βάση της μετρήσεις τους υπολόγισαν τη γωνία που σχημάτιζαν οι ηλιακές ακτίνες με τη ράβδο ενώ ταυτόχρονα  υπολόγισαν την απόσταση του σχολείου μας  από τον Ισημερινό με τη βοήθεια του γεωγραφικού πλάτους, και κατέληξαν με εξαιρετική ακρίβεια στον υπολογισμό της περιφέρειας της.

Συνοψίζοντας, το πείραμα του Ερατοσθένη αποτέλεσε μια ιδιαίτερα σημαντική και εποικοδομητική δραστηριότητα. Μέσα από αυτήν, διαπιστώσαν οι μαθητές ότι ακόμη και με απλά μέσα είναι δυνατόν να εξαχθούν αξιόπιστα επιστημονικά συμπεράσματα. Η εμπειρία αυτή ανέδειξε τη διαχρονική αξία της επιστημονικής γνώσης και  έφερε τους μαθητές πιο κοντά στο έργο των αρχαίων Ελλήνων επιστημόνων, οι οποίοι έθεσαν τα θεμέλια της σύγχρονης επιστήμης.

Υπεύθυνοι καθηγητές του πειράματος ήταν ο Κοτζαμπάσης Γ. ΠΕ04.01 και οι Τσομπανίδου Μ. και Παραθυρά Μ. ΠΕ03.