Οι αντιλήψεις των παιδιών: 

Τα παιδιά γνωρίζουν ως ζώα της θάλασσας:

• τα ψαράκια
• αστακούς
• καρχαρίες
• θαλάσσιοι ελέφαντες
• σαλάχια
• καβούρια
• θαλάσσιες χελώνες
• δελφίνια
• χταπόδια
• ξιφίες
• φάλαινες
• καλαμάρια
• σαλιγκάρια
• κοχύλια
• θαλάσσιοι ιππόκαμποι
• όστρακα
• τσούχτρες
• αχινοί

Επίσης μας λένε ότι τα ζώα τσιμπάνε, το χταπόδι πετάει μελάνι, ότι δεν πρέπει να σκοτώνουμε τα ζωάκια, ότι εμείς ταίζουμε τα ζωάκια γιατί τρώνε φαγητό και ότι τα ζώα πεθαίνουν και πρέπει να προσέχουμε μην τα ψαρεύουμε!

Αγνοούν

• πώς γεννιούνται
• που βρίσκουν την τροφή τους και τι τρώνε
• που κρύβονται τα ψάρια για να αποφύγουν τους ψαράδες
• που, πως και πότε κοιμούνται.

Πηγή: Καμπουράκη, Α. (2006). Τα Ζώα της Θάλασσας. 2ο Συνέδριο Σχολικών Προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, 15-17 Δεκεμβρίου 2006: Αθήνα

Βασικό Θεματικό Πεδίο: Παιδί και Θετικές Επιστήμες : θεματική υποενότητα: Φυσικές Επιστήμες

Εμπλεκόμενα Θεματικά Πεδία:

Παιδί και Θετικές Επιστήμες: Θεματική Υποενότητα: Μαθηματικά

Παιδί και Επικοινωνία: θεματική υποενότητα Γλώσσα και ΤΠΕ

Παιδί Σώμα, Δημιουργία και Έκφραση

Τέχνες : θεματική υποενότητα: Θεατρική τέχνη, Μουσική

& Εικαστικά

Μαθησιακά αποτελέσματα

• Γνώσεις             

Να διακρίνουν τα βασικά Θαλάσσια ζώα και τους κύριους φυτικούς οργανισμούς του βυθού.

Να αναγνωρίζουν τις σχέσεις αλληλεξάρτησης ανάμεσα στους ζωντανούς οργανισμούς και το
περιβάλλον στο οποίο ζουν. (Τροφικές σχέσεις-τροφική αλυσίδα).

 Να διερευνούν σχέσεις ανάμεσα σε αριθμούς και σύνολα.

Να αναγνωρίζουν το σύμβολο της πράξης της πρόσθεσης και της αφαίρεσης  καθώς και τις μορφές συμβολικής αναπαράστασής τους.

Να αναγνωρίζουν και να οργανώνουν τις πληροφορίες με τις ΤΠΕ ανάλογα με τις ανάγκες και το θέμα που μελετούν.

Να αναγνωρίζουν ότι ο προφορικός λόγος αποτελεί ένα σύστημα που απαρτίζεται από επιμέρους γλωσσικές μονάδες (φωνολογικές,μορφολογικές).

Να προσδιορίζουν τα βασικά χαρακτηριστικά του ρυθμού, συνοδεύοντας με τα μουσικά όργανα του orf το τραγούδι 10 καβουράκια.

• Δεξιότητες 

Να καταγράφουν και να συγκρίνουν τους μηχανισμούς άμυνας και προσαρμογής των ζωντανών οργανισμών στις συνθήκες του περιβάλλοντος που μεταβάλλονται.

Να ομαδοποιήσουν τους θαλάσσιους οργανισμούς σε αυτούς που γεννούν αυγά και σε εκείνους που είναι θηλαστικά και γεννούν μικρά.

Να προσεγγίζουν την πράξη της πρόσθεσης και της αφαίρεσης  χρησιμοποιώντας τις σταθερές σχέσεις των αριθμών ώστε να λύσουν προβλήματα (βάζω μαζί, ενώνω, βγάζω, αφαιρώ).

Να περιγράφουν εικόνες. 

Να αφηγούνται μία ιστορία που άκουσαν.

Να διατυπώνουν ερωτήσεις.

Να διατυπώνουν και να συνοψίζουν επιχειρήματα για την τεκμηρίωση απόψεων.

Να κάνουν φωνολογική και γραφωφωνημική επίγνωση για να εντοπίσουν το αρχικό γράμμα μιας λέξης και για να συνθέσουν χρησιμοποιώντας τα σύμβολα των γραμμάτων μια λέξη.

Να παράγουν γραπτά κείμενα.

Να συνοδεύσουν απλά ρυθμικά σχήματα με χτυπήματα στα κρουστά μουσικά όργανα, στο τραγούδι 10 καβουράκια.

Να τραγουδούν ως άτυπη χορωδία το τραγούδι 10 καβουράκια.

• Στάσεις

Να σέβονται τα έμβια όντα του βυθού και της θάλασσας και να αποκτούν θετική στάση για την οργάνωση δράσεων ευαισθητοποίησης για την προστασία της ζωής και της φύσης.

Να εκτιμούν τη σημασία της συνεργασίας και της ομαδικότητας για την επιβίωση στα ζώα.

Να εκτιμούν τη γνώση των αριθμών και τη σημασία της καταμέτρησης σε καθημερινές καταστάσεις.

Να αυτοπειθαρχούν και να ελέγχουν τον εαυτό τους στην απόδοση του ρυθμού.

Να συνεργάζονται για να εκτελέσουν απλές μαθηματικές πράξεις και να επιλύσουν καθημερινά προβλήματα στο σχολείο και αλλού.

Να εκτιμούν τις διαφορετικές χρήσεις των ΤΠΕ, ώστε να μπορούν να ικανοποιήσουν καθημερινές ανάγκες.

Να αποδέχονται κριτικά τις διαφορετικές μορφές πληροφορίας και τα νέα πλαίσια επικοινωνίας και συνεργασίας που δημιουργούνται με τις ΤΠΕ.

Να κάνουν τις κατάλληλες επιλογές βιβλίων ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους και τις διερευνήσεις που πραγματοποιούν.

Να υιοθετούν το θεατρικό παιχνίδι ως ένα μέσο για να εκφράσουν τη σκέψη και τη φαντασία τους.

Να συνεργάζονται για τη δημιουργία ενός καλλιτεχνήματος.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ (ενδεικτικά: περιγραφή δραστηριοτήτων, σταδίων/φάσεων, ενεργειών εκπαιδευτικού και μαθητών)

Α΄ Φάση: Εξοικείωση

Στη α φάση καλούνται τα παιδιά να εξοικειωθούν με το θέμα με το οποίο θα ασχοληθούν

Μαθησιακό περιβάλλον: παρεούλα και κέντρα μάθησης της τάξης

Δραστηριότητα 1η : Το κουτί με το Θησαυρό

Καθόματε με τα παιδιά στην παρεούλα και στο κέντρο της έχουμε ένα κλειστό κουτί. Μέσα στο κουτί έχουμε βάλει κοχύλια, φύκια χάρτινα, ψαράκια και μία ερώτηση: ” Τι υπάρχει μέσα στη θάλασσα;”

Πριν ανοίξουμε το κουτί ρωτάμε τα παιδιά να μαντέψουν το περιεχομένό του και αφού ακούσουν τις απόψεις τους κληρώνουμε ένα παιδί να ανοίξει το κουτί και να μας περιγράψει τι βλέπει χωρίς να μας πει το όνομά του. Χωρίζουμε τα υπόλοιπα παιδιά σε δύο ομάδες και τους ζητάμε να μας βρουν το όνομα αυτού που περιγράφεται. Νικήτρια είναι η ομάδα με τις περισσότερες σωστές απαντήσεις.

Στο τέλος ζητάμε από τα παιδιά να μας απαντήσουν τι υπάρχει μέσα στη θάλασσα και να μας ζωγραφίσουν τα ζώα της θάλασσας που γνωρίζουν. Μετά το ιχνογράφημα των παιδιών η Νηπιαγωγός καταγράφει τις απαντήσεις τους στο διάγραμμα KWLH .

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/Ανίχνευση-γνώσεων-Ζώα-της-Θάλασσας.pdf

Β Φάση: Επισκόπηση

Στη φάση αυτή τα παιδιά καλούνται να βρουν πληροφορίες για το θέμα που διερευνούν.

Δραστηριότητα 2η: Οι αποστολές μας

 Η Νηπιαγωγός κάθεται στην παρεούλα και ρωτάει τα παιδιά να της πουν που θα βρουν τις πληροφορίες που ψάχνουν. Εφόσον ακούσει τις απόψεις τους δίνει μία αποστολή. Οι αποστολές που θα μοιραστούν στα παιδιά θα είναι να φέρουν στο σχολείο ένα βιβλίο σχετικά με τα ζώα της θάλασσας, εάν έχουν στη βιβλιοθήκη τους.  Τα παιδιά που δεν θα φέρουν κάποιο βιβλίο, θα κληθούν να ψάξουν στην τάξη να βρούν σχετικές πληροφορίες, χρησιμοποιώντας τη βιβλιοθήκη της τάξης και τον υπολογιστή. 

Δραστηριότητα 3η: Ας δούμε τι βρήκαμε

Μόλις τα παιδιά συγκεντρώσουν τις πληροφορίες, στη γωνιά της παρεούλας, η Νηπιαγωγός  ζητάει από εκείνα να της πουν που τις βρήκαν και τι της έφεραν. Σε αυτό το στάδιο τα παιδιά καλούνται να σκεφτούν και να εξηγήσουν πώς βρήκαν τις πληροφορίες και ποιες από αυτές τις πληροφορίες που έφεραν θα αξιοποιηθούν στην τάξη στις επόμενες δραστηριότητες, αιτιολογώντας την απάντησή τους.

Γ Φάση: Επεξήγηση

Στη γ΄ φάση ξεκινούν οι δραστηριότητες απόκτησης των γνώσεων, δεξιοτήτων και στάσεων που επιθυμούμε.

Δραστηριότητα 4η: Τα Ζώα της Θάλασσας

Έχοντας ακούσει τις απόψεις των παιδιών και έχοντας συγκεντρώσει τις πληροφορίες που βρήκαν, δείχνουμε στα παιδιά ένα βίντεο με τα ζώα της θάλασσας για να επαληθεύσουμε ή να διαψεύσουμε τις αρχικές τους απαντήσεις.

https://www.youtube.com/watch?v=c36RvoCSQA4

πηγή:https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/3502 

Επίσης τους διαβάζουμε πληροφορίες γι αυτά σχετικά με το πώς προστατεύονται, τί τρώνε, που ζουν κτλ από τον παρακάτω ιστότοπο.

http://fstav.0fees.net/animals/psaria.html?i=1

Στο τέλος τα παιδιά μας λένε ποια είναι τα ζώα της θάλασσας και παίζουμε μαζί τους ένα παιχνίδι κατανόησης.

πηγή: https://wordwall.net/el/resource/17850976/%CF%84%CE%B1-%CE%B6%CF%8E%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%B8%CE%AC%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B1%CF%82

Δραστηριότητα 5η και 6η: Τα θαλάσσια ζώα γεννούν αυγά ή μωρά;

Για να απαντήσουμε στην διερευνητική μας ερώτηση τι γεννούν τα θαλάσσια ζώα καθόμαστε με τα παιδιά στην παρεούλα και τους διαβάζουμε το παραμύθι “Ο κύριος Ιππόκαμπος” του Eric Carle.

Πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=nTSxyKaJMIY

Στο τέλος της ανάγνωσης ζητάμε από τα παιδιά να μας αφηγηθούν την ιστορία και να μας πουν ο ιππόκαμπος τι γέννησε, αυγά ή μικρά. Στη συνέχεια τους ζητάμε να δούν ένα βίντεο για να διαπιστώσουν εάν όλα τα θαλάσσια ζώα μοιάζουν με τον Ιππόκαμπο και γεννούν αυγά ή υπάρχουν και κάποια που γεννούν  μικρά. 

Τα θαλάσσια θηλαστικά της Ελλάδας – YouTube

https://www.youtube.com/watch?v=ecSXw0uB0o8

Με την ολοκλήρωση της επεξεργασίας του βίντεου, χωρίζουμε τα παιδιά σε ομάδες και κάποιες ζωγραφίζουν τα ζώα της θάλασσας που γεννούν αυγά και κάποια άλλα μικρά. Μόλις το ολοκληρώσουν συγκεντρώνονται στην παρεούλα και ανταλλάσουν απόψεις, διορθώνουν ή επιβεβαιώνουν τις απαντήσεις της κάθε ομάδας.

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/Ζώα-της-Θάλασσας-που-γεννούν-αυγά.pdf

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/Ζώα-της-Θάλασσας-που-γεννούν-μικρά.pdf

Δραστηριότητα 7η : Ο Βυθός -Τροφικές σχέσεις

Μετά την διερεύνηση του ερωτήματός μας πώς γεννιούνται τα θαλάσσια ζώα, ρωτάμε να μας πουν πώς φαντάζονται ότι είναι ο βυθός της θάλασσας. Τους προτείνουμε να μας τον ζωγραφίσουν και να μας το παρουσιάσουν στη συνέχεια στην παρεούλα. Στη συνέχεια τους προβάλουμε ένα βίντεο με το βυθό της θάλασσας

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=HmXQm6d1kQQ

Ο Κόσμος στον Βυθό της Θάλασσας – YouTube

https://www.youtube.com/watch?v=Y1OVkOVDUAc

και αφού τον παρατηρήσουν καλά, μας τον περιγράφουν και μας εξηγούν εάν η ζωγραφιά τους μοιάζει με αυτό που παρακολούθησαν, αιτιολογώντας την απάντησή τους. Κατόπιν τους δείχνουμε 3 εικόνες από τα θαλάσσια ζώα και το φυτικό πλακτον αντιπροσωπευτικές και τους ζητάμε να σκεφτούν και να μας βάλουν στη σειρά χρησιμοποιώντας τα βελάκια ποιός τρώει ποιον. Αυτό θα το κάνουμε για 3 αντιπροσωπευτικά θαλάσσια ζώα για να κατανοήσουν την έννοια της τροφικής αλυσίδας. 

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/Ζώα-της-θάλασσας.pdf

Δραστηριότητα 8η : Το επάγγελμα του Ψαρά

Αφού έχουμε πληροφορηθεί για τη ζωή των θαλάσσιων ζώων, καθόμαστε με τα παιδιά στην παρεούλα και τα ρωτάμε να μας πουν το επάγγελμα που σχετίζεται με τα ψάρια. Αφού ακούσουμε την ονομασία, του σχηματίζουμε τη λέξη του ψαρά με γράμματα που έχουμε στην τάξη, βάζοντας τα στην σειρά ανάλογα με τη φωνούλα που ακούμε, κάνοντας ταυτόχρονα γραφωφωνημική αντιστοίχηση. Τα παιδιά που δυσκολεύονται ζητούν βοήθεια από όποιον θέλουν και συμβουλεύονται και τον πίνακα αναφοράς με τα  γράμματα. Έπειτα αφού μας πουν τι χρειάζεται το επάγγελμα του ψαρά για να το ασκήσουν τους προβάλουμε το παιχνιδοτράγουδο βγαίνει η βαρκούλα του ψαρά. Βγαίνει η βαρκούλα (του ψαρά) | Παιδικά Τραγούδια | Koperti – YouTube

https://www.youtube.com/watch?v=ovKuItYe8ZU

Στο τέλος το συζητάμε με τα παιδιά και τους ζητάμε ανά δύο παιδιά να κάνουν την κάθε βαρκούλα και ένα τρίτο παιδί ανά βάρκα να κάνει τον ψαρά και με ένα καλάμι ή με ένα δίχτυ που βιωματικά θα αναπαριστάνει με τις κινήσεις του σώματός τους να πιάνει τα ψάρια.

Δ φάση: Εμπλουτισμός

Στην 4η φάση τα παιδιά θα εμπεδώσουν τις γνώσεις που απέκτησαν.

Δραστηριότητα 9η: Κρεμάλα με τα ζώα της Θάλασσας

Έχοντας μάθει για τα ζώα της θάλασσας, χωρίζουμε τα παιδιά σε δύο ομάδες και παίζουμε το παιχνίδι της κρεμάλας των λέξεων. Τα παιδιά από τις δύο ομάδες εναλλάξ, αφού αναγνωρίσουν στην εικόνα το ζώο της θάλασσας θα μας πουν φωνούλες των γραμμάτων που υπάρχει στο όνομα του εικονιζόμενου ζώου. Νικήτρια είναι είναι η ομάδα που θα βρει τη λέξη.

πηγή: https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/10980

Δραστηριότητα 10η : Τροφική αλυσίδα

Μετά το παιχνίδι με την κρεμάλα, προτείνουμε στα παιδιά να παίξουμε ένα δεύτερο παιχνίδι και να γίνουν κάποιοι οργανισμοί του βυθού. Χωρίζουμε τα παιδιά σε δύο ομάδες και αφού κολλήσουμε πάνω τους την εικόνα από την θαλάσσια ζωή που αντιπροσωπεύουν, τους ζητάμε να αναπαραστήσουν με κινήσεις τους τον ρόλο του θαλάσσιου ζώου ή του φυτοπλαγκτόν που υποδύονται και να πιάσουν το παιδί που έχει πάνω του τον οργανισμό ζωικό ή φυτικό με τον οποίο τρέφονται. Η κάθε ομάδα θα πρέπει να σχηματίσει μια αλυσίδα από 3 τουλάχιστον οργανισμούς στην οποία θα την αναπαραστήσουν με παγωμένη εικόνα.

Δραστηριότητα  11η : Κατασκευή θαλάσσιων ζώων που γεννούν μικρά και θαλάσσιων ζώων που γεννούν αυγά.

Καθόμαστε με τα παιδιά στο μαθησιακό κέντρο των τραπεζών εργασίας και τους μοιράζουμε διάφορα κανσόν χρωματιστά, άσπρα χαρτιά, κόλλες και ψαλίδια. Τους αναφέρουμε ότι μετά από τα παιχνίδια που έπαιξαν η καρέτα, καρέτα θα ήθελε να τις κατασκευάσετε τους θαλάσσιους φίλους της, αυτούς που γεννούν αυγά και εκείνους που γεννούν μικρά και αφού τους παρουσιάσουν στην παρεούλα να τους αφήσουν στο μπλε κανσον που απεικονίζει τη θάλασσά μας στο κέντρο της παρεούλας.

Δραστηριότητα 12η: Το ψάρεμα

Ολοκληρώνοντας τη θεματική μας ενότητα, γινόμαστε ψαράδες και ψαρεύουμε τα ψάρια που υπάρχουν στη θάλασσα που βρίσκεται στο κέντρο της παρεούλας. Ο κάθε ψαράς θα πρέπει να μετρήσει τα ψάρια που θα πιάσει στα δίκτυα του και θα βάλει στο σύνολό τους το αριθμητικό σύμβολο που αντιστοιχεί στην ποσότητά τους. Έπειτα, ζητάμε από τα νήπια της τάξης μας εναλλάξ να προσθέσουν τα ψάρια που θα βάλουμε στα καλάθια για πώληση. Σε κάθε καλάθι θα έχουμε το αριθμητικό σύμβολο που θέλουμε να έχει μέσα. Έτσι το κάθε παιδί που θα καλούμε θα βάζει μέσα στο αντίστοιχο καλάθι τόσα ψάρια, όσα θα δείχνει το αριθμητικό τους σύμβολο. Κατόπιν, θα βάζει το σύμβολο της πράξης ανάλογα με το τι τους ζητείται από εμάς (εάν θα βάλουμε και άλλα ή θα βγάλουμε) και αφού βάλει το σύμβολο του = θα βρει το τελικό αριθμητικό σύμβολο που θα αναλογεί στο αποτέλεσμα της αριθμητικής πράξης. Στο τέλος για να γιορτάσουμε την καλή ψαριά μοιράζουμε μουσικά όργανα στα παιδιά και συνοδεύουμε στο ρυθμό το τραγούδι 10 καβουράκια, τραγουδώντας το ταυτόχρονα.

πηγή: https://www.youtube.com/watch?time_continue=1&v=YZfw912Yoks&embeds_referring_euri=https%3A%2F%2Fwww.bing.com%2F&embeds_referring_origin=https%3A%2F%2Fwww.bing.com&source_ve_path=Mjg2NjY&feature=emb_logo

5η Φάση: Εκτίμηση

Δραστηριότητα 13η  Κουίζ Ερωτήσεων

Χωρίζουμε τα παιδιά σε δύο ομάδες και απαντούν εναλλάξ τις ερωτήσεις γνώσεων στο παρακάτω κουιζ.

“ΤΑ ΖΩΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ” – Κουίζ (wordwall.net)

https://wordwall.net/el/resource/13503567/%CF%84%CE%B1-%CE%B6%CF%89%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%83-%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B1%CF%83

Δραστηριότητα 14η Φύλλα εργασίας

Τροφικές αλυσίδες για Νήπια

https://www.liveworksheets.com/iq3441019aj

Τροφικές αλυσίδες για Προνήπια

https://www.liveworksheets.com/ql3441041gv

Το αρχικό γράμμα των ψαριών για Προνήπια

https://www.liveworksheets.com/or3441174qe

Το αρχικό γράμμα των ψαριών για Νήπια

https://www.liveworksheets.com/oa3441180tt

Το πλήθος των Ψαριών για Προνήπια

https://www.liveworksheets.com/sy3441183qb

Πρόσθεση-Αφαίρεση για Νήπια

https://www.liveworksheets.com/cg3441187tr

Δραστηριότητα 15η 

Θαλάσσια Ζώα: Ταξινόμηση ανάλογα με το ποια γενούν αυγά και ποια μικρά

https://learningapps.org/30731057

Τα ζώα της Θάλασσας (learningapps.org)

Δραστηριότητα 16η :Συμπλήρωση του διαγράμματος  KWLH .

Σε αυτή τη δραστηριότητα τα παιδιά απαντούν στις ερωτήσεις τι έμαθαν σε αυτή τη θεματική ενότητα και πώς το έμαθαν, καταγράφοντας τις απαντήσεις τους στο διάγραμμα KWLH.

Θεματικός Κύκλος: Φροντίζω το Περιβάλλον

Ενότητα: Οικολογία-Ανακύκλωση

Γνωστικά εμπόδια

Τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας,

• δεν αναγνωρίζουν όλα τα δομικά υλικά των συσκευασιών
• μπερδεύουν το σίδερο με το αλουμίνιο
•  δεν ξέρουν την προέλευσή του χαρτιού και του γυαλιού.
• μπερδεύουν την ύπαρξη κάδων διαφορετικών χρωμάτων και τον λόγο που εξυπηρετούν
• δεν γνωρίζουν που καταλήγουν τα απορρίμματα του πράσινου κάδου
• μπερδεύουν τον διαχωρισμό των απορριμμάτων που ανακυκλώνονται
• δεν γνωρίζουν την έννοια της ανακύκλωσης

Οι γνώσεις / αντιλήψεις τους

Τα παιδιά γνωρίζουν:

ότι τα οικιακά απορρίμματα τα ρίχνουμε σε κάδους. 

τον προορισμό των σκουπιδιών που ανακυκλώνονται, δηλαδή ότι εκείνα καταλήγουν από τον κάδο στο εργοστάσιο ανακύκλωσης.

το σήμα της ανακύκλωσης

πηγή: Πούλου,Β, Αντύπα,Α. (2015). Αποδόμοιση και ανακύκλωση: Οι αντιλήψεις που φέρουν τα νήπια και τα παιδιά α΄σχολικής ηλικίας. Πρακτικά 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου ΠΕΕΚΠΕ, Βόλος 8-10 Μαϊου, 2015.

https://docplayer.gr/9808436-Apoikodomisi-kai-anakyklosi-oi-antilipseis-poy-feroyn-ta-nipia-kai-ta-paidia-a-sholikis-ilikias.html

Βασικό Θεματικό Πεδίο

Παιδί Εαυτός και Κοινωνία (Κοινωνικές Επιστήμες και Προσωπική και Κοινωνικοσυναισθηματική ανάπτυξη)

Εμπλεκόμενα Θεματικά Πεδία

Παιδί και Επικοινωνία (Γλώσσα και ΤΠΕ)

Παιδί και θετικές Επιστήμες (Μαθηματικά, Φυσικές Επιστήμες και Τεχνολογία)

Παιδί Σώμα, Δημιουργία και Έκφραση (Μουσική)

Μαθησιακά αποτελέσματα

Γνώσεις

Να γνωρίσουν την ανακύκλωση και τα οφέλη της.

Να αναγνωρίσουν τα βασικά υλικά των σκουπιδιών και την προέλευση των δομικών τους υλικών.

Να διακρίνουν τις κοινωνικές συμβάσεις της επικοινωνίας.

Να προσδιορίζουν την πληθικότητα ενός συνόλου αριθμών (σκουπιδιών).

Να διακρίνουν την ομιλία από το τραγούδι, ακούγοντάς το τραγούδι της ανακύκλωσης.

Δεξιότητες

Να εντοπίζουν συμπεριφορές που θέτουν σε κίνδυνο το φυσικό περιβάλλον και να προτείνουν πρακτικές διαχείρισης απορριμμάτων.

Να δημιουργούν απλές κατασκευές από ανακυκλώσιμα υλικά  με εργαλεία και υλικά  της τάξη.

Να αναλύουν τα δομικά χαρακτηριστικά μιας απλής κατασκευής που έφτιαξαν από ανακυκλώσιμα υλικά.

Να διατυπώνουν και να συνοψίζουν επιχειρήματα για την τεκμηρίωση των απόψεων τους.

Να εκτελούν απλές ασκήσεις πρακτικής και εξάσκησης με ειδικά λογισμικά κλειστού τύπου.

Να ομαδοποιήσουν τα σκουπίδια με βάση το υλικό τους.

Να κάνουν υποθέσεις και να τις επαληθεύουν μέσα από τις πληροφορίες ενός βίντεου.

Να παρέχουν βοήθεια στα μέλη της ομάδας τους εάν χρειαστεί.

Να συνεισφέρουν σε συνεργατικές δραστηριότητες.

Να εξωτερικεύσουν τα συναισθήματά τους σχετικά με τις επιπτώσεις των σκουπιδιών στο περιβάλλον.

Να απαριθμούν λεκτικά (απαγγέλλουν/ εκφωνούν), να διαβάζουν και να γράφουν αριθμούς από το 1-10 και αντίστροφα.

Να προσεγγίζουν τις πράξεις της πρόσθεσης και της αφαίρεσης χρησιμοποιώντας τις σταθερές σχέσεις των αριθμών ώστε να λύσουν προβλήματα με αφορμή τα ανακυκλώσιμα σκουπίδια στους κάδους (βάζω μαζί, ενώνω, βάζω και άλλα, μεγαλώνω, προσθέτω, συγκρίνω βγάζω, λιγοστεύω, μικραίνω, αφαιρώ).

Να κάνουν φωνολογική και γραφωφωνημική επίγνωση για να εντοπίσουν το αρχικό γράμμα μιας λέξης και για να συνθέσουν χρησιμοποιώντας τα σύμβολα των γραμμάτων μια λέξη. 

Στάσεις

Να αναπτύσσουν στρατηγικές μείωσης, επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης απορριμμάτων.

Να αποκτήσουν θετική στάση απέναντι στην προστασία του φυσικού μας περιβάλλοντος κατανοώντας τις συνέπειες που επιφέρει η αλόγιστη χρήση των σκουπιδιών σε αυτό.

Να αποκτούν αυθεντικά κίνητρα για τη δημιουργική ανακάλυψη και κατασκευή παιχνιδιών και άλλων  αντικειμένων από ανακυκλώσιμα υλικά.

Να εμπλουτίζουν το λεξιλόγιό τους  με λέξεις αναφορικά με την ανακύκλωση.

Να αντιμετωπίζουν τις ΤΠΕ ως εργαλεία που ενισχύουν τη σκέψη και τις ικανότητές τους και όχι μόνο ως μέσα διασκέδασης και ψυχαγωγίας.

Να επιδεικνύουν διάθεση επίλυσης προβλημάτων.

Να απολαμβάνουν τη συναναστροφή και τη συνεργασία με τα άλλα παιδιά.

Να διαθέτουν ομαδικότητα.

Να συνεργαστούν για να εκτελέσουν απλές αριθμητικές πράξεις.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ (ενδεικτικά: περιγραφή δραστηριοτήτων, σταδίων/φάσεων, ενεργειών εκπαιδευτικού και μαθητών)

1η Φάση: Εξοικείωση με το θέμα

(Ανίχνευση γνώσεων των παιδιών)

Δεξιότητες Επικοινωνίας, συνεργασίας και Κριτικής σκέψης

Δραστηριότητα 1η : Το πρόβλημα του Άκη του Σκαντζοχοιράκη 

Στο μαθησιακό κέντρο της παρεούλας στην γωνία έχουμε φτιάξει ένα δάσος από ξύλινα τουβλακια, το οποίο είχε πολλά δέντρα κομμένα και πολλά σκουπίδια  και μέσα σε αυτό έχουμε αφήσει την κούκλα του σκαντζόχοιρου που έκλαιγε, γιατί δεν έβρισκε τροφή και δεν μπορούσε να μετακινηθεί από τα σκουπίδια που είχαν πετάξει οι άνθρωποι μέσα σε αυτό. Η νηπιαγωγός καλεί τα παιδιά στην παρεούλα και τα ρωτάει να της πουν τι βλέπουν και τι ακούν. Γιατί ο Άκης ο σκαντζοχοιράκης μας κλαίει; Τι σύμβαίνει; Πώς μπορούμε να τον βοηθήσουμε; Ακούμε τις απόψεις των παιδιών και την επιχειρηματολογία τους και αφού τα χωρίσουμε σε 5 ομάδες των 5 παιδιών τους ζητάμε να ορίσουν έναν εκπρόσωπο ομάδας, ο οποίος μαζί ε τους εκπροσώπους και των άλλων ομάδων, θα ψάξουν μέσα στην τάξη να βρουν τα γράμματα από τη λέξη που όταν θα τη σχηματίσουν θα μας δώσει τη λύσει στο πρόβλημα του Άκη. Το κάθε γράμμα πίσω θα έχει μία αρίθμηση και ο εκπρόσωπος που θα βρει τα περισσότερα γράμματα θα κληθεί να τα βάλει στη σειρά και να κάνει γραφωφωνημική αντιστοίχηση για να βρεί την λέξη της ανακύκλωσης. Στο τέλος η Νηπιαγωγός ρωτάει τα παιδιά να της πουν τι γνωρίζουν για την ανακύκλωση, τι θα ήθελαν να μάθουν και σημειώνει τις απόψεις τους στο διάγραμμα ΚWLH.

2η Φάση: Επισκόπηση

Δραστηριότητα 2η: Η αναζήτηση των πληροφοριών για την ανακύκλωση

Δεξιότητες Επικοινωνίας, συνεργασίας και Κριτικής σκέψης

Ο Άκης ο σκαντζοχοιράκης ζητάει τη βοήθεια των παιδιών να αναζητήσουν πληροφορίες σχετικά με την ανακύκλωση. Οι εκπρόσωποι των 5 ομάδων συζητούν με τα μέλη τους και μας λένε που θα βρούμε τις σχετικές πληροφορίες για να απαντήσουμε στα ερωτήματά μας, φέρνοντας σχετικά βιβλία, ή ψάχνοντας για φωτογραφίες και βίντεο στο διαδίκτυο. Η Νηπιαγωγός επικουρεί τις ομάδες γράφοντας τις λέξεις κλειδιά για να τις πληκτρολογήσουν οι ομάδες στη μηχανή αναζήτηση στον υπολογιστή και θα διαβάζει τις πληροφορίες που θα βρουν τα παιδιά. Στο τέλος μοιράζει ένα χαρτί σε όλα τα παιδιά και με αυτό τους ζητάει να ψάξουν στο σπίτι τους και να μας φέρουν ανακυκλώσιμα σκουπίδια στο σχολείο. 

3η Φάση : Επεξήγηση

Δραστηριότητα 3η :  Τα σκουπίδια και οι επιπτώσεις τους

Δεξιότητες Επικοινωνίας και Κριτικής σκέψης

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=TgSrwKoCxKE

Καθόμαστε με τα παιδιά στην παρεούλα και εμφανίζεται μία θαλάσσια χελώνα, η οποία κλαίει και εκείνη όπως ο σκαντζόχοιρος. Εκείνα ρωτούν τη χελώνα τι της συμβαίνει και αυτή τους παρουσιάζει την ιστορία στον υπολογιστή, την οποία τους ζητάει να την ακούσουν προσεκτικά και μετά να της πουν εάν έχουν καταλάβει γιατί κλαίει. Τα παιδιά παρακολουθούν την ιστορία με τις επιπτώσεις στη θαλάσσια ζωή από τη ρίψη πλαστικών σκουπιδιών και συγκεκριμένα μπουκαλιών στη θάλασσα. Στο τέλος του βίντεου η Νηπιαγωγός ζητάει από τα παιδιά να ζωγραφίσουν τις επιπτώσεις των σκουπιδιών στο περιβάλλον, να το παρουσιάσουν στην ομάδα και να αιτιολογήσουν την απάντησή τους.

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/4ο-Εργαστήριο-Δεξιοτήτων.pdf

Δραστηριότητα 4η : Τα υλικά των σκουπιδιών

Δεξιότητες Επικοινωνίας, συνεργασίας και Κριτικής σκέψης

Μετά τη συζήτηση για τις επιπτώσεις των σκουπιδιών, η χελώνα τους ζητάει τη βοήθειά τους να ταξινομήσουν τα σκουπίδια που άφησαν οι άνθρωποι στην παραλία ανάλογα με το υλικό τους. Χωρίζουμε τα παιδιά σε ομάδες και εκείνες αναλαμβάνουν από ένα υλικό και τοποθετούν στο αντίστοιχο στεφάνι χούλα χουκ τα σκουπίδια που αποτελούνται από το υλικό αυτό.

Οι κάδοι χωρισμένοι με βάση το δομικό υλικό των σκουπιδιών (χαρτί, γυαλί, πλαστικό, αλουμίνιο)

Τα σκουπίδια ανακατεμένα σε τυχαίους κάδους στην άλλη μεριά της αίθουσας

Τα παιδιά χωρισμένα σε ομάδες καλούνται να ταξινομήσουν τα σκουπίδια με βάση το υλικό δόμησής τους.

Στο τέλος τους δείχνει βίντεο με το πώς παράγεται το χαρτί, το γυαλί, ενώ τους διαβάζει πληροφορίες για το πλαστικό και το αλουμίνιο. 

Πώς παράγεται το χαρτί

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=Mx9949aT06U

Πώς παράγεται το γυαλί

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=QdnQ9yIIg8U

Πληροφορίες για τα υλικά:

Το αλουμίνιο είναι πιο ελαφρύ και εύπλαστο από το σίδηρο, είναι ακριβότερο, καλός αγωγός ηλεκτρικής ενέργειας.

Το πλαστικό ως βάση του για την κατασκευή του έχει το πετρέλαιο ή το φυσικό αέριο.

Μία βιβλιοπρόταση για να κατανοήσουν τα παιδιά που καταλήγουν τα σκουπίδια που δεν ανακυκλώνονται.

Δραστηριότητα 5η: Ανακύκλωση

Δεξιότητες Επικοινωνίας και Κριτικής σκέψης

Έχοντας μάθει για τα υλικά των σκουπιδιών και την προέλευσή τους, η χελώνα ρωτάει τα παιδιά τι θα μπορούσαν να κάνουν για να μειώσουν τα σκουπίδια και να σταματήσουμε να καταστρέφουμε τη φύση για να κατασκευάζουμε διάφορα αντικείμενα π.χ. χαρτί, μπουκάλια, γυαλιά κτλ. Αφού ακούσει προσεκτικά τις απαντήσεις τους, τους ζητάει να παρακολουθήσουν το παρακάτω βίντεο, να το συζητήσουν και να επαληθεύσουν ή να διαψεύσουν τις απαντήσεις τους, αιτιολογώντας την απάντησή τους.

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=TBWl5Ek6B4k

Στο τέλος, ζητάμε από τα παιδιά να βρουν το σήμα της ανακύκλωσης στα προϊόντα και να το ζωγραφίσουν.

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/4ο-Εργαστήριο-Δεξιοτήτων-σήμα-ανακύκλωσης.pdf

4η Φάση: Εμπλουτισμός

Δεξιότητες Επικοινωνίας, συνεργασίας και Κριτικής σκέψης

Δραστηριότητα 6η: Κάνουμε ανακύκλωση

Ο Άκης ο σκαντζοχοιράκης μαζί με τη χελώνα, έχοντας μάθει για την ανακύκλωση, χωρίζει τα παιδιά σε δύο ομάδες και ζητάει να βάλουν τα ανακυκλώσιμα σκουπίδια που βλέπουν μπροστά τους στον κάδο της ανακύκλωσης που αντιστοιχεί στην ομάδα τους. Τα παιδιά πρέπει να συνεργαστούν και να ανακυκλώσουν τα σκουπίδια που ανακυκλώνονται. Νικήτρια θα είναι η ομάδα που θα τελειώσει πρώτη και θα έχει βάλει σωστά τα ανακυκλώσιμα μόνο σκουπίδια στον κάδο. Όταν ολοκληρώσουν το παιχνίδι η Χελώνα με τον σκαντζόχοιρο ζητάει από τον εκπρόσωπο της κάθε ομάδας να μετρήσει τα σκουπίδια, να τα αντιστοιχήσει με τον αριθμό που αναλογεί την ποσότητά τους. Στη συνέχεια παίζει μαζί τους ένα παιχνίδι πρόσθεσης και αφαίρεσης των σκουπιδιών προβληματίζοντας τον σκαντζόχοιρο που ρωτάει τα παιδιά για να λύσει τις απλές προσθέσεις ή αφαιρέσεις που του βάζει η χελώνα.

Δραστηριότητα 7η: Μάντεψε τι έφτιαξα

Δεξιότητες του Νού και της Επικοινωνίας

Η επόμενη αποστολή της χελώνας που αναθέτει στα παιδιά είναι να τα χωρίσει σε ισάριθμες ομάδες και να κατασκευάσουν από τα σκουπίδια κάποιο αντικείμενο για να τα μετατρέψει τα άχρηστα μέχρι τώρα σκουπίδια σε χρήσιμα για εκείνα πράγματα. Νικήτρια είναι η ομάδα που θα ολοκληρώσει πρώτη σωστά την αποστολή που της ανέθεσε η χελώνα και θα την παρουσιάσει στην παρεούλα. Στο τέλος ακούμε το τραγούδι της ανακύκλωσης.

πηγή: https://www.youtube.com/watch?v=_aMVpHaUx7c

Ένα χαρτόκουτο ρομπότ που το φτιάξαμε με τη βοήθεια της συναδέλφου Λίτσας Τεριζάκη, στα πλαίσια μιας κοινής μας εκπαιδευτικής μας δράσης. Την ευχαριστούμε πολύ για την ιδέα και τη συμβολή της.

Δραστηριότητα 8η: Βρες το υλικό μου

Ψηφιακές Δεξιότητες και Δεξιότητες Συνεργασίας

Η χελώνα εμφανίζεται πάλι στα παιδιά και τους ζητάει σε ομάδες των δύο παιδιών να τη βοηθήσουν για αντιστοιχήσουν τα υλικά που βλέπουν στο πρόγραμμα με τα σκουπίδια από τα οποία είναι κατασκευασμένα. Νικήτρια θα είναι η ομάδα που θα ολοκληρώσει σωστά την εργασία της, αναγνωρίζοντας τα υλικά κατασκευής των σκουπιδιών.

https://learningapps.org/watch?v=ppdpme9an23

Ανακύκλωση- Ομαδοποίηση σκουπιδιών με τα υλικά κατασκευής τους (learningapps.org)

5η Φάση: Εκτίμηση

Δεξιότητες Επικοινωνίας, συνεργασίας και Κριτικής σκέψης

Δραστηριότητα 9η: Ο εκατομμυριούχος

Τα παιδιά σε δύο ομάδες παίζουν το παιχνίδι γνώσεων ο εκατομμυριούχος με παρουσιαστές την χελώνα και το σκαντζόχοιρο. Νικήτρια είναι η ομάδα που θα απαντήσει τις ερωτήσεις σωστά και θα κερδίσει ένα 1.000.000 ευρώ με το οποίο θα κάνει έργα για την ανακύκλωση.

https://learningapps.org/30433137

Ανακύκλωση (learningapps.org)

Δραστηριότητα 10η : Ζωγραφίζω την ανακύκλωση

https://blogs.sch.gr/gkanellaki/files/2023/05/4ο-Εργαστήριο-Δεξιοτήτων-ανακύκλωση_αξιολόγηση.pdf

Δραστηριότητα 11η :Συμπλήρωση του διαγράμματος  KWLH .

Σε αυτή τη δραστηριότητα τα παιδιά απαντούν στις ερωτήσεις τι έμαθαν σε αυτή τη θεματική ενότητα και πώς το έμαθαν, καταγράφοντας τις απαντήσεις τους στο διάγραμμα KWLH.

• Ο ρόλος της Νηπιαγωγού

Σε αυτό το διδακτικό σενάριο εναλλάσσεται. Είναι εμψυχωτήτρια της μαθησιακής διαδικασίας, καθοδηγώντας τα παιδιά στις διαδικασίες που αφορούν το πέρασμα στα διαφορετικά στάδια της διερευνητικής διαδικασίας, τα βοηθάει  στην αναζήτηση πληροφοριών στο διαδίκτυο και υποστηρίζει τις προσπάθειές τους να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες που θα συναντήσουν. Επίσης είναι δια μεσολαβήτρια και κοινωνική παιδαγωγός καθώς επικοινωνεί με τους γονείς των παιδιών για τη συγκέντρωση των πληροφοριών στο σχολείο, τους ενημερώνει για τον τρόπο εργασίας με τα παιδιά τους στο σχολείο.