Τον Ιουστινιανό και την αυτοκράτειρα Θεοδώρα ψηφοθέτησαν οι μαθητές/τριες της Ε΄τάξης  του 1ου Δημοτικού Σχολείου Μουρικίου μαζί με την καθοδήγηση και βοήθεια του εκπαιδευτικού της τάξης κ. Κωνσταντίνου Ξανθόπουλου! Τη θεματολογία του ψηφιδωτού εμπνεύστηκαν από το Βιβλίο της Ιστορίας: Στα Βυζαντινά Χρόνια, κεφάλαιο Γ΄: Το Βυζαντινο Κρατος, μια δύναμη που μεγαλώνει. Οι μαθητές/τριες διδάχτηκαν διεξοδικά τις μεταρρυθμίσεις, τη διοίκηση, τη νομοθεσία, τη «στάση του νίκα» αλλά και την ανέγερση της  Αγίας Σοφίας, ενός αριστουργήματος της αρχιτεκτονικής και  Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς!

Νατάσα Μάγκου

Από τον Οκτώβριο 2025 λειτουργεί στο 1ο Δημοτικό Σχολείο Όμιλος Υφαντικής Τέχνης και Κεραμικής με υπεύθυνες τις εκπαιδευτικούς: Πετρούλλα Γουγούση και Κωνσταντινιά Ζανίδου-Σαουλίδου. Επίσης, στην πρωινή ζώνη τα μαθήματα συμπληρώνονται από την εκπαιδευτικό Νατάσα Μάγκου στα Εργαστήρια Δεξιοτήτων.

Η υφαντική αποτελεί ζωντανή πολιτιστική έκφραση από την αρχαιότητα έως σήμερα. Στο μέσον της ανατολικής ζωφόρου απεικονίζεται η σημαντικότερη αλλά και πιο αινιγματική σκηνή της πομπής των Παναθηναίων, η τελετουργία της παράδοσης του μάλλινου πέπλου.

Σύμφωνα με τον Πρόκλο η  Θεά Αθήνα  είναι η προστάτιδα της υφαντικής και έτσι η υφαντική άρχισε από τη δέσποινα Αθηνά. «εὑρίσκομεν διὰ τούτων  τὰς θείας ποιήσεις  ἐνδεικνυμένους,…. τὴν δ’  Ἀθηνᾶν τῶν τ’  ἄλλων τεχνῶν καὶ  διαφερόν- τως τῆς  ὑφαντικῆς προστατεῖν, τὸν δ’  Ἥφαιστον  ἄλλης  ἰδίως ἔφορον τέχνης. α ὐτὴ ν δ ὲ  τὴν ὑ φαντικὴ ν ἀρχομένην μὲν  ἀπὸ τῆς δεσποίνης  Ἀθηνᾶς ἥ δε γὰρ  ἀθανάτων προφερεστάτη  ἐστὶν ἁπασέων  ἱστὸν  ὑ φήνασθαι, ταλασήια τ’  ἔργα πινύσσειν….».

Η αξία της υφαντικής τέχνης

Πρέπει να αντιληφθούμε ότι η τέχνη της υφαντικής είναι απόλυτα συνυφασμένη με τη νόηση και την αρμονία και δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς αρχές και κανόνες. Αυτή η τέχνη δημιουργεί αυτονομία και ελευθερία. Αυτή η τέχνη μας δίνει το δικαίωμα να χρησιμοποιούμε την δύναμή μας και να την κάνουμε πράξη. Σήμερα δε, με τον όρο χειροτεχνία έχουμε υποβαθμίσει την αρχική της αξία θεωρώντας την κατώτερη της τέχνης και άμοιρη της παιδείας . Βλέπουμε, λοιπόν, την αναγκαιότητα της σφαιρικής γνώσης πάνω στην παρεξηγημένη υφαντική τέχνη που ο καθένας προσεγγίζει και διδάσκει κατά το δοκούν, έτσι που να αλλοιώνεται η παράδοση χάριν της προσωπικής δόξας, του κέρδους και της μόδας

Στην Αρχαία Ελλάδα, η υφαντική τέχνη ήταν μια ψυχαγωγική δραστηριότητα για τους θεούς, τις βασίλισσες και την ανώτερη τάξη. Η Αθηνά ήταν η θεά της σοφίας, η προστάτιδα των έργων που κατασκεύαζαν οι γυναίκες και της υφαντικής. Ήταν και η ίδια ικανή υφάντρα και πολύ περήφανη για την ικανότητά της στον αργαλειό. Στην Ιλιάδα ο Όμηρος αναφέρει ότι η Αθηνά φορούσε ένα φόρεμα που είχε υφάνει η ίδια (Zimi & Tzachili, 2012).

Η ένταξη της υφαντικής τέχνης σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης σηματοδοτεί  την άνθιση της παιδείας ξεφεύγοντας από το σύγχρονο, ανιαρό και στείρο εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Αρχή παιδείας, κατά τον Ξενοφώντα, είναι η διατροφή και η ένδυση. Οι δύο κύριες ανάγκες του ανθρώπου. Η υφαντική μπορεί να προσφέρει χαρά και μια δημιουργική ζωή στους νέους μεσα από την δική της μεθοδολογία.

Στόχος του προγράμματος είναι να γνωρίσουν τα παιδιά την τέχνη της υφαντικής, που αποτελούσε μία από τις βασικές οικοτεχνικές δραστηριότητες από την αρχαιότητα έως την εποχή της μεταπολεμικής Ελλάδα. Να κατανοήσουν ότι ήταν ο κατ εξοχήν τρόπος κατασκευής ειδών οικιακού ρουχισμού και ενδυμάτων. Να γνωρίσουν τις αξίες στις οποίες στηρίζεται η Υφαντική τέχνη, τους μύθους (π.χ. το μύθο της Αράχνης), τα πανάρχαια σύμβολα και κατανοήσουν την προσφορά της Υφαντικής Τέχνης στον Πολιτισμό και την Τοπική Οικονομία στο πέρασμα του χρόνου.
Σκοπός του προγράμματος είναι η διάσωση και διάδοση της πολύτιμης τέχνης της Υφαντικής όχι με την έννοια της ιστορικής καταγραφής αλλά με την έννοια της αξιοποίησης ως μία δυναμική πρόταση για το μέλλον. Κάποια από τα επιμέρους θέματα που θα αποτελούν πεδία έρευνας για τους μαθητές είναι:
*Η γέννηση της υφαντικής τέχνης
*Οι πρώτες ύλες της υφαντικής από την αρχαιότητα έως σήμερα
*Υφαντικές δημιουργίες – χαρακτηριστικά μοτίβα

Λήψη αρχείου

Νατάσα Μάγκου

1η Φεβρουαρίου : Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Αγίου Τρύφωνος του Μάρτυρα

Ο Τρύφων μελετούσε με ζήλο την Αγία Γραφή και εκτελούσε με ευλάβεια τα θρησκευτικά του καθήκοντα

Ο Τρύφων γεννήθηκε στη Λάμψακο της Φρυγίας (νυν Λαψέκι Τουρκίας) και έζησε στα χρόνια των ρωμαίων αυτοκρατόρων Γορδιανού Γ’ (238-244), Φιλίππου του Άραβος (244-249) και Δεκίου (249-251).

Προερχόταν από φτωχή οικογένεια και στην παιδική του ηλικία έβοσκε χήνες για να ζήσει.

Συγχρόνως, όμως, μελετούσε με ζήλο την Αγία Γραφή και εκτελούσε με ευλάβεια τα θρησκευτικά του καθήκοντα.

Στην πορεία του χρόνου άρχισε να γίνεται γνωστός για τις θαυματουργικές του ικανότητες.

Θεράπευε αρρώστους και δαιμονισμένους, και η φήμη του έφθασε μέχρι τη Ρώμη.

Ο αυτοκράτορας Γορδιανός τον παρακάλεσε να θεραπεύσει την άρρωστη κόρη του και ο Τρύφων ανταποκρίθηκε με επιτυχία.

Ο Γορδιανός προσπάθησε να εκφράσει την ευγνωμοσύνη του, προσφέροντάς του αξιώματα και χρήματα, τα οποία όμως ο άγιος αρνήθηκε.

Τον Ιανουάριο του 250 ο αυτοκράτορας Δέκιος εξαπέλυσε άγριους διωγμούς κατά των χριστιανών.

Ο Τρύφων συνελήφθη και οδηγήθηκε ενώπιον των ρωμαϊκών Αρχών στη Νίκαια της Βιθυνίας.

Εκεί του ζητήθηκε να απαρνηθεί τη χριστιανική πίστη του, και όταν αυτός αρνήθηκε, υποβλήθηκε σε μια σειρά από φρικτά βασανιστήρια.

Στην αρχή κατατρύπησαν το σώμα του με σπαθιά, έπειτα τον έδεσαν από τα πόδια σε άλογα και τον έσυραν σε δύσβατες και πετρώδεις τοποθεσίες, στη συνέχεια τον έσυραν γυμνό πάνω σε σιδερένια καρφιά και τέλος του καψάλισαν τα πλευρά με λαμπάδες.

Του έδωσαν μια τελευταία ευκαιρία, και όταν και πάλι αρνήθηκε να αποκηρύξει την πίστη του, τον αποκεφάλισαν.

Ο Άγιος Τρύφων προστατεύει τους αγρούς από τα τρωκτικά, τις κάμπιες και τα λοιπά ζωύφια.

Οι αμπελουργοί αποφεύγουν το κλάδεμα την ημέρα αυτήν, επειδή, όπως διηγούνται σε πολλά μέρη της Ελλάδας, κάποιος που έπιασε κλαδευτήρι ανήμερα της εορτής του Αγίου Τρύφωνος έκοψε τη μύτη του.

Νατάσα Μάγκου