Παγκόσμια Ημέρα Ραδιοφώνου
Η Παγκόσμια Ημέρα Ραδιοφώνου, γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 13 Φεβρουαρίου όπως καθιερώθηκε με απόφαση της UNESCO τον Σεπτέμβριο του 2011, προκρίνοντας την ημερομηνία αυτή κατά την οποία το 1946 πρωτολειτούργησε το ραδιόφωνο του ΟΗΕ.
Αθήνα, 1960: Νεαρός ακροατής ακούει προσηλωμένος την εκπομπή της Θείας Λένας στο ραδιόφωνο.
12η Φεβρουαρίου: Ημέρα Δαρβίνου
| Απόσπασμα από τη νεκρολογία του T.H. Haxley, η οποία περιλαμβάνεται στο βιβλίο “Η έκφραση των συγκινήσεων στον άνθρωπο και τα ζώα” | μτφρ.: Κατερίνα Λιγκοβανλή | Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης |

Ο Κάρολος Δαρβίνος, όπως είναι γνωστός στην Ελλάδα ο Τσαρλς Ρόμπερτ Ντάργουιν (Charles Robert Darwin), γεννήθηκε στις 12 Φεβρουαρίου 1809 στο Σρούσμπερι της Δυτικής Αγγλίας. Ήταν γιος του γιατρού Ρόμπερτ Ντάργουιν και της Σουζάνας Γουέτζγουντ, κόρης του περίφημου αγγειοπλάστη Τζοσάια Γουέτζγουντ.
Δύο χρόνια αργότερα άρχισε να σπουδάζει θεολογία στο Κέιμπριτζ για να γίνει παπάς. Λίγο μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του, του έγινε μία πρόσκληση να συνοδεύσει μία εξερευνητική αποστολή, με στόχο να καταγράψει τα ζωικά είδη στα νησιά του Πράσινου Ακρωτηρίου και στη Γη του Πυρός. Για κάθε μέρα από το 1832 έως το 1836 κρατούσε ειδικό ημερολόγιο και μετά το τέλος του ταξιδιού, άρχισε τις συγκριτικές μελέτες. Από το 1839 έως το 1846 πραγματοποίησε γεωλογικές παρατηρήσεις στις Άνδεις της Χιλής και βιολογικές παρατηρήσεις στα νησιά Γκαλάπαγκος.
Το 1859 δημοσίευσε τα πορίσματά του στο βιβλίο «Η προέλευση των ειδών», υποστηρίζοντας ότι τα είδη του ζωικού βασιλείου δεν παραμένουν αμετάβλητα, όπως υποστήριζε ο Αριστοτέλης, αλλά έχουν κοινή καταγωγή και μέσω της φυσικής επιλογής εξελίσσονται με την πάροδο των χιλιετιών.
Στην προσωπική του ζωή, ο Δαρβίνος ήταν παντρεμένος με την πρώτη του εξαδέλφη Έμα Γουέτζγουντ (1808-1896), με την οποία απέκτησε 10 παιδιά.
Ο Κάρολος Δαρβίνος πέθανε στις 19 Απριλίου 1882 στο Λονδίνο, σε ηλικία 73 ετών.
Μαθαίνουμε τις πτώσεις διασκεδάζοντας!
Καλή και χρήσιμη η Γραμματική, αλλά πρέπει να το παραδεχτούμε: Mερικές φορές γίνεται βαρετή! Πώς λοιπόν θα μάθουμε διασκεδάζοντας;
Σε ό,τι αφορά στις πτώσεις, η απάντηση είναι εύκολη: Θα μας βοηθήσουν 4 γιαγιάδες οι οποίες συναντώνται κάθε μέρα στην οδό Πτώσης 4, για πλέξιμο και κουτσομπολιό!

Έτσι λοιπόν οι μαθητές του Β2, άφησαν για λίγο στην άκρη τα βιβλία και πήγαν μέχρι την οδό Πτώσης 4, να συναντήσουν τις γιαγιάδες για τις οποίες είχαν ακούσει τόσα πολλά από τη δασκάλα τους! Μόλις τους είπε μάλιστα ότι σε τρατάρουν πίτες και καλούδια, δεν τα κρατούσες με τίποτα!
Η πρώτη που συνάντησαν ήταν η Ονομαστική η οποία είναι ονομαστή για τις πίτες της και τα κουτσομπολιά της! Αγαπημένη ερώτηση: Ποιός;

Η δεύτερη, λέγεται Γενική, γιατί κάνει την πιο καλή γενική καθαριότητα! Αγαπημένη ερώτηση: Ποιανού;

H τρίτη, είναι η Αιτιατική η οποία είναι σχεδόν κουφή! Φοράει ένα ακουστικό που δεν λειτουργεί και γι΄ αυτό ρωτάει ξανά και ξανά μέχρι να σιγουρευτεί ότι δεν της έχει ξεφύγει κανένα νέο! Αγαπημένη ερώτηση: Για ποιόν; Όχι πως οι υπόλοιπες ακούν τέλεια!!

Kαι τέλος έρχεται η γιαγιά Κλητική! Είναι πολύ φιλόξενη και της αρέσει να καλεί όποιον περνάει έξω από το σπίτι της για ένα γλυκάκι! Αγαπημένη ερώτηση: Aχ βρε!

Στην κουβέντα όμως μπαίνει και ο άντρας της κυρά – Κλητικής όταν επιστρέφει από το καφενείο, που τους φέρνει φρέσκα νέα για να έχουν να λένε! Και οι ερωτήσεις δεν σταματούν ποτέ! Ποιός; Ποιανού; Για ποιόν; Aχ βρε!
Έχουν πολλή πλάκα αυτές οι 4 γιαγιάδες! Τα παιδιά πέρασαν τέλεια κοντά τους! Άκουσαν τα κουτσομπολιά τους, έμαθαν απ’ έξω τις αγαπημένες τους ερωτήσεις και γέλασαν μέχρι τελικής..πτώσης! Φεύγοντας, έλεγαν το ένα στο άλλο γελώντας : «Όλοι έχουν τη σειρά τους και τα λόγια τα δικά τους!»
Για να τις γνωρίσετε και εσείς καλύτερα και να ακούσετε παραδείγματα από τις αγαπημένες τους ερωτήσεις δείτε το βιντεάκι της κυρίας Σιντορέ, η οποία μας πρωτομίλησε για τις κουφές γιαγιάδες!
Καταλάβατε λοιπόν πώς σχηματίζονται οι πτώσεις; Σας βοήθησαν οι 4 γιαγιάδες με τις αγαπημένες τους ερωτήσεις; Για να σιγουρευτείτε προσπαθείστε να κλίσετε το ουσιαστικό «γιαγιά»!
Προσοχή! Ακολουθεί spoiler!!
Eπίσης μπορείτε να παίξετε δυο διαδραστικά παιχνίδια για περισσότερη εξάσκηση!
Όμως η διασκέδαση δεν σταμάτησε εδώ, αλλά συνεχίστηκε όταν τα παιδιά ξεκίνησαν να κλίνουν ουσιαστικά στα τετράδια τους! Αυτή τη φορά τους βοήθησε μια σπουδαία παιδαγωγός η κυρία Μοντεσσόρι η οποία χρησιμοποιεί συχνά υλικά με χρώματα και σχήματα για να κάνει τη μάθηση πιο διασκεδαστική! Με stencils που έφτιαξε η δασκάλα τους, τα παιδιά ζωγράφιζαν πάνω από τα μέρη του λόγου το σχήμα και το χρώμα που αναλογούσε στο καθένα από αυτά!
Έτσι λοιπόν, με σταθερά βήματα και πολύ γέλιο τα παιδιά σιγά σιγά χτίζουν το λόγο τους, τη γραφή τους και τη σκέψη τους! Γιατί η εκπαίδευση χωρίς χαρά και παιχνίδι δεν έχει κανένα πραγματικό όφελος.. Τα παιδιά του Β2 μπορούν να σας το βεβαιώσουν!
Υπεύθυνη εκπαιδευτικός: Aνάγνου Έφη
«E pur si muove»..Και όμως κινείται
10 Φεβρουαρίου 1634. «Και όμως κινείται!», ακούγεται να σιγοψιθυρίζει ο Γαλιλαίος, ενώ λίγα λεπτά νωρίτερα γονατιστός μπροστά στους ιεροεξεταστές, γέρος και ανήμπορος απαρνιέται ως αιρετική και λαθεμένη την θεωρία του και δέχεται ότι η γη είναι ακίνητη και επίπεδη. Η αμφισβήτηση αυτής της αλήθειας ήταν για τους εκκλησιαστικούς κύκλους υποψία αίρεσης και οι υποστηρικτές των αντίθετων θεωριών συλλαμβάνονταν και στέλνονταν στην Ιερά Εξέταση και πολλοί νεωτεριστές επιστήμονες οδηγήθηκαν στην πυρά.
Ο Γαλιλαίος Γαλιλέι (Galileo Galilei, 15 Φεβρουαρίου 1564 – 8 Ιανουαρίου 1642), γνωστός ως Γαλιλαίος, ήταν Ιταλός φυσικός, μαθηματικός, αστρονόμος και φιλόσοφος, που έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επιστημονική επανάσταση. Ο Γαλιλαίος έμεινε γνωστός στην ιστορία για την τόλμη του να αντιπαραταχθεί σε διαδεδομένες και παραδεκτές διδασκαλίες της εποχής του, πράγμα που είχε ως αποτέλεσμα να θεωρηθεί από πολλούς αιρετικός. Συγκρούστηκε με τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία και αυτό προβάλλεται συχνά ως παράδειγμα εναντίωσης της ελευθερίας της σκέψης και της επιστημονικής έρευνας με την εξουσία.
Γεννήθηκε στην Πίζα της Ιταλίας και από νωρίς έδειξε σημεία μιας αξιοσημείωτης ιδιοφυΐας. Ο πατέρας του ήταν ξεπεσμένος απόγονος ευγενούς φλωρεντινής οικογένειας και μοχθούσε για να βοηθήσει το γιο του να αποκαταστήσει τη δόξα της οικογένειας. Επιβάλλοντας μεγάλες στερήσεις στον εαυτό του και τα άλλα παιδιά του, ο πατέρας του μπόρεσε να στείλει τον Γαλιλαίο στο σχολείο και αργότερα στο Πανεπιστήμιο της Πίζας, όπου ο Γαλιλαίος γράφτηκε στην Ιατρική Σχολή, χωρίς όμως να καταφέρει να ολοκληρώσει τις σπουδές του, λόγω έλλειψης χρημάτων. Έτσι ένας πλούσιος οικογενειακός φίλος φροντίζει να του βρει δουλειά, κάνοντας διαλέξεις περί Φυσικής στο πανεπιστήμιο της Πάδοβα, ενώ αργότερα γίνεται και επίσημος μαθηματικός στον μεγάλο Δούκα της Τοσκάνης.
Από τους βασικούς πυλώνες «αντίστασης» στις μελέτες του, αλλά και τις θεωρίες του, ήταν η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, που την εποχή εκείνη με διατάγματα ήλεγχε σχεδόν κάθε πτυχή της καθημερινής ζωής των ανθρώπων. Επειδή τόλμησε να αντιταχθεί στην παραδεδεγμένη διδασκαλία, που υποστήριζε ότι ο Ήλιος, η Σελήνη και τα άστρα γύριζαν γύρω από τη Γη, η οποία έμενε ακίνητη και υποστήριξε το ακριβώς αντίθετο, ότι δηλαδή η Γη και οι άλλοι πλανήτες, στρέφονται γύρω από τον Ήλιο, θεωρήθηκε αιρετικός.

Κύρια κατηγορία για την καταδίκη του Γαλιλαίου ήταν η αθέτηση του Διατάγματος του Καταλόγου των Απαγορευμένων που δημοσιεύτηκε στις 6 Μαρτίου 1616, ο οποίος μεταξύ άλλων απαγορεύει οποιαδήποτε νύξη ή υποστήριξη της ηλιοκεντρικής θεωρίας του Κοπέρνικου, που είχε ως βάση τις ανακαλύψεις και μελέτες του Έλληνα αστρονόμου και μαθηματικού, Αρίσταρχου του Σάμιου, σύμφωνα με την οποία δε γυρίζει ο ήλιος γύρω από τη γη, αλλά η γη και οι υπόλοιποι πλανήτες γύρω από τον ήλιο.
Τότε δόθηκε ρητή εντολή στον Γαλιλαίο να μην υποστηρίξει, ούτε να υπερασπιστεί, ούτε να διδάξει με οποιονδήποτε τρόπο την άποψη της ακινησίας του Ήλιου και της κίνησης της Γης.

Ο Γαλιλαίος υποσχέθηκε να υπακούσει, αφέθηκε ελεύθερος και απέφυγε έτσι τον κίνδυνο να λογοκριθεί ή να απαγορευτεί κάποιο από τα βιβλία του. Μέχρι τότε, είχε δώσει μεγάλο αγώνα, ώστε να πείσει για την εγκυρότητα του κοπερνίκιου δόγματος.
Ο Γαλιλαίος κλήθηκε στο Ιεροδικείο στη Ρώμη το 1633, φυλακίστηκε, βασανίστηκε και για να αποφύγει τη θανατική ποινή αρνήθηκε πως μέσα από τον «διάλογο» κηρύσσει το δόγμα του Κοπέρνικου ως αστρονομική αλήθεια και τελικά αποκήρυξε τις ιδέες του όσον αφορά την κίνηση της Γης.

Σύμφωνα με τον μύθο, ο Γαλιλαίος φεύγοντας από την Ιερά Εξέταση επέμεινε στην άποψή του, αναφωνώντας «Και όμως κινείται» (E pur si muove). Την 1η Δεκεμβρίου το Ιεροδικείο έδωσε την άδεια στον Γαλιλαίο να επιστρέψει στη Φλωρεντία, όπου έμενε πριν την κλήση του Ιεροδικείου, και να εγκατασταθεί στο Αρτσέτρι, όπου πέθανε τη νύχτα μεταξύ 8ης και 9ης Ιανουαρίου 1642 όσο διαρκούσε η σωφρονιστική ποινή του.
Ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ αποκατέστησε τη μνήμη του Γαλιλαίου το φθινόπωρο του 1992, τρεις και μισό αιώνες μετά την εκδίκαση της υπόθεσής του και την καταδίκη των ιδεών του.
Διονύσιος Σολωμός
| Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι • Σχεδίασμα Β’ | Ποιήματα, τ. 1ος | εκδόσεις Ίκαρος |
Ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός γεννήθηκε στις 8 Απριλίου του 1798 στη Ζάκυνθο, ως εξώγαμο τέκνο του κόντε Νικόλαου Σολωμού και της υπηρέτριάς του Αγγελικής Νίκλη.
Στα τέλη του 1828 εγκαταστάθηκε μόνιμα στην Κέρκυρα, συνεχίζοντας την ενασχόλησή του με την ποίηση σχεδόν απομονωμένος. Δεν έκανε ούτε ένα ταξίδι στην ελευθερωμένη Ελλάδα, γιατί, όπως υποστηρίζεται, «δεν εσυνηθούσε να θεατρίζει στο εθνικό του φρόνημα αλλά μες το άγιο βήμα της ψυχής».
Πέθανε στις 9 Φεβρουαρίου του 1857 στην Κέρκυρα, ύστερα από αλλεπάλληλες εγκεφαλικές συμφορήσεις. Τα οστά του μεταφέρθηκαν το 1865 στη Ζάκυνθο και τοποθετήθηκαν αρχικώς σ’ ένα μικρό μαυσωλείο στον τάφο του Κάλβου.
Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας
Μήγαρις πως έχω άλλο τι στο νου μου πάρεξ ελευθερία και γλώσσα;
Αυτά ήταν τα λόγια του Εθνικού μας ποιητή Διονυσίου Σολωμού, που έφυγε από κοντά μας στις 9 Φεβρουαρίου, πάνω από ενάμιση αιώνα τώρα και τιμώντας τη μνήμη του γιορτάζουμε σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης την Ημέρα της Ελληνικής γλώσσας, της πιο εύπλαστης, της πιο πλούσιας κι αψεγάδιαστης γλώσσας όλων των εποχών!
Είναι η γλώσσα μας, η ίδια γλώσσα που έπλασαν και «σμίλεψαν» οι πρόγονοί μας για την έκφραση της υψηλής διανόησής τους, η γλώσσα που αδιάλειπτα μιλιέται σαράντα αιώνες τώρα, η γλώσσα του Ομήρου, του Αριστοτέλη, η γλώσσα των γονιών μας, η γλώσσα η δική μας, που ύμνησαν λόγιοι, σοφοί και διανοούμενοι όλου του κόσμου!
«Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική
το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Ομήρου.
Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου..»
..έγραφε ο Οδυσσέας Ελύτης στο «Άξιον Εστί».
Κατά την απονομή του Βραβείου Νόμπελ θα πει μεταξύ άλλων για την ελληνική γλώσσα:
«Είναι σωστό να προσκομίζει κανείς στην τέχνη αυτά που του υπαγορεύουν η προσωπική του εμπειρία και οι αρετές της γλώσσας του. Πολύ περισσότερο όταν οι καιροί είναι σκοτεινοί και αυτό που του υπαγορεύουν είναι μια όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ορατότητα.»
«Μου εδόθηκε, αγαπητοί φίλοι, να γράφω σε μια γλώσσα που μιλιέται μόνον από μερικά εκατομμύρια ανθρώπων. Παρ’ όλ’ αυτά, μια γλώσσα που μιλιέται επί δυόμισι χιλιάδες χρόνια χωρίς διακοπή και μ’ ελάχιστες διαφορές. Η παράλογη αυτή, φαινομενικά, διάσταση, αντιστοιχεί και στην υλικοπνευματική οντότητα της χώρας μου. Που είναι μικρή σε έκταση χώρου και απέραντη σε έκταση χρόνου. Και το αναφέρω όχι διόλου για να υπερηφανευθώ αλλά για να δείξω τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ένας ποιητής όταν χρησιμοποιεί για τα πιο αγαπημένα πράγματα τις ίδιες λέξεις που χρησιμοποιούσαν μια Σαπφώ ή ένας Πίνδαρος π.χ. —χωρίς ωστόσο να έχει το αντίκρισμα που είχαν εκείνοι επάνω στην έκταση της πολιτισμένης τότε ανθρωπότητας.
Εάν η γλώσσα αποτελούσε απλώς ένα μέσον επικοινωνίας, πρόβλημα δεν θα υπήρχε. Συμβαίνει όμως ν’ αποτελεί και εργαλείο μαγείας και φορέα ηθικών αξιών. Προσκτάται η γλώσσα στο μάκρος των αιώνων ένα ορισμένο ήθος. Και το ήθος αυτό γεννά υποχρεώσεις. Χωρίς να λησμονεί κανείς ότι στο μάκρος είκοσι πέντε αιώνων δεν υπήρξε ούτε ένας, επαναλαμβάνω ούτε ένας, που να μη γράφτηκε ποίηση στην ελληνική γλώσσα. Nα τι είναι το μεγάλο βάρος παράδοσης που το όργανο αυτό σηκώνει. Το παρουσιάζει ανάγλυφα η νέα ελληνική ποίηση.»
Στο ίδιο μήκος κύματος ο Ν.Καζαντζάκης συμπληρώνει: «Η γλώσσα μας είναι η πατρίδα μας, είναι ο πολιτισμός μας, είναι η ιστορία μας. Νάμαστε περήφανοι για τη γλώσσα μας.»
Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας περιλαμβάνει εκδηλώσεις σε όλα τα εκπαιδευτικά ιδρύματα της Ελλάδας, αλλά και σε εκπαιδευτικά ιδρύματα της αλλοδαπής, που διατηρούν τμήματα εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας ή ελληνικών σπουδών.
Παράλληλα θα υπάρξει μέριμνα για την αναγνώριση της Παγκόσμιας Ημέρας της Ελληνικής Γλώσσας και από τους διεθνείς οργανισμούς, όπως ο ΟΗΕ και η ΟΥΝΕΣΚΟ.
Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας αναφέρει σε σημερινό του μήνυμα:
«Η 9η Φεβρουαρίου, Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας, υπαγορεύει διπλή αναφορά: στην ιστορική διαχρονία μιας γλώσσας με απαράμιλλο πολιτισμικό φορτίο και σημασία για τον παγκόσμιο πολιτισμό και ταυτόχρονα στη συγχρονία της σημερινής ελληνικής που μέσα από μια μακρά εσωτερική διαπραγμάτευση ακμάζει ως βαθιά καλλιεργημένο και σοφά ρυθμισμένο γλωσσικό όργανο.
Εορτάζουμε την ελληνική του ελληνισμού ως απαράγραπτης πολιτισμικής παρακαταθήκης που καθόρισε γενετικά το ήθος της ευρύτερης Δύσης αλλά και τη ζώσα ελληνική που πλέον χωρίς καθαρεύουσες αγκυλώσεις ή δημοτικιστικές αποκοτιές αρθρώνει με δυναμισμό και πληρότητα τη σύγχρονη Ελλάδα.
Και το πρώτο μας καθήκον δεν είναι να λιτανεύουμε τη γλωσσική μας κληρονομιά με ανιστόρητες αυταρέσκειες, αλλά να την τιμήσουμε τόσο με την οργανωμένη εκπαιδευτική μας έγνοια όσο και καθένας και καθεμιά ξεχωριστά ως περήφανοι κληρονόμοι και επαρκείς χρήστες.»
Ιούλιος Βερν (Jules Verne), 8 Φεβρουαρίου 1828 – 24 Μαρτίου 1905
– Αγαπάτε τη θάλασσα, πλοίαρχε.
| 20.000 λεύγες κάτω από τη θάλασσα | μτφρ.: Ελένη Ρώτη – Βουτσάκη | εκδόσεις Πατάκη |
| Illustration: Zdenek Burian, Η θέα από τον “Ναυτίλο” του πλοιάρχου Νέμο, 1937 |
Ο Ιούλιο Βερν, ο μεγάλος Γάλλος συγγραφέας, από τους πρωτοπόρους της μοντέρνας επιστημονικής φαντασίας, γεννήθηκε στη Νάντη, στις 8 Φεβρουαρίου του 1828. Σπούδασε δικηγόρος, αλλά τον περισσότερο χρόνο του τον αφιέρωνε στο γράψιμο. Ξεκίνησε την καριέρα του ως θεατρικός συγγραφέας, χωρίς όμως ιδιαίτερη επιτυχία. Το όνομά του έγινε γνωστό το 1863, όταν κυκλοφόρησε το έργο του “Πέντε εβδομάδες στο αερόστατο”. Αργότερα κυκλοφόρησαν το “Ταξίδι στο κέντρο της γης” (1864), “Από τη Γη στη Σελήνη” (1865), “20.000 λεύγες κάτω από τις θάλασσες” (1870), “Ο γύρος του κόσμου σε 80 μέρες” (1873), “Ο Μιχαήλ Στρογκόφ” (1876) και μια πλειάδα ακόμα έργων που ονομάστηκαν συγκεντρωτικά, “Τα παράξενα ταξίδια” και έκαναν τον Βερν πασίγνωστο και κοσμαγάπητο.
Με το έμφυτο δώρο της αφήγησης, το χιούμορ του, τις επιστημονικές του μηχανές (είχε προβλέψει το υποβρύχιο, το αεροπλάνο, την τηλεόραση, τα διαστημικά ταξίδια και άλλα θαυμαστά επιτεύγματα της εποχής μας) και την αγάπη του για την πρόοδο της επιστήμης, ο Βερν συνάρπασε μικρούς και μεγάλους. Στα 1872 αποσύρθηκε στην Αμιένη, όπου και πέθανε στις 24 Μαρτίου του 1905. Τα έργα του μεταφράστηκαν σε όλες σχεδόν τις γλώσσες του κόσμου, και, σήμερα, τόσα χρόνια μετά το θάνατό του, εξακολουθούν να διαβάζονται με την ίδια αγάπη και τον ίδιο ενθουσιασμό.
8 Φεβρουαρίου: Hμέρα Ασφαλούς Διαδικτύου
Ο κόσμος του διαδικτύου είναι ωφέλιμος αλλά και επικίνδυνος. Είναι κάτι σαν το μαχαίρι: ένα πολύτιμο εργαλείο, το οποίο όμως μπορεί να γίνει όπλο στα χέρια κάποιου που δε γνωρίζει πως να το χρησιμοποιεί ή το χρησιμοποιεί με κακούς σκοπούς.
Κάθε χρόνο, τη 2η μέρα της δεύτερης εβδομάδας του δεύτερου μήνα (φέτος θα εορταστεί την Τρίτη 8 Φεβρουαρίου), χιλιάδες άνθρωποι ενώνονται για να αφυπνίσουν το κοινό σε θέματα σχετικά με την ασφάλεια στο διαδίκτυο, συμμετέχοντας σε εκδηλώσεις και δράσεις παγκοσμίως.
Το Κέντρο παρέχει ενημέρωση, βοήθεια και υποστήριξη στους μικρούς και μεγάλους χρήστες του διαδικτύου με την ανάπτυξη τριών διακριτών δράσεων:
1. Μέσω της ιστοσελίδας saferInternet4Kids.gr μπορεί κανείς να ενημερωθεί και να αντλήσει υλικό σχετικό με την ασφαλή χρήση του Ίντερνετ και τη χρήση των κοινωνικών δικτύων με το οποίο μπορεί με τη σειρά του να ενημερώσει διαδραστικά παιδιά και νέους κάθε ηλικίας. Το ενημερωτικό αυτό portal απευθύνεται τόσο σε γονείς και εκπαιδευτικούς όσο και σε εφήβους και παιδιά και περιλαμβάνει κατάλληλο πολυμεσικό υλικό το οποίο είναι εγκεκριμένο από το υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων με Αρ. Πρωτ.: Φ.2.1/ΠΜ/ 177197/Δ7.
2. Μέσω της συμβουλευτικής γραμμής Βοήθειας Ηelp-line (διαθέσιμη τηλεφωνικά στο 210-6007686 και μέσω του ιστοχώρου www.help-line.gr), εξειδικευμένοι ψυχολόγοι παρέχουν υποστήριξη και συμβουλές για εξειδικευμένα θέματα που σχετίζονται με τη υπερβολική ενασχόληση στο διαδίκτυο, τον διαδικτυακό εκφοβισμό, την έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο και άλλους προβληματισμούς σχετικά με τη χρήση του διαδικτύου, του κινητού τηλεφώνου και των διαδικτυακών παιχνιδιών.
3. Και μέσω της Ανοιχτής Γραμμής Καταγγελιών για το παράνομο περιεχόμενο του διαδικτύου SafeLine (http://www.safeline.gr/), δέχεται καταγγελίες για παιδική κακοποίηση και παράνομη χρήση του διαδικτύου και συνεργάζεται τόσο με την Ελληνική αστυνομία όσο και με την INTERPOL μέσω του Ευρωπαϊκού οργανισμού INHOPE.
Κάρολος Ντίκενς
«Να έχεις μια καρδιά που ποτέ δεν σκληραίνει, ένα χαρακτήρα που ποτέ δεν κουράζει, ένα άγγιγμα που ποτέ δεν πονά». Αυτός ήταν ο Κάρολος Ντίκενς, ο Βρετανός συγγραφέας που έχει χαρακτηριστεί διαχρονικά ως λογοτεχνική διάνοια και μας έχει χαρίσει ορισμένους από τους γνωστότερους διεθνώς φανταστικούς χαρακτήρες, με αποκορύφωμα τον Όλιβερ Τουίστ.
Γεννήθηκε στο Πόρτσμουθ της Αγγλίας στις 7 Φεβρουαρίου του 1812 και ήταν το δεύτερο από τα οχτώ παιδιά της οικογένειάς του. Όταν ο Κάρολος ήταν 12 χρονών, ο πατέρας του μπήκε στη φυλακή για χρέη και ο μικρός αναγκάστηκε να πιάσει δουλειά. Οι παιδικές του εργασίες είναι παρόμοιες μ’ αυτές που περιγράφει στο βιβλίο του «Δαβίδ Κόππερφιλντ».
Το πρώτο του έργο, με τίτλο «Σκιαγραφήματα του Μποζ», τυπώθηκε το 1836. Την ίδια χρονιά κυκλοφόρησαν τα «Χαρτιά του Πίκγουικ», που έγιναν ανάρπαστα από το αναγνωστικό κοινό και αποτέλεσαν την πρώτη ένδειξη για τα θέματα, με τα οποία θα ασχοληθεί κατά την διάρκεια της συγγραφικής του πορείας: Σάτιρα και καταγγελτικό ύφος απέναντι στις κοινωνικές ανισότητες, κριτική απέναντι στους θεσμούς που ευνοούσαν μόνο τις υψηλές κοινωνικές τάξεις και την μεγάλη ανεπάρκεια τους, την συμπόνοια και την κατανόηση απέναντι στον άνθρωπο ανεξάρτητα από την ταξική προέλευση του. Με τον Όλιβερ Τουίστ (1837-1838) και τον Νίκολας Νίκλεμπι (1838-1838) η φήμη του θα εκτοξευθεί. Σε αυτά τα δύο έργα βλέπουμε ωμά το σκοτάδι μιας κοινωνίας βυθισμένης στην πορνεία, το έγκλημα, την εκμετάλλευση. Ο Όλιβερ Τουίστ ήταν μάλιστα το πρώτο μυθιστόρημα που είχε πρωταγωνιστή ένα παιδί.
Ο Ντίκενς είχε δηλώσει ότι: «με τις περιπέτειες και τη δυστυχισμένη ζωή του μικρού Όλιβερ, θέλησα ν’ αποδείξω ότι το πνεύμα του καλού καταφέρνει πάντα να υπερνικά κάθε αντίξοη περίσταση και τελικά να θριαμβεύει».
Στις 19 Δεκεμβρίου 1843 κυκλοφορεί το πιο δημοφιλές έργο του, η Χριστουγεννιάτικη Ιστορία, που είναι ο μοναδικός χριστουγεννιάτικος μύθος της σύγχρονης λογοτεχνίας. Μόλις την πρώτη εβδομάδα κυκλοφορίας του πούλησε 6.000 αντίτυπα, ασύλληπτο νούμερο για την εποχή εκείνη. Ο σπουδαίος άγγλος συγγραφέας το έγραψε σε μία περίοδο, που βρισκόταν και αυτός σε εξαιρετικά άσχημη οικονομική κατάσταση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να δεθεί συναισθηματικά με τους ήρωες της ιστορίας του, δίνοντας εξαιρετική ζωντάνια στην αφήγηση. Μάλιστα, ο ίδιος έλεγε, ότι καθώς έγραφε γελούσε κι έκλαιγε ξανά και ξανά.Το βιβλίο του Ντίκενς ζέστανε τις καρδιές των ανθρώπων και συνεισέφερε στην αναζωογόννηση των Χριστουγέννων ως γιορτή αγάπης και συμπόνοιας, σε μια περίοδο απόλυτης ένδειας για την εργατική τάξη της Αγγλίας. Ο ίδιος πίστευε σε μία «φιλοσοφία Χριστουγέννων», δηλαδή ότι το πνεύμα των Χριστουγέννων πρέπει να κυριαρχεί όλο τον χρόνο στις σχέσεις των ανθρώπων.
Το 1849, δημοσιεύει σε συνέχειες το αυτοβιογραφικό του μυθιστόρημα Δαβίδ Κόπερφιλντ και ακολουθούν ο Ζοφερός Οίκος (1852-1853) και η Μικρή Ντόριτ (1855-1857) που κατακρίνουν για ακόμη μια φορά τους βικτωριανούς θεσμούς και την ανικανότητα τους να προστατεύσουν τον εργαζόμενο πολίτη. Το 1859, θα δημοσιεύσει επίσης δύο από τα πιο γνωστά μυθιστορήματά του: Την επική Ιστορία των δύο Πόλεων και τις Μεγάλες Προσδοκίες. Ένα έργο που παρουσιάζει ομοιότητες με τον Δαβίδ Κόπερφιλντ, ως αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο και από την άποψη ότι δίνουν το περίγραμμα κάποιων πλευρών της προσωπικότητας και των προσωπικών εμπειριών του Ντίκενς.
«Έχω υποφέρει, και αυτό με έχει κάνει πιο δυνατό από κάθε άλλο μάθημα. Έχω λυγίσει και έχω σπάσει παίρνοντας –ελπίζω– ένα καλύτερο σχήμα».
40 χρόνια χωρίς τη μαθητική ποδιά
Τη δεκαετία του 1960 οι μαθήτριες, κυρίως στις πόλεις, ήταν υποχρεωμένες να πηγαίνουν σχολείο φορώντας συγκεκριμένο ρούχο, τη μαθητική ποδιά.
Η μαθητική ποδιά, πριν αρχίσει να πουλιέται στα παζάρια και στα καταστήματα, ραβόταν τις περισσότερες φορές στη μοδίστρα. Ήταν από μπλε αλατζά και έμοιαζε με ρόμπα που έκλεινε μπροστά με φερμουάρ ή με κουμπιά. Αριστερά και δεξιά είχε τσέπες, όπου η μαθήτρια έβαζε το υφασμάτινο μαντίλι μύτης, αφού τότε χαρτομάντιλα δεν υπήρχαν. Η ποδιά έπρεπε οπωσδήποτε να καλύπτει το γόνατο, γι’ αυτό στο στρίφωμα οι μοδίστρες φρόντιζαν να αφήνουν αρκετό ύφασμα από μέσα, έτσι ώστε, αν την επόμενη χρονιά ψήλωνε το κορίτσι και κόνταινε η ποδιά, να μπορούν να τη «ρίξουν», να τη μακρύνουν δηλαδή με το ύφασμα που περίσσευε, αφού οι γονείς δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να ράβουν ή να αγοράζουν κάθε χρόνο καινούρια. Η τακτική όμως αυτή είχε ως αποτέλεσμα να εμφανίζει η ποδιά στο κάτω μέρος της ένα ή και δύο ξασπρισμένα «ζωνάρια» γιατί, από το συχνό πλύσιμο, το αρχικό ζωηρό μπλε χρώμα του υφάσματος ξεθώριαζε, προδίδοντας έτσι την ηλικία του.
Στη μέση δενόταν ένα λεπτό ζωνάκι από το ίδιο μπλε ύφασμα, ενώ στον γιακά της προσαρμοζόταν ένας δεύτερος γιακάς, άσπρος αυτή τη φορά, από «πικέ» ύφασμα ή δαντέλα που έπλεκαν οι μαμάδες και οι γιαγιάδες των κοριτσιών. Ραβόταν ή κούμπωνε πάνω ή κάτω από τον μπλε και έπρεπε να μπαίνει άλλος κάθε Δευτέρα, αφού την ημέρα αυτή, πριν ακόμα αρχίσει το μάθημα, ο δάσκαλος έκανε έλεγχο για καθαρά νύχια και γιακάδες.
Τη μαθητική ποδιά «στόλιζε» το στρογγυλό μεταλλικό σήμα του σχολείου, που είχε έμβλημα την κουκουβάγια και στερεωνόταν με μικρή παραμάνα αριστερά ή δεξιά του στήθους.
Τέλος, η
κοριτσίστικη στολή συμπληρωνόταν με την άσπρη ή μπλε κορδέλα που υποχρεωτικά φορούσαν οι μαθήτριες στα μαλλιά, όχι μόνο για να μην πέφτουν στα μάτια τους, αλλά και για να παρουσιάζουν αξιοπρεπή εικόνα.
Τα κορίτσια έπρεπε οπωσδήποτε να φορούν τη μαθητική ποδιά το πρωί στο σχολείο, στις εκδρομές, ακόμα και το απόγευμα αν τύχαινε να βγούνε έξω, να πάνε, λόγου χάρη, για ψώνια με τη μητέρα τους. Έτσι η ποδιά λερωνόταν πιο γρήγορα, γι’ αυτό πολλές μαθήτριες είχαν δύο ποδιές, και έτσι μέχρι να πλυθεί η μία, φορούσαν την άλλη.
Τα αγόρια φορούσαν κι αυτά ποδιά σε μπλε χρώμα, η οποία έμοιαζε με ριχτό μπουφάν, έφτανε δηλαδή μέχρι το πάνω μέρος των μηρών και έκλεινε μπροστά με φερμουάρ από πάνω μέχρι κάτω. Μέσα από την ποδιά φορούσαν τα κανονικά τους ρούχα. Η μαθητική ποδιά, και ό,τι τη συνόδευε, καταργήθηκε στις 6 Φεβρουαρίου του 1982. Για τα αγόρια, όμως, τα τελευταία χρόνια ήταν προαιρετική.
«Το παλιό σχολειό», εκδόσεις Σαββάλας

Διαβάστε επίσης: H σχολική ποδιά καταργείται επισήμως στα σχολεία
Bιβλιοπροτάσεις: «Η Ιστορία της Βασιλόπιτας»
Με αφορμή την καθιερωμένη κοπή βασιλόπιτας που και φέτος πραγματοποιήθηκε στο σχολείο μας, το ανάγνωσμα που σας προτείνουμε να διαβάσετε από τη δανειστική μας βιβλιοθήκη είναι το βιβλίο: «Η Ιστορία της Βασιλόπιτας». (Συγγραφέας: Στέλιος Πελασγός, Εικονογράφηση: Χρήστος Δήμος, Εκδόσεις: Ελληνικά γράμματα.)

Γιατί την Πρωτοχρονιά φτιάχνουμε βασιλόπιτα; Γιατί την κόβουμε στην αρχή του χρόνου και κρύβουμε μέσα σ’ αυτή το φλουρί; Πίσω από κάθε έθιμο υπάρχει μια ιστορία. Την ιστορία, λοιπόν, της πίτας του Αγίου Βασιλείου σάς τη διηγείται σ’ αυτό το βιβλίο ένας παραμυθάς, που στην ψυχή του αντήχησαν οι ιστορίες παλιότερων παραμυθάδων και η αλήθεια της κρύβεται στα βάθη του χρόνου. Μιλά για τον Άγιο Βασίλειο, τη δύναμη της πραότητας και την αξία ενός αληθινού δώρου.
Κοπή Πρωτοχρονιάτικης πίτας – Ευχαριστίες

Ευχαριστούμε θερμά το Σύλλογο Γονέων και Κηδεμόνων του 5ου Δημοτικού Σχολείου Αγίου Ιωάννη Ρέντη γιά τις Πρωτοχρονιάτικες πίτες και τα δωράκια που τις συνόδευαν.
Ενώνουμε τη φωνή μας με την ευχή το 2022 να είναι μια χρονιά με υγεία, ασφάλεια και χαρά για μικρούς και μεγάλους, μια χρονιά κατά την οποία η εκπαιδευτική διαδικασία θα μπορέσει να λειτουργήσει απρόσκοπτα, στο φυσικό της χώρο, το Σχολείο.
179 χρόνια από το θάνατο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη
«Όταν αποφασίσαμε να κάμωμε την Επανάσταση, δεν εσυλλογισθήκαμε ούτε πόσοι είμεθα ούτε πως δεν έχομε άρματα ούτε ότι οι Τούρκοι εβαστούσαν τα κάστρα και τας πόλεις ούτε κανένας φρόνιμος μας είπε «πού πάτε εδώ να πολεμήσετε με σιταροκάραβα βατσέλα», αλλά ως μία βροχή έπεσε εις όλους μας η επιθυμία της ελευθερίας μας, και όλοι, και ο κλήρος μας και οι προεστοί και οι καπεταναίοι και οι πεπαιδευμένοι και οι έμποροι, μικροί και μεγάλοι, όλοι εσυμφωνήσαμε εις αυτό το σκοπό και εκάμαμε την Επανάσταση.»

Σαν σήμερα,179 χρόνια πριν, πεθαίνει ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, η σημαντικότερη στρατιωτική και πολιτική φυσιογνωμία της Επανάστασης του 1821. Για την ευφυΐα, την τόλμη, τη σύνεσή του, αλλά και για τη βαρύτητα του λόγου του, που από νέο τον χαρακτήριζαν, επονομάσθηκε “Γέρος του Μοριά”.
Γεννήθηκε στο Ραμαβούνι της Μεσσηνίας στις 3 Απριλίου 1770, ενώ η καταγωγή του ήταν από το χωριό Λιμποβίσι της Αρκαδίας. Η οικογένειά του, ανέδειξε πολλούς γενναίους κλεφταρματολούς-αγωνιστές και κατέβαλε βαρύ τίμημα στον απελευθερωτικό αγώνα κατά των Τούρκων.Σε νεαρή ηλικία έγινε και ο ίδιος αρματολός και γρήγορα απέκτησε τέτοια φήμη ώστε οι Οθωμανικές αρχές να τον επικηρύξουν, καταδικάζοντας τον σε θάνατο. Τον καταδίωξαν στην Πελοπόννησο, διέφυγε στη Ζάκυνθο όπου υπηρέτησε στο αποικιακό ελληνικό σώμα του αγγλικού στρατού και διακρίθηκε αγωνιζόμενος κατά των Γάλλων. Το 1818 μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία και από το 1821 πρωταγωνίστησε στον αγώνα για την ανεξαρτησία κυρίως ως στρατιωτικός διοικητής των επαναστατημένων Ελλήνων, αλλά και ως πολιτικός. Πέθανε στις 4 Φεβρουαρίου 1843 στην Αθήνα και κηδεύτηκε με κάθε επισημότητα, ενώ χιλιάδες πολίτες παρακολούθησαν τη νεκρώσιμη ακολουθία.
Ιστορικός έχει μείνει ο Λόγος του Θ. Κολοκοτρώνη στην Πνύκα, ο οποίος απευθύνεται στους νέους του Α΄ Γυμνασίου της Αθήνας και αποτελεί την πνευματική παρακαταθήκη του Γέρου του Μωριά προς τη νέα γενιά. Εκφωνήθηκε στις 8 Οκτωβρίου 1838.
2 Φεβρουαρίου: Παγκόσμια Ημέρα Μεγαλόφωνης Ανάγνωσης

Η Παγκόσμια Ημέρα Μεγαλόφωνης Ανάγνωσης, εδώ και 11 χρόνια, ενώνει ανθρώπους από όλο τον κόσμο για να τονίσει τη σημασία του να διαβάζεις μεγαλόφωνα και να μοιράζεσαι ιστορίες…
Είναι ένας βασικός και παγκόσμιος θεσμός φιλαναγνωσίας. Άλλωστε, είναι μια εύκολη γιορτή: χρειάζεται απλώς να έχεις ένα βιβλίο, κάποιον να το διαβάζει φωναχτά, και κάποιον να το ακούει. Ένα παιδί, ας πούμε — ή πολύ περισσότερα.
Tα οφέλη των μεγαλόφωνων αναγνώσεων είναι πλεόν λίγο πολύ γνωστά, οι δε επιστημονικές έρευνες που μιλούν για το πόσο βοηθάει στην ανάπτυξη του ανθρώπινου εγκεφάλου η μεγαλόφωνη ανάγνωση από τη βρεφική κιόλας ηλικία πληθαίνουν χρόνο με τον χρόνο. Τα επτά πιο βασικά οφέλη της μεγαλόφωνης ανάγνωσης είναι: Βοηθάει στην εκμάθηση της γλώσσας και στον εμπλουτισμό του λεξιλογίου, εξάπτει τη φαντασία, βοηθά τα παιδιά να αποκτήσουν κριτική σκέψη, να μένουν συγκεντρωμένα, προσφέρει έναν ασφαλή τρόπο να μπορούν τα παιδιά να εξερευνήσουν άγνωστα σε εκείνα δυνατά συναισθήματα χτίζοντας παράλληλα την ενσυναίσθηση και το πιο σημαντικό προσφέρει στιγμές ψυχαγωγίας και ευκαρίες να συνδεθούν τα παιδιά με τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς.
Η καθηγήτρια Rebecca Bellingham, δασκάλα σε πολλά δημόσια σχολεία στη Νέα Υόρκη, μιλάει με πάθος για το πώς τα παιδιά ενθουσιάζονται όταν ο δάσκαλος τούς διαβάζει στην τάξη, χωρίς να υπάρχει απαίτηση για κάποια εργασία μετά. Ακόμα και παιδιά που δεν έχουν συνηθίσει να τους διαβάζουν ή που πλέον διαβάζουν μόνα τους αισθάνονται ότι όταν τους διαβάζουν δυνατά ζουν την ιστορία που ακούν. Παράλληλα, το να σου διαβάζει κάποιος δυνατά χωρίς εσύ να χρειάζεται να παρακολουθείς τις τυπωμένες λέξεις, δίνει στο εγκέφαλο χώρο και χρόνο να απορροφήσει την πληροφορία χωρίς να χρειάζεται να καταλώνει χρόνο και κόπο να αποκωδικοποιήσει τα γράμματα, να διαβάσει τις λέξεις και να πιάσει το νόημα του κειμένου. Τα παιδιά στην ηλικία του δημοτικού, ειδικά των πρώτων τάξεων, έχουν την ικανότητα να ακούν πολύπλοκες ιστορίες, ιστορίες που «δεν είναι για την ηλικία τους», που υπό διαφορετικές συνθήκες – αν έπρεπε δηλαδή να τις διαβάσουν μόνοι τους – δεν θα της κατανοούσαν και θα τις παρατούσαν. Παράλληλα, η μεγαλόφωνη ανάγνωση φέρνει τον ακροατή σε επαφή με πολλά και διαφορετικά λογοτεχνικά είδη, κείμενα και συγγραφείς, εμπλουτίζοντας τις γνώσεις του, χωρίς να καταβάλλεται ιδιαίτερη προσπάθεια και περίπλοκες τεχνικές εκμάθησης.

Πώς μπορούμε να ξεκινήσουμε; Χρειαζόμαστε μόνο 10 λεπτά την ημέρα και ένα βιβλίο.
Και να ξέρετε: δέκα λεπτά μεγαλόφωνης ανάγνωσης την ημέρα φτάνουν και περισσεύουν! Αρκεί να γίνει η αγαπημένη συνήθεια και των δύο μερών.
Ιδού και μερικά έξτρα tips:

Διαγωνισμός Αστέρι της Ευχής 2021 – 2022

Οι μαθητές του Σχολείου μας στηρίζουν θερμά το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Make-A-Wish» και συμμετέχουν ενεργά κάθε χρόνο.
Παίρνοντας έμπνευση από το Αστέρι της Ευχής και το μήνυμα που πρεσβεύει, δημιούργησαν το δικό τους Αστέρι, δηλώνοντας συμμετοχή στον δημιουργικό διαγωνισμό που υλοποιείται στα πλαίσια του προγράμματος, στέλνοντας παράλληλα ευχές σε όλα τα παιδιά του κόσμου!
ΚΑΛΗ ΤΟΥΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑ!

Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Ελόνα Παπαδοπούλου





















