Η Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Διδακτικών Βιβλίων «Μελίσπη»
4o ΓΕΛ Ιωαννίνων "Ακαδημία" – EU Infopoint
Νέα
- 17-07-26 Πρόγραμμα επαναληπτικών Πανελλαδικών εξετάσεων ημερησίων και εσπερινών ΓΕΛ και ΕΠΑΛ, Ειδικών και Μουσικών μαθημάτων και προθεσμία Υγειονομικής Εξέτασης και Πρακτικής Δοκιμασίας έτους 2026
- 17-07-26 Ενημέρωση υποψηφίων που πάσχουν από σοβαρές παθήσεις σχετικά με την έγκριση ή απόρριψη του μηχανογραφικού τους δελτίου για εισαγωγή στα ΑΕΙ το ακαδ. έτος 2026-2027
- 16-07-26 Ολοκλήρωση υποβολής Μηχανογραφικών Δελτίων 2026
Ο αντίκτυπος του πολέμου στην πολιτιστική ζωή
Με την έναρξη του ελληνοϊταλικού πολέμου, τον Οκτώβριο του 1940, οι πνευματικοί άνθρωποι και οι καλλιτέχνες συνενώθηκαν με τον ελληνικό λαό και επιστρατεύτηκαν κι αυτοί στο μέτωπο ή στα μετόπισθεν. Από τις πρώτες μέρες της εισβολής μερικοί Έλληνες διανοούμενοι, όπως ο Κωστής Παλαμάς, ο Άγγελος Σικελιανός, ο Στρατής Μυριβήλης, ο Γρηγόριος Ξενόπουλος κατέθεσαν μια γραπτή δήλωση διαμαρτυρόμενοι για την “ιταμή αξίωση της φασιστικής βίας”.
Η πολιτιστική ζωή στα μετόπισθεν και για όσο διάστημα ο ελληνικός στρατός βρισκόταν στο μέτωπο συντονίστηκε στο ρυθμό των πολεμικών γεγονότων.
Για να εμψυχώσουν τους Έλληνες στρατιώτες, αλλά και να παρηγορήσουν τους ανθρώπους που είχαν μείνει πίσω και αγωνιούσαν, οι καλλιτέχνες του θεάτρου, ηθοποιοί, τραγουδιστές και σεναριογράφοι, επικέντρωσαν το ενδιαφέρον τους στα γεγονότα του πολέμου. Επιθεωρήσεις με χαρακτηριστικούς τίτλους όπως “Κορόϊδο Mουσολίνι”, “Πολεμικές Καντρίλιες”, “Aθήνα-Pώμη και φεύγουμε” αναδείκνυαν μια θεματική που πρόβαλλε τις ελληνικές νίκες, διακωμωδούσε την αποτυχημένη απόπειρα των Ιταλών να καταλάβουν την Ελλάδα και καλούσε όλους τους Έλληνες να δείξουν θάρρος και υπομονή. Αξέχαστα έχουν μείνει τα τραγούδια της Σοφίας Βέμπο που εμψύχωναν τόσο τον κόσμο στα μετόπισθεν όσο και τους στρατιώτες στα πεδία των μαχών.
Εκτός από τις επιθεωρήσεις και οι γελοιογραφίες ακολουθούσαν τα πολεμικά ανακοινωθέντα και τις ανταποκρίσεις από το μέτωπο. Γνωστοί σκιτσογράφοι όπως ο Φώκος Δημητριάδης, ο Αντώνης Βώττης, ο Γ. Γκεϊβέλης, ο Σοφοκλής Αντωνιάδης, ο Nίκος Καστανάκης, ο Στ. Πολενάκης και πολλοί άλλοι αξιοποιούσαν γόνιμα τη δύναμη του γέλιου για να ενισχύσουν το ηθικό του πληθυσμού.
Στα πεδία των μαχών βρέθηκαν και ζωγράφοι με την επίσημη ιδιότητα του πολεμικού εικονογράφου, όπως ο Ουμβέρτος Αργυρός και ο Γιώργος Προκοπίου ή υπηρετώντας ως μάχιμοι, όπως ο Αλέξανδρος Αλεξανδράκης και ο Γιάννης Τσαρούχης που αποτύπωσαν τις εμπειρίες τους στο έργο τους. Εξάλλου, πολλοί εικαστικοί καλλιτέχνες (Κωσταντίνος Παρθένης, Γιώργος Γουναρόπουλος, Περικλής Βυζάντιος, Δημήτρης Γιολδάσης κλπ.) φιλοτέχνησαν μεμονωμένα έργα εμπνευσμένα από το έπος του 1940-41.
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά μέσα λαϊκής έκφρασης αλλά και ενημέρωσης, υπήρξαν οι λαϊκές εικόνες, λιθογραφίες επώνυμων ή ανώνυμων καλλιτεχνών, που τα θέματά τους ετούτη την περίοδο ήταν αποκλειστικά αφιερωμένα στα γεγονότα του πολέμου. Οι λαϊκές εικόνες παράγονταν με αδιάπτωτο ρυθμό και πριν καλά καλά στεγνώσουν τα λιθογραφικά μελάνια από τα πιεστήρια, οι εκδότες τις έβγαζαν στους αθηναϊκούς δρόμους ενώ κάποιες ποσότητες τις διοχέτευαν και στην επαρχία.
Με αυτή την τελευταία δραστηριότητα συνδέεται και η δημιουργία αφισών από γνωστούς χαράκτες, μέλη του εργαστηρίου χαρακτικής του Γιάννη Κεφαλληνού στη Σχολή Καλών Τεχνών, οι περισσότεροι από τους οποίους συνέχισαν ένα γόνιμο όσο και μαχητικό έργο κατά την περίοδο της Κατοχής.
Να μιλήσω για ήρωες;
«Να μιλήσω για ήρωες;
Να μιλήσω για ήρωες: ο Μιχάλης που έφυγε μ’ ανοιχτές πληγές απ’ το νοσοκομείο
ίσως μιλούσε για ήρωες όταν,
τη νύχτα εκείνη που έσερνε το ποδάρι του μες στη συσκοτισμένη πολιτεία,
ούρλιαζε ψηλαφώντας τον πόνο μας.
‘Στα σκοτεινά πηγαίνουμε, στα σκοτεινά προχωρούμε…’.
Οι ήρωες προχωρούν στα σκοτεινά»
Με τα λόγια αυτά καταλήγει το ποίημα «Τελευταίος Σταθμός» του Γιώργου Σεφέρη, που γράφτηκε, σύμφωνα με την ένδειξη του ποιητή, στο λιμάνι Cava dei Tirreni, κοντά στο Σαλέρνο της Ιταλίας, στις 5 Οκτωβρίου 1944. Ο Σεφέρης μιλά για ήρωες. Στο πρόσωπο του Μιχάλη ενσαρκώνονται οι αγώνες χιλιάδων ανωνύμων ηρώων, που αγωνίστηκαν με αυτοθυσία και αυταπάρνηση κατά την περίοδο 1940-44, ενσαρκώνοντας με την ηρωική στάση τους το ΟΧΙ.
Ερανιστής: Η γενναιότητα των Ελλήνων
Η Μάχη της Ελλάδας κατά των Ιταλικών δυνάμεων αρχικά και κατά των Γερμανικών, από τις 6 Απριλίου 1941, διήρκεσε συνολικά 216 ημέρες, γεγονός που προκάλεσε παγκόσμια κατάπληξη και έγινε αφορμή γενικευμένου θαυμασμού και εγκωμίων. Όταν οι Ευρωπαϊκές δυνάμεις υπέκυπταν η μία μετά την άλλη στην ιταλογερμανική λαίλαπα, η Ελλάδα, με σύμπνοια και αυτοθυσία, κατάφερε επί 160 ημέρες, να αναχαιτίσει την πανίσχυρη επιτιθέμενη Φασιστική Ιταλία. Η ατυχής για την Ιταλική φασιστική Αυτοκρατορία έκβαση της πεντάμηνης κατακτητικής προσπάθειας επισφραγίστηκε με την παταγώδη αποτυχία της μεγάλης Εαρινής Επίθεσης του Μαρτίου του 1941. Ο ίδιος ο Άγγλος Πρωθυπουργός, Ουίνστον Τσώρτσιλ, σε τηλεγράφημά του προς τον Έλληνα Πρωθυπουργό αναφέρει: «Η γενναιότητα και αποφασιστικότητα των Ελληνικών στρατευμάτων, που πήραν μέρος σ’ αυτές τις επιχειρήσεις κέρδισαν τον θαυμασμό όλων των ελευθέρων λαών του κόσμου».
Ο ξένος τύπος εκθείαζε στην πλειονότητά του τη γενναιότητα των Ελλήνων. Σε ιαπωνική εφημερίδα γράφτηκε το Δεκέμβριο του 1940 –παρόλο που οι Ιάπωνες ήταν σύμμαχοι των Γερμανών- «Η χώρα μας, στην οποία τιμάται ιδιαίτερα η ανδρεία, παρακολουθεί με θαυμασμό τον αγώνα των Ελλήνων στην Αλβανία και μας συγκινεί τόσο, ώστε, παραμερίζοντας κάθε άλλο αίσθημα αναφωνούμε ‘Ζήτω η Ελλάδα’».
Η ηρωική αντίσταση της Ελλάδας στην απόπειρα της φασιστικής Ιταλίας να εισβάλει στο έδαφός της, που ξεκίνησε την 28η Οκτωβρίου 1940, αλλά και η προέλαση του ελληνικού στρατού στην υπό κατοχή αλβανική ενδοχώρα προκάλεσαν τον θαυμασμό όχι μόνο των δυτικών συμμάχων, αλλά και της γείτονος Τουρκίας. Η αρθρογραφία των τουρκικών εφημερίδων της εποχής αποτελεί αψευδή μάρτυρα των αισθημάτων συμπαράστασης και των επαίνων που είχαν προκαλέσει τα ελληνικά κατορθώματα εναντίον ενός σαφώς υπέρτερου, υλικά και αριθμητικά, αντιπάλου. Έγραφε χαρακτηριστικά ο Αμπιντίν Ντάβερ στη στήλη του στις 29/10/1940: «Οσα έθνη δεν δίνουν αξία στην ανεξαρτησία, στην εθνική κυριαρχία, στην τιμή και στην αξιοπρέπεια ανοίγουν τις αγκάλες τους στον κατακτητή. Αντιθέτως, τα έθνη που μένουν πιστά στα ιερά και τα όσιά τους προτάσσουν τα στήθη και τις λόγχες τους στον στρατό του κατακτητή. Η μικρή αλλά ηρωική Ελλάδα προτίμησε το δεύτερο. Δεν θα μπορούσε να πράξει αλλιώς η κληρονόμος ενός αρχαίου πολιτισμού, ένα έθνος που επέδειξε το θάρρος πολύχρονων αγώνων για να αποκτήσει την ανεξαρτησία του, έστω και εναντίον μας. (…) Η συμπάθεια και η φιλία του τουρκικού έθνους στρέφεται προς το ελληνικό έθνος για την άδικη επίθεση που υπέστη. Το υλικώς μικρό αυτό έθνος έχει μεταβληθεί ηθικώς σε μέγα, διότι μάχεται όχι μόνο για τη δική του ανεξαρτησία, αλλά για την ανεξαρτησία και την απελευθέρωση όλων των καταπιεσμένων εθνών».
Παρά τις υπεράνθρωπες προσπάθειες του ελληνικού λαού, τελικά οι δυνάμεις του Άξονα επικρατούν τον Απρίλιο του 1941. Ο ηρωισμός των Ελλήνων μαχητών αναγνωρίζεται ακόμη και από τον ίδιο τον Χίτλερ, ο οποίος σε λόγο του στο Ραϊχσταγκ (04-05-1941), είπε: «Η ιστορική δικαιοσύνη με υποχρεώνει να διαπιστώσω ότι από όλους τους αντιπάλους που αντιμετωπίσαμε, ιδιαιτέρως ο Έλληνας στρατιώτης πολέμησε με παράτολμο θάρρος και ύψιστη περιφρόνηση προς το θάνατο. Συνθηκολόγησε δε μόνο όταν η εξακολούθηση της αντιστάσεως ήταν αδύνατη και δεν είχε κανένα νόημα».
Ερανιστής: Αφιέρωμα στην 28η Οκτωβρίου 1940
 |
Η Ελλάδα γίνεται η μοναδική χώρα στον κόσμο που επιλέγει να γιορτάζει με την 28η Οκτωβρίου την είσοδό της στον πόλεμο κι όχι τη λήξη αυτού, όπως συμβαίνει στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Μάλιστα, για πρώτη φορά η επέτειος του «ΟΧΙ» γιορτάστηκε την αμέσως επόμενη χρονιά, στην περίοδο της Κατοχής. Την παραμονή και ανήμερα της 28ης Οκτωβρίου 1941, το κεντρικό κτίριο και ο προαύλιος χώρος του Πανεπιστημίου Αθηνών γίνονται οι χώροι όπου φιλοξενούνται ομιλίες φοιτητών και καθηγητών, όπως εκείνη του Κωνσταντίνου Τσάτσου, ο οποίος μάλιστα αρνήθηκε να κάνει μάθημα την ημέρα της επετείου, με αποτέλεσμα να απολυθεί από το Πανεπιστήμιο. Η 28η Οκτωβρίου δεν καθιερώθηκε με βασιλικό ή προεδρικό διάταγμα αλλά με την κατάθεση λουλουδιών στο μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη. |
 |
Προτού ακόμη εκπνεύσει το τελεσίγραφό τους, οι Ιταλοί είχαν εξαπολύσει τις ταξιαρχίες τους και οι πρώτες σφαίρες έσκιζαν την νυκτερινή σιωπή πάνω στα βουνά τής Ηπείρου. Στο πεδίο της μάχης, το 21ο φυλάκιο των ελληνοαλβανικών συνόρων, στο ύψωμα Γκόλιο, κοντά στην Πυρσόγιαννη Ιωαννίνων ήταν ο πρώτος στόχος. Εκεί πέφτει νεκρός ο πρώτος Έλληνας στρατιώτης που θυσιάστηκε για την πατρίδα στο έπος του ’40. Ο Βασίλειος Τσαβαλιάρης από την Πιαλεία Τρικάλων, ο οποίος σύμφωνα με πληροφορίες είχε καταταγεί εθελοντικά, χάνει τη ζωή του στα 28 του χρόνια στο χαράκωμα, στις 5 το πρωί της 28ης Οκτωβρίου καθώς η σφαίρα τού Ιταλού στρατιώτη τον βρήκε στο μέτωπο και τον σκότωσε. Στην ιδιαίτερη πατρίδα του, σε κεντρικό σημείο του χωριού έχει υψωθεί ανδριάντας του όπου κάθε χρόνο ανήμερα της εθνικής επετείου τιμάται η μνήμη του. |
 |
Σύμφωνα με το πρωτοσέλιδο της τότε εφημερίδας «ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ», στον πόλεμο του 1940 είχε καταταγεί ο μικρότερος δεκανέας του κόσμου, ο 13χρονος Αναστάσιος Χαραλαμπόπουλος. Ο μικρός βρέθηκε μέσα στο χώρο των αποσκευών σε ένα τρένο που έφτασε στην Κοζάνη μεταφέροντας στρατιώτες. Δήλωσε τότε ότι ήθελε να πάει στον πόλεμο μαζί με τον πατέρα του, που βρισκόταν στο τρένο. Τελικά ο πατέρας τον πήρε στο λόχο του και πολέμησε στην πρώτη γραμμή όταν ο ελληνικός στρατός μπήκε στην Κορυτσά.
|
 |
Στο βιβλίο του Νίκου Γιαννόπουλου «Πόσο αλήθεια γνωρίζουμε το ’40; Οι άγνωστες πτυχές του ελληνοϊταλικού πολέμου» ο Μανώλης Γλέζος θυμάται για την 28η Οκτωβρίου 1940 «Την περίοδο εκείνη ήμουν πρωτοετής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο και κατοικούσα στο Μεταξουργείο. Ξυπνήσαμε από τον ήχο των σειρήνων και βγήκαμε στους δρόμους… Εγώ και οι συμφοιτητές μου πήγαμε στο φρουραρχείο Αθηνών, ακριβώς απέναντι από τον Σταθμό Λαρίσης. Εκεί έγινα μάρτυρας φοβερών σκηνών. Το κύριο χαρακτηριστικό ήταν ότι ο κόσμος δεν περίμενε την κλήτευση αλλά παρουσιαζόταν αυθόρμητα ώστε να καταταγεί. Παρουσιάστηκα και εγώ αλλά δεν με δέχθηκαν λόγω του ότι δεν είχα υπηρετήσει ακόμη τη στρατιωτική μου θητεία. ‘Ώσπου να σε γυμνάσουμε θα έχει τελειώσει ο πόλεμος’ μου είπαν». |
 |
Λόγω των πολλών θαυμάτων ἀπὸ τὴν Παναγία, ποὺ ἀνέφεραν οἱ Ἕλληνες στρατιώτες στὸν Ἑλληνοϊταλικὸ πόλεμο τὸ 1940, ἡ Ἱερὰ Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος μὲ ἀπόφασή της τὸ 1952, καθιέρωσε νὰ ἑορτάζεται στὶς 28 Ὀκτωβρίου ἡ Ἁγία Σκέπη τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου. |
ΥΠΑΙΘΑ: Ενισχύεται ο θεσμός των σχολικών βιβλιοθηκών – Αποτελέσματα έρευνας
Σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο ενίσχυσης και αναβάθμισης των σχολικών βιβλιοθηκών στην Α΄θμια και Β΄θμια εκπαίδευση, προχωρά το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Από το πρόγραμμα «Ενίσχυση και Εμπλουτισμός των Σχολικών Βιβλιοθηκών» του ΕΣΠΑ 2021–2027 θα διατεθεί το ποσό των 60 εκατ. ευρώ, για τη δημιουργία, μεταξύ άλλων, συλλογών βιβλίων έως 2.000 τίτλων, εμπλουτισμό των υφιστάμενων, πρόσληψη 400 βιβλιοθηκονόμων από τον Σεπτέμβριο του 2026, σχεδίαση και λειτουργία ενός Εθνικού Δικτύου Σχολικών Βιβλιοθηκών με τη συμμετοχή εκπαιδευτικών, μαθητών, γονέων.
Πιο αναλυτικά, οι 400 νέοι βιβλιοθηκονόμοι, οι οποίοι θα προσληφθούν με συμβάσεις εργασίας ορισμένου χρόνου, μέσω των Περιφερειακών Διευθύνσεων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, θα εξυπηρετούν έως 3 σχολικές μονάδες με φυσική παρουσία, ενώ θα υποστηρίζουν επιπλέον σχολεία στο πλαίσιο τοπικών και περιφερειακών δικτύων σχολικών βιβλιοθηκών που θα δημιουργηθούν.
Η στελέχωση αυτή θεωρείται κομβικής σημασίας για τη βιωσιμότητα και δυναμική ανάπτυξη του θεσμού, καθώς η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού αποτέλεσε διαχρονικά βασικό εμπόδιο για τη λειτουργία και τον εκσυγχρονισμό των σχολικών βιβλιοθηκών.
Η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, δήλωσε: «Η σχολική βιβλιοθήκη είναι η καρδιά κάθε σχολείου. Είναι o χώρος όπου τα παιδιά ανακαλύπτουν, συζητούν, συνεργάζονται, ονειρεύονται. Για χρόνια, αυτός ο θεσμός λειτουργεί χάρη στο μεράκι των εκπαιδευτικών μας. Ήρθε όμως η στιγμή να του δώσουμε τη θέση που του αξίζει. Με ανθρώπους που γνωρίζουν και έχουν το πάθος να τον στηρίξουν. Προσλαμβάνουμε 400 βιβλιοθηκονόμους σε όλη τη χώρα και ταυτόχρονα εμπλουτίζουμε τις σχολικές βιβλιοθήκες με, έως 2.000, νέους τίτλους βιβλίων και σύγχρονο υλικό, καθώς και τις ήδη υπάρχουσες, κάνοντας πράξη τη δέσμευσή μας να ζωντανέψουν ξανά οι σχολικές βιβλιοθήκες. Να γίνουν φιλόξενοι, δημιουργικοί και ασφαλείς χώροι μάθησης, όπου η πρόσβαση στη γνώση και στα εργαλεία μάθησης θα είναι ισότιμη. Γνωρίζουμε πως όπου υπάρχουν σχολικές βιβλιοθήκες και καταρτισμένοι βιβλιοθηκονόμοι, οι μαθητές διαβάζουν περισσότερο και σημειώνουν υψηλότερες μαθησιακές επιδόσεις. Δεν μιλάμε, λοιπόν, μόνο για βιβλία πάνω στα ράφια μιας βιβλιοθήκης. Μιλάμε για κοινότητες μάθησης, για παιδιά που μαθαίνουν να αγαπούν το διάβασμα, να σκέφτονται ελεύθερα και να συνεργάζονται. Το νέο θεσμικό πλαίσιο, το οποίο θα υλοποιηθεί μέσω του προγράμματος ΕΣΠΑ 2021-2027 συνολικού ύψους 60 εκατ. ευρώ, δίνει προοπτική και συνέχεια. Δεν είναι μια αποσπασματική δράση αλλά μια επένδυση στο μέλλον του δημόσιο σχολείου και στο μέλλον των παιδιών μας. Θέλω να ευχαριστήσω όλους τους εκπαιδευτικούς που κράτησαν ζωντανές τις βιβλιοθήκες μας. Μαζί τους, με τους νέους βιβλιοθηκονόμους, με τις τοπικές κοινωνίες, γράφουμε το νέο κεφάλαιο των σχολικών βιβλιοθηκών της χώρας γιατί οι δυνατές σχολικές βιβλιοθήκες, χτίζουν δυνατούς μαθητές».
Παράλληλα, η νέα στρατηγική του ΥΠΑΙΘΑ για τις σχολικές βιβλιοθήκες η οποία θα υλοποιηθεί μέσω του προγράμματος του ΕΣΠΑ 2021–2027, περιλαμβάνει:
- Δημιουργία συλλογών βιβλίων και άλλου υλικού μέχρι 2.000 τίτλων των νέων σχολικών βιβλιοθηκών.
- Δημιουργία μικρών συλλογών βιβλίων και άλλου υλικού σε σχολεία τα οποία δεν διαθέτουν σχολική βιβλιοθήκη.
- Εμπλουτισμός υφιστάμενων συλλογών σχολικών βιβλιοθηκών με μικρό αριθμό νέων τίτλων βιβλίων και άλλου υλικού μέχρι εξάντλησης του διαθέσιμου προϋπολογισμού.
- Σύνταξη μανιφέστου για τις σχολικές βιβλιοθήκες το οποίο θα βασίζεται στο μανιφέστο της IFLA (International Federation of Library Associations and Institutions) και θα περιγράφει την φυσιογνωμία της σχολικής βιβλιοθήκης.
- Επικαιροποίηση του Κανονισμού Λειτουργίας των σχολικών βιβλιοθηκών.
- Σύσταση και συγκρότηση Επιτροπής και ορισμός επιμέρους Επιτροπών Επιστημόνων και Εμπειρογνωμόνων οι οποίοι θα προσδιορίσουν τη σύνθεση της συλλογής των σχολικών βιβλιοθηκών και θα εισηγηθούν τίτλους βιβλίων και άλλου υλικού ως κατάλληλους για τις σχολικές βιβλιοθήκες. Για τη διαμόρφωση του διευρυμένου καταλόγου των σχολικών βιβλιοθηκών θα πραγματοποιηθεί ανοικτή πρόσκληση σε εκδοτικούς οίκους για την υποβολή τίτλων βιβλίων και άλλου υλικού προκειμένου να κριθεί η καταλληλότητά του για τις σχολικές βιβλιοθήκες. Οι σχολικές μονάδες θα κληθούν να επιλέξουν οι ίδιες τα βιβλία ή και άλλο υλικό που επιθυμούν από τον εγκεκριμένο κατάλογο για να διαμορφώσουν: α) τη συλλογή των νέων σχολικών βιβλιοθηκών που θα δημιουργηθούν β) τις μικρές συλλογές (φιλαναγνωσίας ή άλλο) που θα αποκτηθούν από σχολικές μονάδες που δεν διαθέτουν σχολική βιβλιοθήκη και γ) νέες προσκτήσεις για τον εμπλουτισμό συλλογών λειτουργούντων σχολικών βιβλιοθηκών.
- Σχεδίαση και λειτουργία ενός Εθνικού Δικτύου Σχολικών Βιβλιοθηκών και μιας συμμετοχικής κοινότητας εκπαιδευτικών, μαθητών και γονέων.
- Ψηφιακή διασύνδεση σχολικών βιβλιοθηκών με την Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδας και τις Δημόσιες Βιβλιοθήκες.
- Ορισμός πολυδύναμων/ενισχυμένων σχολικών βιβλιοθηκών (σε σχολικές μονάδες που θα τοποθετηθούν βιβλιοθηκονόμοι) και δημιουργία τοπικών δικτύων.
Έρευνα του ΥΠΑΙΘΑ για τις σχολικές βιβλιοθήκες
Για την υλοποίηση σχολικών βιβλιοθηκών πραγματοποιήθηκε από το ΥΠΑΙΘΑ τον Σεπτέμβριο 2025 έρευνα μέσω του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου με ερωτηματολόγιο προκειμένου να χαρτογραφηθεί η υφιστάμενη κατάσταση και να ιχνηλατηθούν οι ανάγκες των σχολικών μονάδων. Σκοπός ήταν να συλλεχθούν στοιχεία υφιστάμενων σε λειτουργία σχολικών βιβλιοθηκών, στοιχεία σχολικών μονάδων που δεν διαθέτουν σχολική βιβλιοθήκη αλλά επιθυμούν να δημιουργήσουν, ο υπάρχον εξοπλισμός των υφιστάμενων σχολικών βιβλιοθηκών κλπ.
Από το σύνολο των 12.665 ενεργών σχολικών μονάδων ανταποκρίθηκαν και συμπλήρωσαν το ερωτηματολόγιο 8.986 σχολικές μονάδες εκ των οποίων:
5.219 (58%) διαθέτει βιβλιοθήκη και 3.773 (39,7%) δεν διαθέτει σχολική βιβλιοθήκη αλλά επιθυμεί ο Σύλλογος διδασκόντων να δημιουργηθεί.
Από τα σχολεία που δεν διαθέτουν σχολική βιβλιοθήκη και επιθυμούν τη δημιουργία της ανά βαθμίδα και τύπο σχολείου είναι:
- 092 Νηπιαγωγεία
- 625 Δημοτικά Σχολεία
- 402 Γυμνάσια
- 284 Γενικά Λύκεια
- 141 Επαγγελματικά Λύκεια
- 29 Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας
Στο σύνολο της χώρας, από τις σχολικές μονάδες που απάντησαν στο ερωτηματολόγιο, το μέσο ποσοστό ύπαρξης σχολικών βιβλιοθηκών ανέρχεται σε 57% με το χαμηλότερο ποσοστό να προσδιορίζεται στις Περιφέρειες Δυτικής Ελλάδας (52%), Πελοποννήσου (51%) και Ηπείρου (50%) και το υψηλότερο στις Περιφέρειες Δυτικής Μακεδονίας, (64%), Αττικής (62%) και Κεντρικής Μακεδονίας (62%)..
Στις υφιστάμενες σχολικές βιβλιοθήκες πραγματοποιούνται δράσεις φιλαναγνωσίας στο 85% ενώ το 72% των σχολικών βιβλιοθηκών αξιοποιείται ως χώρος διδασκαλίας.
Στο 97,27% των σχολικών βιβλιοθηκών υπεύθυνος είναι εκπαιδευτικός εκ των οποίων 19 διαθέτουν πτυχίο ή μεταπτυχιακό στη βιβλιοθηκονομία.
Το 71% των σχολικών βιβλιοθηκών λειτουργούν με μεγάλη συχνότητα (32% καθημερινά, 39% δύο έως τρεις φορές την εβδομάδα), 24% ορισμένες φορές τον μήνα ή κατόπιν αιτήματος και 5% καθόλου ή μία έως δύο φορές το εξάμηνο.
Το 49% των σχολικών βιβλιοθηκών δεν χρησιμοποιεί πληροφοριακό σύστημα για τη διαχείριση της συλλογής και το 74% δεν χρησιμοποιεί κάποιο ταξινομικό σύστημα. Το 48% των σχολικών βιβλιοθηκών δεν διαθέτουν Η/Υ ενώ από το 52% που διαθέτει το μεγαλύτερο ποσοστό (75%) είναι άνω της πενταετίας.
Αναφορικά με τις νέες ανάγκες των υφιστάμενων βιβλιοθηκών δηλώθηκαν κατά σειρά προτεραιότητας τα ακόλουθα:
- Εμπλουτισμός συλλογής με βιβλία και εκπαιδευτικό υλικό
- Αναβάθμιση υλικοτεχνικής υποδομής –εξοπλισμού
- Δικτύωση και συνεργασίες
- Στελέχωση με κατάλληλο προσωπικό
- Εκπαιδευτικά Προγράμματα
- Χρηματοδότηση
Ψηφιακός κατάλογος βιβλίων – Νέα βιβλία!!!
