Γ. ΙΑΚΩΒΙΔΗΣ Παιδική συναυλία

Τίτλος δράσης

«Πώς λειτουργώ στον γονεϊκό μου ρόλο;»

Συντονισμός:Φανή Σακκά, Υπεύθυνη Προγραμμάτων Προαγωγής Υγείας και Ψυχολογικής Υποστήριξης στην Κοινότητα (Med), Διεύθυνση Υγείας Π.Ε. Τρικάλων.

Σκοπός της δράσης: Ο κύκλος των εργαστηρίων σχεδιάστηκε με σκοπό την ενδυνάμωση των γονέων στον σύνθετο και απαιτητικό ρόλο τους, μέσα από γνώση, βιωματική επεξεργασία, αναστοχασμό και ανταλλαγή εμπειριών. Βασική επιδίωξη αποτέλεσε η υποστήριξη των γονέων ώστε να αναγνωρίσουν τον τρόπο με τον οποίο σχετίζονται με τα παιδιά τους, να εντοπίσουν σημεία αποτελεσματικότητας αλλά και δυσκολίας, και να ενισχύσουν δεξιότητες που συνδέονται με τη θετική γονεϊκότητα. Η σχετική βιβλιογραφία αναδεικνύει ότι ο τρόπος άσκησης του γονεϊκού ρόλου, τα γονεϊκά στυλ και η αίσθηση γονικής επάρκειας επηρεάζουν ουσιαστικά τη σχέση γονέα-παιδιού και την αναπτυξιακή πορεία του παιδιού .

Επιμέρους στόχοι

Οι βασικοί στόχοι του κύκλου εργαστηρίων ήταν οι ακόλουθοι:

• Να υποστηριχθούν οι γονείς στην κατανόηση του σύγχρονου γονεϊκού ρόλου και των απαιτήσεών του.
• Να ενισχυθεί ο προβληματισμός γύρω από ερωτήματα όπως «πόσο αποτελεσματικός είμαι στον ρόλο μου;» και «ποιον ρόλο διαδραματίζω στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του παιδιού;».
• Να παρουσιαστούν οι συνηθέστεροι γονεϊκοί τύποι και ο τρόπος με τον οποίο αυτοί επηρεάζουν τη συμπεριφορά, την αυτορρύθμιση και την κοινωνικοσυναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών .
• Να διερευνηθούν οι ψυχικές, κοινωνικές, πνευματικές και αναπτυξιακές ανάγκες των παιδιών σε διαφορετικά στάδια της ανάπτυξης.
• Να καλλιεργηθούν πρακτικές δεξιότητες επικοινωνίας, με ιδιαίτερη έμφαση στην ενεργητική ακρόαση, η οποία συνδέεται με καλύτερη κατανόηση, αποδοχή και ουσιαστικότερη σχέση γονέα-παιδιού .
• Να ενισχυθεί η γονική αυτοαποτελεσματικότητα, δηλαδή η πεποίθηση του γονέα ότι μπορεί να ανταποκριθεί επαρκώς στις απαιτήσεις του ρόλου του, στοιχείο που σχετίζεται με θετικότερες γονικές πρακτικές και καλύτερα αποτελέσματα για γονείς και παιδιά .
• Να προσφερθεί ασφαλής χώρος αλληλεπίδρασης, συμμετοχής και αμοιβαίας υποστήριξης μεταξύ των γονέων.

 Θεματικοί άξονες που αναδείχθηκαν

Κατά την πορεία των συναντήσεων δόθηκε έμφαση σε ζητήματα που αφορούν την ανατροφή και εκπαίδευση των παιδιών, στη σημασία των ορίων, της συνέπειας και της υπευθυνότητας, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο η στάση του γονέα συμβάλλει στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του παιδιού. Παράλληλα, αναδείχθηκε η αξία της θετικής εστίασης, της κατανόησης, της επικοινωνίας χωρίς επικριτικότητα και της λειτουργικής διαχείρισης της συμπεριφοράς μέσα από πρακτικές εφαρμογές και μελέτες περίπτωσης. Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην ενεργητική ακρόαση και στην ανάγκη ο γονέας να ακούει ουσιαστικά το παιδί του, καθώς η στάση αυτή ενισχύει τη σύνδεση και διευκολύνει τη συνεργασία στη σχέση .

Μεθοδολογία υλοποίησης

Η υλοποίηση του κύκλου βασίστηκε σε βιωματική και συμμετοχική μεθοδολογία. Αξιοποιήθηκαν συζήτηση, αναστοχαστικά ερωτήματα, ανταλλαγή προσωπικών εμπειριών, επεξεργασία καθημερινών δυσκολιών, καθώς και μελέτες περίπτωσης με στόχο την εξάσκηση τεχνικών διαχείρισης της συμπεριφοράς. Η μεθοδολογία αυτή διευκόλυνε τους γονείς να συνδέσουν τη θεωρητική γνώση με την καθημερινή πράξη και να αναγνωρίσουν προσωπικές δυνατότητες αλλαγής.

Ανατροφοδότηση γονέων

Η ανατροφοδότηση των συμμετεχόντων υπήρξε ιδιαίτερα θετική και ανέδειξε τόσο τη χρησιμότητα του περιεχομένου όσο και τη σημασία της ομαδικής διεργασίας. Οι διατυπώσεις που ακολουθούν διατηρούνται σε πρώτο πρόσωπο, ώστε οι ίδιοι οι γονείς να μπορούν να αναγνωρίζουν τον εαυτό τους μέσα στην εμπειρία τους:

• «Ήρθα από περιέργεια στην αρχή, αλλά τελικά κατάλαβα και άκουσα την ανάγκη μου να γίνω πιο αποτελεσματικός στον ρόλο μου.»
• «Φεύγω με ικανοποίηση, χαρά και αισιοδοξία, γιατί πήρα ουσιαστικές πληροφορίες και κατανόησα την αξία της ενεργητικής ακρόασης.»
• «Σιγά-σιγά έρχεται η αλλαγή, και αυτό που κρατώ είναι ότι μπορώ να γίνω πιο αποτελεσματικός γονιός, όταν συνδυάζω τη γνώση με τη διαχείριση της καθημερινής πραγματικότητας.»
• «Κατανόησα πόσο σημαντικές είναι η αυτονομία, η υπευθυνότητα και η συνέπεια στους κανόνες.»
• «Μπήκα στη διαδικασία να δουλέψω τεχνικές διαχείρισης της συμπεριφοράς μέσα από μελέτες περίπτωσης και άκουσα σημαντικά πράγματα για την κατανόηση και τη διαχείριση της συμπεριφοράς των παιδιών.»
• «Είναι σημαντικό να έχω τη ματιά μου στραμμένη και στο θετικό.»
• «Σε κάθε συνάντηση κάναμε ένα βήμα προς το καλύτερο, όχι μόνο για τα παιδιά μας αλλά και για τον εαυτό μας.»
• «Κατάλαβα ότι η κατανόηση έρχεται μέσα από την ενεργητική ακρόαση.»
• «Μου άρεσε ο τρόπος που γίνονταν τα εργαστήρια και χαίρομαι που ήμουν εδώ.»
• «Έγινε μια έκρηξη στο μυαλό μας· άνοιξαν νέοι τρόποι να σκεφτόμαστε τον ρόλο μας.»
• «Η ευθύνη για το μεγάλωμα των παιδιών φέρνει άγχος, όμως η συμμετοχή μου σε αυτόν τον κύκλο εργαστηρίων είχε πολύ ενδιαφέρον και αξία, ιδιαίτερα στον τρόπο που δουλέψαμε όλοι μαζί.»
• «Για μένα, προτεραιότητα πλέον είναι η αλλαγή και φεύγω με θετικά συναισθήματα.»
• «Η εμπειρία ήταν πυκνή, ουσιαστική και πέρασε γρήγορα.»
• «Ήταν ένα άνοιγμα και μια ευχάριστη συνεργασία μεταξύ μας.»
• «Θα ήθελα να ξαναγίνει στο μέλλον, γιατί όλα ήταν ενδιαφέροντα και είναι καλό να ενημερωνόμαστε για να γινόμαστε καλύτεροι και να κάνουμε διορθωτικές κινήσεις.»
• «Θα ήθελα να διαρκούσε περισσότερο και να συμμετείχα ακόμη πιο πολύ.»
• «Τελικά, είναι πολύ παραγωγικό το να σχετίζεσαι.»

 Αποτίμηση της δράσης

Η συνολική αποτίμηση του κύκλου εργαστηρίων είναι θετική. Από την ανατροφοδότηση προκύπτει ότι οι γονείς βίωσαν το εργαστήρι ως χώρο ενδυνάμωσης, κατανόησης, αναγνώρισης προσωπικών αναγκών και πρακτικής μάθησης. Παράλληλα, αναδείχθηκε ότι οι θεματικές της ενεργητικής ακρόασης, της συνέπειας στα όρια, της θετικής εστίασης και της διαχείρισης της συμπεριφοράς απαντούν σε πραγματικές ανάγκες της σύγχρονης γονεϊκότητας και συνδέονται με επιστημονικά τεκμηριωμένες διαστάσεις της αποτελεσματικής γονικής λειτουργίας .

 Συμπεράσματα και προτάσεις

Ο κύκλος εργαστηρίων επιβεβαίωσε την ανάγκη συνέχισης παρόμοιων παρεμβάσεων στην εκπαιδευτική κοινότητα, καθώς οι γονείς αναζητούν στήριξη, πρακτική καθοδήγηση και πλαίσιο ουσιαστικής σύνδεσης με άλλους γονείς. Η ενίσχυση της γονικής επάρκειας δεν αποτελεί στατικό χαρακτηριστικό, αλλά δεξιότητα που μπορεί να καλλιεργηθεί μέσω ενημέρωσης, αναστοχασμού, σχέσης και εξάσκησης . Υπό αυτό το πρίσμα, στο ερώτημα «τελικά καλός γονιός γεννιέσαι ή γίνεσαι;», η εμπειρία του συγκεκριμένου κύκλου δείχνει ότι ο γονεϊκός ρόλος μαθαίνεται, εξελίσσεται και ενδυναμώνεται μέσα από συνειδητή προσπάθεια, στήριξη και διαρκή προσωπική επεξεργασία.

Σε ευχαριστούμε πάρα πολύ κ. Φανή! Περιμένουμε τον επόμενο κύκλο…..

Από τη Διεύθυνση