Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Προγραμματισμού (EU Code Week) το Νηπιαγωγείο μας υλοποιεί μια βιωματική δράση εισαγωγής στην υπολογιστική σκέψη χωρίς τη χρήση οθονών (Unplugged Coding). Τα παιδιά ανακαλύπτουν τις θεμελιώδεις αρχές του προγραμματισμού και των αλγορίθμων, συνδέοντάς τες άμεσα με την ενσυναίσθηση, την αποδοχή και την πρόληψη του σχολικού εκφοβισμού.
Δραστηριότητα 1
Στο δάπεδο της αίθουσας σχεδιάζεται ένα μεγάλο πλέγμα (Human Floor Grid 5×5), πάνω στο οποίο τοποθετούνται εξαρχής σε συγκεκριμένα κουτάκια Κάρτες Στόχων με «Σταθμούς Φιλίας» (θετικές συμπεριφορές όπως παιδιά που αγκαλιάζονται ή μοιράζονται παιχνίδια), αλλά και Κάρτες-Παγίδες (Bullying Bugs) που αναπαριστούν καταστάσεις εκφοβισμού ή αποκλεισμού (όπως ένα παιδί που κλαίει μόνο του στη γωνία, ένα παιδί που σπρώχνει ή κοροϊδεύει). Τα παιδιά αναλαμβάνουν εναλλασσόμενους ρόλους «Προγραμματιστών», «Ρομπότ» και «Παρατηρητών-Debuggers». Οι «Προγραμματιστές» παρατηρούν την πίστα με τις ήδη τοποθετημένες κάρτες, σχεδιάζουν τη διαδρομή και συνθέτουν αλγορίθμους τοποθετώντας στη σειρά Κάρτες Εντολών Κατεύθυνσης (με μεγάλα βέλη: Μπροστά, Δεξιά, Αριστερά, Στάση). Στόχος είναι να οδηγήσουν το παιδί-«Ρομπότ» στους «Σταθμούς Φιλίας» είτε παρακάμπτοντας τα εμπόδια είτε αντιμετωπίζοντάς τα. Αν το «Ρομπότ» πατήσει πάνω σε μια Κάρτα-Παγίδα, ακινητοποιείται, καθώς η βίαιη συμπεριφορά λειτουργεί ως σφάλμα στον κώδικα (Bug) που διακόπτει την εκτέλεση του προγράμματος. Σε αυτό το σημείο ενεργοποιείται η διαδικασία του Debugging (Διόρθωση Σφαλμάτων): όλη η ομάδα πλησιάζει στο συγκεκριμένο κουτάκι, συζητά για το συναισθηματικό αποτύπωμα της εικόνας και καλύπτει την Κάρτα-Παγίδα τοποθετώντας από πάνω μια «Εντολή Φιλίας» (π.χ. κάρτες με ενέργειες όπως «Σε καλώ στο παιχνίδι», «Ζητώ συγγνώμη», «Ακούω τον φίλο μου»). Με τον τρόπο αυτό, το σφάλμα διορθώνεται, ο κώδικας «ξεμπλοκάρει» και το «Ρομπότ» συνεχίζει ασφαλές την πορεία του προς τον τελικό στόχο. Η δραστηριότητα καλλιεργεί την αναλυτική και αλγοριθμική σκέψη των μαθητών/τριών προσχολικής ηλικίας, ενισχύει την ομαδοσυνεργατικότητα και την ικανότητα επίλυσης προβλημάτων, ενώ παράλληλα διαμορφώνει ένα ασφαλές και συμπεριληπτικό σχολικό περιβάλλον, αποδεικνύοντας ότι ο προγραμματισμός μπορεί να αποτελέσει ένα ισχυρό εργαλείο κοινωνικο-συναισθηματικής ανάπτυξης.
«Ο Σκαντζόχοιρος και το χαλί της φιλίας»
Ο μικρός Σκαντζόχοιρος ετοιμάζεται για τον χειμώνα και θέλει να φτιάξει μια ζεστή και όμορφη φωλίτσα. Για να την κάνει πιο άνετη, αποφάσισε να φτιάξει ένα μεγάλο φθινοπωρινό χαλί από φύλλα. Τα φύλλα του χαλιού είναι οι φίλοι του: το κόκκινο, το κίτρινο, το πορτοκαλί και το πράσινο φύλλο. Όμως σήμερα οι φίλοι του έχουν λίγο… μαλώσει μεταξύ τους και έχουν σκορπίσει στο δάσος! Ο Σκαντζόχοιρος θέλει πολύ να τους βοηθήσει να ξαναβρεθούν και να τους ενώσει όλους, ώστε να φτιάξει το χαλί της φιλίας για τη φωλίτσα του πριν έρθει ο χειμώνας. Όμως υπάρχει ένα πρόβλημα! Στον δρόμο υπάρχουν πινακίδες που γράφουν «ΠΡΟΣΟΧΗ – ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΕΡΓΑ». Ο Σκαντζόχοιρος δεν πρέπει να περάσει από εκεί! Αν το Bee-Bot πέσει πάνω στις πινακίδες, τα φύλλα μπορεί να ξαναμαλώσουν μεταξύ τους και… άντε πάλι από την αρχή! Θα βοηθήσουμε τον Σκαντζόχοιρος να βρει όλους τους φίλους του και να τους ενώσει, χωρίς να πέσει πάνω στα έργα;»
Αρχικά, τα παιδιά πρέπει να προγραμματίσουν το Bee-Bot ώστε ο Σκαντζόχοιρος να κινηθεί μέσα στο πλέγμα και να επισκεφθεί διαδοχικά τα φθινοπωρινά φύλλα: Κόκκινο, Πορτοκαλί , Πράσινο, Κίτρινο χωρίς να περάσει από τις πινακίδες «ΠΡΟΣΟΧΗ – ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΕΡΓΑ. Κάθε φορά που φτάνει σε ένα φύλλο, το παιδί μπορεί να λέει: Ένας φίλος βρέθηκε! Τώρα μπορούμε να συνεχίσουμε μαζί!» Στο τέλος, όταν συγκεντρωθούν όλα τα φύλλα: «Τα φύλλα ξαναβρήκαν τη φιλία τους και μαζί μπορούν να φτιάξουν το πιο όμορφο χαλί του φθινοπώρου!»
Πριν χειριστούν το Bee-Bot, τα παιδιά:
- Παρατηρούν το πλέγμα και εντοπίζουν τα φύλλα και τα εμπόδια.
- Συζητούν ποια διαδρομή μπορεί να ακολουθήσει ο Σκαντζόχοιρος
- Μετρούν τα τετράγωνα της διαδρομής.
- Τοποθετούν τις αντίστοιχες κάρτες κατεύθυνσης.
- Προγραμματίζουν το Bee-Bot.
- Παρατηρούν την πορεία του.
- Αν γίνει λάθος, εντοπίζουν το λάθος και διορθώνουν τον κώδικα.
- Συνεχίζουν μέχρι ο Σκαντζόχοιρος να συναντήσει όλους τους φίλους του
