Κάθε χρόνο, στις 2 Απριλίου, ημέρα γενεθλίων του Hans Christian Andersen, γιορτάζεται σ’ όλο τον κόσμο η Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου.

Ο εορτασμός αυτός καθιερώθηκε το 1966 από τη Διεθνή Οργάνωση Βιβλίων για τη Νεότητα (IΒΒΥ), το Ελληνικό Τμήμα της οποίας αποτελεί o Κύκλος του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου.

Ο ετήσιος αυτός εορτασμός συμβάλλει στην καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας και τονώνει το ενδιαφέρον των παιδιών και των νέων για το βιβλίο με διάφορες εκδηλώσεις (εκθέσεις παιδικού βιβλίου, συναντήσεις μαθητών με συγγραφείς και εικovoγράφoυς, θεατρικές παραστάσεις κ.ά.).

Η Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου (ICBD) του 2025, υποστηριζόμενη από το τμήμα της IBBY στην Ολλανδία εστιάζει στην ελευθερία της φαντασίας, με το μότο από το ποίημα “Η γλώσσα των εικόνων” της Rian Visser:

«Φτιάξε εικόνες για το ποίημά μου και νιώσε ελεύθερος: αυτά τα λόγια σου ανήκουν, παρόλο που προήλθαν από μένα».

Το ποίημα προέρχεται από την εικονογραφημένη ποιητική συλλογή Alle wensen van de wereld (2021) της συγγραφέα Rian Visser και της εικονογράφου Janneke Ipenburg, βιβλίο το οποίο βραβεύτηκε με τα βραβεία Zilveren Griffel στην Ολλανδία και Gouden Poëziemedaille (Χρυσό Μετάλλιο Ποίησης) στο Βέλγιο.

Η ελληνική εκδοχή της, σε μετάφραση από τα ολλανδικά της Μαργαρίτας Μπονάτσου.

Η φετινή αφίσα δημιουργήθηκε από τη συγγραφέα Rian Visser και την εικονογράφο Janneke Ipenburg και προσκαλεί τα παιδιά παγκοσμίως να εξερευνήσουν τη δύναμη της φαντασίας μέσω της τέχνης και της ποίησης .

“…Φτιάξε εικόνες
με το ποίημά μου,
ελεύθερα να αισθανθείς:
αυτά τα λόγια
πάρ’ τα και κάνε τα δικά σου
από την καρδιά μου στην καρδιά σου.”

Το φετινό μήνυμα από την Rian Visser:
Η Γλώσσα των Εικόνων
Rian Visser

Μπορείτε να ζωγραφίσετε εικόνες
για τις λέξεις,
για όσα λέω;

Τότε, ζωγραφίστε
ένα μέρος της εικόνας,
το κρύο,
τον άνεμο,
έναν κόμπο στον λαιμό σου
ή κάποια σκληρή τύχη,

ζωγραφίστε έναν βήχα,
έναν αναστεναγμό,
το άρωμα του φρέσκου ψωμιού,
τον χρόνο,
μια στιγμή,
την αρχή ή το τέλος
ενός σχεδίου,

ζωγραφίστε το μέρος όπου παντού
το μέρος όπου ποτέ,
το μέρος όπου σύντομα
κάτι πρόκειται να συμβεί,

ζωγραφίστε τον πόνο μιας απώθησης,
τη γεύση της θάλασσας.

Υπάρχουν τόσα πολλά
που θέλω να δω,
σαν αγάπη,
μια μέρα,
και ίσως για μένα.

Κάντε εικόνες
για το ποίημά μου,
και μη διστάσετε:
αυτά τα λόγια
ανήκουν σε εσάς
παρόλο που προήλθαν από μένα.

“Ο τόπος μου”

Παρατηρήσαμε ένα γεωφυσικό χάρτη της Ελλάδας. Συζητήσαμε με άξονα κάποιες ερωτήσεις: Τι σημαίνει το γαλάζιο χρώμα και τι το πράσινο και το καφέ στον χάρτη; Πού βρισκόμαστε εμείς στο χάρτη; Πού βρίσκονται διάφορες περιοχές που έχουμε πάει και πού η Αθήνα;

Στη συνέχεια, περιηγηθήκαμε στο πρόγραμμα google maps, όπου εντοπίσαμε την πόλη μας την Αθήνα, την περιοχή μας τα Βριλήσσια και τέλος το σχολείο μας. Είδαμε ψηφιακά το νηπιαγωγείο από πάνω (κάτοψη) και από την κεντρική είσοδο.

Τα παιδιά εντόπισαν σε μια φωτοτυπία του χάρτη της Ελλάδας τον τόπο μας και έγραψαν το όνομά του και μετά ζωγράφισαν ατομικά το νηπιαγωγείο, γράφοντας πάλι το όνομα του σχολείου μας  δίπλα.

“Από την Αρχαία Ελλάδα στο σήμερα”

Επισκεφτήκαμε τη «Θόλο» στο Κέντρο πολιτισμού «Ελληνικός κόσμος» όπου οι μικροί μας θεατές ξεναγήθηκαν στο χώρο της Αρχαίας Αγοράς και με την καθοδήγηση ειδικού μουσειοπαιδαγωγού, είχαν τη δυνατότητα να επιλέξουν οι ίδιοι τη διαδρομή που θα ακολουθήσουν.

“Παραδοσιακοί οικισμοί”

Παρατηρήσαμε φωτογραφίες από διάφορους παραδοσιακούς οικισμούς στην Ελλάδα (στο βουνό, σε νησί, στην πεδιάδα).

Τα παιδιά ζωγράφισαν το ανάπτυγμα ενός παραδοσιακού κτίσματος φτιάχνοντας όλοι μαζί ένα χωριό με παραδοσιακά σπίτια.

“Παραδοσιακές κατοικίες”

Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην κατασκευή ενός σπιτιού και στο κλίμα της περιοχής όπου χτίζεται;
Στόχος της δραστηριότητας ήταν να εντοπίσουν οι μαθητές τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε σπιτιού και να τα συνδέσουν με ανάγκες των ανθρώπων, ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε περιοχή .

“Σύγχρονες κατοικίες”

Παρατηρήσαμε φωτογραφίες από μια μονοκατοικία, μία πολυκατοικία και έναν ουρανοξύστη.

Αφού εντοπίσαμε διαφορές και ομοιότητες αποφασίσαμε να φτιάξουμε μια πόλη και ένα χωριό…

“Βιοκλιματικές κατοικίες”

Πώς μπορεί μια κατοικία να είναι φιλική προς το περιβάλλον και να αξιοποιεί στοιχεία της φύσης (ήλιος, προσανατολισμός, αέρας, χώμα, βλάστηση) για να εξοικονομήσει ενέργεια; Παρακολουθήσαμε μια παρουσίαση της WWF, στην οποία εξηγούνται τα χαρακτηριστικά ενός βιοκλιματικού σπιτιού.

Με τη βοήθεια της πυξίδας ψάξαμε να βρούμε τι προσανατολισμό έχουν τα παράθυρα του νηπιαγωγείου και διαπιστώσαμε ποια είναι η πιο κατάλληλη αίθουσα για να γίνει η τάξη μας.

“Η πόλη της φαντασίας μου”

Τέλος, αποφασίσαμε να φτιάξουμε μια ομαδική κατασκευή με θέμα μια φανταστική πόλη. Κάθε παιδί έφτιαξε ένα τοπίο με σπίτια.  Στη συνέχεια τα ενώσαμε όλα μαζί και φτιάξαμε μια μεγάλη πόλη… Με πολλά χρώματα! Φανταστικά κτίρια, ζωάκια, μαγαζιά και χρωματιστούς δρόμους χωρίς αυτοκίνητα….

Σήμερα πραγματοποιήθηκε με επιτυχία η δράση μας, με τίτλο “Ενώνουμε τις φωνές μας ενάντια στον εκφοβισμό με ένα τραγούδι”, σε συνεργασία με το Δίκτυο Σχολείων Σχολικής Διαμεσολάβησης της Σχολής Επιστημών Αγωγής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.

Η εκδήλωση, περιελάμβανε τη συμμετοχή σχολείων από όλη την Ελλάδα. Στις 10:30 π.μ., όλα τα συμμετέχοντα σχολεία ενώσαμε τις φωνές μας μέσα από έναν συμβολικό κοινό μουσικό “θόρυβο”, εκτελώντας ένα κοινό κομμάτι κρουστών. Ο ρυθμικός αυτός ήχος συμβόλιζε τη δύναμη της συλλογικότητας, την αποφασιστικότητα να σπάσει η σιωπή και να ακουστεί το μήνυμα ότι κανένα παιδί δεν πρέπει να νιώθει μόνο του.

Με σύνθημα “Κανένα παιδί στο περιθώριο”, η δράση είχε ως στόχο την προώθηση αξιών όπως η αποδοχή, η φιλία, η ενσυναίσθηση και η συνεργασία, δημιουργώντας ένα ασφαλές και υποστηρικτικό σχολικό περιβάλλον.

ΈΧΩ ΦΩΝΗ

Τα χέρια χαϊδεύουν,τα χέρια αγκαλιάζουν

Τα χέρια σηκώνουν ψηλά!

Τα λόγια εκφράζουν,γλυκές κουβέντες λένε

Μιλάνε ευγενικά!

Έχω φωνή, έχω φωνή, έχω φωνή κι εγώ…

Έχεις φωνή, έχεις φωνή, έχεις φωνή κι εσύ!

Μη με πιέζεις, μη με πληγώνεις,δεν είναι σωστό αυτό

Δε μου αρέσει, σταμάτα το τώρα, το λένε εκφοβισμό…

Έχω φωνή, έχω φωνή, έχω φωνή κι εγώ…

Έχεις φωνή, έχεις φωνή, έχεις φωνή κι εσύ!