Νίκος Δημητρίου

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

«Η πειθαρχία βοηθά ένα παιδί να λύσει ένα πρόβλημα. Η τιμωρία κάνει το παιδί να υποφέρει επειδή έχει ένα πρόβλημα» – J.R.Knost

Από τη στιγμή που καταλάβουμε ότι η κακή συμπεριφορά είναι ουσιαστικά ένα σήμα για βοήθεια – ένας τρόπος να μας πουν τα παιδιά μας ότι δεν αισθάνονται καλά μέσα τους – είμαστε έτοιμοι να απομακρυνθούμε από τη λογική της τιμωρίας. Εξ ορισμού, τιμωρία σημαίνει να κάνεις εσκεμμένα κάποιον να υποφέρει. Τιμωρούμε με την ελπίδα ότι η πρόκληση πόνου είναι αρκετή για να κάνει το παιδί να το σκεφτεί προτού διαπράξει και πάλι μια συγκεκριμένη πράξη.

Έχουμε συνηθίσει να εκπαιδεύουμε τα παιδιά μας μέσω του πόνου. Σκληρά λόγια, μια ξυλιά, σωματικός πόνος, συναισθηματικός πόνος, κοινωνικός πόνος. Έχουμε την ψευδαίσθηση ότι ο πόνος είναι ένα καλό αποτέλεσμα, για λίγο τουλάχιστον, επειδή τα παιδιά έχουν τη βιολογική ανάγκη να συνδεθούν με τους γονείς τους και τρομάζουν πολύ όταν αυτή η σύνδεση απειλείται.

Προσπαθούμε από τη φύση μας να αποφύγουμε τον πόνο⋅ αντίστοιχα και το παιδί μπορεί να συμμορφώνεται επειδή φοβάται μήπως πληγωθεί από τους γονείς του. Η αλήθεια όμως είναι ότι αυτός δεν είναι ο καλύτερος τρόπος μάθησης. Με τον πόνο, τον φόβο και την απειλή απομάκρυνσης του βασικού προσώπου με το οποίο είναι συνδεδεμένο το παιδί, ενεργοποιείται μέσα του η λεγόμενη «αντίδραση μάχης ή φυγής». Αυτή η αντίδραση όμως παρακάμπτει τον σκεπτόμενο εγκέφαλο και ουσιαστικά εμποδίζει τη μάθηση.

Είναι σημαντικό να αμφισβητήσουμε όχι μόνο την αποτελεσματικότητα της τιμωρίας αλλά και τις πεποιθήσεις που τη στηρίζουν (π.χ. την άποψη ότι τα παιδιά είναι μονίμως έτοιμα να κάνουν σκανδαλιές αν δεν υπάρχει η απειλή της τιμωρίας). Αυτός ο αρνητικός τρόπος να βλέπουμε τα παιδιά μας στρεβλώνει την αντίληψή μας για τη συμπεριφορά τους και μειώνει την κατανόησή μας για τις εμπειρίες τους.

Εξάλλου, αν πιστεύουμε ότι τα παιδιά είναι από τη φύση τους κακά, τότε θεωρούμε ότι νομιμοποιούμαστε να κάνουμε δυσάρεστα πράγματα εις βάρος τους προκειμένου να γίνουν «καλά παιδιά» – και αυτό είναι ένα επικίνδυνο μονοπάτι που οδηγεί στην αποσύνδεση και στη διάρρηξη των συναισθηματικών δεσμών.

Επιτρέψτε μου να επαναλάβω ότι η θετική ανατροφή δεν είναι μια υπερβολικά ανεκτική προσέγγιση. Αντίθετα, οι επιλογές μας στη ζωή έχουν συνέπειες, και αυτό είναι ένα σημαντικό μάθημα που πρέπει να πάρουν τα παιδιά. Συχνά, μέρος της λύσης ίσως είναι το να βιώσει το παιδί τις συνέπειες του λάθους του. Ο στόχος μας όμως είναι να μην κάνουμε την τιμωρία μια πρώτης τάξεως μέθοδο αντιμετώπισης κάθε παράβασης.

Αναζητήστε λοιπόν τις λύσεις, όχι την τιμωρία. Τα παιδιά έχουν ανάγκη να μάθουν πώς να διορθώνουν τα λάθη τους, κι όχι απλώς να πληρώνουν γι’ αυτά. Θα πρέπει να εστιάσετε την προσοχή σας στον ευρύτερο σκοπό: στην ανατροφή ικανών, ευγενικών, συναισθηματικά υγιών ενηλίκων – κι όχι απλώς, προσωρινά υπάκουων παιδιών. Οι γονείς επιθυμούν την προσωρινή συμμόρφωση επειδή λύνει πρόσκαιρα το πρόβλημα.

Εάν όμως το παιδί δεν πάρει την κατάλληλη εκπαίδευση, το πρόβλημα θα εμφανίζεται ξανά και ξανά. Αν με την τιμωρία καταφέρετε να το κάνετε να φοβάται πολύ να επαναλάβει την προβληματική συμπεριφορά, τότε του έχετε μάθει μόνο τι δεν πρέπει να κάνει και αφήνετε ένα αρκετά μεγάλο κενό στην εκπαίδευσή του.

ΠΗΓΗ: https://enallaktikidrasi.com

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Φαίνεται, και μάλλον έτσι είναι ότι τα σημερινά παιδιά είναι πιο έξυπνα από αυτά των παλαιοτέρων γενεών. Και η εξήγηση είναι μάλλον η εξέλιξη του ανθρώπινου είδους, η συσσωρευμένη και εύκολη πρόσβαση σε τόνους πληροφοριών και η έκθεση σε περισσότερα ερεθίσματα.

Αλλά όταν η εκπαίδευση εστιάζεται περισσότερο σε ακαδημαϊκά θέματα και όχι σε πρακτικά και καθημερινά, τότε ο άνθρωπος “χτίζεται” περίεργα και εξελίσσεται εντελώς μονόπλευρα. Τι να το κάνω να ξέρω την τετραγωνική ρίζα του 538 αν δεν μπορώ να δέσω τα κορδόνια μου;

Ήταν μεσημέρι όταν το τηλέφωνό μου κτύπησε και ο μικρός γιος (14 χρονών) του γείτονά μας, ρώτησε αν μπορούσε η γυναίκα μου να πάει στο σπίτι τους γιατί χρειάζονταν άμεσα κάποια βοήθεια. Οι γονείς τους έλλειπαν και μας έχουν πει να έχουμε το νου μας στα παιδιά. Του είπα ότι η γυναίκα μου είχε πέσει να κοιμηθεί για λίγο και γι’ αυτό πήγα εγώ να βοηθήσω.

Όταν μπήκα στο σπίτι τους τον είδα να κρατά μια μικρή ντομάτα, το μέγεθος ενός μεγάλου αυγού, και με ρώτησε αν μπορούσα να την κόψω για να φάει ο αδερφός του, που θα έρχονταν σε λίγο. Προσπάθησα να κρύψω την έκπληξή μου. Πώς και δεν μπορεί να κόψει μια ντομάτα, αναρωτήθηκα; Ούτε και ο αδερφός του, που είναι 16 χρονών;

Τα συγκεκριμένα παιδιά είναι εξαιρετικοί μαθητές, με διακρίσεις σε διάφορα θέματα. Έχουν ευγενικούς τρόπους συμπεριφοράς, γνωρίζουν πολλά και εκπληκτικά πράγματα για τους πλανήτες, για τις χημικές ενώσεις, όλους τους ποδοσφαιριστές, χειρίζονται άψογα το κομπιούτερ, μιλούν ήδη δυο ξένες γλώσσες.

Όμως δεν μπορούν να κόψουν μια ντομάτα να φάνε. Και φαντάζομαι κι άλλα βασικά καθημερινά πράγματα επιβίωσης. Μήπως το κυνήγι των βαθμών στα σχολεία και οι τεχνολογικές προκλήσεις μάς έχουν αποκόψει από τον ιστό της φυσικής και φυσιολογικής ζωής; Μήπως απομακρυνόμαστε επικίνδυνα από τη μητέρα φύση και τον φυσικό τρόπο ζωής; Αντιλαμβάνομαι την αναγκαιότητα να προσαρμοστούμε στην εποχή μας, αλλά το θεωρώ αφύσικο και “εγκληματική” παράλειψη να αδιαφορούμε για την ισορροπημένη εξέλιξη των παιδιών μας.

Το “Παν μέτρoν άριστον” είναι γενικώς ένας χρυσός κανόνας, που μπορεί να καθοδηγεί τις επιλογές μας και να μας προστατεύει από τις υπερβολές, που ενίοτε είναι και επικίνδυνες. Το παιδί χρειάζεται τα γράμματα αλλά χρειάζεται και το παιχνίδι στη φύση, να λερωθεί, να ανακατευτεί με τα δέντρα, να περπατήσει ξυπόλητο, να ξέρει να βράσει ένα αυγό. Διαφορετικά διαμορφώνουμε ανεπαρκή άτομα, μονοσήμαντους οργανισμούς, με τεράστιες ελλείψεις σε ζωτικά θέματα. Αυτά τα άτομα στο τέλος, μπορεί να κερδίσουν μια διάκριση / ένα δίπλωμα σε ένα τομέα, να πάρουν άριστα στα μαθηματικά, αλλά θα δυστυχήσουν σε πολλούς άλλους.

Μήπως οι ίδιοι οι γονείς έχουμε την ευθύνη να διευρύνουμε την εκπαίδευση των παιδιών μας; Μήπως κακομαθαίνουμε / “καλομαθαίνουμε” τα παιδιά μας όταν τους τα προσφέρουμε όλα έτοιμα; Μήπως το εκπαιδευτικό μας σύστημα απαιτεί υπερβολική εστίαση και εξειδίκευση στα του σχολείου, διαμορφώνοντας ανεπαρκή άτομα και τελικά δυστυχισμένα άτομα;

Ίσως να είναι όλα αυτά και κάποια άλλα που περιορίζουν μια πιο ολοκληρωμένη και ισορροπημένη εξέλιξη. Η ζωή απαιτεί διαφορετικές δεξιότητες και σίγουρα η έλλειψη σε καθημερινά και πρακτικά πράγματα μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη ζωή μας. Η απόκτησή τους θα πρέπει να είναι μέρος της γενικής διαμόρφωσης του νέου ανθρώπου. Είναι κάτι που πρέπει να μαθαίνεται σε μικρή ηλικία. Αν δεν μάθεις να στρώνεις το κρεβάτι σου μικρός, δύσκολα θα το κάνεις αργότερα.

Συγγραφέας Γιάννης Αραχωβίτης
ΠΗΓΗ: https://enallaktikidrasi.com

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Πολλοί λένε πως ο καθένας μεγαλώνει το παιδί του όπως εκείνος θεωρεί σωστό, όπως εκείνος νομίζει. Όπως κανένας άνθρωπος στη ζωή μας, έτσι και τα παιδιά δεν έρχονται με εγχειρίδιο. Κάθε γονιός, κάθε παιδί, καθώς και η μεταξύ τους σχέση είναι μοναδικά.

Όμως όταν γίνεις γονιός διαπιστώνεις ότι πολλά από αυτά που πίστευες, αναθεωρούνται από την ύπαρξη του παιδιού και μόνο. Ένα μικρό πλασματάκι έρχεται να σου γκρεμίσει ό,τι μέχρι τώρα είχες χτίσει ως φιλοσοφία ζωής.

Πρώτα από όλα, σου μαθαίνει τι θα πει αγάπη και ότι μπορείς να αγαπήσεις με τελείως διαφορετικό τρόπο από αυτόν που αγαπούσες μέχρι σήμερα. Έπειτα, η ευθύνη του να μεγαλώσεις έναν άνθρωπο, σε κάνει να ασχοληθείς με πράγματα που μέχρι τώρα ούτε που φανταζόσουν. Από το υλικό του να του αγοράσεις τα παπούτσια που θα ταιριάζουν στο ποδαράκι του, μέχρι το πνευματικό του να γνωρίζεις κάθε απάντηση στις αφελείς αλλά ευθείες ερωτήσεις του.

Αν επιδοθείς στον νέο σου ρόλο με βάση τα όσα μέχρι τώρα νόμιζες ή ήξερες, το σίγουρο είναι ότι θα βρεθείς πολλές φορές σε δύσκολη θέση. Η υλική ανατροφή του παιδιού είναι πολύ πιο απαιτητική στην καθημερινότητα από ό,τι τη φανταζόσουν όταν με αγωνία περίμενες 9 μήνες για να γεννηθεί.

Από την άλλη, η πνευματική του ανατροφή, εκτός του ότι αρχίζει στην πραγματικότητα από τη γέννηση κι όχι από όταν το παιδί αρχίσει να μιλάει, χρειάζεται να είσαι συνεχώς σε επαγρύπνηση. Να μην επαναπαύεσαι στο «έτσι μεγάλωσα κι εγώ και τι έπαθα» ή να καταφεύγεις σε τιμωρίες, απειλές και φωνές μόλις το πιτσιρίκι γίνεται πολύ σκληρό για την υπομονή σου. Με λίγα λόγια, η ανατροφή του παιδιού χρειάζεται προσαρμοστικότητα.

Όταν γίνεσαι γονιός, έχεις έναν παραπάνω λόγο να είσαι φιλομαθής. Χρειάζεται να έχεις τη διάθεση να μάθεις καινούρια πράγματα και να αλλάξεις τα παλιά. Χρειάζεται να έχεις τη θέληση να μάθεις πρώτα από όλα ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος που μόλις μπήκε στη ζωή σου. Χρειάζεται να ανοίξεις το μυαλό σου και την καρδιά σου περισσότερο για να χωρέσει αυτός ο άνθρωπος μέσα, πετώντας εγωισμούς και παγιώσεις που μέχρι τώρα σε ακολουθούσαν στη ζωή σου.

Χρειάζεται να σταματήσεις να θέλεις να επιβάλλεσαι και να αρχίσεις να συζητάς. Χρειάζεται να σταματήσεις να νομίζεις ότι γνωρίζεις και να μάθεις να ακούς. Χρειάζεται να αρχίσεις να ζεις όχι όπως ήξερες, αλλά όπως βρήκες. Χρειάζεται πάνω από όλα να αρχίσεις να νιώθεις.

Να νιώθεις τι είναι ωφέλιμο και τι όχι να διδάξεις το παιδί σου. Τι θα του φανεί πραγματικά χρήσιμο στη ζωή του. Να του διδάξεις ηθικές αξίες που θα το βοηθήσουν στις δύσκολες στιγμές του να μείνει ακέραιο. Ηθικές αξίες που αν όλοι μας τηρούσαμε ο κόσμος μας θα γινόταν πραγματικά καλύτερος.

Αυτό που στην πραγματικότητα χρειάζεται για να μεγαλώσεις ένα παιδί είναι να έχεις τη θέληση να ανακαλύπτεις συνεχώς τον εαυτό σου μέσα από την επαφή σου μαζί του. Να παλεύεις για την αυτογνωσία σου. Και τότε η γνώση του πώς να μεγαλώσεις το παιδί σου θα βγει από μέσα σου.

Μην ψάχνεις λοιπόν να βρεις απαντήσεις σε γνώμες. Ούτε σε πράγματα που κουβαλάς από το παρελθόν. Εκεί μόνο να χαθείς μπορείς. Ο γονιός γεννιέται μαζί με το παιδί του. Αυτό να έχεις στο νου σου και τη δίψα να γίνεσαι καλύτερος άνθρωπος θα στην εμπνεύσει το ίδιο το παιδί σου.

Συγγραφέας Γεωργία Λαμπάρα Τριανταφύλλου

ΠΗΓΗ: https://enallaktikidrasi.com

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Παγκόσμια Ημέρα Εκπαιδευτικών η 5η Οκτωβρίου.
Αντί για ευχές, παραθέτω κείμενο του Φιλόσοφου και ΔΑΣΚΑΛΟΥ, Δημήτρη Λιαντίνη για τον Δάσκαλο, ανακαλώντας στη σκέψη μου τις μοναδικές στιγμές που έζησα γνωρίζοντάς τον;…
                                                                                                                             Νίκος Δημητρίου

«Εν αρχή ην ο δάσκαλος. Μη ο δάσκαλος η φύση θα ήταν, δε θα ήταν όμως οι κοινωνίες. Θα υπήρχε ο χρόνος, αλλά δε θα υπήρχε η ιστορία. Και στο βασίλειο των ζωντανών ήχων θα άκουγε κανείς την κραυγή, τα χουγιαχτά, τα συνθήματα. Δε θα άκουγε όμως ούτε θα ‘βλεπε τη φωνή, τα γράμματα της γραφής, τις συμφωνίες και τους χορούς.

Γιατί; Απλά γιατί ο δάσκαλος είναι που μεταμορφώνει τον εγκέφαλο του ζώου σε νου του ανθρώπου. Αυτός κατορθώνει ώστε η ματιά του καθένα μας να μη μένει βλέμμα βοδιού, αλλά να γίνεται βιβλίο ανοιχτό να το διαβάζεις. Επεξεργάζεται το πετσί της κεφαλής μας και δημιουργεί πρόσωπο. Η δουλειά του δασκάλου είναι ο αθέρας της βυρσοδεψίας. Και στο τέλος-τέλος ο δάσκαλος θωπεύει και μαλάζει έτσι το σώμα και την ψυχή μας, ώστε από τη στέρησή μας αποστάζεται το κλάμα, και από την πλησμονή κορφολογιέται το γέλιο μας.

Τα ζώα και τα φυτά δεν γελούν ούτε δακρύζουν. Γιατί τους λείπει ο δάσκαλος. Έτσι δεν έμαθαν ποτές ότι στον ενόργανο κόσμο πέρα από τη σφαίρα του βιολογικού ανοίγεται ο φωτεινός ορίζοντας του πνεύματος. Ο θυμός, δηλαδή, οι επιθυμίες, τα πάθη, η φαντασία, ο λόγος.

Ο δάσκαλος είναι ο φυτουργός και ο σπορέας του λόγου. Εκείνου του λόγου που το τέταρτο Ευαγγέλιο τον αναφέρει στο θεό.
Χωρίς το δάσκαλο ο λόγος θα σάπιζε άχρηστος μέσα στο έλος του κρανίου μας. Όπως σαπίζει άχρηστο το τραίνο που ρεμίζαρε για πάντα στο σταθμό. Και το καράβι, το GLORIA MUNDI ή το ANCA, αν δεν το ταξιδέψει ο καπετάνιος του. Και όπως σκεβρώνει άφτουρη η νύφη που έμεινε αγεώργητη από τον άντρα. Ο ιερός τρόμος της παρθενίας της σιγά – σιγά κακοβολεί, ωσόπου στο τέλος γίνεται ένα τεφρό δίχτυ αράχνης. Μ’ ένα λόγο ο δάσκαλος είναι ο ποιητής του ανθρώπου. Με την ίδια κυριότητα που ποιητής του κόσμου είναι ο θεός. Χωρίς το δάσκαλο το πνεύμα που πνέει* θα παραπόμενε άψυχος άνεμος. Γαρμπής, δηλαδή, πουνέντες, σοροκάδα και παγωμένος Σκίρωνας. Και θα φυσούσε μάταια στις άκριες των βουνών, στις φυλλωσιές, στα συστήματα των υδάτων.

Αν έλειπαν οι δάσκαλοι, η γη μας θα ’ταν τυφλή. Και το σύμπαν ανυπόστατο.

Μια θεωρία των κοσμολόγων, εντελώς σύγχρονη, μιλάει για την περίφημη ανθρωπική αρχή (anthropical principle). Ο μόνος σκοπός που δημιούργησε τον κόσμο, λέει, και το μόνο νόημα που έχουν οι άπειροι χώροι των άστρων, των γαλαξιών και των αντισυμπάντων είναι με την εξέλιξη να οδηγηθούν τα όντα εκεί, ώστε από την ευγλήνη τα μαλάκια και τα χορδωτά να υψωθούν στον άνθρωπο της Αλταμίρας. Και από τον πρωτόγονο των σπηλαίων στον αστροφυσικό και τον κοσμολόγο. Για να σπουδάσουν οι τελευταίοι το σύμπαν, να το φωτίσουν, και να το εξηγήσουν. Ωσόπου μια μέρα να φτάσουμε στο σημείο να ειπούμε:
Αυτός είναι ο κόσμος. Και ο νους του ανθρώπου έφτασε να τον κατανοήσει. Με την κατανόηση αυτή συντελέστηκε ταυτόχρονα του σύμπαντος ο καταξιωμός και η δικαίωση**.
Και θυμηθείτε: ο Νεύτων, ο Χάμπλ, ο Άϊνστάιν και οι άλλοι που μίλησαν στο τηλέφωνο με το θεό ήσαν όλοι τους δάσκαλοι.

Έτσι ορίζεται ο λόγος και η τιμή του δάσκαλου. Το τιμολόγιο όμως με το οποίο κοστολογούν το έργο του οι εξουσίες και οι αρχές πρώτα και ύστερα το άκριτο πλήθος είναι αλλιώτικο. Αλλοίμονο! Άχρηστο για τις εφορίες.

Περιγράφω το σημείο που κράτησε η ακηδία, η παραχάραξη, η στρέβλωση, η τυποποίηση, ο ευτελισμός. Και κάμανε το κακό.
Έτσι, ενώ η δουλειά του δασκάλου είναι να τεχνουργεί ανθρώπους· ενώ αναλώνεται τίμια να ετοιμάζει πλάσματα που θα ζήσουν όχι στη φύση αλλά στον πολιτισμό, όχι στη ζούγκλα αλλά στην πόλη· ενώ όλοι οι άνθρωποι που πλάθει ο δάσκαλος κάνουν ο καθείς το δικό του επάγγελμα, και είναι ο καθείς μια ψηφίδα στο ενιαίο ψηφιδωτό της οικονομίας της αγοράς της πολιτείας, εμείς με τον καιρό εχάσαμε τον ιδρυτικό χαρακτήρα της λειτουργίας του δάσκαλου. Και τη δουλειά του την επήραμε σα μία από τις πολλές δουλειές των ανθρώπων. Ένα επάγγελμα ρουτίνας. Μια μονάδα εργασίας όμοια με τις άλλες βλέπουμε και στο δάσκαλο.

Εξεχάσαμε, δηλαδή ότι στο ψηφιδωτό των επαγγελμάτων ο δάσκαλος δεν είναι η μια ψηφίδα ανάμεσα στις άλλες. Αλλά είναι ο καλλιτέχνης νους ο κοσμητικός και ο επόπτης που φιλοτεχνεί ολόκληρο το ψηφιδωτό.

Δημιουργεί, δηλαδή ανθρώπους κατά την έννοια ότι τους αποσπά από τη δικαιοδοσία του φυτού και του ζώου. Και τους υψώνει στην οντολογική μοναδικότητα του νοήμονος πλάσματος.
Γιατί αυτή είναι η δουλειά του δάσκαλου. Να δουλεύει το μυαλό, όπως ο καλαντζής δουλεύει το καλάι. Και να παράγει ανθρώπους όπως ο χαλκιάς κατασκευάζει χαλκώματα. Ενώ όλοι οι άλλοι χρησιμοποιούν το μυαλό τους σαν όργανο και παράγουν προϊόντα. Όλα δευτερογενή, και για του βίου τη μηχανή. Βιομηχανία, πες.

Ετούτη η υποβάθμιση της φύσης και της δουλειάς του δάσκαλου, η πτώση του από τη θεία λειτουργία της αρχικότητας στην ταπεινή χειρωναξία της επανάληψης, σημάδεψε το πρώτο μεγάλο λάθος στην παιδεία. Και μέσα στην ιστορία και τον πολιτισμό αντίστρεψε το νόημα των πραγμάτων.

Εννοώ ότι καταργήθηκε η αυστηρότητα στην επιλογή του υλικού, και η αυστηρότητα στη μέθοδο και στις σπουδές που θα δώσουν τον άξιο δάσκαλο. Από τους παλιούς χρόνους κοιτίδα των παιδαγωγών ήταν η τάξη των απελεύθερων και των δούλων. Και μάλιστα των πονηρών δούλων και των κακών. Τους αγαθούς και τους άξιους δούλους, λέει ο Πλούταρχος (σ.σ. μιλώντας για την εποχή του, 1 αι. μ.Χ.), τα αφεντικά τους προόριζαν για τις σπουδαίες δουλείες. Καπετάνιοι, διαχειριστές, οικονόμοι, επιστάτες, σύμβουλοι***.

Σήμερα φτάσαμε στην αμμοποίηση των βουνών. Δάσκαλος πια ημπορεί να γίνεται ο καθένας, όμοια όπως ο καθένας ημπορεί να γίνεται αρβυλοποιός, αιγογαλακτοπώλης, λεμβούχος, χατζής, μελισσοκόμος, μαγειροϋπάλληλος, αεριτζής, εντεροπώλης, λουλουδάς ή πετροκόπος. Ξεχάσαμε, δηλαδή, ότι ο δάσκαλος από την άποψη της σπουδαιότητας και της ευθύνης είναι ένας εργάτης στο επίπεδο του νομοθέτη, του φύλακα στρατηγού, του κυβερνήτη, του γιατρού σωτήρα. Ακριβέστερα είναι ένα σκαλί πάνω από όλους αυτούς. Γιατί ο δάσκαλος, είναι ο πυρφόρος της γνωστικής συνείδησης. Η λειτουργία που τελεί είναι θεία. Η μόνη θεία λειτουργία σε γη και ουρανό.

Έτσι πορεύτηκαν τα πράγματα με την κοινωνική υποβάθμιση του δάσκαλου. Με την οικονομική απροθυμία, την κατασκευαστική του προχειρότητα, την πλημμελή του συντήρηση.
Και με τον τύφο και τον οίκτο, το χάζι και το μώμο, και την κυρίαρχη απρονοησία μας σε όλες τις εποχές και σε όλες τις χώρες. Η μόνη εξαίρεση είναι ο Λυκούργος που έχτισε τη νομοθεσία της Σπάρτης και τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Γιατί ο Λυκούργος στην παιδεία είχε εναποθέσει το Α και το Ω της πολιτείας****.

Ωσόπου πια σήμερα έχουμε πλάσει σταθερό το δείγμα του δάσκαλου. Μια αξιοδάκρυτη σώρεψη από μαζώματα, κι ένα ριντίκολο ηχηρό.
Είναι ο σχολαστικός, ο ταβλαδόρος και ο αργόσχολος, ο καματερός στην παραπαιδεία, ο οσφυοκάμπτης, ο ψοφοδεής και ο ληρολόγος, ο δευτεροτριτοβάθμιος και ψιλικαντζής δάσκαλος. Μίζερος και κακομοίρης, με την ομπρέλα και το γιλέκο, και με το ξεβλαστωμένο χαμόγελο. Είναι ο αεί πενόμενος και ο μύωψ, με τα ραιβά σκέλη και τα βρώμικα νύχια, που, όπως είπε κάποιος, ποτέ του δεν είχε ερωμένη ούτε ιδέα.»
                                                              Δημήτρης Λιαντίνης
Απόσπασμα από «Τα Ελληνικά»
_____________________________________
* Το πνεύμα, η πνοή, η αναπνοή, ο άνεμος, ο animus, η anima, η ψυχή, το animal που είναι το έμψυχο ζώο. Το animal educandum είναι το ζώο που μπορεί να γίνει δεκτικό παιδείας μέσω του δάσκαλου. Και αυτός είναι ο άνθρωπος.
** Η ισχυρή ανθρωπική αρχή (strong anthropical principle) διατυπώθηκε πρόσφατα από τους αστροφυσικούς Carter και Dicke Βλ. Davies Ρ., “Θεός καί μοντέρνα φυσική”, Εκδ. Κάτοπτρο, Αθήνα 1984, σ. 283. Ακόμη βλ. Γραμματικάκη Γ., “Η Κόμη της Βερενίκης”, Ηράκλειο 1991, σ. 104.
*** Πλουτάρχου, “Περί παίδων αγωγής”, 7. (Εκδ. Αθ. Βερτσέτη με εισαγωγή, κείμενο, μετάφραση και σχόλια, Αθήνα 1986).
**** Πλουτάρχου, “Λυκούργος” 13: «τὸ γὰρ ὅλον καὶ πᾶν τῆς νομοθεσίας ἔργον εἰς τὴν παιδείαν ἀνῆψε».

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Δεν είναι εύκολο να μεγαλώνεις παιδιά, ειδικά στην εποχή μας. Η ανατροφή ενός παιδιού φέρει μεγάλο βάρος κι ευθύνη, για να μπορέσεις να μεγαλώσεις όσο το δυνατόν καλύτερα έναν νέο άνθρωπο, να του προσφέρεις τόσα όσα του χρειάζονται πραγματικά και να καλύψεις τις συναισθηματικές και υλικές ανάγκες του. Οφείλεις να προετοιμάσεις το παιδί καταλλήλως για την κοινωνικοποίηση και την ομαλή ένταξή του ως ενεργό μέλος στην κοινωνία.

Ο ρόλος του γονέα είναι από τους σπουδαιότερους και δυστυχώς δεν υπάρχει κάποιο εγχειρίδιο οδηγιών. Όλοι οι άνθρωποι, όπως είναι φυσικό κι επόμενο, κάνουμε λάθη σε όλους τους ρόλους που καλούμαστε να αναλάβουμε στη ζωή μας. Όσο κι αν προσπαθεί κάποιος θα κάνει λάθη και στην ανατροφή του παιδιού του, γιατί όλα είναι ρευστά, γιατί δεν μπορείς να προβλέψεις το μέλλον και να ξέρεις με ακρίβεια και σιγουριά πώς θα εξελιχθεί μια κατάσταση και πώς θα πετύχεις το καλύτερο δυνατόν αποτέλεσμα για την κάθε περίπτωση. Κάτι (π.χ. μια συμβουλή, μια στάση που θα τηρήσεις) που λειτουργεί καλά για ένα παιδί, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί το ίδιο αποτελεσματικά και σε κάποιο άλλο. Μπορεί και να μη λειτουργεί καθόλου. Ο καθένας είναι μοναδικός, τα ερεθίσματα και οι περιβαλλοντικές συνθήκες μεταβάλλονται διαρκώς κι έτσι το κάθε παιδί χρήζει διαφορετικής αντιμετώπισης.

Συνήθως τα παιδιά μεγαλώνοντας αντιλαμβάνονται τα λάθη των γονιών τους στον τρόπο που τα μεγάλωσαν και προσπαθούν να τα αποφύγουν πάση θυσία στην ανατροφή των δικών τους παιδιών. Θα κάνουν τα δικά τους λάθη όμως. Και συχνά, θα επαναλάβουν τα λάθη των γονιών τους, πηγαίνοντας από διαφορετικό μονοπάτι.

Το πως μεγαλώνει ένα παιδί είναι καθοριστικό για τη μετέπειτα ζωή του. Η διαπαιδαγώγησή του, ο τρόπος που μαθαίνει να σχετίζεται με τους γονείς του και η ποιότητα της σχέσης που καλλιεργείται ανάμεσά τους, αναμφίβολα θα επηρεάσει και τον τρόπο με τον οποίο θα σχετίζεται και με τους υπόλοιπους ανθρώπους μελλοντικά, ειδικά με τους ερωτικούς συντρόφους.

Τα παιδιά χρειάζονται χρόνο με τους γονείς, κι επειδή ζούμε σε μια εποχή που όλα κυλάνε σε fast forward μεγαλύτερη σημασία έχει να είναι ποιοτικός ο χρόνος που θα αφιερώσουν οι γονείς παρά ποσοτικός. Την αγάπη, τη φροντίδα, τη στοργή και το νοιάξιμο, πρέπει να τα εισπράττουν και έμπρακτα και με λόγια. Έχουν ανάγκη από ένα ασφαλές περιβάλλον, από θαλπωρή, συναισθηματική κατανόηση, αίσθηση ασφάλειας, εμπιστοσύνης κι αποδοχής. Η συζήτηση είναι αναγκαία από μικρή ηλικία κι όταν λέμε συζήτηση δεν εννοούμε “κήρυγμα”. Φυσικά τα παιδιά χρειάζονται κατευθυντήριες γραμμές, σωστή οριοθέτηση και συμβουλές. Τα παιδιά μοιάζουν με άγραφα χαρτιά. Είναι στο χέρι του κάθε γονέα τι θα γράψει πάνω στο κάθε χαρτί, τι θα καλλιεργήσει, τι παραλείψεις και “κενά” θα βρεθούν στο χαρτί και τι “ορθογραφικά” θα κάνει στην πορεία…

Όμως ο διάλογος χρειάζεται να ξεκινάει από νωρίς, οι γονείς να ενθαρρύνουν το παιδί να εκφράζει τις δικές του σκέψεις, τα συναισθήματά του και τις ιδέες του και να το παραινούν να μάθει να ακούει, να φιλτράρει τις πληροφορίες που προσλαμβάνει και να καταλήγει στη δική του άποψη, με σεβασμό της γνώμης και της διαφορετικότητας των άλλων, βοηθώντας το έτσι, να δομήσει όσο πιο “σωστά” γίνεται μια σταθερή, ολοκληρωμένη, αυτόνομη και υγιή προσωπικότητα. Τα παιδιά έχουν ανάγκη να νιώθουν πως ακούγονται, πως έχουν την απαιτούμενη προσοχή και το ενδιαφέρον των γονιών τους, πως γίνονται κατανοητές και σεβαστές οι απόψεις και τα συναισθήματά τους σε ένα ευρύτερο κλίμα αποδοχής.

Αξίες που έχουν να κάνουν με την ηθική, το σεβασμό, την αίσθηση δικαίου, το σχετίζεσθαι, την επικοινωνία, τη διαχείριση των συγκρούσεων και την επίλυση των προβλημάτων οφείλουμε να τα διδάσκουμε από νωρίς στα παιδιά. Και το καλύτερο πρότυπο είναι οι ίδιοι οι γονείς. Τα παιδιά δεν θα κάνουν κάτι επειδή τους το είπαν οι γονείς τους αν πρώτα δεν το τηρούν οι ίδιοι. Δεν γίνεται να λες σε ένα παιδί ότι δεν είναι σωστό να λύνεις τις διαφορές σου με καυγάδες, φωνές και χαρακτηρισμούς και την ίδια στιγμή να φωνάζεις στο παιδί ή να το χτυπάς για να το τιμωρήσεις που φέρθηκε σαν “κακό παιδί”.

Η ταμπέλα του κακού παιδιού είναι ένας χαρακτηρισμός που μπορεί να λειτουργήσει επικίνδυνα σε κάποιες περιπτώσεις. Τα παιδιά δεν είναι πάντα σε θέση να διακρίνουν το καλό από το κακό ή το σωστό από το λάθος (συχνά ούτε εμείς οι ενήλικες), καθώς ακόμα διαμορφώνουν την εικόνα τους για τον κόσμο, τους άλλους και τον ίδιο τον εαυτό τους. Πολλές επεξεργασίες των ερεθισμάτων που δεχόμαστε καθημερινά γίνονται ασυνείδητα. Μια τέτοια ταμπέλα, το “κακό” παιδί, δεν είναι πλήρως κατανοητή σαν έννοια σε ένα παιδί ούτε και τί προεκτάσεις μπορεί να πάρει. Και δεν μπορούμε να γνωρίζουμε και πως θα την αντιληφθεί και θα την αποκωδικοποιήσει ένα παιδί. Στο άκουσμά της ο καθένας μπορεί να λειτουργήσει διαφορετικά.

Ένα παιδί μπορεί ασυνείδητα να ενστερνιστεί αυτόν τον χαρακτηρισμό και να μπει στη διαδικασία να υιοθετήσει ένα ρόλο που θα ανταποκρίνεται σε αυτόν τον χαρακτηρισμό. Πίσω από μια τέτοια στάση μπορεί να κρύβονται σκέψεις τύπου Αφού οι ίδιοι οι γονείς μου με λένε κακό παιδί, πρέπει να είμαι όντως κακό παιδί  ή Αφού με θεωρούν κακό παιδί, γιατί να προσπαθώ να αποδείξω ότι δεν είμαι; Κάπου βαθιά μέσα του μπορεί να αρχίσει να το πιστεύει ότι είναι κακό παιδί και να ακολουθήσει μια συμπεριφορά που θα είναι σύμφωνη με την ταμπέλα που του “φόρεσαν” και τον αντίστοιχο ρόλο που του αποδόθηκε μέσω αυτής.

Η αδιαφορία, η παραμέληση, η εγκατάλειψη, η απόρριψη των γονέων προς το παιδί είναι κακοποιητικές συμπεριφορές για τον ψυχισμό του και μπορεί ν’ αποβούν μοιραίες για την πορεία του στο μέλλον. Ένα παιδί που δεν καλύπτεται συναισθηματικά, δεν βιώνει αγάπη, εμπιστοσύνη, ασφάλεια, νοιάξιμο, την αίσθηση ότι κάποιος ενδιαφέρεται γι’ αυτό, μεγαλώνει με την αίσθηση ότι δεν αξίζει. Δεν αξίζει ως άνθρωπος, δεν αξίζει ν’ αγαπηθεί, να κερδίσει την προσοχή και το ενδιαφέρον των άλλων, είναι ελαττωματικό, κάπου φταίει, κάπου κάνει λάθος και γι’ αυτό γίνεται αποδέκτης τέτοιων συμπεριφορών. Αφού δεν μπόρεσε να κερδίσει την προσοχή και το ενδιαφέρον των ίδιων των γονέων του, πώς θα κερδίσει των άλλων; Και πώς θα μάθει να αγαπάει πραγματικά τον εαυτό του, αφού δεν έχει διδαχτεί την αγάπη; Δεν έμαθε τι σημαίνει να αγαπάς και πώς να εκδηλώνεις την αγάπη.

Και φυσικά, αν δεν αγαπήσει πρώτα τον εαυτό του, πώς θα μπορέσει να αγαπήσει ουσιαστικά και βαθιά κάποιον άλλον; Είναι μια αλυσίδα, που ξεκινάει από πολύ νωρίς στη ζωή μας. Ένα παιδί έχει δομήσει ένα μεγάλο μέρος της προσωπικότητάς του και της αυτοεικόνας του μέχρι τα 5 έτη της ζωής του. Ακούγεται πολύ νωρίς, όμως είναι η αλήθεια.

Φυσικά και η προσωπικότητά μας διαμορφώνεται και στη συνέχεια της παιδικής κι εφηβικής ηλικίας μας και στην ενήλικη ζωή εξελίσσεται και τροποποιείται, όμως γύρω στα 5 έτη είναι ένα κρίσιμο σημείο για τη ζωή μας όπου εμπειρίες, ερεθίσματα, συμπεριφορές, και βιώματα που έχουμε αρχίζουν να δημιουργούν σταθερά θεμέλια για τη μετέπειτα πορεία μας που δύσκολα τροποποιούνται μελλοντικά. Κι αυτός είναι ο λόγος που άτομα με διαταραχή προσωπικότητας προβάλλουν μεγάλη αντίσταση στη ψυχοθεραπεία, γιατί χρειάζεται να πάμε πολύ πίσω σε καταστάσεις και εμπειρίες που διαμόρφωσαν μοτίβα σκέψης και συμπεριφοράς, τα οποία παγιώθηκαν μέσα στο χρόνο και πλέον αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του εαυτού του ατόμου και της προσωπικότητάς του.

Τα παιδιά που δεν καλύπτονται συναισθηματικά και υλικά στον χρόνο που το χρειάζονται και με τον κατάλληλο τρόπο, θα βρούνε εναλλακτικές μεθόδους για να ικανοποιήσουν αυτές τις ανάγκες, κι εκεί αρχίζουν τα δύσκολα. Τα όρια μεταξύ σωστού και λάθους, καλού και κακού είναι διαπερατά. Τον οργανισμό μας αυτό που τον νοιάζει είναι η διατήρηση της ομοιόστασής μας, η επιβίωση. Και η επιβίωση θα έρθει μέσα από την ικανοποίηση των αναγκών που έχουμε σε κάθε στάδιο της ζωής μας, με όποιον τρόπο μπορεί, με ό,τι μέσα διαθέτει ή είναι προσβάσιμα τη δεδομένη στιγμή. Παιδιά ευάλωτα, ανασφαλή, με φόβο απόρριψης, περιθωριοποίησης, εγκατάλειψης, και αναξιότητας αγάπης, χρειάζονται έναν μηχανισμό άμυνας και προστασίας για όλα αυτά. Η αποκλίνουσα συμπεριφορά, η παραβατικότητα, η εμπλοκή με ουσίες (και με το νόμο), και γενικώς προβλήματα διαγωγής είναι πιθανά σενάρια.

Η ανάπτυξη μιας ναρκισσιστικής προσωπικότητας είναι ένας τρόπος άμυνας και προστασίας του ευάλωτου (παιδικού) Εγώ. Είναι ένας μηχανισμός για να προστατευτεί το άτομο από την πραγματικότητα που δεν μπορεί να διαχειριστεί ή να αντέξει, ένας τρόπος να υπεραναπληρώσει και να καλύψει ανάγκες, συναισθηματικές κατά βάση, που έμειναν ανικανοποίητες. Ο ναρκισσισμός είναι η βιτρίνα του ανασφαλούς, εκείνου που μεγάλωσε πιστεύοντας ότι κατά βάθος δεν αξίζει να αγαπηθεί, ότι είναι ελαττωματικός, ανεπαρκής, “κακός”. Είναι συχνά ο άνθρωπος που υποτιμήθηκε, εξευτελίστηκε, απορρίφθηκε, εγκαταλείφθηκε, απομονώθηκε, εισέπραξε αδιαφορία και μη αποδοχή. Ένιωσε πως δεν “μετράει”, δεν αξίζει.

Μεγαλώνοντας, ένας τέτοιος άνθρωπος θα έρθει να αντιστρέψει τα δεδομένα, υποτιμώντας και μειώνοντας τους γύρω του, απορρίπτοντάς τους, πριν τον απορρίψουν ξανά. Προστατεύει το εύθραυστο Εγώ του αναπτύσσοντας ιδέες μεγαλείου και εξαιρετικών-μοναδικών ικανοτήτων. Κανείς δεν συγκρίνεται μαζί του και η γνώμη των άλλων δεν μετράει, γιατί οι άλλοι δεν είναι σημαντικοί, όπως Εγώ. Φυσικά δεν είναι μονόδρομος η ανάπτυξη ναρκισσιστικής προσωπικότητας ή κάποιας άλλης διαταραχής προσωπικότητας (π.χ. αντικοινωνική διαταραχή προσωπικότητας). Ωστόσο, είναι μαθηματικά βέβαιο πως παιδιά που μεγαλώνουν σε ένα τέτοιο πλαίσιο θα κληθούν να αντιμετωπίσουν πολλές συναισθηματικές δυσκολίες στην πορεία της ζωής τους.

Τους μηχανισμούς επιβίωσης και αυτοπροστασίας που αναπτύσσουμε από μικρή ηλικία είναι δύσκολο να τους αποβάλλουμε μεγαλώνοντας. Έχουν καταγραφεί στη μνήμη μας, στο ασυνείδητο, ως αναγκαία λύση στα δύσκολα. Είναι κάτι οικείο σε μας, κάτι που σε κάποια στιγμή στη ζωή μας “λειτούργησε” και με κάποιον τρόπο μας βοήθησε να αντεπεξέλθουμε στις δυσκολίες. Οπότε, σε μια δύσκολη στιγμή ασυνείδητοι μηχανισμοί θα αντιδράσουν, γιατί αυτοί οι μηχανισμοί επιθυμούν τη διατήρηση του οικείου, του γνώριμου, κι ας αντιλαμβάνεται το άτομο με το συνειδητό του πως η τάδε συμπεριφορά είναι δυσλειτουργική. Έτσι έχει μάθει.

Θέλει ωριμότητα η ανατροφή ενός παιδιού και δέσμευση για να είσαι πάντα δίπλα του και να του προσφέρεις τα απαραίτητα. Αν δεν είσαι έτοιμος, αν δεν μπορείς να ανταποκριθείς σωστά στην ανατροφή ενός παιδιού, μην το κάνεις. Μην καταστρέψεις έναν άνθρωπο προτού καλά καλά προλάβει να ζήσει.

ΠΗΓΗ: www.psychologynow.gr

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Από πολύ νωρίς, στα πρώτα χρόνια ζωής του παιδιού, οι γονείς αρχίζουν να προβαίνουν σε συγκρίσεις, με ενδεχόμενη συνέπεια να αγχώνονται οι ίδιοι και να αγχώνουν και τα παιδιά τους. Ευτυχώς, υπάρχουν συγκεκριμένες ειδικότητες που μπορούν να βοηθήσουν τους γονείς.

Ο γιος της Μαίρης ήδη μιλάει, ο δικός μας γιατί όχι;. Συχνά, οι γονείς τείνουν να συγκρίνουν τα παιδιά τους και γίνονται και «θύματα» του περίγυρου, ο οποίος ρωτάει με περιέργεια γιατί το παιδί ακόμα δεν μιλάει, δεν περπατάει κλπ. Αυτά εγείρουν υποψίες στους γονείς, οι οποίοι μπορεί μέχρι πρότινος να ήταν εφησυχασμένοι.

Ευτυχώς (για τα παιδιά!), υπάρχουν συγκεκριμένες ειδικότητες που μπορούν να κρίνουν εάν ένα παιδί αναπτύσσεται ομαλά και μεταβαίνει φυσιολογικά από το ένα αναπτυξιακό στάδιο στο άλλο. Παιδίατροι, παιδοψυχολόγοι, αναπτυξιολόγοι, νεογνολόγοι είναι εκείνοι που μπορούν να εξάγουν συμπεράσματα και να δώσουν τις σωστές κατευθυντήριες γραμμές.

Ειδικά στα πρώτα στάδια ανάπτυξης των παιδιών, οι γονείς πρέπει να ακούν με προσοχή τα λεγόμενα των ειδικών και να κλείνουν τα αυτιά τους στις σειρήνες. Κι αυτό γιατί; Γιατί οι γονείς αρχίζουν να αγχώνονται και αυτό το άγχος μεταφέρεται και στα πολύ μικρά παιδιά, όσο και αν φαίνεται περίεργο. Πολλές φορές αυτό το άγχος, μπορεί να εκδηλωθεί με έντονες φωνές και απαξίωση κάθε προσπάθειας του παιδιού, εφόσον αυτή δε φέρνει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Για παράδειγμα, ένα παιδί που προσπαθεί να ισορροπήσει και αντ’ αυτού πέφτει.

Να σημειωθεί πως είναι εύλογο να υπάρχουν ανησυχίες, ειδικά σε οικογένειες που πρόκειται για το πρώτο τους παιδί. Αρκεί όμως αυτές οι ανησυχίες να μη γίνονται εμμονές και παίρνουν μεγαλύτερες διαστάσεις.

Αυτές οι συγκρίσεις εάν με κάποιο τρόπο δεν σταματήσουν νωρίς, κατά πάσα πιθανότητα θα συνεχιστούν και σε μεγαλύτερες ηλικίες. Στην παιδική ηλικία, σχεδόν τα πάντα περιστρέφονται γύρω από το σχολείο. Ο τάδε έγραψε καλά στο διαγώνισμα, εσύ γιατί όχι κλπ. Αυτά κάνουν το παιδί να αισθάνεται απαξιωτικά για τον εαυτό του, ανικανότητα, μειώνουν την αυτοπεποίθησή του και του δημιουργούν αισθήματα αντιζηλίας προς τους άλλους. Μην πιέζετε το παιδί σας πολύ σκληρά για να έχει καλές ακαδημαϊκές επιδόσεις.

Ναι, σίγουρα θα πρέπει να τον ενθαρρύνετε να μελετάει και να προσπαθείτε ώστε να κάνει το καλύτερο που μπορεί. Αλλά μόνο και μόνο επειδή ήσασταν ο πρώτος στην τάξη σας, δεν σημαίνει ότι το παιδί σας πρέπει να κάνει το ίδιο. Αφήστε το παιδί σας να βρει τα δυνατά του σημεία. Μάλιστα, πολλά παιδιά αναπτύσσουν ανασφάλειες στο σχολείο. Φέρνουν αυτές τις ανασφάλειες στο σπίτι και εξαρτάται από τους γονείς αν θα εξαλειφθούν αυτές οι ανασφάλειες ώστε το παιδί να νιώσει άνετα ή με το λάθος χειρισμό θα ενταθούν.

Στην εφηβεία τα πράγματα περιπλέκονται περισσότερο. Είναι η ευαίσθητη αυτή ηλικία που ο έφηβος αναζητά την αποδοχή. Εάν συνεχιστεί η ίδια γονεϊκή πρακτική, ή θα δούμε έναν έφηβο κλεισμένο στον εαυτό του με χαμηλή αυτοπεποίθηση ή έναν έφηβο που θα κάνει πολύ έντονα την επανάστασή του, θα απομακρυνθεί από τους γονείς του και θα αναζητήσει παρέες στις οποίες θα βρει την επιβεβαίωση και την επιβράβευση που στερήθηκε. Γι’ αυτό τέτοιες ομάδες εφήβων είναι πιο επιρρεπείς σε χρήση ουσιών και αλκοόλ. Απώτερος σκοπός είναι η ένταξη σε μια ομάδα που θα έχουν αναγνώριση.

Συνεπώς κάθε παιδί είναι ιδιαίτερο με τον δικό του τρόπο. Ναι, η κόρη του γείτονα σας μπορεί να είναι σε θέση να μετρήσει έως το πενήντα σε ηλικία δύο ετών, αλλά η κόρη σας πάντα χαμογελάει και γελάει και κλαίει σπάνια. Και αυτό είναι ιδιαίτερο. Δεν έχει σημασία αν ο γιος σας δεν μπορεί να διαβάσει τόσο γρήγορα όσο ο αδελφός του. Μπορεί να είναι καλός στο ποδόσφαιρο, οπότε μην ξεχάσετε να του πείτε πόσο υπερήφανος είστε.

Ακόμα λοιπόν και ανάμεσα στα αδέρφια υπάρχουν διαφορές. Και συχνά αναρωτιόμαστε…καλά στην ίδια οικογένεια δε μεγάλωσαν; Οπωσδήποτε η ανατροφή διαδραματίζει σπουδαίο ρόλο, όμως δεν πρέπει να λησμονούμε τα ιδιαίτερα στοιχεία του κάθε ατόμου, τα οποία το κάνουν ξεχωριστό.

ΠΗΓΗ: psychologynow.gr

Τα παιδιά αρρωσταίνουν συχνότερα από τους ενήλικες, επειδή το ανοσοποιητικό τους σύστημα δεν είναι τόσο αναπτυγμένο. Στα σχολεία και τους παιδικούς σταθμούς βρίσκονται σε στενή επαφή μεταξύ τους αυξάνοντας τις πιθανότητες ανταλλαγής μικροβίων και λοιμώξεων. Οι γονείς μπορούν να βοηθήσουν στην προστασία των παιδιών τους ακολουθώντας το πρόγραμμα εμβολιασμού, διδάσκοντάς τα τους κανόνες καλής υγιεινής και ασκώντας τα σε αυτούς. Τους τρόπους αναλύουν οι επιστήμονες του Johns Hopkins.

1. Πρόληψη!

Εμβολιασμός. Τα σημερινά εμβόλια προστατεύουν από ορισμένες από τις παλαιότερες, πιο τρομακτικές μολυσματικές μάστιγες της παιδικής ηλικίας. Αναπτύχθηκαν μέσω έντονων ερευνητικών προσπαθειών σε όλο τον κόσμο και παρέχουν προστασία που οι προηγούμενες γενιές των γονιών θα μπορούσαν να είχαν ονειρευτεί μόνο.

2. Προστατευτείτε από τη γρίπη

Τα παιδιά που κολλούν την εποχική γρίπη μπορεί να είναι άρρωστα έως και δέκα ημέρες, ή ακόμα περισσότερο, που σημαίνει χαμένες μέρες του σχολείου αλλά και εργασίας για την οικογένεια.

Οι ειδικοί του Johns Hopkins συστήνουν τον εμβολιασμό όλων των παιδιών ετησίως. «Υπάρχουν πολλές παρερμηνείες σχετικά με το εμβόλιο της γρίπης, αλλά υπάρχει μεγάλη και αξιόλογη βιβλιογραφία από τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων και αλλού που παρέχουν στοιχεία και καταρρίπτουν τους μύθους» λέει η Katherine Connor, διευθύντρια του Παιδιατρικού Κέντρου του Johns Hopkins.

3. Καλό πλύσιμο

Δώστε το παράδειγμα προς μίμηση. Πλένετε τα χέρια σας τακτικά: μετά τη χρήση της τουαλέτας, πριν από το φαγητό και όταν επιστρέφετε στο σπίτι. Με αυτόν τον τρόπο ενισχύετε αυτές τις πρακτικές στα παιδιά σας για όταν βρίσκονται στο σχολείο ή μακριά από το σπίτι. Διδάξτε τους όχι μόνο την τεχνική, αλλά και τον χρόνο που χρειάζεται για να καθαρίσετε τα χέρια σας αποτελεσματικά. «Συνήθως λέμε τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα για τα χέρια, περίπου τον χρόνο που χρειάζονται για να τραγουδήσουν το “Happy Birthday” ή να πουν την αλφαβήτα» λέει η Connor, προσθέτοντας: «Και δύο λεπτά για το βούρτσισμα των δοντιών».

4. Αποφυγή παρασίτων και άλλων

Διδάξτε στα παιδιά σας να μη μοιράζονται τα καπέλα, τις περούκες (τις Απόκριες), τις κορδέλες και τα λαστιχάκια για τα μαλλιά, τις χτένες, τις βούρτσες, τα κασκόλ και άλλα αξεσουάρ στο σχολείο. Η πρακτική αυτή μπορεί να έχει αποτέλεσμα την εξάπλωση των ψειρών της κεφαλής, ενώ αυξάνει τις πιθανότητες να προσβληθούν από κάποιο παράσιτο.

Ακόμα, για να προστατευτούν από λοιμώξεις, διδάξτε στα παιδιά να μη μοιράζονται πράγματα όπως τα προϊόντα ενυδάτωσης χειλιών, τα μαχαιροπίρουνα ή τα ποτήρια. Διδάξτε τα να καλύπτουν το στόμα τους όταν βήχουν ή φτερνίζονται, να φυσούν τη μύτη τους σε χαρτομάντιλο και να πλένουν τα χέρια τους.

ΠΗΓΗ: https://www.efsyn.gr