Τομέας Υγείας, Πρόνοιας και Ευεξίας

Το μάθημα απευθύνεται σε Βοηθούς Νοσηλευτών ως μέρος της Νοσηλευτικής ΙΙ Θεωρίας. Η ενότητα εστιάζει στην Καθημερινή Φροντίδα Αρρώστου.

Οργάνωση Νοσηλευτικού Προσωπικού

Η οργάνωση της εργασίας του νοσηλευτικού προσωπικού σε 24ωρη βάση έχει ως στόχο:

• Την παροχή ποιοτικής φροντίδας στους αρρώστους.
• Τη μείωση του άγχους του προσωπικού και την εξοικονόμηση χρόνου.
• Τη συνεχή ενημέρωση και ανατροφοδότηση.

Ρόλοι στην Ομάδα

• Προϊσταμένη: Έχει τον κύριο ρόλο στον συντονισμό και την καταγραφή εργασιών.
• Νοσηλευτικό Προσωπικό: Είναι υπεύθυνο για την εκτέλεση της φροντίδας και την ενημέρωση.
• Άρρωστος: Δέχεται φροντίδα, και καταγράφονται οι ιδιαιτερότητές του.

Καθήκοντα ανά Βάρδια

Το νοσηλευτικό προσωπικό οργανώνεται σε πρωινή, απογευματινή και νυχτερινή βάρδια, με συγκεκριμένα καθήκοντα:

Γενικές Οδηγίες

Για την ασφάλεια και τη σωστή λειτουργία:

• Οι ιατρικές οδηγίες δίνονται μόνο γραπτώς και υπογεγραμμένες. Δεν μπορούν να δίνονται τηλεφωνικά.
• Η παράδοση/παραλαβή του νοσηλευτικού τμήματος γίνεται πάντα με παρουσία προσωπικού.
• Τα μηχανήματα δεν κλειδώνονται. Εάν κλειδωθούν, τα κλειδιά πρέπει να βρίσκονται σε συγκεκριμένο μέρος.
• Απαιτείται συνεχής συνεργασία και σωστή επικοινωνία.

Η σωστή οργάνωση εξασφαλίζει ποιοτική φροντίδα, μειώνει το άγχος, προάγει τη συνεργασία, και διασφαλίζει την ασφάλεια και την άμεση ανταπόκριση στις ανάγκες των ασθενών.

Καθημερινή φροντίδα αρρώστου

 Η Σημασία της Λήψης και της Εκτίμησης των Ζωτικών Σημείων στο Νοσοκομείο

Η λήψη και η σωστή εκτίμηση των Ζωτικών Σημείων (Θερμοκρασία, Σφυγμός, Αναπνοή, Αρτηριακή Πίεση και Κορεσμός Οξυγόνου) αποτελούν θεμελιώδη και αναντικατάστατα στοιχεία της νοσηλευτικής και ιατρικής φροντίδας στο νοσοκομειακό περιβάλλον. Δεν είναι απλώς ρουτίνα, αλλά μια κρίσιμη διαδικασία που παρέχει άμεσες πληροφορίες για τη λειτουργία των βασικών συστημάτων του οργανισμού.

🏥 Βασικοί Λόγοι :

• Άμεση Εκτίμηση της Κατάστασης του Ασθενούς: Τα Ζωτικά Σημεία λειτουργούν ως πρώτος και ταχύτερος δείκτης της φυσιολογικής κατάστασης ενός ατόμου. Αποτελούν το βασικό κριτήριο για την αρχική εκτίμηση κατά την εισαγωγή και τη διαλογή στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ).
• Έγκαιρη Ανίχνευση Κλινικής Επιδείνωσης: Οι αλλαγές (αυξήσεις ή μειώσεις) στις τιμές των Ζωτικών Σημείων συχνά προηγούνται κατά αρκετές ώρες ενός σοβαρού κλινικού συμβάντος (π.χ. καρδιοαναπνευστική ανακοπή, σηψαιμία, αναπνευστική ανεπάρκεια). Η τακτική και ακριβής παρακολούθηση επιτρέπει στους επαγγελματίες υγείας να αντιδράσουν άμεσα και να αποτρέψουν επικίνδυνες επιπλοκές.
• Παρακολούθηση της Πορείας της Νόσου και της Ανταπόκρισης στη Θεραπεία: Η καταγραφή των Ζωτικών Σημείων σε τακτά χρονικά διαστήματα δημιουργεί ένα ιστορικό δεδομένων. Αυτό επιτρέπει τη σύγκριση των τρεχουσών τιμών με τις προηγούμενες (baseline) και την εκτίμηση του αν ο ασθενής βελτιώνεται, σταθεροποιείται ή επιδεινώνεται. Έτσι, αξιολογείται η αποτελεσματικότητα της χορηγούμενης αγωγής ή της νοσηλευτικής παρέμβασης.
• Λήψη Κλινικών Αποφάσεων: Οι μη φυσιολογικές τιμές καθοδηγούν τις επόμενες ενέργειες του ιατρονοσηλευτικού προσωπικού, όπως η διενέργεια περαιτέρω εξετάσεων, η τροποποίηση της θεραπείας ή η αναβάθμιση του επιπέδου φροντίδας (π.χ. μεταφορά σε Μονάδα Αυξημένης Φροντίδας ή Εντατικής Θεραπείας).

Συμπερασματικά, τα Ζωτικά Σημεία είναι η “γλώσσα” του σώματος . Η σωστή λήψη τους με την κατάλληλη τεχνική, σε συνδυασμό με την κλινική κρίση για την εκτίμηση των ευρημάτων, είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ασφαλή και αποτελεσματική περίθαλψη κάθε νοσηλευόμενου ασθενούς.

9. Ζωτικά Σημεία

Εισαγωγή-στα-Ζωτικά-Σημεία-και-τον-Αρτηριακό-Σφυγμό

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΣΩΜΑΤΟΣ

ΑΝΑΠΝΟΗ ΚΑΙ ΑΠ

Κάλυψη συναισθηματικών και φυσικών αναγκών του ατόμου
Η νοσηλευτική φροντίδα βασίζεται στην κάλυψη των αναγκών του αρρώστου, οι οποίες ορίζονται ως καταστάσεις βιολογικής και ψυχοκοινωνικής αδυναμίας. Ο ρόλος του νοσηλευτή είναι να ανακουφίσει και να ικανοποιήσει αυτές τις ανάγκες.

Οι ανάγκες διαχωρίζονται σε δύο κύριες κατηγορίες:

Φυσικές ή βασικές ανάγκες (π.χ. τροφή, νερό, οξυγόνο).

Ψυχοκοινωνικές ή δευτερεύουσες ανάγκες.

Ο Maslow ιεραρχεί τις ανάγκες σε μια κλίμακα επτά επιπέδων, η γνώση των οποίων είναι απαραίτητη για την κατάστρωση του σχεδίου νοσηλευτικής φροντίδας:

Φυσικές ή βασικές ανάγκες: Έχουν τη μεγαλύτερη δύναμη και υπερισχύουν στη σκέψη του αρρώστου μέχρι να ικανοποιηθούν.

Ασφάλειας: Παίρνει την πρώτη θέση μετά την ικανοποίηση των φυσικών αναγκών. Απειλείται από την ασθένεια και το άγνωστο περιβάλλον του νοσοκομείου.

Στοργής και αναγνώρισης: Η ανάγκη του αρρώστου να διατηρήσει τον αυτοσεβασμό και την προσωπικότητά του. Ο νοσηλευτής πρέπει να τον φροντίζει με ευγένεια, στοργή και να ακούει τα προβλήματά του.

Αισθητικές: Το ευχάριστο, καθαρό και τακτοποιημένο περιβάλλον βοηθά τον άρρωστο να αισθανθεί πιο άνετα.

Αποδοχής: Ο άρρωστος χρειάζεται να γίνει αποδεκτός από το προσωπικό του νοσοκομείου, χωρίς κριτική για τη συμπεριφορά του. Η κατανόηση οδηγεί στη βελτίωση της συμπεριφοράς και στη συνεργασία.

Δημιουργικότητας: Η ευκαιρία να βοηθά ο άρρωστος στην ικανοποίηση των αναγκών του, ώστε να αισθάνεται χρήσιμος.

Γνώσης και κατανόησης: Η ανάγκη για ακριβείς πληροφορίες σχετικά με την αρρώστια του.

Η Νοσηλευτική Διεργασία είναι η θεμελιώδης μέθοδος για την παροχή ολοκληρωμένης, εξατομικευμένης φροντίδας στον ασθενή
Σκοπός της Νοσηλευτικής Διεργασίας (σύμφωνα με τον ΠΟΥ)Ο κύριος στόχος της είναι η συλλογή, ανάλυση και αξιολόγηση πληροφοριών για τον ασθενή, ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες του αποτελεσματικά.
Τα 5 Στάδια της Νοσηλευτικής Διεργασίας
Η διεργασία αποτελείται από πέντε βασικά στάδια: Εκτίμηση, Ανάλυση, Προγραμματισμός, Εφαρμογή και Αξιολόγηση
Στάδιο Δραστηριότητα / Σκοπός1.
Εκτίμηση Οργανωμένη συλλογή πληροφοριών για την κατάσταση του αρρώστου. Χρησιμοποιείται το νοσηλευτικό ιστορικό, κλινική εξέταση και εργαστηριακά ευρήματα
Ανάλυση Ομαδοποίηση και ανάλυση των στοιχείων και διατύπωση νοσηλευτικής διάγνωσης
3. Προγραμματισμός Οργάνωση της φροντίδας, θέσπιση στόχων και επιλογή παρεμβάσεων
4. Εφαρμογή Υλοποίηση του προγράμματος φροντίδας (π.χ., εξατομικευμένη φροντίδα, εκπαίδευση ασθενή, υποστήριξη)
5. Αξιολόγηση Ελέγχεται η πρόοδος του αρρώστου βάσει των στόχων και αναθεωρείται το πρόγραμμα φροντίδας (συμπληρωματικό στάδιο)
Το Νοσηλευτικό Ιστορικό
Σκοπός: Εκτιμά πλήρως την υγεία του αρρώστου
Περιεχόμενο: Περιλαμβάνει δημογραφικά, ιστορικό παρούσας/παρελθούσας ασθένειας και ψυχοκοινωνικό ιστορικό.
Χρήση: Χρησιμοποιείται στο πρώτο στάδιο, την Εκτίμηση.
Διαδικασία: Η λήψη του γίνεται σε ευχάριστο, φιλικό περιβάλλον με εμπιστοσύνη και συνεργασία.
Βασικά Στοιχεία για την Επιτυχία: Η επιτυχία στη νοσηλευτική πράξη βασίζεται στη συνεργασία, την αξιολόγηση και την επικοινωνία.

Εφαρμογές Ασηψίας, Αντισηψίας, Αποστείρωσης

🎯 Στόχοι

Κατανόηση της σημασίας των μεθόδων ασηψίας, αντισηψίας και αποστείρωσης στην πρόληψη των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων.

Εξοικείωση με τις αρχές πρόληψης ανάπτυξης μικροοργανισμών.

Κατανόηση βασικών εννοιών και ορισμών.

🏛️ Ιστορικό Πλαίσιο

Μέχρι τον 19ο αιώνα: έλλειψη γνώσης για μόλυνση, απολύμανση, ασηψία, αποστείρωση.

Σήμερα: αναγνωρίζεται η ανάγκη για πρόληψη της ανάπτυξης μικροοργανισμών, οδηγώντας σε μείωση της θνησιμότητας.

⚠️ Ορισμοί
Όρος Ορισμός
Μόλυνση Εγκατάσταση μικροβίων χωρίς απαραίτητα ανάπτυξη λοίμωξης.
Λοίμωξη Ανάπτυξη και πολλαπλασιασμός μικροβίων, προκαλώντας τοπικά ή γενικά συμπτώματα.
Ασηψία Πρόληψη μόλυνσης με προληπτική καταστροφή μικροβίων, σπόρων και τοξινών — επιτυγχάνεται με αποστείρωση.
Αποστείρωση Πλήρης καταστροφή όλων των μικροβίων, σπόρων και τοξινών. Τα υλικά χαρακτηρίζονται αποστειρωμένα.
Απολύμανση Μερική καταστροφή μικροβίων (όχι σπόρων) με απολυμαντικά, για άψυχα αντικείμενα.
Αντισηψία Αναστολή ή καταστροφή μικροοργανισμών σε ζωντανούς ιστούς, με χρήση αντισηπτικών.
🧴 Κατηγορίες Απολυμαντικών

• Βακτηριοκτόνα: καταστρέφουν μικρόβια (όχι σπόρους).
• Βακτηριοστατικά: εμποδίζουν τον πολλαπλασιασμό, αλλά δεν τα σκοτώνουν.
• Σποροκτόνα: καταστρέφουν και τους σπόρους → επιτυγχάνουν αποστείρωση.

💧 Κυριότερα Αντισηπτικά

Οινόπνευμα, Ιώδιο, Betadine, Υπερμαγγανικό Κάλιο, Φορμόλη, Σαπωνίνες (Cetavlon).

Προσοχή: Τα απολυμαντικά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται σε ζωντανούς ιστούς, καθώς είναι τοξικά.

⚙️ Παράγοντες που επηρεάζουν τη δράση

• Πυκνότητα διαλύματος.
• Θερμοκρασία.
• Χρόνος δράσης.
• Είδος μικροβίου (π.χ. παρουσία σπόρων).
• Καθαρότητα αντικειμένου.

🩺 Συμπέρασμα

Η σωστή εφαρμογή της ασηψίας, αντισηψίας και αποστείρωσης αποτελεί:

Θεμέλιο της σύγχρονης νοσηλευτικής.

Κύριο μέσο πρόληψης των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων.

Ενότητα 3.5 Ιατρική Εξέταση

Ο ρόλος του νοσηλευτή κατά την ιατρική εξέταση είναι πολυσύνθετος και υποστηρικτικός, διασφαλίζοντας την ομαλή διεξαγωγή της διαδικασίας, την άνεση και την ασφάλεια του ασθενούς.

Συνοπτικά, περιλαμβάνει:

Προετοιμασία του ασθενούς και του χώρου:

Υποδοχή του ασθενούς και καθοδήγηση.

Προετοιμασία του εξεταστηρίου (καθαριότητα, υλικά).

Βοήθεια στον ασθενή για να λάβει την κατάλληλη θέση για την εξέταση, διασφαλίζοντας την ιδιωτικότητα και την αξιοπρέπειά του.

Λήψη και καταγραφή βασικών δεδομένων (Νοσηλευτική Εκτίμηση):

Λήψη ζωτικών σημείων (αρτηριακή πίεση, σφυγμός, αναπνοές, θερμοκρασία, κορεσμός οξυγόνου, επίπεδο πόνου).

Συλλογή ιστορικού (λήψη αναλυτικών πληροφοριών για τα συμπτώματα, προηγούμενες παθήσεις, φαρμακευτική αγωγή, αλλεργίες).

Καταγραφή των ευρημάτων.

Υποβοήθηση του ιατρού:

Παροχή του απαραίτητου εξοπλισμού και υλικού (π.χ. γάντια, φώτα, διαγνωστικά εργαλεία).

Υποστήριξη κατά τη διάρκεια της εξέτασης, ιδίως σε επεμβατικές ή ειδικές πράξεις (π.χ. λήψη δείγματος, παρακέντηση).

Επικοινωνία και Ψυχολογική Υποστήριξη:

Διατήρηση άριστης επικοινωνίας με τον ασθενή, απαντώντας σε ερωτήσεις του και καθησυχάζοντάς τον.

Παροχή ψυχολογικής υποστήριξης και διασφάλιση ενός περιβάλλοντος εμπιστοσύνης και ασφάλειας.

Διευκόλυνση της επικοινωνίας μεταξύ ιατρού και ασθενούς.

Εκπαίδευση του ασθενούς:

Παροχή οδηγιών στον ασθενή σχετικά με τις περαιτέρω ενέργειες (π.χ. εξετάσεις, θεραπεία, ραντεβού παρακολούθησης), συχνά σε συνεργασία με τον ιατρό.

Ουσιαστικά, ο νοσηλευτής λειτουργεί ως ο συνδετικός κρίκος μεταξύ του ασθενούς, της οικογένειας και του ιατρού, διασφαλίζοντας την ολιστική φροντίδα και την ποιότητα της διαδικασίας.