Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου
Σήμερα, Μ.Τρίτη 23 Απριλίου, γιορτάζουν οι αναγνώστες και το βιβλίο. Μία πολύ ενδιαφέρουσα και περιεκτική καταγραφή του πανηγυρικού της ημέρας εντοπίσαμε στον ιστότοπο naftemporiki.gr και την παραθέτουμε:

Με πλήθος εκδηλώσεων, που ξεκινούν από την Αθήνα και εξαπλώνονται σε όλη τη χώρα, υποδέχεται η Ελλάδα στις 23 Απριλίου, την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου.
Ο θεσμός διοργανώνεται επί ετήσιας βάσεως από την Unesco με σκοπό την προώθηση και την προβολή της ανάγνωσης – και όχι μόνο της ανάγνωσης. Η Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου είναι και γιορτή των εκδοτών και των πνευματικών δικαιωμάτων.
Η ημερομηνία της 23ης Απριλίου επελέγη για πρώτη φορά το μακρινό 1925 από βιβλιοπώλες της Καταλονίας, επειδή συνέπιπτε με την ημερομηνία θανάτου του Θερβάντες. Το 1995, η Unesco καθιέρωσε την 23η Απριλίου ως ημερομηνία εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Βιβλίου, επειδή συμπίπτει με τον θάνατο και ενός άλλου κλασικού των διεθνών γραμμάτων, του Ουίλιαμ Σαίξπηρ.
Ο Σαίξπηρ και ο Θερβάντες πέθαναν στις 23 Απριλίου του 1616 και το γεγονός αυτό προσδίδει ιδιαίτερη συμβολική βαρύτητα στην Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου, που καλεί τους νέους να ανακαλύψουν την απόλαυση της ανάγνωσης, συνειδητοποιώντας το μέγεθος της συμβολής της στην κοινωνική και την πολιτιστική ανάπτυξη της ανθρωπότητας.
«Το βιβλίο η δύναμη του πολίτη»
Ο Σύνδεσμος Εκδοτών Βιβλίου τιμά την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου διοργανώνοντας την εκδήλωση: «Το βιβλίο η δύναμη του πολίτη».
Μία συζήτηση με τους υποψήφιους δημάρχους Αθηναίων, ανοιχτή στο κοινό, σκοπεύοντας να στηθεί ένας δίαυλος επικοινωνίας με την τοπική αυτοδιοίκηση για όλα τα θέματα που αφορούν το βιβλίο, ως βασικό θεμέλιο του σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού. Μία αλληλεπίδραση που θα δώσει τη δυνατότητα να τεθούν οι βάσεις ώστε το βιβλίο να διαδραματίσει τον ρόλο που του αρμόζει στην ελληνική κοινωνία.

Μήνυμα Προκόπη Παυλόπουλου
«Τη σταθερή και διαχρονική αξία του βιβλίου», υπογραμμίζει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Προκόπης Παυλόπουλος, στο μήνυμά του για την Παγκόσμια Ημέρα του Βιβλίου, υπενθυμίζοντας, παράλληλα, τα διδάγματα από την πρόσφατη καταστροφική πυρκαγιά στον Ναό της Παναγίας των Παρισίων.
Συγκεκριμένα, ο κ. Παυλόπουλος αναφέρει: «Ακόμη μας συγκλονίζει -κι ίσως αυτό θα διαρκέσει για πάντα- η καταστροφική πυρκαγιά που έπληξε τον εμβληματικό Ναό της Παναγίας των Παρισίων, το μνημείο-ορόσημο, μέρος της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Όσο κι αν φαίνεται, τουλάχιστον prima faciae, παράδοξο, τούτη η πολιτισμική τραγωδία μας διδάσκει, μέσ’ από τις στάχτες της, και την αξία του βιβλίου. Αξία σταθερή, αξία διαχρονική. Και για να γίνω σαφέστερος: Ουδείς μπορεί ν’ αμφιβάλλει ότι το μυθιστόρημα του Βίκτωρος Ουγκώ «η Παναγία των Παρισίων» κατέχει πια, ως απτό δείγμα πνευματικού κλασικισμού, περίοπτη θέση στο «Πάνθεο» της Παγκόσμιας Λογοτεχνικής Κληρονομιάς. Χάρη σ’ αυτό το βιβλίο, του οποίου τα λογοτεχνικά ίχνη μένουν ανεξίτηλα ως απαστράπτουσες ψηφίδες της εν γένει πνευματικής δημιουργίας, ο Ναός της Παναγίας των Παρισίων θα κατέχει, στο διηνεκές, περίοπτη θέση στη συλλογική μας μνήμη, ακόμη κι αν η Επιστήμη και η Τέχνη δεν καταφέρουν να επουλώσουν πλήρως τα βαθιά τραύματα, τα οποία άφησαν πίσω τους οι φλόγες».
Κλείνοντας το μήνυμά του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας επισημαίνει ότι «αυτό το παράδειγμα αρκεί, όπως πιστεύω, για να δείξει ότι το βιβλίο, ιδίως στην έντυπη μορφή του, θα συνιστά μέσα στον χρόνο -και μάλιστα πέρα και έξω από την εξέλιξη της τεχνολογίας- αξιόπιστο και αξιόμαχο φρουρό και συνοδοιπόρο του πνεύματος και των ευγενέστερων δημιουργημάτων του».

ΥΠΠΟΑ – Μήνυμα για την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου
«Πρέπει να ξαναπιστέψουμε ότι το βιβλίο μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Με άλλους τρόπους ίσως από αυτούς που συνέβη παλαιότερα. Αυτούς τους νέους τρόπους χρειάζεται να ανακαλύψουμε, με όραμα, συνεργασία, οργάνωση και μέθοδο», τονίζει στο μήνυμά της για την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, Μυρσίνη Ζορμπά.
Η 23η Απριλίου έχει καθιερωθεί από την Unesco ως Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου και είναι μια καλή αφορμή να αναζητήσουμε τις νέες στρατηγικές και πρακτικές ανάγνωσης αλλά και τις αλλαγές που φέρνει η ψηφιακή εποχή στον χώρο του βιβλίου. Ο εορτασμός του βιβλίου μπορεί να μετατραπεί σε αφετηρία για πολιτικές ανάδειξης της ανάγνωσης και της συμμετοχής σε ένα ανοιχτό δίκτυο, στο οποίο θα έχουν ισότιμη πρόσβαση όλοι οι πολίτες.
Τα δεδομένα στην αγορά του βιβλίου, αφενός εξαιτίας της κρίσης αφετέρου λόγω της ψηφιακής εποχής δεν έσβησαν την ανάγκη και την ευχαρίστηση της ανάγνωσης του βιβλίου, έστω κι αν άλλαξε ο τρόπος που συγγραφείς και αναγνωστικό κοινό συναντιούνται σήμερα.
«Κανείς, ωστόσο, δεν μπορεί να φανταστεί ένα μέλλον χωρίς βιβλία και ανάγνωση» υπογραμμίζει η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού και προσθέτει: «Χρειάζεται να επανανοηματοδοτήσουμε το χώρο του βιβλίου ως έναν χώρο συνάντησης, χώρο διακίνησης ιδεών και συναισθημάτων. Να σκεφτούμε τον ρόλο των βιβλιοθηκών, των κοινοτήτων ανάγνωσης, το ρόλο της τοπικής αυτοδιοίκησης και των περιφερειών. Να σκεφτούμε τις ανισότητες ως προς την πρόσβαση στο βιβλίο, τα εμπόδια που υπάρχουν και τους τρόπους να τα υπερβούμε, ιδιαίτερα αναφορικά με τις νεότερες ηλικίες».
Ο νέος «Οργανισμός Βιβλίου και Πολιτισμού», που θα τεθεί σύντομα σε λειτουργία, όπως τονίζει η κ. Ζορμπά, «έχει στόχο την προώθηση του βιβλίου και της ανάγνωσης με βάση τις σημαντικές εξελίξεις των τελευταίων χρόνων τόσο στον τομέα της εκδοτικής παραγωγής, της διακίνησης και κατανάλωσης βιβλίου, όσο και στις νέες πρακτικές των αναγνωστών με την εξάπλωση των οπτικοακουστικών μέσων και των ψηφιακών εφαρμογών».
Η τεχνολογία που έχει επηρεάσει όλες τις εκφάνσεις της καθημερινότητας των ανθρώπων, σε συνδυασμό με τους κλάδους των πολιτιστικών βιομηχανιών που είναι σε άνθιση, «πρέπει να κατανοήσουμε ότι είναι σύμμαχος, επεκτείνει και διευρύνει τις δυνατότητες» σημειώνει η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού και καταλήγει:
«Αν κάτι έχει τη δύναμη να παρεμβαίνει και να διαμορφώνει το κοινωνικό πεδίο, αυτό είναι οι πολιτισμικές μας πρακτικές. Ο νέος “Οργανισμός Βιβλίου και Πολιτισμού”, που το υπουργείο φέρνει τον Μάιο στη Βουλή, καθώς και η δημιουργία “Χώρων Βιβλίου και Πολιτισμού” στην περιφέρεια και τα προγράμματα προώθησης της ανάγνωσης είναι τα πρώτα βήματα που μας δείχνουν το δρόμο για το απαιτητικό μέλλον».

Πιστεύουμε ότι αξίζει να διαβαστεί η άποψη του εκπαιδευτικού Νίκου Τσουλιά (όπως αποτυπώθηκε στο alfavita.gr και με τίτλο “Από το ένα βιβλίο στο άλλο”) για την πολυδιάστατη φύση της ανάγνωσης και το πολυσήμαντο της ύπαρξης του βιβλίου:
Αλλά αυτή η Γιορτή της καθολικότητας δεν παραπέμπει και σε μια βαθιά προσωπική σχέση με το πιο ισχυρό σύμβολο του πολιτισμού του ανθρώπου; Καταθέτω λοιπόν τη δική μου καθημερινή σχέση, που τόσο απλόχερα μου χαρίζει πνευματική καλλιέργεια και ομορφιά…
Είναι συνήθεια κραταιά, βαθιά ριζωμένη. Οι σπόροι της ιδέας και συνάμα της εφαρμογής έπεσαν πολύ νωρίς. Το υποχρεωτικό σχολικό διάβασμα ήθελε και κάτι εναλλακτικό, κάτι που θα ήταν επιλογή μου, συναισθηματική και πνευματική, για να παίρνω πνοή και κυρίως νέο ξάνοιγμα στις ονειροπολήσεις.
Το παράλληλο με τη μελέτη για το σχολείο διάβασμα ήταν βαθιά ανάγκη ψυχική και ζωηρή επιθυμία. Όσο και αν φαίνεται περίεργο, το εξωσχολικό διάβασμα με ξεκούραζε από το αντίστοιχο σχολικό, μου έδινε ανάσες και ζωντάνια, φρεσκάδα και αναζωογόνηση για το υποχρεωτικό διάβασμα. Αυτό το διάβασμα της υποχρέωσης του σχολείου έγινε νέα υποχρέωση στο πανεπιστήμιο και μετά ξανά στην άσκηση του εκπαιδευτικού επαγγέλματός μου. Αλλά μπορείς να διαπαιδαγωγείς μόνο με την άσκηση επί του δικού σου επιστημονικού αντικειμένου, χωρίς να έχεις ποικίλες αναφορές: κοινωνικές, φιλοσοφικές, επιστημονικές κλπ, για τις πολλαπλές απαιτήσεις της διδασκαλίας και της παιδαγωγικής.
Φυσικά και είχε τη χάρη και του χαρά του διαβάσματος, μιας μοναδικής λειτουργίας του ανθρώπου, που αν και διαχρονική και αιώνια, παραμένει αδιευκρίνιστη σε βασικές πλευρές και κυρίως όσον αφορά την ψυχική και συναισθηματική εικόνα της. Ήταν δηλαδή μια συμβατική πράξη που γινόταν και κίνηση εκούσια, αλλά δεν ήταν απόλυτα της δικής μου ελεύθερης επιλογής. Χάος, δημιουργικό χάος…
Έτσι, το εξωδεσμευτικό διάβασμα αποτέλεσε το έδαφος για την αυθεντική έκφραση της ελεύθερης βούλησής μου. Και εδώ συνέβαινε το εξής εκπληκτικό. Όσο περισσότερο διάβαζα, τόσο περισσότερο αυξανόταν η επιθυμία για διάβασμα – επιτάχυνση στην επιτάχυνση. Μπορεί να υπάρξει αναγνωστικό παραλήρημα; Κι όμως…
Αρχικά, το εξωδεσμευτικό διάβασμα ήταν πηγή της γνώσης αλλά γρήγορα αναδύθηκαν και φούντωσαν η ψυχική ευφορία και η πνευματική έκσταση. Και αυτά δεν ικανοποιούνταν πλέον με τη μονομέρεια και την μονοκαλλιέργεια, γιατί είναι ευάλωτα στοιχεία στους ανέμους των αλλαγών και στους τριγμούς του μέλλοντος. Το διάβασμα δεν είναι μια πορεία σε έναν δρόμο. Όχι, είναι περιπέτεια σε δρόμους διαρκούς αναζήτησης. Αναζητάς όλο και νέους ορίζοντες. Αλλάζεις κατευθύνσεις, σαν σωματίδιο της φυσικής· μπορεί να είσαι εδώ και την ίδια στιγμή να είσαι και αλλού! Μπορείς να επισκεφτείς το Παρίσι και να πας μόνο στα περίφημα καφέ – στέκια των διανοούμενών του; Όχι, πρέπει να πας και στα Μουσεία, στα κλαμπ, στις πλατείες, στις μουσικές σκηνές, στους κεντρικούς δρόμους… Το διάβασμα θέλει ποικιλομορφία. Θέλει όλον τον κόσμο του πνεύματος. Πρέπει να καλλιεργούμε όλα τα άνθη παρμένα από τον κήπο της σκέψης του ανθρώπου. Δεν μπορεί να ικανοποιηθεί ο ψυχικός και συναισθηματικός μας με επιμέρους τομείς του επιστητού – θέλει το Όλον έστω σε γενικές εκδοχές. Πώς μπορείς να διαμορφώνεις όλο και καλύτερη προσωπικότητα, αν δεν προσβλέπεις έστω από μακριά σε ένα πρότυπο Homo Universalis;
Και έτσι, η καθημερινή μου αναγνωστική άσκηση έχει μια τριμερή περιδιάβαση που σε γενική θεώρηση αποδίδεται ως εξής. Το πρωί μετά το γράψιμο ακολουθεί το διάβασμα επιστημονικού βιβλίου, το μεσημέρι πριν την ανάπαυση παίρνει τη σκυτάλη το διάβασμα μυθιστορήματος (λογοτεχνίας γενικότερα), το απόγευμα μετά το γράψιμο είναι η σειρά του διαβάσματος φιλοσοφικού βιβλίου και η ημέρα κλείνει με το διάβασμα του μυθιστορήματος.
Από το ένα βιβλίο στο άλλο… Φοβερή αίσθηση, το πρωί είσαι μέσα στα φοβερά πεδία της Φυσικής και περιδιαβαίνεις τις συγκρούσεις των ιδεών μεταξύ των ιερών τεράτων Einstein, Bohr, Schrodinger κλπ τείνοντας πότε προς τη μια και πότε προς την άλλη, μετά χάνεσαι στις φαντασιώσεις του συγγραφέα ανακατωμένες με τις δικές σου διαβάζοντας το «Το Παρίσι είναι πάντα μια καλή ιδέα», το απόγευμα εντρυφείς στις ακρώρειες του στοχασμού του αγαπημένου σου Καμύ και το βράδυ ξανά πάλι με το Παρίσι, γιατί η νύχτα αφαιρώντας την καθημερινή συμβατικότητα θέλει τις πιο τολμηρές ονειροπολήσεις και είσαι πάντα έτοιμος να χαθείς μαζί τους.
Και έτσι κάθε ημέρα ανακατώνω εποχές και καιρούς, αντιλήψεις και στοχασμούς, όνειρα και σχεδιασμούς με τον εαυτό μου πάντα στην κεντρική σκηνή, ως σκηνοθέτης και ως πρωταγωνιστής σε σενάρια όμορφα και πάντα ανοιχτά στη ανήσυχη σκέψη μου και στα πληθωρικά συναισθήματά μου. Και η ζωή γίνεται όλο και πιο γοητευτική, γιατί ο προσωπικός μου κόσμος είναι δημιουργημένος με υλικά αυτοπραγμάτωσής μου και η υποκειμενικότητά μου πάει αγκαλιά με την αντικειμενικότητα χάρη στα δικά μου σχέδια. Τι πιο ωραίο;


















