13ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ

Τα παιχνίδια στην Αρχαία Ελλάδα

Η αφορμή για το ταξίδι μας στα παιχνίδια της Αρχαίας Ελλάδας δόθηκε από τη μουσειοσκευή του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, η οποία επισκέφθηκε το σχολείο μας και μας έδωσε την ευκαιρία να ανακαλύψουμε πολύτιμες πληροφορίες για τη ζωή των παιδιών στην αρχαιότητα. Μέσα από αντίγραφα εκθεμάτων, εποπτικό υλικό και βιωματικές δραστηριότητες, τα παιδιά γνώρισαν πήλινα παιχνίδια που χρησιμοποιούσαν οι μικροί τους συνομήλικοι πριν από χιλιάδες χρόνια.

Παίζοντας διαπιστώνουμε ότι τα παιδια αγαπουν τα ίδια παιχνιδια, απολαμβάνουν να παίζουν , επινοούν, δημιουργούν. Αυτό που αλλάζει στο περασμα τόσων ετών είναι τα υλικά κι ο σχεδιασμός.

Ομήρου “Οδύσσεια”

Γνωρίσαμε ένα από τα σημαντικότερα έργα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, την Οδύσσεια του Ομήρου. Μέσα από αφηγήσεις, συζητήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες, τα παιδιά ακολούθησαν το μεγάλο ταξίδι του Οδυσσέα και ανακάλυψαν τις περιπέτειες που συνάντησε στον δρόμο της επιστροφής προς την Ιθάκη.

Αφού γνωρίσαμε τον ήρωα και τους συντρόφους του, συζητήσαμε για τα ταξίδια, τις δυσκολίες, το θάρρος, την επιμονή και τη δύναμη της θέλησης. Τα παιδιά εντυπωσιάστηκαν από τα θαλασσινά ταξίδια και τα καράβια των αρχαίων Ελλήνων και αποφάσισαν να δημιουργήσουν τα δικά τους έργα εμπνευσμένα από την Οδύσσεια.

Με χαρτόνια, ζωγραφική και κολάζ κατασκεύασαν τα δικά τους καράβια, δίνοντάς τους πανιά και χρώματα. Πάνω στα καράβια τοποθέτησαν τους δικούς τους ήρωες, έτοιμους να ταξιδέψουν σε θάλασσες γεμάτες περιπέτειες και ανακαλύψεις. Οι δημιουργίες τους αποτύπωσαν τη φαντασία τους αλλά και όσα έμαθαν για το ταξίδι του πολυμήχανου Οδυσσέα.

Μέσα από τη δραστηριότητα αυτή, τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με έναν σπουδαίο μύθο της αρχαιότητας και κατανόησαν ότι κάθε στόχος χρειάζεται υπομονή, προσπάθεια και επιμονή για να επιτευχθεί. Όπως ο Οδυσσέας δεν εγκατέλειψε ποτέ την προσπάθειά του να επιστρέψει στην πατρίδα του, έτσι και εμείς μαθαίνουμε να συνεχίζουμε με θάρρος και αισιοδοξία μπροστά στις δυσκολίες.

Η «Ειρήνη» του Αριστοφάνη

Αφού συζητήσαμε για την αξία της ειρήνης στη ζωή των ανθρώπων και γνωρίσαμε την ιστορία του Τρυγαίου, του ήρωα που αγωνίζεται να φέρει ξανά την Ειρήνη στους ανθρώπους, τα παιδιά εξέφρασαν τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους μέσα από την τέχνη.

Με πολλή φαντασία και δημιουργικότητα δημιούργησαν τις δικές τους εικαστικές συνθέσεις. Ζωγράφισαν ανθρώπους που κρατούν την ειρήνη στην αγκαλιά τους, χαρούμενα πρόσωπα, πολύχρωμα ουράνια τόξα, φίλους που ζουν αρμονικά μαζί και εικόνες γεμάτες αγάπη, συνεργασία και αισιοδοξία. Παράλληλα, δημιούργησαν πρωτότυπα κολάζ συνδυάζοντας φωτογραφίες και ζωγραφική, αποδίδοντας με τον δικό τους μοναδικό τρόπο το μήνυμα του έργου.

Μέσα από τις δημιουργίες τους αναδείχθηκε η βαθιά κατανόηση των παιδιών για την έννοια της ειρήνης. Για εκείνα, η ειρήνη σημαίνει φιλία, παιχνίδι, χαμόγελα, ασφάλεια και όμορφες στιγμές μαζί με τους άλλους.

Θεά Ήρα

Συνεχίζοντας γνωρίσαμε την Ήρα, τη βασίλισσα των θεών του Ολύμπου και προστάτιδα του γάμου και της οικογένειας. Η Ήρα ήταν σύζυγος του Δία και θεωρούνταν μία από τις σημαντικότερες θεότητες της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας.

Παρατηρήσαμε τα σύμβολά της και μάθαμε ότι ένα από τα πιο γνωστά ήταν το ρόδι, το οποίο συνδεόταν με τη γονιμότητα, την ευημερία και την αφθονία.

Εμπνευσμένα από τη θεά Ήρα, τα παιδιά δημιούργησαν με πηλό το δικό τους ρόδι. Χρησιμοποίησαν εργαλεία κεραμικής για να δώσουν σχήμα και να χαράξουν λεπτομέρειες στην επιφάνειά του, ενώ στη συνέχεια το διακόσμησαν με χρώματα, μετατρέποντάς το σε ένα μοναδικό έργο τέχνης.

Φυσητή ζωγραφική

Τα παιδιά ήρθαν σε επαφή με ένα πρωτόγνωρο τρόπο ζωγραφικής. Λιοντάρια, σύννεφα πολύχρωμης βροχής και περίτεχνα τερατάκια δημιουργήθηκαν φυσώντας τη νερωμένη τέμπερα. Η διαδικασία τους ενθουσίασε και το αποτέλεσμα τους εντυπωσίασε.

Ζωγραφίζω ξύνοντας

Μια απαιτητική τεχνική που είχε τρία στάδια. Πρώτα με τις νερομπογιές χρωμάτιζαν το χαρτόνι. Ύστερα, αφού στεγνώσει, το μουτζούρωναν καλά με κηρομπογιά. Και στο τέλος, έπαιρναν το στένσιλ της επιλογής τους και με ένα ξυλάκι έξυναν την επιφάνεια και το χρώμα από κάτω εμφανιζόταν μαγικά αποκαλυπτοντας ένα πολύχρωμο σχέδιο.

Ζωγραφική με νερομπομπες

Τελευταία τεχνική της Τέχνης. Δεν χρειάζεται πάντα να έχουμε πινέλο για να ζωγραφίσουμε… αλλά μπορούμε με νερόμπομπες και τέμπερες. Η δημιουργικότητα και η φαντασία είχαν την τιμητική τους. Άλλοτε οι νερόμπομπες χοροπηδούσαν προσεκτικά στο χαρτί μέτρου και η τελεία από παραμύθι γινόταν πίνακας ζωγραφικής και άλλοτε κυλούσαν στο χαρτί δημιουργώντας ουράνια τόξα.

Η Μαϊμού και η Αλεπού

Στον όμιλο «Ταξιδεύοντας με τον Αίσωπο στον κόσμο των μύθων» γνωρίσαμε τον μύθο «Η Μαϊμού και η Αλεπού», εστιάζοντας στη σημασία της κριτικής σκέψης. Μέσα από δραστηριότητα μυστηρίου, τα παιδιά ανακάλυψαν τους ήρωες του μύθου και στη συνέχεια, μέσα από την αφήγηση και τη συζήτηση, προβληματίστηκαν για το αν πρέπει να πιστεύουμε ό,τι μας λένε.

Ακολούθησαν βιωματικές δραστηριότητες, όπως παιχνίδι διάκρισης αλήθειας και ψέματος, καθώς και ζωγραφική, όπου τα παιδιά αποτύπωσαν τον εαυτό τους ως βασιλιά ή βασίλισσα και εξέφρασαν τι θα έκαναν για να είναι δίκαιοι και σωστοί ηγέτες.

Δίδαγμα: Δεν πιστεύουμε ό,τι ακούμε χωρίς να το σκεφτούμε – πρώτα σκεφτόμαστε και μετά αποφασίζουμε.

Γνωρίζοντας την αρχαία κεραμική

Στο πλαίσιο του ομίλου κεραμικής, είχαμε την ευκαιρία να γνωρίσουμε από κοντά αντικείμενα της αρχαίας ελληνικής τέχνης μέσα από μία από τις μουσειοσκευές του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης. Η μουσειοσκευή περιείχε πήλινα σκεύη και αντικείμενα που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι στην Αρχαία Ελλάδα στην καθημερινή τους ζωή.

Τα παιδιά παρατήρησαν με μεγάλο ενδιαφέρον τα σχέδια και τα χρώματα που είχαν πάνω τους τα αγγεία και συζητήσαμε για τα γεωμετρικά μοτίβα και τις παραστάσεις που ζωγράφιζαν οι αρχαίοι Έλληνες. Μάθαμε ότι τα πιο συνηθισμένα χρώματα που χρησιμοποιούσαν ήταν το μαύρο, το κόκκινο και το καφέ, χρώματα που προέρχονταν από τον πηλό και τα φυσικά υλικά της εποχής. Είδαμε ακόμη ότι πολλά αγγεία είχαν μαύρες μορφές πάνω στο κόκκινο χρώμα του πηλού ή το αντίθετο.

Ανακαλύψαμε επίσης ότι τα περισσότερα αντικείμενα ήταν φτιαγμένα από καφέ πηλό, ένα φυσικό υλικό που χρησιμοποιείται στην κεραμική από τα αρχαία χρόνια μέχρι και σήμερα.

Η επαφή με τα πήλινα σκεύη βοήθησε τα παιδιά να συνδέσουν τις γνώσεις τους με τον όμιλο κεραμικής που υλοποιούμε στο σχολείο μας. Μέσα από την παρατήρηση και τη συζήτηση, κατανόησαν καλύτερα πώς οι άνθρωποι στην αρχαιότητα δημιουργούσαν αντικείμενα από πηλό και πώς η τέχνη της κεραμικής συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Η θεά Εστία

Σειρά είχε η θεά Εστία, θεά της οικογενειακής εστίας και της φωτιάς. Πριν ανακαλύψουμε ποια θεά θα μας απασχολήσει, τα παιδιά συμμετείχαν σε ένα παιχνίδι με γρίφους και στοιχεία, προσπαθώντας να μαντέψουν τη θεότητα που σχετίζεται με τη φωτιά και το σπίτι. Μέσα από τη διαδικασία αυτή, οδηγηθήκαμε στη θεά Εστία.

Η Εστία ήταν μία από τις δώδεκα θεότητες του Ολύμπου και προστάτευε το σπίτι και την οικογένεια. Στην αρχαιότητα, η φωτιά της Εστίας έκαιγε συνεχώς στα σπίτια και στους ναούς, συμβολίζοντας την ενότητα, την ασφάλεια και την ειρήνη.

Μέσα από τη συζήτησή μας, τα παιδιά έμαθαν ότι η φωτιά ήταν πολύ σημαντική για τους ανθρώπους στα παλιά χρόνια, καθώς τους έδινε φως και τη δυνατότητα να μαγειρεύουν. Παρατηρήσαμε εικόνες της θεάς και μιλήσαμε για τη σημασία της οικογένειας και της συντροφικότητας γύρω από την εστία του σπιτιού.

Εμπνευσμένα από τη θεά Εστία, τα παιδιά δημιούργησαν με πηλό τη φωτιά. Χρησιμοποίησαν πατρόν για να δώσουν το σχήμα στις φλόγες και εργάστηκαν με ειδικά εργαλεία πηλού, χαράζοντας και διαμορφώνοντας τις λεπτομέρειες στις κατασκευές τους. Στη συνέχεια ζωγράφισαν τις δημιουργίες τους με έντονα χρώματα, όπως πορτοκαλί και κίτρινο.