Αρχείο ετικέτας Ιστορία – Μουσεία

Μία ημέρα στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο με το Στ2: το ηλεκτρονικό βιβλίο εντυπώσεων

Πατήστε στην παρακάτω εικόνα για να ανοίξετε το ηλεκτρονικό βιβλίο εντυπώσεων με φωτογραφίες από το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο και κάποιες σύντομες σκέψεις και εντυπώσεις από την δεύτερη εκπαιδευτική μας επίσκεψη.

Μπορείτε να κατεβάσετε το αρχείο σε μορφή pdf πατώντας στον παρακάτω σύνδεσμο:

Μία ημέρα στο Πολεμικό Μουσείο με το Στ2: το ηλεκτρονικό βιβλίο εντυπώσεων

Πατήστε στην παρακάτω εικόνα για να ανοίξετε το ηλεκτρονικό βιβλίο εντυπώσεων με φωτογραφίες από το Πολεμικό Μουσείο και κάποιες σύντομες σκέψεις και εντυπώσεις από την πρώτη μας εκπαιδευτική επίσκεψη.

Μπορείτε να κατεβάσετε το αρχείο σε μορφή pdf πατώντας στον παρακάτω σύνδεσμο:

Η Ελλάδα στον 19ο αιώνα: 10 + 3 ιστορικές στάσεις

Πατήστε στον παρακάτω σύνδεσμο και βρείτε μία πρόταση που ετοιμάσαμε για την Ιστορία της Έκτης Δημοτικού: https://www.thinglink.com/scene/1311196613263228930

1821- 2020: 199 χρόνια από την Ελληνική επανάσταση

Βρείτε παρακάτω την ιστορική γραμμή την οποία κατασκεύασαν οι μαθητές του τμήματος για τα γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης του 1821:

Μετάβαση στο padlet.com

Στο Παναθηναϊκό Στάδιο

Στις 25 Φεβρουαρίου 2020 επισκεφθήκαμε το Παναθηναϊκό Στάδιο και συμμετείχαμε στο πρόγραμμα της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής “Αγαπώ τον αθλητισμό”. 

Συνέχεια →

Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών

Στις 12 Δεκεμβρίου επισκεφτήκαμε το Μουσείο της πόλεως των Αθηνών. Ήταν ένας υπέροχος χώρος με πολλές αίθουσες στις οποίες και ξεναγηθήκαμε. Γνωρίσαμε από κοντά την ιστορία της Ελλάδας και ήρθαμε σε επαφή με τον πολιτισμό εκείνης της εποχής. Είχε πολλές διαφορές με τη σημερινή εποχή σε θέματα διακόσμησης.

Συνέχεια →

Επίσκεψη στη Βουλή

Στις 4 Ιουνίου επισκεφθήκαμε το κτίριο της Βουλής. Το εσωτερικό του ήταν πολύ μεγάλο και εντυπωσιακό. Πριν μπούμε πήγαμε στο μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη και είδαμε τους δύο τσολιάδες. Μέσα στη Βουλή είχαμε την ευκαιρία να επισκεφτούμε την έκθεση που είναι αφιερωμένη στον Ρήγα Φεραίο. Στη συνέχεια μπήκαμε στην αίθουσα της ολομέλειας της Βουλής. Μάθαμε πολλές νέες πληροφορίες. Ήμασταν πολύ ήσυχοι και επιβραβευτήκαμε για αυτό! Η επίσκεψη μας άρεσε πολύ και θα θέλαμε να ξαναπάμε στο μέλλον!

Συνέχεια →

Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου

Την Παρασκευή 15 Μαρτίου πήγαμε στο Γκάζι, στο Βιομηχανικό Μουσείο του Φωταερίου. Εκεί χωριστήκαμε σε δύο ομάδες, την ομάδα του Λιθάνθρακα και την ομάδα του Φωταερίου και παίξαμε το παιχνίδι του μαύρου θησαυρού.

Λύσαμε πολλούς γρίφους που μας οδήγησαν στο όνομα του κλέφτη του λιθάνθρακα. Για να επιτύχουμε την αποστολή μας περάσαμε από πολλούς χώρους του παλιού εργοστασίου, στους οποίους υπήρχε και από ένας γρίφος. Παράλληλα μας εξηγούσαν την ιστορία του εργοστασίου και τη γραμμή παραγωγής του φωταερίου.
Όταν τελειώσαμε πήγαμε στο χώρο της παιδικής χαράς. Περάσαμε πολύ όμορφα και κάποια άλλη στιγμή ελπίζουμε να ξαναπάμε.

Συνέχεια →

Ξενάγηση στους Βυζαντινούς ναούς του κέντρου της Αθήνας

 

Την Τετάρτη στις 19/12 κατεβήκαμε στο κέντρο της Αθήνας και κάναμε ξενάγηση σε βυζαντινούς ναούς. Επισκεφτήκαμε το ναό της Καπνικαρέας στην οδό Ερμού και είδαμε πώς είναι χτισμένος εξωτερικά αλλά και εσωτερικά. Μάθαμε για τον αρχιτεκτονικό ρυθμό των βυζαντινών εκκλησιών, ο οποίος είναι σταυροειδής με τρούλο.
Η εκκλησία είναι αφιερωμένη στα Εισόδια της Θεοτόκου, χτίστηκε τον 11ο αιώνα μ.Χ. και γιορτάζει στις 21 Νοεμβρίου κάθε έτους.
Πληροφορίες για το ναό μπορείτε να βρείτε στον παρακάτω σύνδεσμο:

 

                                                                                  Η Καπνικαρέα
Στη συνέχεια πήγαμε στο ναό του Αγ. Ελευθερίου, δίπλα στη Μητρόπολη, ο οποίος είναι φτιαγμένος από μάρμαρα που προέρχονταν από ερείπια αρχαίου ναού και μας θύμισε την αρχαία εποχή. Στις εξωτερικές του μαρμάρινες επιφάνειες έχει εντοιχισμένες ανάγλυφες πλάκες διαφορετικών εποχών (αρχαϊκών, ρωμαϊκών, πρωτοχριστιανικών χρόνων). Είναι κτισμένος πιθανότατα τον 12ο αιώνα μ.Χ. και αρχικά  ήταν αφιερωμένος στην Παναγία τη Γοργοεπήκοο, δηλαδή τη Θεοτόκο, που γρήγορα και αποτελεσματικά ακούει τις προσευχές των πιστών.
Πληροφορίες για το ναό μπορείτε να βρείτε στον παρακάτω σύνδεσμο:
Ο Άγιος Ελευθέριος
Στο τέλος επισκεφτήκαμε την Μητρόπολη, η οποία βέβαια δεν αποτελεί βυζαντινό μνημείο, αφού η κατασκευή της ξεκίνησε το 1842 και ολοκληρώθηκε το 1862 και ο αρχιτεκτονικός της ρυθμός είναι βασιλική με τρούλο.
                                                                Η Μητρόπολη της Αθήνας
Έκανε πολύ κρύο, αλλά όλα αυτά που μάθαμε μας εντυπωσίασαν πολύ και επιστρέψαμε στο σχολείο χαρούμενοι όλοι.

 

Η παρουσίασή μας για το Θωρηκτό Αβέρωφ

Πατήστε στην παρακάτω εικόνα για να βρείτε την παρουσίαση για το Θωρηκτό Αβέρωφ:

Ιστορικό χρονολόγιο: Η Ελλάδα κατά τον 19ο αιώνα

Πατήστε στον παρακάτω σύνδεσμο για να δείτε την ιστορική χρονογραμμή: 

Λιμναίος Οικισμός Δισπηλιού Καστοριάς

Λίγα μόλις χιλιόμετρα έξω από την πόλη της Καστοριάς, σε ένα μικρό παραλίμνιο χωριό, το Δισπηλιό, υπάρχει η αναπαράσταση του Νεολιθικού Λιμναίου Οικισμού. Στην περιοχή ‘Νησί’ φιλοξενούνται το πρώτο οικομουσείο της χώρας μας καθώς κι ένας μουσειακός χώρος με εκθέματα από τις ανασκαφές που έγιναν εκεί. Όσο αφορά τα εκθέματα: στον χώρο του οικομουσείου, οι αρχαιολόγοι δημιούργησαν μια πιστή αναπαράσταση του λιμναίου οικισμού.

 

Κορμοί δέντρων και χορτόσκοινα είναι τα κύρια υλικά που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι που κατοικούσαν στην παραλίμνια αυτή περιοχή, μεταξύ της 6ης και 4ης χιλιετίας π.Χ.. Τα  άχυρα, η λάσπη και τα οστά ζώων είναι οι πρώτες ύλες για την κατασκευή των οικιακών αντικειμένων. Και όλα αυτά, είναι κατασκευασμένα με τέτοιο τρόπο, που να μπορούν να δώσουν στοιχεία και πληροφορίες για τον τρόπο ζωής των ανθρώπων της εποχής. Από τα σημαντικότερα εκθέματα είναι οι καλύβες πάνω στις πασσαλόπηκτες πλατφόρμες, οι οποίες είναι σε φυσικό μέγεθος όπως και κάποια αγγεία, χύτρες, καλάθια και μία βάρκα.

 

Το 1932, όταν η στάθμη της λίμνης είχε πέσει αρκετά, οι κάτοικοι του χωριού Δισπηλιού, είδαν στις όχθες της, διάφορα αντικείμενα που τους προκάλεσαν την προσοχή έτσι, κάλεσαν ειδικούς, προκειμένου να μάθουν, τι ήταν όλα αυτά. Πρώτος λοιπόν, ο καθηγητής Α. Κεραμόπουλος, κατέγραψε τις αρχικές πληροφορίες για την περιοχή και τον παραλίμνιο αυτό οικισμό. Οι πρώτες αναφορές που έχουμε, για τους παραλίμνιους οικισμούς είναι από τον Ηρόδοτο. Οι ανασκαφικές έρευνες όμως, ξεκίνησαν και συνεχίστηκαν αρκετά χρόνια αργότερα, από τον καθηγητή Ν. Μουτσόπουλο. Και το 1992, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης με επικεφαλής τον καθηγητή Γ. Χουρμουζιάδη, ξεκινά συστηματική έρευνα, που φέρνει στο φως, περισσότερα ευρήματα και την αναπαράσταση του οικισμού σε πραγματικές διαστάσεις.

 

Επιγραμματικά, ο παραλίμνιος αυτός οικισμός, ήταν το στίγμα της τελευταίας περιόδου, της Νεολιθικής Εποχής, σε μία περιοχή που έδρασε σαν κέντρο, των διαβαλκανικών μετακινήσεων. Ο οικισμός βρισκόταν σε πασσαλόπηκτες πλατφόρμες, μόλις 4 χλμ. από την πόλη της Καστοριάς.

 

Τα ευρήματα των ανασκαφών, μπορούμε να τα ταξινομήσουμε σε τρεις κατηγορίες, στα αρχιτεκτονικά, τα περιβαλλοντολογικά και τα κινητά. Ξεκινώντας λοιπόν από τα σπίτια, αναφέρουμε πως ήταν κατασκευασμένα από ξύλο, πηλό και βρύα, κυκλικά ή ορθογώνια, στηριγμένα πάνω σε ξύλινες πλατφόρμες. Από μικροαντικείμενα και από φυτικά και ζωικά υπολείμματα που βρέθηκαν, οι αρχαιολόγοι συμπεραίνουν πως, η κοινότητα στηριζόταν στο κυνήγι, το ψάρεμα, την γεωργία και την κτηνοτροφία.

 

Σημαντικό εύρημα, θεωρείται το υπόλειμμα του μονόξυλου, βάρκα που χρησιμοποιούσαν οι κάτοικοι της Νεολιθικής Περιόδου, η οποία είναι πανομοιότυπη με αυτό το είδος βάρκας, που χρησιμοποιείται από τους Καστοριανούς ακόμη και σήμερα. Αγγεία, πολύχρωμα δοχεία, μπολ, φρουτιέρες, κλειστά δοχεία με λαιμό, κοκάλινες φλογέρες είναι μόνο κάποια από τα αντικείμενα που βρεθήκαν στον οικισμό αυτό και προσδίδουν την κουλτούρα και τον τρόπο ζωής των ανθρώπων, που ζούσαν στην Νεολιθική εποχή. Ένα ιδιαίτερο εύρημα είναι μία πήλινη πινακίδα του 5260 π.Χ., η οποία είναι σημειωμένη από μία πρώιμη ίσως, γραφή.

 

Η πρώιμη φάση του οικισμού τοποθετείται γύρω στο 5.500 π.Χ. και είναι ένας από τους αρχαιότερους λιμναίους οικισμούς που έχουν ανακαλυφθεί στην Ευρώπη. Τις καλύβες που έφτιαχναν, κυκλικές και ορθογώνιες, τις στήριζαν πάνω σε πασσαλόπηκτες πλατφόρμες. Ήταν ο σκελετός για να ανυψώσουν το επίπεδο των σπιτιών γιατί κάποια ήταν χτισμένα μέσα στη λίμνη και κάποια ανάλογα με την αυξομείωση της στάθμης του νερού άλλοτε βρισκόταν μέσα στη λίμνη και άλλοτε έξω από αυτή.

Υπήρχαν και καλύβες που ήταν χτισμένες κοντά στη λίμνη. Υπολογίζεται ότι ζούσαν τρεις χιλιάδες άτομα. Έχοντας άψογη οργάνωση και πειθαρχία μάζευαν την τροφή τους, εξέτρεφαν κατοικίδια, ψάρευαν και κατασκεύαζαν εργαλεία και είδη καθημερινής χρήσης. Παράλληλα γνώριζαν μουσική και γραφή. Μια ξύλινη πινακίδα είναι ανάμεσα στα σημαντικά ευρήματα των ανασκαφών, φλογέρες από κόκαλα πουλιών, από τα παλαιότερα μουσικά όργανα που έχουν ανακαλυφθεί στην Ευρώπη και μια βάρκα από μονοκόμματο ξύλο.

 

Από το 2000 στην περιοχή λειτουργεί υπαίθριο οικομουσείο, στους χώρους του οποίου έχει επιχειρηθεί μια πιστή αναπαράσταση του λιμναίου οικισμού. Για το σκελετό των καλυβών χρησιμοποιήθηκαν κορμοί δένδρων, για τους τοίχους κλαδιά και σχοινί ενώ από την λάσπη της λίμνης δημιουργήθηκε ο σοβάς κάθε καλύβας που την στέγη της σκεπάζουν άχυρα. Μέσα στις κατοικίες αυτού του ξεχωριστού οικισμού, υπάρχουν αντικείμενα καθημερινής χρήσης, πιστά αντίγραφα των ευρημάτων που ανακαλύφθηκαν κατά τη διάρκεια των ανασκαφών. Πήλινα αγγεία, όπως φιάλες, κύπελλα, φρουτιέρες και χύτρες καθώς και εργαλεία που είναι φτιαγμένα από πυριτόλιθο ή οστά συμπεριλαμβάνονται στα εκθέματα. Τα αυθεντικά εκτίθενται στο κτίριο του μουσείου που βρίσκεται μέσα στο χωριό Δισπηλιό.

Πηγή:

 

(αναφέρονται οι σύνδεσμοι των δικτυακών τόπων από όπου αντλήθηκαν τα κείμενα. Όλες οι φωτογραφίες είναι του Γιάννη Βασιλούδη).

Ένα νησί κάτω από την Ακρόπολη

Tα Αναφιώτικα είναι μια γραφική λιλιπούτεια συνοικία της Αθήνας που βρίσκεται σκαρφαλωμένη στην βορειανατολική πλευρά του βράχου της Ακρόπολης, στα όρια της συνοικίας της Πλάκας. Δημιουργήθηκε στα μέσα του 19ου αιώνα, όταν εγκαταστάθηκαν στην περιοχή εργάτες από την Ανάφη, που είχαν έρθει στην Αθήνα για να εργαστούν ως χτίστες, στην ανοικοδόμηση της πόλης και στην ανέγερση των ανακτόρων του Όθωνα.

Ως πρώτοι οικιστές αναφέρονται ένας ξυλουργός (Γ. Δαμίγος) και ένας κτίστης (Μ. Σιγάλας) από την Ανάφη, ενώ το παράδειγμά τους ακολούθησαν αργότερα κι άλλοι συμπατριώτες τους, οικοδομώντας με τη σειρά τους τα σπίτια τους εκεί, λαθραία μεν αλλά με την ανοχή προφανώς των αρχών, κυρίως κατά την περίοδο της έξωσης του Όθωνα και της μεσοβασιλείας.

 

Η συνοικία χτίστηκε ακολουθώντας την αρχιτεκτονική των Κυκλάδων. Οι Αναφιώτες αναστήλωσαν παράλληλα με την εγκατάστασή τους, τους δύο ναούς που βρίσκονταν στην περιοχή από τον 17ο αιώνα, τον ναό του Αγίου Συμεών και του Αγίου Γεωργίου των Βράχων

 

Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 εγκαταστάθηκαν στην περιοχή Μικρασιάτες πρόσφυγες εμπλουτίζοντας την σύνθεση του πληθυσμού.

 

 

 

Μια απόφαση του υπουργείου πολιτισμού τη δεκαετία του 70, για απαλλοτρίωση και ανάπλαση της περιοχής κάτω από την Ακρόπολη – για να ανοίξει ο «αρχαίος περίπατος» – οδήγησε στην καταστροφή μεγάλου μέρους της συνοικίας με την κατεδάφιση είκοσι σπιτιών.

 

Σήμερα, έχουν απομείνει 45 σπιτάκια που κατοικούνται κανονικά στα Αναφιώτικα – άλλα δεκαπέντε αξιοποιούνται από την Αρχαιολογική υπηρεσία – τα οποία, μαζί με τα νεοκλασικά της Πλάκας, διατηρούν ζωντανό ένα μέρος της οικιστικής παράδοσης της Αθήνας.

Δυστυχώς, κάποια από αυτά έχουν είναι εγκαταλελειμμένα και γκρεμίζονται σιγά σιγά.

http://www.thetoc.gr/new-life/creatives/article/anafiwtika-ena-nisi-sta-podia-tis-akropolis

Η ευκολότερη – και δημοφιλέστερη – πρόσβαση στα Αναφιώτικα είναι από τα σκαλάκια που ξεκινούν δίπλα στον Άγιο Γιώργη του Βράχου, τα οποία απολαμβάνουν την καλύτερη θέα στο Λυκαβηττό απ’ όλη την Αθήνα. Για να φτάσουμε εκεί, από τη στάση του μετρό Ακρόπολης περπατάμε την Διονυσίου Αρεοπαγίτου. Απέναντι από το μουσείο της Ακρόπολης  ξεκινά η οδός Θρασύλλου και συνεχίζει ως οδός Στράτωνος.

 

Όταν ξεκινήσετε να τα ανεβαίνετε, θα έχετε την εντύπωση ότι καταλήγουν σε αδιέξοδο – συνηθίστε το και συνεχίστε να ανεβαίνετε καθώς έτσι μοιάζουν σχεδόν όλα τα δρομάκια-σκαλάκια στα Αναφιώτικα.

http://www.newsbomb.gr/bombplus/travel/ellada/story/482105/anafiotika-ena-nisi-sto-kentro-tis-athinas-photos#ixzz54kUCBCkl

(αναφέρονται οι σύνδεσμοι των δικτυακών τόπων από όπου αντλήθηκαν τα κείμενα. Όλες οι φωτογραφίες είναι του Γιάννη Βασιλούδη).

 

Από το ΦΙΞ στο ΕΜΣΤ

Το 1850 ο Ιωάννης Φιξ (εξελληνισμένη γραφή του γερμανικού επωνύμου Fuchs), σε ηλικία 18 ετών, μεταβαίνει στην Αθήνα από τη Βαυαρία για να επισκεφτεί τον πατέρα του, Γεώργιο Φιξ. Ο Γεώργιος Φιξ, μεταλλειολόγος, είναι εγκατεστημένος στην ελληνική πρωτεύουσα ως μέλος της ομάδας των βαυαρών επιστημόνων και ειδικευμένων τεχνιτών που είχε καλέσει ο Όθωνας για να συνδράμουν στην ανασυγκρότηση της χώρας. Ο θάνατός του οδηγεί τον γιο του Ιωάννη Φιξ στην απόφαση να εγκατασταθεί μόνιμα στην Ελλάδα. Αρχικά εργάζεται στον οίκο συντήρησης των ανακτόρων, ενώ μετά την εκθρόνιση του Όθωνα το 1862 εργάζεται κοντά στον ζυθοποιό Μέλχερ.
Το 1864 ο Μέλχερ πεθαίνει και ο Ιωάννης Φιξ εξαγοράζει το ζυθοποιείο του από τους κληρονόμους του ιδρύοντας τη ζυθοποιία FIX, που θα αποτελέσει την πρώτη μεγαλοζυθοποιία της εποχής. Η αυξημένη ζήτηση για μπίρα την περίοδο εκείνη δημιουργεί την ανάγκη για μεγαλύτερες εγκαταστάσεις. Λίγο αργότερα το ζυθοποιείο μεταφέρεται από το Ηράκλειο σε νέες εγκαταστάσεις στο Κολωνάκι.
Τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα, στο πλαίσιο της περαιτέρω επέκτασης της επιχείρησης, αγοράζεται οικόπεδο και αποφασίζεται η μετεγκατάσταση της ζυθοποιίας FIX στη Λεωφόρο Συγγρού. Την εποχή εκείνη η περιοχή είναι ακόμη αδόμητη. Το νέο, μεγάλο για τα δεδομένα της εποχής, εργοστάσιο κατασκευάζεται στη δυτική όχθη του Ιλισσού και σε μικρή απόσταση από τους στύλους του Ολυμπίου Διός. Το πρώτο αυτό κτήριο θα επεκταθεί σταδιακά μέσα στα επόμενα χρόνια, ακολουθώντας την αύξηση των εργασιών της ζυθοποιίας FIX.
(http://www.emst.gr/museum/the-fix-building)
Το 1893 ο γιος του, Κάρολος Φιξ, κατασκευάζει ένα καινούριο ατμοκίνητο εργοστάσιο στη λεωφόρο Συγγρού, εκεί που βρίσκεται μέχρι σήμερα. Όταν χτίζεται, η περιοχή είναι ακόμα αδόμητη αλλά η θέση του είναι στρατηγική. Είναι κοντά στην Ακρόπολη ενώ στα δυτικά έχει τον ποταμό Ιλισό και στα νότια τους στύλους του Ολυμπίου Διός. Η επιτυχημένη πορεία της επιχείρησης έχει ως αποτέλεσμα την συνεχή επέκταση των εγκαταστάσεων, στο ίδιο πάντα χώρο.

 

Η βιομηχανική ανασυγκρότηση της χώρας στα μέσα της δεκαετίας του 1950 βρίσκει την ζυθοποιία FIX σε νέα άνθιση μετά τα δύσκολα χρόνια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου. Έτσι, αποφασίζεται η ριζική ανακατασκευή του εργοστασίου προκειμένου να ανταποκριθεί στις ανάγκες της διαρκώς αυξανόμενης παραγωγής. Ο ανασχεδιασμός και η ανάπλαση του κτηρίου ανατίθενται το 1957 στον αρχιτέκτονα Τάκη Ζενέτο (1926-1977), έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του μεταπολεμικού μοντερνισμού στην Ελλάδα, σε συνεργασία με τον αρχιτέκτονα Μαργαρίτη Αποστολίδη (1922-2005). Στόχος του ευφυούς αρχιτέκτονα είναι να ενοποιήσει τις διαδοχικές επεκτάσεις του παλιού εργοστασίου χωρίς να διακόψει τη λειτουργία του και κύριο μέλημά του να δημιουργήσει, σύμφωνα και με τη γενικότερη φιλοσοφία του, μια ευέλικτη κατασκευή που θα μπορεί να μεταβάλλεται και να προσαρμόζεται σε μελλοντικές χρήσεις και διαφορετικές συνθήκες.
Το 1961 το βιομηχανικό κτήριο του Ζενέτου στη Λεωφόρο Συγγρού είναι έτοιμο. Η σχεδιαστική πρόταση του αρχιτέκτονα συμπυκνώνει με σαφήνεια και οξυδέρκεια τις αρχές του μοντερνισμού, όπως ο δυναμισμός της φόρμας, οι καθαρές και λιτές γραμμές, τα μεγάλα ανοίγματα και η εμφατική ανάδειξη του οριζόντιου άξονα.
Η γραμμικότητα των όψεων σε συνδυασμό με την κλίμακα του έργου δημιουργούν την αίσθηση ότι το κτήριο εκτείνεται στο άπειρο, ενώ χαρακτηριστικό της εξωστρέφειας του είναι η συνεχής έκθεση της λειτουργίας του εργοστασίου μέσα από τα περιμετρικά υαλοπετάσματα στο χώρο του ισογείου, όπου βρίσκονται εγκατεστημένα τα μηχανήματα.
Το πρωτοποριακό για την εποχή του αρχιτεκτόνημα επιβλήθηκε στο άναρχο και απρόσωπο αστικό τοπίο της μεταπολεμικής Αθήνας και αποτέλεσε τοπόσημο εξαιρετικής αρχιτεκτονικής και κοινωνιολογικής σημασίας.
Στον σχεδιασμό του ο Ζενέτος τόνιζε την οριζόντια διάσταση του κτιρίου Φιξ κατά μήκος της Λεωφόρου Συγγρού και της Λεωφόρου Καλλιρρόης με οριζόντια τα γραμμικά υαλοστάσια. Επιπλέον, δεν επεδίωκε απλώς τη στέγαση μιας βιομηχανικής μονάδας αλλά στο πλαίσιο της γενικότερης φιλοσοφίας του ενδιαφερόταν για τη μελλοντική λειτουργία του κτιρίου υπό διαφορετικές συνθήκες σε επόμενες εποχές.

Η σχέση του νέου κτιρίου με το οικιστικό περιβάλλον την εποχή της κατασκευής του, αλλά και η κοινωνιολογική διάσταση του δημιουργήματος του Ζενέτου, περιγράφονται με γλαφυρό τρόπο από τον προϊστάμενο του τμήματος Βυζαντινών Μουσείων του Υπουργείου Πολιτισμού Ισίδωρο Κακούρη, στην εισήγησή του κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων:

«Στα πλευρά της ευθύγραμμης λεωφόρου που ανεβαίνει από τη θάλασσα και συναντά το Ολυμπιείο και την Πύλη του Αδριανού. Κάτω από την Ακρόπολη και δίπλα στον Ιλισσό. Σ’ ένα περιβάλλον διώροφων κατά κανόνα, αστικών νεοκλασικών κατοικιών επί της Συγγρού και ταπεινότερων εργατικών κατοικιών προς την πλευρά του ποταμού.
Ο Ιλισός, όταν κυλούσε στη μέση της Καλλιρρόης. Διακρίνεται το Φιξ πάνω δεξιά | Αθήνα, 1963 (Φωτογράφος: Δημοσθένης Μπούκης): http://www.in2life.gr/features/notes/article/527639/ta-potamia-ths-athhnas-opos-htan.html

 

Ο Ζενέτος την αποδέχθηκε με ευφυΐα. Το εκτός αθηναϊκού μέτρου οικοδόμημα πήρε τη μορφή ενός μεγάλου καραβιού, που εισχώρησε στον Ιλισσό και ήρθε να αράξει απαλά στην είσοδο της πόλης. Η μεγαλοπρέπεια και η βαρύτητα των κάθετων στοιχείων της ελληνικής αρχιτεκτονικής αντικαταστάθηκε με τη σβελτάδα των οριζόντιων συνεχών ανοιγμάτων. Η προσφυγή στον οριζόντιο άξονα, αντί των καθέτων, υπήρξε η ευφυής λύση. Το κτίριο απέκτησε μια δυναμική φόρμα, φαινόταν να κινείται, να «πλέει» πάνω στο διάφανο νερό, που υποδηλωνόταν από τις συνεχείς τζαμαρίες του ισογείου. Ο χώρος της εργασίας, διάφανος, εισχωρούσε στη ζωή της πόλης. Και το αποτέλεσμα ήταν ιδιαίτερα εντυπωσιακό τη νύχτα, όταν το πάμφωτο εργοστάσιο ταξίδευε στο σκοτάδι και τη σιωπή, με τους εργάτες-πλήρωμα σε διαρκή ενεργητικότητα. Πρωτότυπες και ίσως ανεπανάληπτες λύσεις όχι μόνο αρχιτεκτονικές αλλά και κατασκευαστικές, για την επίτευξη του φανταστικού αποτελέσματος».
Ο Αντώνης Τραυλός που εργάστηκε ως ζυθοβράστης στην Ζυθοποιία FIX την περίοδο 1947-1968 θυμάται:
[…] Το εργοστάσιο, στη λεωφόρο Συγγρού, παρουσίαζε φαντασμαγορική εικόνα, κυρίως το βράδυ, που φωτίζονταν οι εσωτερικοί του χώροι, καθώς λειτουργούσε όλο το εικοσιτετράωρο και ο αρχιτέκτονας είχε φροντίσει οι εξωτερικοί τοίχοι να έχουν μεγάλους υαλοπίνακες. Έτσι, το υπερσύγχρονο εργοστάσιο με τα τεράστια χάλκινα καζάνια ήταν προσβάσιμο ακόμα και στους περαστικούς, αλλά και πόλος έλξης σχολείων και επισκεπτών τα πρωινά. Ως εκ τούτου, μια υποβαθμισμένη εκείνη την εποχή περιοχή, πολύ σύντομα, με τα πρώτα χρόνια λειτουργίας του εργοστασίου, αναπτύχθηκε ταχύτατα και σύντομα τα διώροφα και μονώροφα κτίρια έγιναν σύγχρονες αστικές κατοικίες. […]
Νίκος Κομν. Χατζηγεωργίου, ΜΠΥΡΑ FIX, Μια ιστορία 150 χρόνων, 1864-2014, Ολυμπιακή Ζυθοποιία Α.Ε., Αθήνα 2014, σ. 178
 
Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το εργοστάσιο ζυθοποιίας μεταφέρεται έξω από την Αθήνα και το κτήριο εγκαταλείπεται, ενώ το 1982 η ζυθοποιία FIX κλείνει οριστικά. Στα χρόνια που ακολουθούν το κτήριο Φιξ μένει αναξιοποίητο. Οι φθορές που παρουσιάζονται στο εσωτερικό καθώς και στο εξωτερικό του κέλυφος αλλά και η ανάρτηση διαφημιστικών πινακίδων αλλοιώνουν τον χαρακτήρα του, ενώ ο προβληματισμός που εκφράζεται σχετικά με τη διατήρηση και την αξιοποίησή του είναι έντονος και μακροχρόνιος.
Τον Δεκέμβριο του 1994 το κτήριο περιέρχεται με αναγκαστική απαλλοτρίωση για λόγους δημόσιας ωφέλειας στην ιδιοκτησία της Αττικό Μετρό Α.Ε. Το βορινό τμήμα του κατεδαφίζεται για τις ανάγκες των έργων του μετρό και η ιδιοκτήτρια εταιρεία κατασκευάζει τον παρακείμενο σταθμό, ο οποίος τίθεται σε λειτουργία στις αρχές του 2000.
Τον Φεβρουάριο του 2000, μετά από σχετική διαμόρφωση του ισογείου του κτηρίου, οργανώνεται από το Υπουργείο Πολιτισμού σε συνεργασία με το Ίδρυμα Γιάννης Τσαρούχης η έκθεση Γιάννης Τσαρούχης, Μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Την ίδια χρονιά ο χώρος αυτός παραχωρείται ως προσωρινή στέγη στο νεοσύστατο τότε Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ). Στη συνέχεια αποφασίζεται το κτήριο να αποτελέσει τη μόνιμη στέγη του ΕΜΣΤ και το 2002 υπογράφεται σύμβαση μίσθωσης του κτηρίου μεταξύ της Αττικό Μετρό Α.Ε. και του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, διάρκειας 50 ετών.
Τη μελέτη της ανάπλασης του κτηρίου αναλαμβάνουν μετά από αρχιτεκτονικό διαγωνισμό τα γραφεία 3SK ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ Α.Ε., Ι. ΜΟΥΖΑΚΗΣ και ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ Ε.Π.Ε., TIM RONALDS ARCHITECTS, ενώ συμμετέχει και ως συνεργάτης της 3SK η Καλλιόπη Κοντόζογλου.
Το εναπομείναν τμήμα του παλιού εργοστασίου της πρώην ζυθοποιίας FIX επισκευάζεται, διαρρυθμίζεται και ενισχύεται για να καλύψει τις ανάγκες του ΕΜΣΤ.
(http://www.emst.gr/museum/the-fix-building)
Εκείνο που θα πρέπει να επισημανθεί είναι ότι το εργοστάσιο Fix, με τις όποιες περιπέτειές του, έδωσε το όνομά του στην ευρύτερη περιοχή, αυτή που σήμερα ονομάζουμε περιοχή Συγγρού-Φιξ, ενώ άλλαξε το αστικό τοπίο με την εικόνα μιας σύγχρονης και ταχύτατα αναπτυσσόμενης οικονομικά περιοχής.
(https://www.newsbeast.gr/greece/arthro/751209/to-emvlimatiko-ktirio-fix-kai-i-istoria-tou)
Το κτίριο της ζυθοποιίας ΦΙΞ στη Λεωφόρο Συγγρού αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κτίρια της σύγχρονης ελληνικής αρχιτεκτονικής και χαρακτηριστικό δείγμα βιομηχανικού κτιρίου. Κατασκευάστηκε από τον Κάρολο Φιξ το 1893 και στα μέσα της δεκαετίας του 1950, η ριζική ανακαίνιση – ανακατασκευή του ανατίθεται στον αρχιτέκτονα Τάκη Ζενέτο (1926-1977). Από το Δεκέμβριο του 1994 περιήλθε, με αναγκαστική απαλλοτρίωση, στην ιδιοκτησία της Αττικό Μετρό Α.Ε. Το Δεκεμβρίου του 2002 έγινε προκήρυξη αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, με κλειστή διαδικασία σε δύο στάδια, για την ανάθεση με σύμβαση έργου της εκπόνησης της μελέτης του ΕΜΣΤ.
Οι δυο όψεις του κτιρίου επί της λεωφόρου Συγγρού και της οδού Αμ. Φραντζή, χαρακτηρίστηκαν διατηρητέες, με την έννοια ότι τα στοιχεία των όψεων όφειλαν να επισκευαστούν, έτσι ώστε η διάταξη πλήρων – κενών, το υλικό τελειώματος των τοίχων, η αρμολόγηση και η διαίρεση των υαλοστασίων να διατηρηθούν.
Στο κτίριο διαμορφώνονται εκθεσιακοί χώροι, χώροι εργαστηρίων, αρχείων και διοίκησης και χώροι κοινόχρηστων λειτουργιών (χώροι κυκλοφορίας του κοινού, κατάστημα, μπαρ, εστιατόριο, βιβλιοθήκη, χώρος εκδηλώσεων). Οι εκθεσιακοί χώροι για τις περιοδικές και μόνιμες εκθέσεις καταλαμβάνουν το τμήμα του κτιρίου, που προσφέρει τα μεγαλύτερα ανοίγματα με κάνναβο υποστυλωμάτων. Το κτίριο αποτελείται από τους υπόγειους χώρους, το ισόγειο, τον ημιώροφο, τους τρεις ορόφους και τον τέταρτο όροφο σε  εσοχή. Η μικρή όψη προς την είσοδο του μετρό, έχοντας πρόσωπο στον ακάλυπτο χώρο της Αττικό Μετρό θα λειτουργήσει και ως μια επιφάνεια προβολής των δραστηριοτήτων του μουσείου.
Η μεγάλη όψη προς τη λεωφόρο Καλλιρρόης σηματοδοτεί και το νέο μουσείο. Ένα μεγάλο “κατακόρυφο έδαφος” που αιωρείται, κρύβει τους εκθεσιακούς χώρους του μουσείου και στη βάση του, ένας “υγρός τοίχος” οδηγεί στην κύρια είσοδο του μουσείου. Η ανάγκη αντιστήριξης των όψεων της λεωφόρου Συγγρού και της οδού Φραντζή οδήγησε στη διαμόρφωση μιας εσωτερικής “σκαλωσιάς” από σκυρόδεμα, που λειτουργεί και ως εσωτερικός περίπατος, αναδεικνύοντας τη διατηρητέα όψη ως έναν κατακόρυφο πίνακα.
διατηρητέας όψης. Στους εκθεσιακούς χώρους έγιναν όλες οι αναγκαίες μελέτες για την επίτευξη των απαραίτητων συνθηκών περιβάλλοντος. Παράλληλα έγιναν οι απαιτούμενες μελέτες για το γενικό φωτισμό και το φωτισμό των έργων τέχνης.
(https://goo.gl/sQc4Re)

Έτσι λοιπόν, οι όψεις που σχεδίασε ο Τάκης Ζενέτος επί της οδού Συγγρού και Φραντζή διατηρούνται. Στις δυο νέες όψεις του το κτίριο αποκαλύπτει ξανά τη ξεχασμένη τοπογραφία των Αθηνών. Η «τομή» του Ιλισσού, το νερό δηλαδή και η κοίτη του με τα ιζηματογενή πετρώματα όπως έχουν προέλθει από την καθίζηση τόσων αιώνων, εμφανίζεται ξανά, «αναδύεται» μέσα από το έδαφος και αιωρείται, γιγάντια «κουρτίνα» που κρύβει μέσα της τους εκθεσιακούς χώρους του Μουσείου.

Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ) ξεκίνησε τη λειτουργία του το 2000. Μόνιμη στέγη του Μουσείου είναι το πρώην εργοστάσιο ζυθοποιίας Φιξ στη Λεωφ. Συγγρού, η ανακατασκευή του οποίου ολοκληρώθηκε τον Φεβρουάριο του 2014. Το κτήριο καταλαμβάνει 18.142 τμ. σε οικόπεδο επιφανείας 3.123 τμ.
Από τις 30 Σεπτεμβρίου του 2008 το ΕΜΣΤ φιλοξενήθηκε σε τμήμα του κτηρίου του Ωδείου Αθηνών, ενώ από το 2003 μέχρι το 2008 φιλοξενήθηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Έχει παρουσιάσει εκθέσεις και δράσεις στην ΑΣΚΤ και στο δημόσιο χώρο.
Η συλλογή του Μουσείου συγκροτείται γύρω από ένα σημαντικό πυρήνα έργων Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών, όπως οι Στήβεν Αντωνάκος, o Μπιλ Βιόλα, ο Ντίκος Βυζάντιος, η Έμιλυ Ζασίρ, o Ίλια και η Εμίλια Καμπακόφ, ο Βλάσης Κανιάρης, ο Νίκος Κεσσανλής, ο Γιάννης Κουνέλλης, η Σιρίν Νεσάτ, ο Λουκάς Σαμαράς, ο Κώστας Τσόκλης, η Μόνα Χατούμ, ο Γκάρυ Χιλλ,  η Χρύσα, κ.ά., που συνεχώς εμπλουτίζεται.
(http://www.emst.gr/museum)
(αναφέρονται οι σύνδεσμοι των δικτυακών τόπων από όπου αντλήθηκαν τα κείμενα και οι φωτογραφίες)

Επίσκεψη στο Μουσείο Παιδείας

Σήμερα επισκεφτήκαμε το Μουσείο Παιδείας, το οποίο στεγάζεται στο κτίριο της Φιλοσοφικής στην Πανεπιστημιούπολη. Μπήκαμε σε μία τάξη του παρελθόντος και συζητήσαμε για το πώς ήταν παλιά το εκπαιδευτικό σύστημα της Ελλάδας. Μάθαμε για τα παιχνίδια με τα οποία έπαιζαν παλιά τα παιδιά της ηλικίας μας και παίξαμε μερικά από αυτά, όπως την κολοκυθιά, το δαχτυλίδι και τον βασιλιά. Τέλος, είδαμε ένα κουκλοθέατρο σχετικό με την αρχαία ελληνική γλώσσα, την καθαρεύουσα και την δημοτική. Στην τέταρτη εκδρομή περάσαμε αρκετά καλά!