Από www.kathimerini.gr
Περικοπές στο μηνιάτικο που θα πρέπει να δαπανάται για τις σπουδές «εκτός έδρας»
Των Κωστα Oνισενκο – Iφιγενειας Διαμαντη
Φέτος, η συμπλήρωση των μηχανογραφικών αποδεικνύεται μια σχετικά εύκολη και απλή διαδικασία. Ο λόγος; Εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, τον πρώτο λόγο στη συμπλήρωση του εντύπου θα ’χουν οι… γονείς. Οι εποχές είναι δύσκολες, τα λεφτά δεν περισσεύουν και τα έξοδα περιττεύουν. Οπότε, θα δηλώσουν για λογαριασμό των παιδιών τους, ως πρώτες επιλογές, εκείνες τις σχολές που βρίσκονται κοντά –αν είναι δυνατόν, δίπλα– στα σπίτια τους. Κατά συνέπεια, «αντίο φοιτητική ζωή». Οποιοι έχουν αντίθετη άποψη, αρκεί να ρίξουν μια ματιά στο μηνιάτικο που θα πρέπει να δαπανάται για τις σπουδές «εκτός έδρας», για να την μεταβάλουν. Στην καλύτερη των περιπτώσεων, υπολογίζεται στο ύψος περίπου ενός μισθού. Δηλαδή, μεταξύ 800 και 1.000 ευρώ ανά φοιτητή. Σκεφτείτε τι γίνεται στην περίπτωση που τα παιδιά της οικογένειας που σπουδάζουν είναι δύο.
Το κόστος
Τη σχετική εμπειρία ζει η κ. Ρ. Γ. από την Πάτρα. Η ίδια είναι εκπαιδευτικός και ο σύζυγός της ιδιωτικός υπάλληλος. Η κόρη τους ολοκλήρωσε το τρίτο έτος των σπουδών στον Πύργο και ο γιος τους το πρώτο έτος στην Αθήνα. «Είναι πολύ πιο δύσκολο απ’ ό, τι περιμέναμε», λέει σε τηλεφωνική της επικοινωνία με την «Κ». «Χοντρικά, απαιτούνται περίπου 2.000 ευρώ τον μήνα». Και πώς «βγαίνουν»; «Ας είναι καλά οι… γιαγιάδες. Ως οικογένεια, παλεύουμε μεταξύ οικονομίας και αξιοπρέπειας, με την αξιοπρέπεια να παρουσιάζει πτωτικές τάσεις».
Πώς αναλύεται το κόστος; Για τα δύο ενοίκια χρειάζονται περίπου 600 ευρώ τον μήνα. «Δίνουμε 270 ευρώ στον Πύργο, όπου τουλάχιστον το διαμέρισμα είναι δυάρι και ολοκαίνουργιο, και 300 ευρώ στην Αθήνα, στο Μετς, για ένα σπίτι που είχε μείνει χρόνια ακατοίκητο και χρειάστηκε επισκευές. Θέλαμε, όμως, ο γιος μας να βρίσκεται κοντά στον αδελφό μου, αν χρειαστεί κάτι, να τον βοηθήσει. Παράλληλα, στέλνουμε περίπου 100 με 120 ευρώ την εβδομάδα στο καθένα για τα υπόλοιπα έξοδά τους, μετακίνηση, διατροφή, αγορά βιβλίων». Το γεγονός, βεβαίως, έχει ως αποτέλεσμα να μην αγοράζει η ίδια η κ. Ρ. Γ. βιβλία. «Κι αυτό είναι κάτι που μου έχει λείψει πολύ». Εννοείται ότι αυτή δεν είναι η μοναδική ψυχαγωγία, που κόπηκε «λόγω σπουδών». «Πολύ σπάνια, έως καθόλου πια, θα φάμε σε ταβέρνα ή θα παραγγείλουμε απέξω ή θα πάμε σινεμά».
Μια λύση θα ήταν να βρουν μια δουλειά τα ίδια τα παιδιά, για να συμπληρώσουν το εισόδημα. Η μητέρα, όμως, διαφωνεί. «Προτιμώ να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους δίχως καθυστερήσεις. Αν και ο μικρός βγάζει το χαρτζιλίκι του δουλεύοντας σε καφετέρια στην Πάτρα το καλοκαίρι. Η μεγάλη, όμως, λόγω της φύσης των σπουδών της που περιλαμβάνει παρακολούθηση αρκετών εργαστηρίων, μόνο βραδινή εργασία θα μπορούσε να βρει και δεν θα ήθελα να δουλεύει σε μπαρ στον Πύργο», καταλήγει.
Μετακίνηση
Νοτιότερα, αλλά όχι φθηνότερα, σπουδάζει η κόρη της κ. Λ. Σ. Το μοναδικό παιδί της οικογένειας μόλις ολοκλήρωσε το πρώτο έτος των σπουδών του στο Ηράκλειο. Οι γονείς ζουν στην Αθήνα, η μητέρα εργάζεται στον χώρο των εκδόσεων και ο πατέρας στην εκπαίδευσης. Κάθε μήνα, χρειάζονται περίπου 900 ευρώ για τα έξοδα του παιδιού. «Αρχικά δίναμε 300 ευρώ για μια παλιά γκαρσονιέρα, όμως μετακόμισε πιο κεντρικά, σε ένα δυάρι που κοστίζει 360 ευρώ», εξηγεί η κ. Λ. Σ. Χρειάστηκε και οικοσκευή, ψυγείο, πλυντήριο, φουρνάκι, έπιπλα, που κόστισαν περίπου 600 ευρώ. Τα έξοδα μετακίνησης δεν είναι αμελητέα, αφού από την Αθήνα, το Ηράκλειο απέχει… περίπου 40 ευρώ (πηγαινέλα, συνολικά 12 ώρες) με το πλοίο, αλλά… 200 ευρώ (μία ώρα και δέκα λεπτά) με το αεροπλάνο, ενώ και η καθημερινή μετακίνηση με το αστικό λεωφορείο για το πανεπιστήμιο κοστίζει περίπου 2 ευρώ, δηλαδή κάπου 50 ευρώ τον μήνα.
Παρόμοια είναι η κατάσταση σε ό, τι αφορά την απόσταση από τη γενέτειρα, στο κομμάτι Δωδεκάνησα – Θεσσαλονίκη. Ο κ. Γιάννης Σαντορινιός, δημόσιος υπάλληλος, ζει στην Κάλυμνο, όπου η γυναίκα του διατηρεί κατάστημα με τουριστικά είδη. Χρειάζονται περίπου 800 ευρώ τον μήνα για τον γιο τους που σπουδάζει στη Θεσσαλονίκη. «Τριακόσια ευρώ για μια ημιυπόγεια γκαρσονιέρα και άλλα 400 ευρώ για τη διατροφή και τα υπόλοιπα έξοδά του, χωρίς να υπολογίζονται τα αεροπορικά εισιτήρια. Φροντίζει όμως κι εκείνος να κάνει οικονομία, τρώγοντας στην πανεπιστημιακή λέσχη, δωρεάν».
Με δύο παιδιά είναι και κοινωνικό θέμα
«Το θέμα δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι και κοινωνικό. Οταν έχεις δύο παιδιά και δεν τα βλέπεις για μήνες, ενώ και τα ίδια δεν βλέπονται μεταξύ τους γιατί σπουδάζουν σε διαφορετικές πόλεις, δημιουργείται γενικότερο πρόβλημα στην οικογένεια. Οταν τα παιδιά μου σπούδαζαν, πήγα τρεις φορές στη Θεσσαλονίκη και άλλες δύο στην Πάτρα. Εκείνα έρχονταν σπίτι κάθε Πάσχα και Χριστούγεννα». Με αυτά τα λόγια ο Χρήστος Κελλάς, γιατρός από τη Λάρισα, περιγράφει την κατάσταση που έζησε η οικογένειά του επί πέντε συναπτά έτη όσο η κόρη του σπούδαζε στη Νομική Θεσσαλονίκης και ο γιος του στο Πολυτεχνείο Πάτρας.
«Εδινα σταθερά περίπου 2.500 ευρώ κάθε πρώτη του μήνα και για τα δύο παιδιά μου. Σε αυτά δεν περιλαμβάνονταν τα χρήματα για το αυτοκίνητο του γιου μου, τα ρούχα, τις διακοπές κ. λπ. Αν βάλουμε συνολικά τα χρήματα, βγαίνουν όσο το κόστος ενός διαμερίσματος. Δεν παραπονιέμαι γιατί η οικονομική μου κατάσταση το επέτρεπε. Δεν μπορούσα να σκεφτώ το οικονομικό κόστος όταν επρόκειτο για τις σπουδές των παιδιών μου. Ούτε το σκέφτηκα ποτέ από αυτήν την πλευρά. Φυσικά, για τους περισσότερους τέτοια έξοδα θα ήταν δυσβάσταχτα», λέει ο ίδιος. Ο γιος του Αχιλλέας, που σπουδάζει στην Πάτρα, χρειάζεται κατά μέσον όρο 1.200 ευρώ τον μήνα. Η αδερφή του, όταν σπούδαζε, ήθελε 200 ευρώ περισσότερα λόγω του αυξημένου κόστους ζωής στη Θεσσαλονίκη. Η παραπάνω περίπτωση δεν συνιστά τίποτε άλλο παρά μια μικρογραφία τού τι συμβαίνει αυτή τη στιγμή σε πολλές οικογένειες που ετοιμάζονται να συμπληρώσουν το μηχανογραφικό. Τα κομπιουτεράκια έχουν πάρει φωτιά και οι υπολογισμοί («μέχρι ευρώ») διαδέχονται ο ένας τον άλλον.