Στο νηπιαγωγείο μας γνωρίσαμε την ελιά, ένα ξεχωριστό δέντρο που μεγαλώνει σε όλη την Ελλάδα. Η ελιά έχει λεπτά ασημοπράσινα φύλλα και έναν στριφογυριστό κορμό που μοιάζει σαν να κρύβει ιστορίες. Από την ελιά παίρνουμε τις μικρές, νόστιμες ελιές και το ελαιόλαδο που χρησιμοποιούμε στο φαγητό μας. Μαζί ανακαλύψαμε τόσο γιατί η ελιά είναι τόσο σημαντική για τους ανθρώπους και μας βοηθά στην υγιεινή διατροφή όσο και για την παραγωγή ελαιόλαδου.

Γλώσσα

Στο πλαίσιο της θεματικής ενότητας «Η Ελιά», τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν όχι μόνο το αγαπημένο μεσογειακό δέντρο και τα προϊόντα του, αλλά και το νέο φώνημα «ε». Ξεκινώντας από τη λέξη ελιά, τα νήπια άκουσαν, αναγνώρισαν και πρόφεραν τον  ήχο του φωνήματος «ε», ενώ προσπάθησαν να τον εντοπίσουν στην αρχή και σε άλλες λέξεις.
Μέσα από παιχνίδια, εικόνες και δραστηριότητες, τα παιδιά ανακάλυψαν καινούργιες λεξούλες που αρχίζουν από «ε», όπως ελαιοτριβείο, ελαιώνας, ελαιοπαραγωγός, εμπλουτίζοντας έτσι το λεξιλόγιό τους.

Εικαστικά 

Στη συνέχεια της θεματικής μας για την ελιά, τα παιδιά συμμετείχαν σε μια δημιουργική δραστηριότητα τέχνης, όπου είχαν την ευκαιρία να ζωγραφίσουν την ελιά με τον δικό τους μοναδικό τρόπο. Χρησιμοποιώντας γραμμές με την χρήση του χάρακα, τα νήπια δημιούργησαν πρωτότυπες απεικονίσεις του αγαπημένου μας δέντρου, μετατρέποντας τη ζωγραφιά τους σε ένα ξεχωριστό έργο τέχνης.
Μέσα από αυτή τη διαδικασία, τα παιδιά εξερεύνησαν διαφορετικές γραμμές και μοτίβα, πειραματίστηκαν με σχήματα και υφές και ανέπτυξαν την προσωπική τους καλλιτεχνική έκφραση.

Το δέντρο “Ελιά” από τους μαθητές. Αφού μιλήσαμε για τα μέρη της ελιάς (κορμός, ρίζες, φύλλα, καρπός), οι μαθητές κατασκεύασαν την δική τους ελιά.

Έπειτα, παρακολουθήσαμε βίντεο απο τις πραγματικές συνθήκες του Λιομαζώματος αλλά και το πως από την ελιά καταλήγουμε στο λάδι, συγκεκριμένα για την διαδικασία παραγωγή λαδιού μέσα στο ελαιοτριβείο. Έτσι οι μαθητές έκαναν μια χειροτεχνία με θέμα το “Λιομάζωμα”.

Δραματοποίηση

Αναπαράσταση του Λιομαζώματος και για την διαδικασία παραγωγής ελαιόλαδου. Ντυθήκαμε και πήραμε τα κατάλληλα εργαλεία και έτοιμοι για τον ελαιώνα μας.

Με αυτόν τον βιωματικό τρόπο, τα παιδιά κατάφεραν να κατανοήσουν  τα στάδια του λιομαζώματος, να συνεργαστούν και να εκφραστούν δημιουργικά. Η δραστηριότητα έδωσε την ευκαιρία στα νήπια να συνδέσουν όσα έμαθαν για την ελιά με την πραγματική διαδικασία παραγωγής του ελαιολάδου, μετατρέποντας τη γνώση σε εμπειρία γεμάτη κίνηση, δράση και ενθουσιασμό.

Μαθηματικά

Πείραμα Λάδι – Νερό – Αλάτι

Στο πλαίσιο της θεματικής μας για την ελιά, τα παιδιά συμμετείχαν σε ένα απλό αλλά εντυπωσιακό πείραμα, με στόχο να παρατηρήσουν πώς συμπεριφέρεται το λάδι μέσα στο νερό. Γεμίσαμε ένα ποτήρι με νερό και ρίξαμε προσεκτικά λίγο λάδι. Τα νήπια παρατήρησαν ότι το λάδι δεν κατεβαίνει προς τα κάτω, αλλά μένει στην επιφάνεια, δημιουργώντας ένα μικρό «σύννεφο» πάνω από το νερό.
Στη συνέχεια προσθέσαμε αλάτι. Τα παιδιά είδαν ότι οι κόκκοι του αλατιού κατέβαιναν προς τον πάτο, παίρνοντας μαζί τους για λίγο και το λάδι, το οποίο όμως πολύ γρήγορα ξανανέβαινε επάνω. Μέσα από την παρατήρηση και τη συζήτηση, τα παιδιά κατανόησαν ότι το λάδι είναι πιο ελαφρύ από το νερό και δεν βυθίζεται, ενώ το αλάτι, επειδή είναι βαρύτερο, πέφτει προς τα κάτω.
Το πείραμα ενίσχυσε την περιέργεια, την παρατηρητικότητα και τη γνώση των παιδιών, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να ανακαλύψουν μικρά «μυστικά» της φύσης με βιωματικό και ευχάριστο τρόπο.

Μεγέθη “Από το πιο μεγάλο στο πιο μικρό”

Στο πλαίσιο της γνωριμίας μας με τις έννοιες των μεγεθών, τα παιδιά συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα ταξινόμησης αντικειμένων από το πιο μεγάλο στο πιο μικρό. Αρχικά παρατηρήσαμε μαζί τις εικόνες διαφορετικού μεγέθους και συζητήσαμε ποιο μοιάζει μεγαλύτερο, ποιο είναι μεσαίο καταλήγοντας στο πιο μικρό.
Στη συνέχεια, κάθε παιδί κλήθηκε να τοποθετήσει μόνο του τα αντικείμενα στη σωστή σειρά, ξεκινώντας από το μεγαλύτερο και καταλήγοντας στο μικρότερο. Κατά τη διάρκεια της δραστηριότητας γίνονταν ερωτήσεις όπως: «Ποιο είναι το μεγαλύτερο;», «Ποιο είναι το μεσαίο;», «Ποιο είναι το πιο μικρό;», ώστε τα παιδιά να εκφράζουν τη σκέψη τους και να αναπτύσσουν μαθηματικό λεξιλόγιο.
Μέσα από αυτή τη βιωματική διαδικασία, τα νήπια καλλιέργησαν την ικανότητα σύγκρισης και ταξινόμησης, ενίσχυσαν την παρατηρητικότητά τους και εξοικειώθηκαν με τις βασικές έννοιες των μεγεθών.

 «Μετρώ τις ελιές: Πάνω και Κάτω»

Τα παιδιά εργάστηκαν σε φύλλο εργασίας μαθηματικών, όπου κλήθηκαν να μετρήσουν τις ελιές που βρίσκονταν «πάνω» στα κλαδιά και τις ελιές που είχαν πέσει «κάτω» στο έδαφος. Αφού παρατήρησαν την εικόνα, μέτρησαν προσεκτικά τις δύο ομάδες ελιών και κατέγραψαν τον αριθμό τους.
Κατά τη διάρκεια της δραστηριότητας συζητήσαμε τις χωρικές έννοιες «πάνω» και «κάτω», βοηθώντας τα παιδιά να κατανοήσουν πού βρίσκονται οι ελιές σε σχέση με το δέντρο. Στη συνέχεια προχωρήσαμε στη σύγκριση των ποσοτήτων, με ερωτήσεις όπως: «Πού υπάρχουν περισσότερες ελιές; Πάνω ή κάτω;» και «Πού είναι λιγότερες;».
Με αυτόν τον τρόπο, τα νήπια εξασκήθηκαν στη μέτρηση, ενίσχυσαν την κατανόηση της χωρικής διάταξης και ανέπτυξαν την ικανότητα σύγκρισης αριθμών με απλό και βιωματικό τρόπο.

Ταξιδέψαμε στον μαγικό κόσμο των σχημάτων! Γνωρίσαμε τετράγωνα, κύκλους, τρίγωνα, ορθογώνια και πολλά άλλα, και είδαμε πώς κρύβονται γύρω μας στην καθημερινότητά μας. Μέσα από παιχνίδια, ζωγραφική, κατασκευές και δραστηριότητες, μάθαμε να αναγνωρίζουμε τα σχήματα, να τα συγκρίνουμε και να τα χρησιμοποιούμε για να φτιάχνουμε υπέροχες δημιουργίες.

Ξεκινήσαμε  με το παραμύθι «Η Τελεία» του Peter H. Reynolds είναι υπέροχο για να συνδεθεί με τα σχήματα, γιατί μιλάει για τη δημιουργικότητα, την έκφραση και πώς από κάτι απλό μπορεί να προκύψει κάτι μοναδικό. Στο παραμύθι, η μικρή ηρωίδα αρχίζει ζωγραφίζοντας μία απλή τελεία. Στην αρχή φαίνεται απλή και… «ασήμαντη», αλλά καθώς τη χρησιμοποιεί και πειραματίζεται, ανακαλύπτει ότι η τελεία μπορεί να γίνει κάθε είδους σχήμα, σχέδιο ή εικόνα.

Γνωρίσαμε σχήματα όπως (τετράγωνο, τρίγωνο, κύκλος, οβάλ, ρόμβος, πεντάγωνο, ορθογώνιο παραλληλόγραμμο) μετρήσαμε τις πλευρές κάθε σχήματος και έπειτα κάναμε ταύτιση σχήματος με την εικόνα από τα σχήματα.

Έπειτα οι μαθητές έφτιαξαν το δικό τους κολλάζ σχημάτων. Παρατηρούσαν τα σχήματα, τα έκοψαν και τα κόλλησαν, στο τέλος ονόμασαν τα σχήματα που έκαναν στο κολάζ τους.

Μιλήσαμε για τον Βασίλη Καντίνσκι, έναν καλλιτέχνη που λάτρευε τα χρώματα και τα σχήματα. Στους πίνακές του δεν ζωγράφιζε απλώς ανθρώπους ή τοπία, αλλά έφτιαχνε εικόνες γεμάτες κύκλους, τρίγωνα, τετράγωνα, γραμμές και άλλα σχήματα.  Κάθε σχήμα είχε χρώμα και κίνηση και μαζί δημιουργούσαν ένα μοναδικό έργο τέχνης.

«Τα παιδιά παρατήρησαν έναν πίνακα του Βασίλη Καντίνσκι και ως μικροί ζωγράφοι δημιούργησαν το δικό τους έργο με σχήματα και χρώματα με την τεχνική της νερομπογιάς !»

Κατασκευή: Φτιάξαμε τα δικά μας σχήματα ,οι μικροί μαθητές εξασκώντας την λεπτή κινητικότητα τους και συνάμα προσθέτοντας  την δική τους πινελιά !

Περιγραφή Παιχνιδιού: «Σχηματοφάγος»

Το «Σχηματοφάγος» είναι ένα διασκεδαστικό και εκπαιδευτικό παιχνίδι, που συνδυάζει με ευχάριστο τρόπο τα μαθηματικά, τα χρώματα και τα σχήματα. Το παιχνίδι περιλαμβάνει καρτέλες με διαφορετικά σχήματα, ποσότητες και χρώματα, τα οποία τα παιδιά καλούνται να αναγνωρίσουν, να ταιριάξουν και να «ταΐσουν» στον… Σχηματοφάγο — έναν φανταστικό χαρακτήρα που «τρώει» μόνο ό,τι του ζητηθεί!

Ξεκινήσαμε με ιχνηλάτηση σχημάτων πάνω σε ειδικές καρτέλες. Τα παιδιά ακολούθησαν τις γραμμές με μεγάλη προσοχή, εξασκώντας τη λεπτή κινητικότητα και μαθαίνοντας να αναγνωρίζουν τα βασικά γεωμετρικά σχήματα: κύκλο, τετράγωνο, τρίγωνο και ορθογώνιο.

Στη συνέχεια, οι μαθητές κλήθηκαν να ονοματίσουν τα σχήματα και να τα ξεχωρίσουν ανάλογα με τη μορφή και το χρώμα τους. Με αυτόν τον τρόπο ενισχύθηκε η ικανότητά τους να παρατηρούν, να ταξινομούν και να εκφράζονται με μαθηματικό λεξιλόγιο.

Ακολούθησε το πιο διασκεδαστικό κομμάτι της ημέρας: ο χορός των σχημάτων! Βάλαμε μουσική και τα παιδιά χόρευαν ελεύθερα στον χώρο. Κάθε φορά που η μουσική σταματούσε, έπρεπε να τρέξουν και να μπουν μέσα στο σωστό σχήμα που ήταν τοποθετημένο στο πάτωμα. Εκεί, κάθε μαθητής ανέφερε και περιέγραφε τα χαρακτηριστικά του σχήματος στο οποίο βρισκόταν.
Μετρούσαμε πλευρές, παρατηρούσαμε γωνίες, συγκρίναμε μεγέθη και συζητήσαμε τις διαφορές τους.

Τις προηγούμενες ημέρες, στο νηπιαγωγείο μας προσεγγίσαμε το θέμα για την εξέγερση του Πολυτεχνείου (17 Νοέμβρη 1973) μια σημαντική στιγμή της ιστορίας μας που μας θυμίζει την αξία της ελευθερίας, του σεβασμού και της δημοκρατίας, δίνοντας στα παιδιά την ευκαιρία να εκφραστούν, να δημιουργήσουν και να κατανοήσουν τη σημασία αυτής της ιστορικής ημέρας με τρόπο προσιτό και ουσιαστικό (μέσα από ιστορίες, τραγούδια και δημιουργικές δραστηριότητες).

Παρακολουθήσαμε μαζί ένα σύντομο βίντεο για το Πολυτεχνείο και συζητήσαμε για όσα είδαμε, ενώ με τη βοήθεια εποπτικού υλικού γνωρίσαμε στιγμιότυπα της εποχής. Μιλήσαμε για δύο βασικές έννοιες  Δημοκρατία και Δικτατορία ώστε τα παιδιά να αρχίσουν να κατανοούν τη σημασία της ελευθερίας και του σεβασμού. Παράλληλα, συνδέσαμε τη θεματική μας με τη γλωσσική ανάπτυξη, μαθαίνοντας το νέο γράμμα Δ, δ, όπως Δημοκρατία. Η εμπειρία αυτή βοήθησε τα παιδιά να κατανοήσουν, μέσα από εικόνες, συζήτηση και βιωματικές δραστηριότητες, τα βασικά μηνύματα αυτής της σημαντικής ημέρας.

Στο πλαίσιο της γνωριμίας μας με την επέτειο του Πολυτεχνείου, οι μαθητές έμαθαν με τρόπο προσαρμοσμένο στην ηλικία τους τι είναι το Πολυτεχνείο και ποιοι ήταν οι φοιτητές που βρέθηκαν εκεί. Μιλήσαμε για τον ρόλο τους, εξηγώντας ότι από αυτούς τους νέους ανθρώπους ξεκίνησαν τα σημαντικά γεγονότα της εποχής, καθώς με θάρρος και ενότητα προσπάθησαν να διεκδικήσουν την ελευθερία και τη δημοκρατία.

Η ομαδική κατασκευή

“Μια δημιουργία που μας θυμίζει ότι ακόμη και οι μικρές παιδικές φωνές μπορούν να μεταφέρουν μεγάλα μηνύματα”.  Με τη συνεργασία και τη φαντασία τους, οι μαθητές δημιούργησαν το δικό τους Πολυτεχνείο, δίνοντας φωνή στους φοιτητές που φώναζαν τα συνθήματα «Ψωμί – Παιδεία – Ελευθερία». Η λέξη «Ελευθερία», γραμμένη στην κορυφή της κατασκευής, συμβολίζει τις αξίες που γνωρίσαμε αυτές τις ημέρες: τον σεβασμό, τη δημοκρατία και τη δύναμη που έχει ο κόσμος όταν συνεργάζεται.

Οι μικροί μαθητές έγιναν φοιτητές…διεκδικούν το δικαίωμα της Δημοκρατίας. 

Μιλήσαμε επίσης για το κόκκινο γαρίφαλο, ένα λουλούδι που έχει συνδεθεί με το Πολυτεχνείο. Εξηγήσαμε στα παιδιά ότι το γαρίφαλο συμβολίζει την ειρήνη, την αγάπη και την ελπίδα. Είναι ένα λουλούδι που πολλοί άνθρωποι αφήνουν κάθε χρόνο στο Πολυτεχνείο, για να τιμήσουν τους νέους που αγωνίστηκαν για την ελευθερία και τη δημοκρατία.

Στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων μας, τα παιδιά κατασκεύασαν το δικό τους ραδιόφωνο, εμπνευσμένα από τον ραδιοφωνικό σταθμό του Πολυτεχνείου. Εξηγήσαμε ότι τότε οι φοιτητές χρησιμοποιούσαν το ραδιόφωνο για να μιλήσουν σε όλους τους ανθρώπους και να ζητήσουν βοήθεια, μεταδίδοντας το γνωστό σύνθημα «Ψωμί – Παιδεία – Ελευθερία». Με τρόπο απλό και κατανοητό, συζητήσαμε ότι το σύνθημα αυτό εξέφραζε τις βασικές ανάγκες και επιθυμίες των ανθρώπων: να ζουν με αξιοπρέπεια, να έχουν μόρφωση και να είναι ελεύθεροι. Μέσα από την κατασκευή, τα παιδιά κατανόησαν πώς οι φωνές των φοιτητών ενώθηκαν και ακούστηκαν δυνατά, όπως ακριβώς η δική τους «φωνή» μέσα από το μικρό τους χειροποίητο ραδιόφωνο.

Τραγουδήσαμε τα τραγούδια «Τα παιδιά ζωγραφίζουν στον τοίχο» και «Ο δρόμος είχε τη δική του ιστορία», χρησιμοποιώντας μουσικά όργανα για να συνοδεύσουμε τη φωνή μας. Μέσα από τη μουσική, τα παιδιά κατάλαβαν ότι τα τραγούδια μπορούν να μεταφέρουν μηνύματα και συναισθήματα, ακριβώς όπως οι φοιτητές του Πολυτεχνείου με τις φωνές τους.

Στο πλαίσιο της γνωριμίας μας με την τέχνη και τη δημιουργική έκφραση, μιλήσαμε για τον Banksy, τον διάσημο καλλιτέχνη των γκράφιτι, και παρατηρήσαμε ένα από τα έργα του, όπου ένας κύριος κρατάει κάτι στο χέρι του. Με αφορμή αυτό, τα παιδιά φαντάστηκαν τι θα μπορούσε να κρατάει και το ζωγράφισαν, δίνοντας κάθε φορά τη δική τους ιδέα.

Οι προτάσεις των παιδιών ήταν πάντα ειρηνικές και όμορφες, όπως λουλούδια, καρδιές ή άλλα σύμβολα αγάπης και φιλίας. Στην πραγματικότητα, όπως διαπιστώσαμε, ο κύριος στο γκράφιτι κρατούσε όντως λουλούδια. Μέσα από αυτή τη δραστηριότητα, τα παιδιά έμαθαν να εκφράζονται δημιουργικά, να μοιράζονται ιδέες και να κατανοούν ότι η τέχνη μπορεί να μεταφέρει όμορφα και σημαντικά μηνύματα.

Στο πλαίσιο της προσέγγισης της ιστορίας του Πολυτεχνείου, διαβάσαμε το παραμύθι «Ντενεκεδούπολη» της Ευγενίας Φακίνου. Μέσα από την ιστορία αυτή τα παιδιά ανακάλυψαν πώς οι ήρωες της πόλης ενώθηκαν για να υπερασπιστούν τα δικαιώματα και τις ανάγκες τους.

Συζητήσαμε μαζί τους ότι, όπως στην Ντενεκεδούπολη οι ήρωες αγωνίστηκαν με θάρρος και συνεργασία, έτσι και οι φοιτητές του Πολυτεχνείου διεκδίκησαν ελευθερία, δημοκρατία και δικαιώματα με ειρηνικό τρόπο. Το παραμύθι βοήθησε τα παιδιά να κατανοήσουν, μέσα από ένα διασκεδαστικό και οικείο παράδειγμα, τη σημασία της συνεργασίας, της θάρρους και της φωνής των ανθρώπων όταν ενώνουν τις δυνάμεις τους για έναν κοινό σκοπό.