ΕΟΡΤΕΣ

Η Δ/ντρια, οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές/τριες του Γενικού Λυκείου Κόνιτσας σας εύχονται Καλό Πάσχα και Καλή Ανάσταση!

“Άνθη του Επιταφίου” Νικηφόρος Λύτρας, 1901, Εθνική Πινακοθήκη.

Στα «Άνθη Επιταφίου», μέσα σε μια εκκλησία, μια γυναίκα μαυροφορεμένη, μοιρολογεί και φέρει μύρα, με το πρόσωπο σχεδόν νεκρικό, να αντανακλά το φως των κεριών που φέγγουν στο βάθος μέσα από ένα σκοτάδι που μοιάζει να αναδύεται σε κύματα σε διάφορα σημεία του πίνακα. Τα μάτια της είναι κλειστά, το πρόσωπό της μαρτυρά πως έχει παραδοθεί στο μοιραίο, στο θρήνο ή και ότι βρίσκεται σε μια κατάσταση έκστασης, ενώ το δεξί χέρι κρατά τεντωμένο τα λουλούδια, σε μια μορφή απόγνωσης και όχι θλίψης. Μπορεί να περάσει κανείς πολύ ώρα κοιτάζοντας αυτό το έργο, νιώθοντας αιχμάλωτος του φωτός, όπως ο Λύτρας αριστοτεχνικά παγιδεύει σε σημεία του καμβά του. Το βάθος του πένθους και της απόγνωσης, τα κλειστά μάτια, δεν απηχούν μόνο τον τρόπο που ο ελληνικός λαός βίωνε το δράμα του θανάτου του Χριστού κάθε Μεγάλη Παρασκευή με όσους θρύλους την περιβάλλουν. Απηχεί πολύ περισσότερο ίσως τον τρόπο με τον οποίο ο ίδιος ο Λύτρας αντίκρυζε τον θάνατο: ζωγράφισε το έργο το 1901, μόλις δύο χρόνια πριν τον θάνατό του, γνωρίζοντας ότι οδεύει προς το τέλος της ζωής του. Η γυναικεία μορφή του έργου του, θρηνεί για τον Χριστό, αλλά ίσως και για το αναπόφευκτο τέλος του δημιουργού της. Μέσα στην εκκωφαντική λιτότητα του έργου, ο Λύτρας εντάσσει λεπτομέρειες που τον ξεχωρίζουν ανάμεσα στους ζωγράφους της ηθογραφίας: η κανάτα που μισοφαίνεται ανάμεσα στην εσοχή του τοίχου, τα κεριά πλάι στη γυναίκα που μοιάζουν ανακατεμένα και όχι απλώς αραδιασμένα (δίνοντας αμέσως την αίσθηση της κίνησης στο έργο), το υφαντό που καλύπτει τον πάγκο. Και φυσικά τα μικρά άνθη που έχουν ξεφύγει από τα χέρια και έχουν πέσει στα πόδια της, ανεπαίσθητα, τόσο όσο να δείξουν την κίνηση, τον χρόνο.

https://www.iefimerida.gr/politismos/anastasi-aygo-pasha-nikiforos-lytras-pinakes