Τι είναι;

Tριμελείς ομάδες μαθητών καλούνται να επιχειρηματολογήσουν υπέρ ή κατά ενός άγνωστου θέματος, αναλαμβάνοντας τον ρόλο τής κυβέρνησης / του Λόγου ή τής αντιπολίτευσης / του Αντιλόγου μετά από κλήρωση.

Προτεινόμενα θέματα εδώ

Πέντε βασικά σημεία των κανόνων: 

• Η κάθε ομάδα έχει ορισμένο χρόνο (συνήθως 15′-20΄) για να προετοιμάσει τις ομιλίες της. Κατά τη διάρκεια τής προετοιμασίας δεν επιτρέπεται η χρήση ηλεκτρονικών πηγών (σε κάποιες διοργανώσεις ούτε έντυπων).
• Κάθε ομιλητής έχει συγκεκριμένο ρόλο και και ορισμένο χρόνο στη διάθεσή του, που ορίζονται στους κανόνες της κάθε διοργάνωσης (συνήθως 5-6 λεπτά).
• Τα μέλη της αντίπαλης ομάδας ζητούν δικαίωμα ερώτησης και ο ομιλητής αποφασίζει εάν θα το αποδεχθεί.
• Το πρώτο και το τελευταίο λεπτό κάθε λόγου είναι προστατευμένο, δεν τίθενται ερωτήσεις.
• Δεν δέχονται ερωτήσεις οι τελευταίοι ομιλητές, που κάνουν σύνοψη.

Ποιοι είναι οι στόχοι;

• Καλλιέργεια ομαδικότητας, συνεργασίας και σεβασμού της αντίθετης άποψης / ανεκτικότητας / ενσυναίσθησης
• Αγωγή του ακροατή
• Δυνατότητα ορισμού και δημιουργικής επίλυσης προβλημάτων
• Εξοικείωση με την σφαιρική εύρεση, κατανόηση και αντίκρουση επιχειρηματολογίας 
• Εξάσκηση στην περιληπτική απόδοση ομιλίας
• Γνωριμία με τη μεθοδολογία έρευνας: αναζήτηση, συγκέντρωση, επιλογή και σύνθεση υλικού

Πώς προετοιμάζομαι;

1.Είναι καλό να ασχοληθείς με όλα τα ατομικά αγωνίσματα, για να αναπτύξεις σταδιακά δεξιότητες απαραίτητες για τις Αντιλογίες:

• κατάλληλο ύφος, ρυθμό και αυτοπεποίθηση στην εκφορά (εξάσκηση στην εκφραστική ανάγνωση),
• γρήγορη σκέψη, φαντασία και πρωτοτυπία, αυτοπεποίθηση στην παραγωγή ιδεών και την ανάλυση (βοηθά πολύ ο αυθόρμητος λόγος)
• συλλογιστική σκέψη, δόμηση επιχειρημάτων, εξοικείωση με ενημέρωση και οργάνωση υλικού, αυτοπεποίθηση στη δημόσια ομιλία (ο προτρεπτικός λόγος απαιτεί άσκηση σε όλα αυτά…

2. Επειδή πρόκειται για ομαδικό άθλημα, η συνεργασία αποτελεί βασική δεξιότητα. Όλες οι ιδέες πρέπει  να ακούγονται, σεβόμαστε τις απόψεις όλων, διαχειριζόμαστε αποτελεσματικά τις διαφωνίες, γιατί ο χρόνος… «τρέχει».

3. Ενημέρωση, ενημέρωση, ενημέρωση για τα βασικά προβλήματα και θέματα που απασχολούν την Ελλάδα, την Ευρώπη, τον πλανήτη… Τα θέματα αντλούνται είτε από τα σχολικά βιβλία της Νεοελληνικής Γλώσσας είτε από την επικαιρότητα. Όσα περισσότερα γνωρίζει μια ομάδα, τόσο θα ξεχωρίσει.

Ποια είναι τα κριτήρια αξιολόγησης;

Υπάρχουν διοργανώσεις που χρησιμοποιούν τη «ΜΕΔΟΥΣΑ» (βλ. παρακάτω) και άλλες που τη συνοψίζουν στα τρία κριτήρια «Περιεχόμενο – Δομή – Εκφορά»: 

Μ  εθοδολογία: πιστή τήρηση κανόνων, τήρηση χρόνου, κοσμιότητα κ.λπ.

Ε  πιχειρηματολογία: πληρότητα και πειστικότητα, λογική και συνέπεια, σαφήνεια και καθαρότητα σκέψης, παραδείγματα

Δ  ομή: διάταξη και ιεράρχηση των επιχειρημάτων, εισαγωγικές παρατηρήσεις, σύνοψη κάθε ομιλίας

Ο  μαδικότητα: Κατανομή εργασίας, εκπλήρωση ρόλου κάθε θέσης και συνεργασία

Υ  φος: εκφορά του λόγου, οπτική επαφή, αυτοπεποίθηση

Σ  υμμετοχή: υποβολή εύστοχων και αποτελεσματικών ερωτήσεων, απάντηση σε ερωτήσεις

Α  ντίλογος: αντίκρουση επιχειρημάτων, πειστικότητα και λογική διάρθρωση της αντεπιχειρηματολογίας, αντιπαραδείγματα

ή

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ (40 ΒΑΘΜΟΙ)

Το κριτήριο του περιεχομένου περιλαμβάνει την αξιολόγηση παραμέτρων όπως:

α) επιχειρηματολογία και αντεπιχειρηματολογία (πληρότητα, πειστικότητα, λογική, συνέπεια, σαφήνεια, επαρκής τεκμηρίωση) [η παράμετρος με τη μεγαλύτερη βαρύτητα],

β) συμμετοχή μέσω διατύπωσης και αποδοχής ερωτήσεων (διατύπωση ερωτήσεων που συμβάλλουν αποτελεσματικά στη συζήτηση και συνδέονται άμεσα με τα λεγόμενα της δεδομένης στιγμής, αποτελεσματική και ουσιαστική απάντηση σε ερωτήσεις),

γ) ανταπόκριση του περιεχομένου στον ρόλο κάθε ομιλητή και συμμόρφωση γενικά με κανόνες (π.χ. διατύπωση ορισμού από τον πρώτο ομιλητή του Λόγου, αποδοχή / απόρριψη ορισμού από τον πρώτο ομιλητή του Αντιλόγου, κάλυψη προβλεπόμενου χρόνου ομιλιών / ερωτήσεων / συνόψεων, απουσία νέων επιχειρημάτων στη σύνοψη κ.λπ.),

δ) στοιχεία ομαδικότητας (συνέπεια μεταξύ των ομιλητών ως προς τη φιλοσοφία της ομάδας, διασυνδέσεις / αλληλοσυμπληρώσεις, ισόρροπη κατανομή επιχειρημάτων μεταξύ των πρώτων δύο ομιλητών κάθε ομάδας κ.ά.).

ΕΚΦΟΡΑ (20 ΒΑΘΜΟΙ)

Το κριτήριο της εκφοράς περιλαμβάνει την αξιολόγηση παραμέτρων όπως:

α) Γενικότερο ύφος (κόσμιο, επικοινωνιακό, συνεπές ως προς το περιεχόμενο του λόγου, φιλικό ως προς τους αντιπάλους και ενθαρρυντικό ως προς τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας),

β) Αυτοπεποίθηση, συνεχής οπτική επαφή με όλο το ακροατήριο,

γ) Αποτελεσματική χρήση της φωνής, του σώματος, των χεριών, εκφραστικότητα προσώπου.

ΔΟΜΗ (10 ΒΑΘΜΟΙ)

Το κριτήριο της δομής περιλαμβάνει την αξιολόγηση παραμέτρων όπως:

α) διάταξη, ιεράρχηση και σαφής διάκριση των επιχειρημάτων,

β) εισαγωγή και σύνοψη της κάθε ομιλίας.

Η αντιστοίχιση των παραπάνω κριτηρίων, που έχει διαμορφώσει η Ένωση Ρητορικής, με το σύστημα ΜΕΔΟΥΣΑ είναι η εξής:
Περιεχόμενο = Μ (μεθοδολογία), Ε (επιχειρηματολογία), Ο (ομαδικότητα), Σ (συμμετοχή), Α (αντίλογος).
Εκφορά = Υ (ύφος). Δομή = Δ (δομή).

Προτεινόμενα θέματα εδώ