ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΣΜΟΙ

7. Ένας στοργικός ηγέτης (μετάφραση, ευκτική)

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ 

Ξενοφῶν, Ἀγησίλαος 7.1-3

© Ελληνικός Πολιτισμός –  Γιάννης Παπαθανασίου

α. Σχηματισμός και κλίση ευκτικής ενεστώτα, μέλλοντα και αορίστου βαρύτονων ρημάτων ε.φ.

 Η ευκτική του ενεστώτα και του μέλλοντα έχει ως χαρακτηριστικό γνώρισμα τη δίφθογγο -οι-. Ο μέλλοντας έχει τις ίδιες καταλήξεις με τον ενεστώτα με την προσθήκη του χαρακτηριστικού -σ- πριν από αυτές. Ο αόριστος διαφοροποιείται από τον μέλλοντα ως προς τη χαρακτηριστική δίφθογγο, που είναι -αι- αντί για -οι-.

Παρατηρήσεις

1. Οι δίφθογγοι -οι- και -αι- στις καταλήξεις της ευκτικής είναι πάντοτε μακρόχρονες.
2. Η ευκτική αορίστου, όπως και η υποτακτική, δεν παίρνει αύξηση.
3. Για τον σχηματισμό και την κλίση της ευκτικής μέλλοντα και αορίστου ενεργητικής φωνής των αφωνόληκτων ρημάτων χρησιμοποιούμε τις ίδιες καταλήξεις, αλλά το θέμα των ρημάτων αυτών μεταβάλλεται, όπως και στην οριστική των χρόνων αυτών. π.χ.: πράττω → πράξοιμι – πράξαιμι, βλάπτω → βλάψοιμι – βλάψαιμι, σῴζω → σώσοιμι – σώσαιμι.

β. Σημασίες και χρήσεις της ευκτικής

Σε κύριες προτάσεις η ευκτική μπορεί να εκφράζει:

• ευχή (ευχετική ευκτική). Μεταφράζεται: «μακάρι να…». Συνήθως προηγούνται τα μόρια εἴθε, ὡς, εἰ γὰρ για έμφαση.
  π.χ. Εἴθε σὺ φίλος ἡμῖν γένοιο. (= Μακάρι να γινόσουν φίλος μας!)
• το δυνατό στο παρόν ή στο μέλλον (δυνητική ευκτική). Συνοδεύεται από το δυνητικό ἂν και μεταφράζεται: «θα ήταν δυνατόν να…», «θα μπορούσα να…».
  π.χ. Ἔχοις ἂν με διδάξαι τί ἐστι νόμος; (= Θα ήταν δυνατόν / Θα μπορούσες να με διδάξεις τι είναι νόμος;)
  Πολλὰς ἂν εὕροις μηχανάς. (= Θα ήταν δυνατόν / Θα μπορούσεςνα βρεις πολλά τεχνάσματα.)

Σε δευτερεύουσες προτάσεις η ευκτική μπορεί να είναι:

• ευκτική του πλαγίου λόγου, η οποία συνήθως αντικαθιστά άλλες εγκλίσεις, όταν στον πλάγιο λόγο η δευτερεύουσα πρόταση εξαρτάται από ρήμα ιστορικού χρόνου.
  π.χ. Ἐγίγνωσκε ὅτι σὺ λέγοις τἀληθῆ.
• επαναληπτική ευκτική, που δηλώνει επανάληψη και μεταφράζεται: «κάθε φορά που… » (κυρίως σε υποθετικές, χρονικές και αναφορικές προτάσεις).
  π.χ. Τῶν ἐχθρῶν εἴ τινα λάβοιεν, ἀπέκτεινον. (= Όποτε / Κάθε φορά που έπιαναν κάποιον από τους εχθρούς,τον εκτελούσαν.)
• δυνητική ευκτική, που εκφράζει, όπως και στις κύριες προτάσεις, το δυνατό στο παρόν ή στο μέλλον.
  π.χ. Νῆες ὑμῖν πάρεισιν, ὥστε ἐξαίφνης ἂν ἐπιπέσοιτε. (= Έχετε πλοία, και θα ήταν δυνατόν / θα μπορούσατε αιφνιδιαστικά να κάνετε επίθεση.)

Παράλληλο κείμενα

Στο παρακάτω απόσπασμα ο Ξενοφών περιγράφει τη συνάντηση του Σπαρτιάτη βασιλιά Αγησιλάου με τον Φαρνάβαζο, από την οποία αναδεικνύονται οι διαφορές ανάμεσα στον λιτό σπαρτιατικό τρόπο ζωής του Αγησιλάου και τον τρυφηλό τρόπο ζωής του Φαρνάβαζου.

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 4 Φεβρουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

Η ΣYΜΜΑΧIΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟY – Η ΣYΜΜΑΧIΑ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΗΓΕΜΟΝIΑΣ

ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479-323 π.Χ.

Α)Η ΗΓΕΜΟΝΙΑ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ 479-431 π.Χ.

1. Η ΣYΜΜΑΧIΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟY – Η ΣYΜΜΑΧIΑ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΗΓΕΜΟΝIΑΣ

Για ποιο λόγο οι πόλεις-κράτη του Αιγαίου μετά την νίκη των Ελλήνων κατά των Περσών ζήτησαν προστασία; Ποια ισχυρή πόλη αρνήθηκε να τους προστατέψει και γιατί;

Μετά τη νίκη των Ελλήνων εναντίον των Περσών, οι πόλεις του Αιγαίου ζουν με τον τρόμο μιας νέας περσικής εισβολής. Αρχικά στρέφονται προς τη Σπάρτη για να αναζητήσουν στήριγμα. Όμως, η μεγάλη δωρική πόλη, συγκλονισμένη από τη συμπεριφορά του Παυσανία, ο οποίος κατηγορήθηκε για συνεννοήσεις με τον Ξέρξη, δείχνει απρόθυμη να αναλάβει τις ευθύνες και αφήνει ελεύθερο το πεδίο στους Αθηναίους.

Ποια πόλη ανέλαβε τελικά την προστασία των νησιών και των πόλεων του Αιγαίου και των παραλίων της Ιωνίας (Μικράς Ασίας); Με ποιο τρόπο;

Ανέλαβε η Αθήνα. Συγκεκριμένα, με πρωτοβουλία του Αριστείδη (που ήταν Αθηναίος πολιτικός και στρατηγός, γνωστός για τη δικαιοσύνη και την τιμιότητά του), οι πόλεις-κράτη του Αιγαίου και των ιωνικών παραλίων συνάπτουν με την Αθήνα μία Συμμαχία με έδρα το νησί της Δήλου, τη Συμμαχία της Δήλου  το 478 π.Χ.. Στόχος ήταν η προστασία των νησιών και των πόλεων του Αιγαίου και των παραλίων της Ιωνίας.

ΔΗΛΟΣ

Ποιοι ήταν οι όροι λειτουργίας της Συμμαχίας της Δήλου;

1. Όλα τα μέλη της Συμμαχίας διαθέτουν από μία ψήφο στο συνέδριο, το οποίο συνέρχεται μία φορά τον χρόνο στη Δήλο. Είναι φυσικό η Αθήνα, που διαθέτει την ισχυρότερη ναυτική δύναμη, να επηρεάζει τις άλλες πόλεις και, ουσιαστικά, να κυριαρχεί στη Συμμαχία.
2. Οι πόλεις που δεν επιθυμούσαν ή δεν είχαν τη δυνατότητα να συνεισφέρουν πλοία και άνδρες μπορούσαν να περιορίσουν τη συμβολή τους στην καταβολή ενός χρηματικού ποσού, του φόρου.
3. Δέκα Αθηναίοι, που έφεραν τον τίτλο του «Ελληνοταμία», συγκέντρωναν τα χρήματα, τα κατέθεταν στο κοινό ταμείο της Συμμαχίας στη Δήλο και, κάθε φορά που παρουσιαζόταν ανάγκη, απέσυραν τα αναγκαία ποσά για τις δαπάνες της συντήρησης του στόλου.
4. Η Συμμαχία αναγνώριζε στους Αθηναίους την ηγεμονία, δηλαδή τη δυνατότητα να σχεδιάζουν και να εκτελούν τις πολεμικές επιχειρήσεις, όμως η αυτονομία των πόλεων ήταν απόλυτα εγγυημένη.

Ποιος Αθηναίος πολιτικός καθόρισε πρώτος το ποσό εισφοράς της κάθε πόλης-κράτους που ανήκε στη συμμαχία;

Ο Αριστείδης, πρώτος, καθόρισε το ποσό της εισφοράς για κάθε πόλη με τόσο δίκαιο τρόπο, ώστε οι σύμμαχοι τον ονόμασαν «τον δικαιότερο από όλους τους ανθρώπους».

ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ

Πότε αναλαμβάνει ο Κίμων ηγέτης της Αθήνας ;

Μετά το θάνατο του Αριστείδη και την εξορία του Θεμιστοκλή με την κατηγορία του μηδισμού (το 471 π.Χ. κατηγορήθηκε και αυτός για συναλλαγές με τους Πέρσες), ο Κίμων, γιος του Μιλτιάδη και ηγέτης του αριστοκρατικού κόμματος, επιβάλλεται ως ο αναμφισβήτητος ηγέτης στην Αθήνα και εφαρμόζει απρόσκοπτα τον πολιτικό του σχεδιασμό.

ΚΙΜΩΝ

Ποιοι ήταν οι κύριοι στόχοι της πολιτικής που εφάρμοσε ο Κίμων ως ηγέτης;

1. Διεύρυνση της Συμμαχίας της Δήλου.

2. Συνέχιση του πολέμου κατά των Περσών.

3.  Φιλικές σχέσεις με τη Σπάρτη.

Πότε και γιατί οι πόλεις-κράτη που είναι μέλη της Συμμαχίας της Δήλου αρχίζουν να δυσαρεστούνται με την πολιτική της Αθήνας; Πώς τις αντιμετωπίζει ο Κίμων;

Μετά τη νίκη του Κίμωνα εναντίον των Περσών στον Ευρυμέδοντα ποταμό της Παμφυλίας (467 π.Χ.), οι δυνάμεις της Συμμαχίας της Δήλου κυριαρχούν απόλυτα στο Αιγαίο. Οι πόλεις που συμμετέχουν σ’ αυτή, σύμφωνα με διάφορους υπολογισμούς, ανέρχονταν σε 400. Όμως, αντιδράσεις αρχίζουν να εκδηλώνονται σε πολλές από αυτές με αιτία την αλαζονική συμπεριφορά των Αθηναίων. Τάσεις απομάκρυνσης από τη Συμμαχία αναπτύσσονται, οι οποίες καταλήγουν σε εξεγέρσεις (Νάξος, Θάσος). Ο Κίμων τις καταπνίγει βίαια. Γίνεται πλέον φανερό ότι καμία πόλη δεν έχει τη δυνατότητα να αποχωρήσει από τη Συμμαχία χωρίς τη θέληση των Αθηναίων.

Ποια στοιχεία αποδεικνύουν ότι η Συμμαχία της Δήλου μετατράπηκει σε όργανο της επιβολής της πανελλήνιας αθηναϊκής ηγεμονίας;

Από τη στιγμή που ο Κίμων καταπνίγει βίαια τις εξεγέρσεις των πόλεων που επιθυμούν να αποσχιστούν από τη Συμμαχία της Δήλου, γίνεται φανερό ότι η αυτονομία των πόλεων είχε ουσιαστικά καταργηθεί και ότι η Συμμαχία είχε μεταβληθεί σε όργανο επιβολής της πανελλήνιας αθηναϊκής ηγεμονίας.

Ποια γεγονότα επιβεβαιώνουν τη μετατροπή της Συμμαχίας της Δήλου σε όργανο της Αθηναϊκής Ηγεμονίας;

1. Το 454 π.Χ. ο νέος ισχυρός ηγέτης της Αθήνας, ο Περικλής, με μία συμβολική κίνηση ιδιαίτερης σημασίας, μεταφέρει το ταμείο της Συμμαχίας από τη Δήλο στην Ακρόπολη της Αθήνας.
2. Το συνέδριο δε συνέρχεται πια. Οι αποφάσεις λαμβάνονται μόνο από την Αθήνα.
3. Ο φόρος ορίζεται από την αθηναϊκή Εκκλησία του Δήμου!!

Πότε, μεταξύ ποιων και με ποιους όρους υπογράφεται η Ειρήνη του Καλλία; Γιατί η συνθήκη αυτή κάνει περιττή την ύπαρξη της Συμμαχίας της Δήλου;

Το 449 π.Χ. υπογράφεται ανάμεσα στην Αθήνα και τον Πέρση βασιλιά η λεγόμενη Ειρήνη του Καλλία. Με αυτήν ουσιαστικά τερματίζονται οι ελληνοπερσικοί πόλεμοι. Ο κύριος όρος της Ειρήνης υποχρεώνει τους Πέρσες να αναγνωρίσουν την αυτονομία των ελληνικών πόλεων. Η Συμμαχία της Δήλου δεν είχε πια κανέναν λόγο ύπαρξης, αφού ο πόλεμος κατά των Περσών είχε τερματιστεί. Όμως, η απόκρουση της περσικής απειλής ήταν, από καιρό, απλώς μία πρόφαση.

Γιατί, παρά την υπογραφή της Ειρήνης του Καλλία, οι Αθηναίοι διατηρούν τη Συμμαχία της Δήλου;

Για να επιβάλλουν την ηγεμονία τους  σε όλες τις πόλεις που ήταν μέλη της.

ΠΗΓΕΣ

Αρχαία Ιστορία Γ Γυμνασίου

Βιβλίο του εκπαιδευτικού

Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 30 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

Η ΤΕΧΝΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΪΚΩΝ ΧΡΟΝΩΝ

Ποια είναι τα γενικά χαρακτηριστικά της τέχνης των αρχαϊκών χρόνων;
α) Γίνεται  ανέγερση λίθινων ναών.

β) Δημιουργούνται  λίθινα αγάλματα σε φυσικό και υπερφυσικό μέγεθος.

γ)Είναι αξιοσημείωτη, επίσης, η επίδραση της τέχνης της Ανατολής και της Αιγύπτου στην ελληνική αρχαϊκή τέχνη.

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ

Πώς είναι οι ναοί της αρχαϊκής περιόδου;

Την εποχή αυτή οικοδομούνται οι πρώτοι πραγματικά μνημειακοί (=τεράστιοι, εντυπωσιακοί) ναοί της αρχαίας Ελλάδας που θα επηρεάσουν την αρχιτεκτονική όλου του κόσμου μέχρι και τις ημέρες μας.

Με τι υλικά χτίζονται;

Οι ελληνικοί ναοί χτίζονται τώρα από πέτρα και συχνά από μάρμαρο.

Πώς είναι τι σχήμα του ναού; Ποια είναι τα βασικά του μέρη;

Στο βασικό σχήμα του, ο ναός θυμίζει το μυκηναϊκό μέγαρο, γιατί αποτελείται συνήθως από έναν ανοικτό προθάλαμο –πρόναο– με δύο κίονες, και ένα κυρίως δωμάτιο, τον σηκό. Όταν μάλιστα προστεθεί ένα παρόμοιο ανοικτό δωμάτιο πίσω –ο οπισθόδομος– και ακόμη περισσότερο, μία κιονοστοιχία γύρω από το κτίριο –το πτερό–, οι ναοί γίνονται μεγαλοπρεπέστεροι και εντυπωσιακότεροι.

Ποιοι είναι οι ρυθμοί των ναών της αρχαϊκής περιόδου και πού διαμορφώθηκαν;

Οι ναοί της αρχαϊκής περιόδου χτίζονται σε δύο ρυθμούς, τον δωρικό που διαμορφώθηκε στα δωρικά κέντρα της Πελοποννήσου και τον ιωνικό που αποκρυσταλλώθηκε στα ιωνικά κέντρα του Αιγαίου και της Μικράς Ασίας.

Ποιες είναι οι διαφορές των ρυθμών της αρχιτεκτονικής των ναών;

Οι ρυθμοί ξεχωρίζουν προπάντων από τους κίονες. Ο δωρικός είναι πιο κοντός, βαρύς και αυστηρός, ενώ ο ιωνικός είναι ψηλότερος, κομψότερος με πλούσια διακόσμηση στην επάνω απόληξή του –στο κιονόκρανο–, που αναγνωρίζεται εύκολα από τις έλικες στις οποίες καταλήγει.

Πώς διακοσμούνται οι ναοί;

Ανάγλυφα και ολόγλυφα λιοντάρια και μυθολογικά τέρατα, καθώς και μυθολογικά θέματα διακοσμούν συχνά το επάνω μέρος των ναών. Πρόκειται για τα αρχιτεκτονικά γλυπτά.

ΓΛΥΠΤΙΚΗ

Σε ποιες περιοχές εμφανίζονται τα πρώτα μεγάλα αγάλματα;

Την εποχή αυτή δημιουργούνται τα πρώτα μεγάλα αγάλματα από ασβεστόλιθο στην Κρήτη και από μάρμαρο στη Νάξο.

Ποιοι παράγοντες συντέλεσαν στη δημιουργία μεγάλων αγαλμάτων (=μεγάλη γλυπτική) σε αυτές τις περιοχές αλλά και αργότερα σε όλες τις πόλεις –κράτη;

α)Τα εμπορικά ταξίδια στην Αίγυπτο.

β)Η αφθονία μαρμάρου στη Νάξο.

γ) Η συγκέντρωση πλούτου από τους αριστοκράτες και τις πόλεις ήταν βασική προϋπόθεση για τη γέννηση της μεγάλης γλυπτικής, αφού το κόστος ενός μαρμάρινου αγάλματος ήταν υπέρογκο. Για ένα άγαλμα φυσικού μεγέθους έπρεπε να εργαστεί ένας γλύπτης με τους βοηθούς του για έναν τουλάχιστον χρόνο.

Πώς παριστάνονται οι ανθρώπινες μορφές;

Οι ανθρώπινες μορφές παριστάνονται από την αρχή τυποποιημένες και ακίνητες. Συγκεκριμένα:

α)Οι νεαροί άνδρες – κούροι– παριστάνονται ορθοί, γυμνοί, με καλογυμνασμένα σώματα και πλούσια κόμη (μαλλιά).

β)Οι νεαρές κοπέλες – κόρες–  ήταν ορθές, κομψά ντυμένες, καλοχτενισμένες, στολισμένες με πλήθος κοσμημάτων.

γ)Οι άρχοντες και οι αξιοσέβαστες γυναίκες (οικοδέσποινες και ιέρειες) καθιστοί σε θρόνους και σκαμνιά.

δ)Οι συμποσιαστές μισοξαπλωμένοι σε ανάκλιντρα.

ε)Yπάρχουν επίσης αγάλματα ντυμένων κούρων, κούρων με προσφορές στους θεούς (αναθέτες), ιππέων, πολεμιστών, μυθικών τεράτων, όπως οι σφίγγες και οι σειρήνες, προσωποποιήσεων της ιδέας της νίκης (Νίκες), διαφόρων ζώων (λιοντάρια, άλογα, πουλιά κ.ά.).

Πώς παριστάνονται οι θεοί; Πώς διακρίνουμε ποιος θεός παριστάνεται;

α)Οι νεότεροι παριστάνονται όπως οι κούροι (Απόλλωνας) και οι κόρες (Αθηνά, Άρτεμη, Ήρα).

β)Οι θεοί που βρίσκονταν σε ώριμη ηλικία (Δίας, Διόνυσος), παριστάνονται όπως οι ντυμένοι κούροι.

Οι θεοί διακρίνονται εύκολα από τα χαρακτηριστικά σύμβολα της θεϊκής δύναμής τους: τόξο, βέλος ή μουσικό όργανο για τον Απόλλωνα, κεραυνός για τον Δία κ.ά.

Ποιο είναι τα βασικό χαρακτηριστικό όλων των μορφών της γλυπτικής των αρχαϊκών χρόνων;

Όλες οι μορφές στέκουν ακίνητες απέναντι στον θεατή, με μόνο σημάδι κίνησης την προβολή του αριστερού ποδιού, και δράσης, ανάλογα με το θέμα, το λύγισμα των χεριών.

Εκτός από τα αγάλματα ποιο άλλο είδος γλυπτών συναντάμε στην αρχαϊκή εποχή;

Σπουδαία έργα τέχνης είναι και οι ανάγλυφες επιτάφιες πλάκες –επιτύμβιες στήλες. Έτσι ονομάζονται οι στήλες, οι οποίες στήνονται στον τάφο, για να γίνεται ορατή η θέση του τάφου και για να σημειώνονται τα στοιχεία του νεκρού.

ΚΕΡΑΜΙΚΗ

Μεγάλη είναι η άνθηση της κεραμικής στους αρχαϊκούς χρόνους.

Πώς διακοσμούνται τα αγγεία την αρχαϊκή εποχή συγκριτικά με την γεωμετρική εποχή που προηγήθηκε;

Η γεωμετρική διακόσμηση δίνει τώρα τη θέση της στη φυτική, που επηρεάζεται έντονα από την Ανατολή, και στην εικονιστική – σκηνές από τον μύθο και την καθημερινή ή θρησκευτική ζωή.

Πού και πότε εμφανίζονται  νέοι ρυθμοί διακόσμησης των αγγείων;

Μεγάλα κέντρα, όπως η Κόρινθος τον 7ο και η Αθήνα τον 6ο αιώνα π.Χ., εφευρίσκουν νέες τεχνικές για τη διακόσμηση των αγγείων.

Ποιοι είναι  οι νέοι  ρυθμοί διακόσμησης των αγγείων;

Μία σπουδαία τεχνική, επηρεασμένη από τη διακόσμηση των χάλκινων αγγείων, είναι η μελανόμορφη, στην οποία οι μορφές και τα κοσμήματα βάφονται ολόμαυρα πάνω στην κοκκινωπή επιφάνεια των αγγείων, ενώ οι λεπτομέρειες δηλώνονται με χάραξη. Τα τελευταία χρόνια της αρχαϊκής περιόδου εμφανίζεται και η ερυθρόμορφη τεχνική που είναι η αντίστροφη της μελανόμορφης. Τώρα οι μορφές είναι κόκκινες πάνω στη μαύρη γυαλιστερή επιφάνεια των αγγείων.

Ποια διακοσμητικά θέματα χρησιμοποιούνται στους νέους ρυθμούς;

Πλήθος νέων διακοσμητικών θεμάτων, σκηνές από την καθημερινή και τη θρησκευτική ζωή, αλλά κυρίως από τη μυθολογία, διακοσμούν τις επιφάνειες των ποικιλόμορφων μικρών και μεγάλων αγγείων και στις δύο τεχνικές.

ΑΛΛΕΣ ΤΕΧΝΕΣ

Συγχρόνως ανθίζουν η μεταλλοτεχνία, η μικροτεχνία, τα ειδώλια από πηλό και χαλκό. Η ευημερία και το καλό γούστο διαπιστώνονται σε κάθε εκδήλωση της ζωής.

ΠΗΓΕΣ:

Αρχαία Ιστορία Α Γυμνασίου (Ο.Ε.Δ.Β.)

Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού

Ελεύθερη Εγκυκλοπαίδεια wikipedia

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 27 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

ΕΝΟΤΗΤΑ 5: Ο ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ

 TΟ ΡΗΜΑ:

• εκφράζει μια ενέργεια ή μια κατάσταση,
• είναι το βασικό στοιχείο κάθε πρότασης γύρω από το οποίο οργανώνεται το μήνυμα που μεταδίδεται με την επικοινωνία,
• ανήκει στη ρηματική φράση, στην οποία παίζει τον κυρίαρχο ρόλο.

Εκτός από το ρήμα, στη ρηματική φράση μπορεί να ανήκουν ουσιαστικά ή επίθετα (δηλαδή ονοματικές φράσεις που θα είναι αντικείμενα του ρήματος ή κατηγορούμενα του υποκειμένου ή του αντικειμένου) ή επιρρήματα ή επιρρηματικές φράσεις που θα δίνουν μια επιπλέον πληροφορία σχετικά με τον χρόνο, τον τρόπο, τον τόπο κτλ. της ενέργειας του ρήματος.

ΟΙ ΜΟΡΦΕΣ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ

 ΠΡΟΣΩΠΟ ΚΑΙ ΑΡΙΘΜΟΣ

Όπως τα ουσιαστικά, έτσι και τα ρήματα έχουν δύο αριθμούς: ενικό και πληθυντικό.

Τα ρήματα όμως δεν έχουν πτώσεις (όπως τα ουσιαστικά), αλλά έχουν πρόσωπα: πρώτο, δεύτερο και τρίτο πρόσωπο σε κάθε αριθμό (ενικό και πληθυντικό).

ΦΩΝΕΣ

• Φωνές ονομάζονται οι ομάδες μορφολογικών τύπων των ρημάτων. Η νέα ελληνική έχει δύο φωνές: την ενεργητική και την παθητική.
• Η ενεργητική φωνή περιλαμβάνει το σύνολο των ρηματικών τύπων που στο πρώτο ενικό πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα έχουν κατάληξη -ω, π.χ. θέλω, ζω.
• Η παθητική φωνή περιλαμβάνει το σύνολο των ρηματικών τύπων που στο πρώτο ενικό πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα έχουν κατάληξη -μαι, π.χ. γελιέμαι, μιμούμαι, μοιράζομαι, χαίρομαι.

• Πολλά ρήματα σχηματίζουν και τις δύο φωνές, ενώ κάποια άλλα μόνο μία από τις δύο, π.χ.φτάνω, έρχομαι, πηγαίνω … Τα ρήματα που έχουν μόνο παθητική φωνή ονομάζονται αποθετικά, π.χ. έρχομαι, γίνομαι.
• Κάθε φωνή  έχει δύο συζυγίες.

ΣΥΖΥΓΙΕΣ

ΠΡΩΤΗ ΣΥΖΥΓΙΑ

Στην πρώτη συζυγία ανήκουν τα ρήματα που έχουν κατάληξη -ω στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα της ενεργητικής φωνής και -ομαι στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα της παθητικής φωνής, π.χ. λύν-ω –λύν-ομαι, βάφ-ω – βάφ-ομαι. Τα ρήματα αυτής της συζυγίας τονίζονται στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεργητικού ενεστώτα στην παραλήγουσα και στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του παθητικού ενεστώτα στην πρoπαραλήγουσα, π.χ. λύνω – λύνομαι, βάφω– βάφομαι.

ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΥΖΥΓΙΑ

Στη δεύτερη συζυγία ανήκουν τα ρήματα που έχουν κατάληξη -ώ (-άω) στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα της ενεργητικής φωνής και -ιέμαι ή -ούμαι στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα της παθητικής φωνής, π.χ. αγαπ-ώ (-άω) – αγαπ-ιέμαι, θεωρ-ώ – θεωρ-ούμαι. Τα ρήματα αυτής της συζυγίας τονίζονται στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεργητικού ενεστώτα στη λήγουσα (ή στην παραλήγουσα, όταν λήγουν σε -άω) και στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του παθητικού ενεστώτα στην παραλήγουσα, π.χ. αδικώ – αδικούμαι, πουλώ – πουλιέμαι.

ΟΙ ΤΑΞΕΙΣ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΣΥΖΥΓΙΑΣ

Τα ρήματα της δεύτερης συζυγίας διακρίνονται σε δύο ομάδες, που συνηθίζεται να ονομάζονται τάξεις.

Στην πρώτη τάξη ανήκουν τα ρήματα που οι καταλήξεις των τριών πρώτων προσώπων ενεστώτα της ενεργητικής φωνής τους είναι -ώ / -άω, -άς, -ά / -άει και της παθητικής -ιέμαι, -ιέσαι, -ιέται, π.χ. χτυπώ / -άω, χτυπάς, χτυπά / -άει και χτυπιέμαι, χτυπιέσαι, χτυπιέται.

Στη δεύτερη τάξη ανήκουν τα ρήματα που οι καταλήξεις ενεστώτα των τριών πρώτων προσώπων της ενεργητικής φωνής τους είναι -ώ, -είς, -εί και της παθητικής -ούμαι, -είσαι, -είται, π.χ. θεωρώ, θεωρείς, θεωρεί και θεωρούμαι, θεωρείσαι, θεωρείται. Ορισμένα ρήματα της δεύτερης συζυγίας σχηματίζουν την παθητική φωνή με τύπους και των δύο τάξεων, π.χ. βοηθώ / -άω → βοηθούμαι και βοηθιέμαι, αδικώ → αδικούμαι και αδικιέμαι. Στην ίδια συζυγία ανήκουν και τα αποθετικά ρήματα σε -άμαι / -ούμαι, π.χ. θυμάμαι / -ούμαι.

ΠΡOΣOΧΗ: Oι παραπάνω διακρίσεις αφορούν τη μορφή μόνο και όχι τη σημασία του ρήματος.

Πατήστε εδώ για να δείτε αναλυτικά τον τρόπο κλίσης των ρημάτων από το ψηφιακό βιβλίο της Γραμματικής της Νέας Ελληνικής Γλώσσας.

ΔΙΑΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ

Διάθεση είναι μια ιδιότητα του ρήματος με την οποία φαίνεται αν το υποκείμενο ενεργεί ή παθαίνει ή απλώς βρίσκεται σε μια δεδομένη κατάσταση. Οι διαθέσεις είναι τέσσερις: η ενεργητική, η παθητική, η μέση και η ουδέτερη.

Υπάρχουν ρήματα τα οποία έχουν ενεργητική σημασία, φανερώνουν δηλαδή ότι το υποκείμενο κάνει κάτι, ενεργεί, π.χ. τρέχω, παίζω. Τα ρήματα αυτά έχουν ενεργητική διάθεση και βρίσκονται συνήθως στην ενεργητική φωνή.

Υπάρχουν ρήματα τα οποία έχουν παθητική σημασία, φανερώνουν δηλαδή ότι το υποκείμενο «παθαίνει» κάτι, δέχεται το αποτέλεσμα μιας ενέργειας, π.χ. τραυματίζομαι, χτυπώ. Τα ρήματα αυτά έχουν παθητική διάθεση και βρίσκονται συνήθως στην παθητική φωνή.

Υπάρχουν ρήματα τα οποία φανερώνουν ότι το υποκείμενο είναι ο δράστης και ο δέκτης μιας ενέργειας, δηλαδή κάνει κάτι και ταυτόχρονα δέχεται το αποτέλεσμα της ενέργειας αυτής, π.χ. χτενίζομαι, αγκαλιάζομαι. Τα ρήματα αυτά έχουν μέση διάθεση και βρίσκονται συχνά στην παθητική φωνή.

Υπάρχουν ρήματα τα οποία φανερώνουν ότι το υποκείμενο βρίσκεται απλώς σε μια κατάσταση, ούτε ενεργεί ούτε παθαίνει κάτι, π.χ. κοιμάμαι, κάθομαι. Τα ρήματα αυτά έχουν ουδέτερη διάθεση.

ΠPOΣOXH: Oι διαθέσεις αφορούν τη σημασία του ρήματος.

ΧΡΟΝΟΙ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ – ΧΡΟΝΙΚΕΣ ΒΑΘΜΙΔΕΣ –ΠΟΙΟΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Χρόνοι ονομάζονται οι μορφολογικοί τύποι του ρήματος με τους οποίους δηλώνεται πότε γίνεται αυτό που σημαίνει το ρήμα. Οι χρόνοι είναι τριών ειδών: α) οι παροντικοί, που δηλώνουν ότι κάτι γίνεται στο παρόν (ενεστώτας, παρακείμενος), β) οι παρελθοντικοί, που δηλώνουν ότι κάτι έγινε στο παρελθόν (παρατατικός, αόριστος, υπερσυντέλικος) και γ) οι μελλοντικοί, που δηλώνουν ότι κάτι θα γίνει στο μέλλον (συνοπτικός μέλλοντας, εξακολουθητικός μέλλοντας, συντελεσμένος μέλλοντας). Πρέπει να επισημανθεί ότι τη χρονική αυτή διάσταση την εκφράζουν κυρίως οι τύποι της οριστικής έγκλισης.

Οι οχτώ χρόνοι που μπορούν να χωριστούν σε ομάδες ανάλογα με τη χρονική βαθμίδα (παρελθόν, παρόν, μέλλον) στην οποία τοποθετούνται.

ΠΟΙΟΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Το ποιόν ενέργειας  αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζει ο ομιλητής το αν η ενέργεια που δηλώνει το ρήμα εμφανίζεται ως ολοκληρωμένη, ως εξελισσόμενη, ως μοναδικό γεγονός κτλ. Ως προς το ποιόν ενέργειας στην οριστική διακρίνονται τρία είδη χρόνων: α) οι μη συνοπτικοί ή εξακολουθητικοί (ενεστώτας, παρατατικός και εξακολουθητικός μέλλοντας), β) οι συνοπτικοί ή στιγμιαίοι (αόριστος και συνοπτικός μέλλοντας) και γ) οι συντελεσμένοι (παρακείμενος, υπερσυντέλικος και συντελεσμένος μέλλοντας). Για παράδειγμα, για  να αναφερθούμε σε κάτι που έγινε στο παρελθόν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κυρίως:

• τον παρατατικό, με τον οποίο μπορούμε να δώσουμε έμφαση στη διάρκεια ή την επανάληψη μιας ενέργειας,
• τον αόριστο, με τον οποίο παρουσιάζουμε ένα γεγονός συνοπτικά, χωρίς να μας ενδιαφέρει η διάρκειά του, αλλά το ίδιο το γεγονός,
• τον υπερσυντέλικο, με τον οποίο αναφερόμαστε σε ένα γεγονός που έχει γίνει πριν από ένα άλλο,
• τον παρακείμενο, για να συνδέσουμε ένα γεγονός που έχει γίνει στο παρελθόν και τα αποτελέσματά του φτάνουν στο παρόν.

Από τους παραπάνω χρόνους, ο παρατατικός και ο αόριστος μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να αναφερθούμε στο ίδιο γεγονός, έχουν όμως μια σημαντική διαφορά που έχει να κάνει με την οπτική γωνία που επιλέγει κάθε φορά ο ομιλητής ή ο συγγραφέας: αν ενδιαφέρεται δηλ. να τονίσει τη διάρκεια ή την επανάληψη (παρατατικός) ή την απλή δήλωση μιας ολοκληρωμένης πράξης (αόριστος). Αυτή τη διαφορά την ονομάζουμε ποιόν ενέργειας.

π.χ. – Χθες διάβαζα τρεις ώρες. – Χθες διάβασα τρεις ώρες.

ΕΓΚΛΙΣΕΙΣ

Εγκλίσεις ονομάζονται οι μορφές που παίρνει ένα ρήμα προκειμένου να δηλωθεί η στάση του ομιλητή απέναντι σε ό,τι σημαίνει το ρήμα. Με αυτές εκφράζονται συχνά διάφορες τροπικότητες, δηλαδή σημασιολογικές λειτουργίες που δείχνουν την υποκειμενική στάση του ομιλητή. Οι εγκλίσεις είναι δύο ειδών: οι προσωπικές και οι απρόσωπες.

Οι προσωπικές εγκλίσεις  είναι η οριστική, η υποτακτική και η προστακτική.

Οι απρόσωπες εγκλίσεις είναι το απαρέμφατο και η μετοχή.

– Το απαρέμφατο είναι άκλιτος τύπος του ρήματος και χρησιμοποιείται για τον σχηματισμό ορισμένων χρόνων στην ενεργητική και την παθητική φωνή, π.χ. έχω δέσει, είχε δεθεί.

– Η μετοχή αποτελεί μια ακόμα έγκλιση. Στην ενεργητική φωνή παρουσιάζει έναν άκλιτο τύπο σε-(ο)ώντας, π.χ. γράφοντας, τραγουδώντας. Στην παθητική φωνή παρουσιάζει κλιτούς τύπους και στα τρία γένη, π.χ.γραμμένος, -η, -ο.

ΣΥΝΔΕΤΙΚΑ ΡΗΜΑΤΑ

Τα ρήματα που συνδέουν το υποκείμενο με το κατηγορούμενο λέγονται συνδετικά. Εκτός από το ρήμα είμαι συνδετικά ρήματα είναι και όσα έχουν παρόμοια σημασία: γίνομαι, φαίνομαι, μοιάζω, παραμένω, θεωρούμαι, διορίζομαι, εκλέγομαι κτλ.

Τα συνδετικά ρήματα χρησιμοποιούνται πολύ συχνά στην περιγραφή προσώπων, αντικειμένων, καταστάσεων κτλ., επειδή με αυτό τον τρόπο μπορούμε να προβάλουμε την ιδιότητα αυτού που περιγράφουμε, η οποία αποτελεί συγχρόνως και νέα πληροφορία.

ΠΗΓΕΣ:

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α΄Β΄Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ (Ο.Ε.Δ.Β.)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΓΛΩΣΣΑ Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 24 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ

 ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ

Ποίηση του λυρικού ποιητή  Αρχιλόχου μελοποιημένη από τον Νίκο Σαρρή. Η ορχήστρα αποτελείται από παριανούς μουσικούς.

ΠΟΙΗΣΗ

Ποια είναι τα είδη της ποίησης που αναπτύσσονται τα αρχαϊκά χρόνια; Τι περιεχόμενο έχει το καθένα;

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ

Την αρχαϊκή εποχή κέντρο της ποίησης γίνεται πια η ειρήνη αντί του πολέμου. Έτσι  οι ποιητές στρέφονται από την εξιστόρηση των θαυμαστών κατορθωμάτων των προγόνων (ομηρικά ηρωικά έπη) στη διδακτική ποίηση. Κυριότερος εκπρόσωπος  της διδακτικής ποίησης είναι ο Ησίοδος. Η ποίησή του περιλαμβάνει τα παρακάτω έργα:

α) Θεογονία όπου εξιστορεί τη δημιουργία του κόσμου και την επικράτηση των θεών του Ολύμπου και

β)Έργα και Ημέραι όπου  δίνει συμβουλές και οδηγίες για τη ζωή και την ηθική των ανθρώπων.

ΛΥΡΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ

α)Τι είναι η λυρική ποίηση;

Ονομάστηκε λυρική γιατί συνοδεύονταν από τη λύρα (μουσικό όργανο). Είναι η ποίηση που εκφράζει περισσότερο  τον εσωτερικό ψυχικό κόσμο και τα συναισθήματα των ανθρώπων. Έτσι, οι λυρικοί ποιητές άλλοτε υμνούν τους θεούς, τους αθλητές και τις νίκες τους στους πανελλήνιους αγώνες, καθώς και τα στρατιωτικά κατορθώματα και τις περιπέτειες, και άλλοτε περιγράφουν τις χαρές και τις λύπες του έρωτα και τη χαρά της ζωής˙ άλλοτε πάλι επαινούν τις πολιτικές αρετές ή σατιρίζουν τα ελαττώματα και τις αδυναμίες των ανθρώπων.

 β)Ποιοι τραγουδούν τη λυρική ποίηση;

Τα ποιήματα της λυρικής ποίησης τραγουδιούνταν από τους δημιουργούς τους ή από ομάδες τραγουδιστών (χορική ποίηση) με τη συνοδεία μουσικής, λύρας ή φλογέρας (αυλού).

γ)Ποιοι ήταν οι σπουδαιότεροι λυρικοί ποιητές;

Πολλά μεγάλα ονόματα ποιητών έχουν ξεχωρίσει την εποχή αυτή και η μεγάλη φήμη τους διατηρείται ζωντανή μέχρι σήμερα. Ο Αρχίλοχος από την Πάρο (680-630 π.Χ.), ο Σιμωνίδης από την Κέα, ο Αλκαίος και η Σαπφώ από τη Λέσβο, ο Πίνδαρος από τη Βοιωτία είναι οι πιο γνωστοί ποιητές αυτής της περιόδου που ακούστηκαν και διαβάστηκαν με συγκίνηση και θαυμασμό από τους αρχαίους χρόνους μέχρι τη σημερινή εποχή.

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

α)Τι επιδίωξαν οι σοφοί αυτής της την εποχής;

Ξεχωριστοί πνευματικοί άνθρωποι προσπαθούν να κατανοήσουν με λογικό και όχι με μυθικό τρόπο τη δημιουργία του κόσμου και το νόημα της ζωής και να εξηγήσουν τα φυσικά φαινόμενα.

β)Ποιες επιστήμες αναπτύσσονται;

Αναπτύσσονται η φιλοσοφία, η αστρονομία, η γεωγραφία, η μετεωρολογία και τα μαθηματικά.

γ)Ποιοι είναι οι κυριότεροι φιλόσοφοι;

Ο  Θαλής, o Αναξίμανδρος και ο Αναξιμένης από τη Μίλητο, ο Ηράκλειτος από την Έφεσο, ο Πυθαγόρας από τη Σάμο και πολλοί άλλοι ακόμη.

δ)Ποιες πρόοδοι σημειώθηκαν στην αστρονομία;

Ο Θαλής κατόρθωσε να προβλέψει την έκλειψη του ήλιου που έγινε στις ημέρες του και ο μαθητής του ο Αναξίμανδρος να σχεδιάσει τον πρώτο χάρτη του ουρανού και της γης.

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 24 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

6. Η ευθύνη για την παιδεία των νέων (μετάφραση κειμένου και παράλληλου, επίθετα γ΄κλίσης σε -ης -ες, ερωτηματική και αόριστη αντωνυμία)

Ενότητα 6^η  Η ευθύνη για την παιδεία των νέων

Ξενοφῶν, Ἀπολογία Σωκράτους 19-21 (διασκευὴ)

Παράλληλα κείμενα

Στον παρακάτω διάλογο ο Λάχης και ο Νικίας εκφράζουν την πεποίθησή τους ότι ο Σωκράτης είναι ο μόνος ειδήμων στα θέματα της εκπαίδευσης των νέων.

© Ελληνικός Πολιτισμός –  Γιάννης Παπαθανασίου

Σιγμόληκτα δικατάληκτα (αρσ. και θηλ. σε -ης, ουδ. σε -ες)

(θ. ἀληθεσ-)

(θ. πληρεσ-)

(θ. συνηθεσ-)

Παρατηρήσεις

Τα σιγμόληκτα επίθετα της γ΄ κλίσης σε -ης, -ες έχουν θέμα σε –εσ-.

Στα επίθετα αυτά:

α)η ενική κλητική του αρσενικού και του θηλυκού και η ενική ονομαστική, αιτ. και κλητ. του ουδετέρου είναι όμοιες με το θέμα (χωρίς κατάληξη): ὦ ἐπιμελές, τὸ ἐπιμελές

β)η αιτιατ. του πληθ. στο αρσενικό και το θηλ. είναι όμοια με την ονομαστική του πληθ.: οἱ ἀληθεῖς – τοὺς ἀληθεῖς

Τα βαρύτονα (όσα τονίζονται στην παραλήγουσα) σιγμόληκτα επίθ. της γ΄ κλίσης σε -ης, -ες:

α)στην ενική κλητ. του αρσενικού και του θηλ. και στην ενική ονομαστ., αιτιατική και κλητ. του ουδετέρου ανεβάζουν τον τόνο (αν είναι υπερδισύλλαβα): ὁ, ἡ συνήθης, ὦ σύνηθες – τὸ σύνηθες· ὁ, ἡ αὐθάδης, ὦ αὔθαδες – τὸ αὔθαδες. Εξαιρούνται όσα λήγουν σε -ώδης, -ώλης, -ήρης: ὁ, ἡ εὐώδης, ὦ εὐῶδες – τὸ εὐῶδες· ὁ, ἡ ἐξώλης, ὦ ἐξῶλες – τὸ έξῶλες· ὁ, ἡ ποδήρης, ὦ ποδῆρες – τὸ ποδῆρες·

β) στη γεν. του πληθ. τονίζονται στην παραλήγουσα: τῶν συνήθων (όπως τοῦ συνήθους)· τῶν πλήρων (όπως τοῦ πλήρους)· τῶν εὐώδων (όπως τοῦ εὐώδους).

  Αφωνόληκτα

(θ. εὐδαιμον-)

Ενικός αριθμός

(θ. σωφρον-)

Ενικός αριθμός

Παρατηρήσεις

Τα δικατάληκτα ενρινόληκτα και υγρόληκτα επίθετα της γ΄ κλίσης:

α) έχουν αρχικό θέμα σε –ον, αλλά στην ονομ. του ενικού του αρσεν. και θηλ. δεν παίρνουν κατάληξη και το βραχύχρονο φωνήεν που είναι πριν από το χαρακτήρα το εκτείνουν σε μακρόχρονο, το ο σε ω : (εὐδαιμον-) εὐδαίμων.

β) έχουν την κλητ. του ενικού όμοια με το αρχικό θέμα: ὦ ἐλεῆμον, ὦ ἄρρεν, ὦ ἀπάτορ.

γ) όταν είναι σύνθετα σε –ων (γεν. –ονος) κανονικά στην κλητ. του ενικού του αρσεν. και του θηλ. και στην ονομ., αιτιατ. και κλητ. του ενικού του ουδετέρου ανεβάζουν τον τόνο, όχι όμως πιο πάνω από την τελευταία συλλαβή του α΄ συνθετικού: εὐδαίμων, ὦ εὔδαιμον – τὸ εὔδαιμον· εὐγνώμων, ὦ εὔγνωμον – τὸ εὔγνωμον.

Η ερωτηματική αντωνυμία τίς, τί

Η ερωτηματική αντωνυμία τίς, τί είναι δικατάληκτη με τρία γένη και κλίνεται κατά την γ΄ κλίση:

Η αόριστη αντωνυμία τίς, τί

Η αόριστη αντωνυμία τίς, τὶ είναι δικατάληκτη με τρία γένη και κλίνεται κατά την γ΄ κλίση:

ΠΗΓΗ

http://ebooks.edu.gr

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 23 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

Η ΟΡIΣΤIΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡYΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣIΚΗΣ ΕΠIΘΕΣΗΣ

Πώς αντιμετώπισαν οι Πέρσες την ήττα στον Μαραθώνα;

Η ήττα των Περσών στον Μαραθώνα προκάλεσε μεγάλη δυσαρέσκεια στην Περσία. Αποφάσισαν να ετοιμάσουν νέα εκστρατεία. Ο βασιλιάς Ξέρξης, γιος του Δαρείου,  την οργάνωσε και ανέλαβε ο ίδιος την αρχηγία.

Ποια συναισθήματα προκάλεσε στην Ελλάδα η είδηση της τεράστιας περσικής εκστρατείας; Ποια μέτρα έλαβαν οι Έλληνες;

Στην Ελλάδα, όταν έγινε γνωστή η δύναμη της περσικής στρατιάς, προκλήθηκε πανικός.

Ήδη, όμως, οι Έλληνες, επειδή υποψιάζονταν τις περσικές προθέσεις, είχαν αποφασίσει από το προηγούμενο έτος (συνέδριο Ισθμού, 481 π.Χ.) να αμυνθούν ενωμένοι σε περίπτωση εισβολής.

Ποια πορεία ακολούθησε ο Ξέρξης;

Ο  Ξέρξης προχωρούσε μέσω Θράκης και Μακεδονίας χωρίς να συναντήσει κανένα εμπόδιο. Την κίνησή του συνόδευε και ο στόλος, πλέοντας στο Αιγαίο.

Σε ποια σημεία σε στεριά και θάλασσα αποφασίστηκε από τους Έλληνες να γίνει η σύγκρουση με τον Ξέρξη;

Στα στενά των Θερμοπυλών, το 480 π.Χ., επέλεξαν οι Έλληνες να αντιμετωπίσουν τους Πέρσες. Ο ελληνικός στόλος, για να εμποδίσει περσική απόβαση, έπλευσε στο Αρτεμίσιο της Εύβοιας.

Πώς εξελίχθηκε η μάχη των Θερμοπυλών;

Ο Ξέρξης, φθάνοντας στις Θερμοπύλες, ζήτησε από τον αρχηγό των Ελλήνων Λεωνίδα, βασιλιά της Σπάρτης, να παραδώσει τα όπλα. Η αυθόρμητη απάντησή του «μολών λαβέ» (έλα να τα πάρεις) επρόκειτο να μείνει στην ιστορία ως διαχρονικό δείγμα απαράμιλλης γενναιότητας. Οι προσπάθειες των Περσών να καταβάλουν την αντίσταση των Ελλήνων απέτυχαν. Από τη δύσκολη θέση έβγαλε τους Πέρσες ο Εφιάλτης, κάτοικος της περιοχής, ο οποίος τους οδήγησε από ένα μονοπάτι στα νώτα (το πίσω μέρος, η πλάτη) των Ελλήνων. Πριν ολοκληρωθεί η κύκλωση, ο Λεωνίδας έδωσε εντολή στους συμπολεμιστές του να αποχωρήσουν. Έμειναν με τη θέλησή τους 700 Θεσπιείς που έπεσαν μαζί με τους 300 Σπαρτιάτες.

Πού κατευθύνθηκε ο Ξέρξης μετά τη μάχη των Θερμοπυλών;

Ο Ξέρξης προχώρησε και έφθασε στην Αθήνα, την οποία είχαν εγκαταλείψει οι περισσότεροι κάτοικοί της. Την κατέστρεψε.

Πού θα γίνει τελικά η ναυμαχία με τους Πέρσες  και για ποιο λόγο;

Ο ελληνικός στόλος άφησε το Αρτεμίσιο και στάθηκε στο στενό της Σαλαμίνας. Εκεί, με πρόταση του μεγαλοφυούς στρατηγού των Αθηναίων Θεμιστοκλή, αποφασίστηκε να γίνει η σύγκρουση με τον περσικό στόλο. Οι Πέρσες στον περιορισμένο χώρο δε θα μπορούσαν να παρατάξουν όλη τους τη δύναμη.

Πώς εξελίχθηκε η ναυμαχία της Σαλαμίνας;

Όταν δόθηκε το σύνθημα της επίθεσης, τα ελληνικά πλοία επιτέθηκαν με ορμή και κατάφεραν να κυριαρχήσουν. Όταν τελείωσε η ναυμαχία, ο χώρος είχε καλυφθεί από τα συντρίμμια των περσικών πλοίων.

Η ναυμαχία της Σαλαμίνας ήταν το τέλος των Περσικών πολέμων;

Όχι! Ο Ξέρξης εγκατέλειψε την Ελλάδα, αλλά άφησε πίσω του τον στρατηγό Μαρδόνιο με αρκετές χιλιάδες στρατό να συνεχίσει την προσπάθεια. Ο Μαρδόνιος κατευθύνθηκε προς τη Θεσσαλία για να ξεχειμωνιάσει. Από εκεί προσπάθησε με υποσχέσεις να πάρει με το μέρος του τους Αθηναίους. Οι Αθηναίοι αρνήθηκαν.

Ποια ήταν τελικά η τελική μάχη των περσικών πολέμων;

Στις αρχές του καλοκαιριού του 479 π.Χ. ο Μαρδόνιος (τον οποίο είχε αφήσει πίσω του ο Ξέρξης) εισέβαλε ξανά στην Αθήνα. Βρήκε, όμως, την πόλη έρημη. Βάδισε τότε προς τις Πλαταιές.

Εκεί αποφάσισε να δώσει τη μάχη (479 π.Χ.). Οι Έλληνες υπό τον Σπαρτιάτη βασιλιά Παυσανία πέτυχαν ολοκληρωτική νίκη.

Ποια ήταν η τελική ναυμαχία των περσικών πολέμων;

Την ίδια ημέρα που έγινε η μάχη των Πλαταιών, λέγεται ότι ένας άλλος Σπαρτιάτης, ο Λεωτυχίδης, νίκησε τα υπολείμματα του περσικού στόλου στα ανοικτά της Μυκάλης. Η μεγάλη σύγκρουση Ελλήνων και Περσών είχε λάβει τέλος.

Ποια ήταν τα αποτελέσματα της νίκης των Ελλήνων επί των Περσών;

α) Οι επικές  (θριαμβευτικές) αυτές συγκρούσεις ματαίωσαν την επεκτατική πολιτική των Περσών.

β) Πολλές ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας ανέκτησαν την ελευθερία τους.

γ) Οι νίκες τόνωσαν την αυτοπεποίθηση των Ελλήνων.

δ)  Οι νίκες κατοχύρωσαν την ελευθερία των Ελλήνων και τους έκανε να ασχοληθούν με  έργα ειρήνης και προόδου, που κινούν έως σήμερα τον θαυμασμό.

ε) Επιτεύχθηκε η ενότητα  και ενισχύθηκαν οι δεσμοί μεταξύ των ελληνικών πόλεων –κρατών.

Ποια ήταν τα αίτια της νίκης των Ελλήνων;

α) Η ενότητα των Ελλήνων.

β) Η γενναιότητά τους.

γ) Η υπεροχή τους σε ζητήματα στρατηγικής.

δ) Ο καλύτερος οπλισμός τους σε σχέση με τον οπλισμό των Περσών.

ε) Η ανομοιογένεια του περσικού στρατού.

στ) Τα πολύ ισχυρότερα κίνητρα που είχαν οι Έλληνες σε σχέση με τους Πέρσες (οι Έλληνες αγωνίζονταν για την πατρίδα και την ελευθερία τους).

https://youtu.be/-DYnuMvP0Sk?t=82

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 17 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

ΚΟΠΗ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΤΙΚΗΣ ΠΙΤΑΣ

Ο Όμιλος Φιλαναγνωσίας του Γυμνασίου Νάουσας, στην πρώτη συνάντηση του νέου έτους, έκοψε την πρωτοχρονιάτικη πίτα του. Πολλές ευχές σε μικρούς και μεγάλους για υγεία, χαρές και πολλά “φιλαναγνωστικά ταξίδια” το 2024!

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ ,ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑ 16 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

ΠΕΡΣΕΣ ΚΑI ΕΛΛΗΝΕΣ: ΔYΟ ΚΟΣΜΟI ΣYΓΚΡΟYΟΝΤΑI

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (800-479 π.Χ.)

https://youtu.be/l99crs3KiGQ?t=321

Σε ποια φυλή ανήκαν οι Πέρσες;

Οι Πέρσες, όπως και οι Μήδοι με τους οποίους συγχωνεύθηκαν, ανήκουν στην ινδοευρωπαϊκή φυλή*.

Ποιος είναι ο ιδρυτής του περσικού κράτους;

Ιδρυτής του περσικού κράτους θεωρείται ο Κύρος Α΄ (645-602 π.Χ.).

Πώς διοικούνταν το τεράστιο κράτος των Περσών;

Το μεγάλο αυτό πολυεθνικό* κράτος ήταν διαιρεμένο σε σατραπείες, τις οποίες διοικούσαν οι σατράπες, αρμόδιοι για τη χρηστή (άριστη) διοίκηση και την είσπραξη των φόρων. Από τη φορολογία εξαιρούνταν οι Πέρσες και οι Μήδοι. Με τις συνεχείς κατακτήσεις τους οι Πέρσες είχαν θέσει τις βάσεις για μια κοσμοκρατορία.

Ποιοι ήταν η θρησκεία  των Περσών και πώς επιδρούσε στη ζωή τους;

Οι Πέρσες πίστευαν στον Αχουραμάσδα, θεό της σοφίας και της αλήθειας. Για την αλήθεια έδειχναν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ο Ηρόδοτος, μάλιστα, αναφέρει ότι τα παιδιά των Περσών μάθαιναν από μικρά «να ιππεύουν, να τοξεύουν και να λένε την αλήθεια».

Τι είδους γραφή είχαν οι Πέρσες;

Επηρεασμένοι από τους παλαιότερους λαούς της περιοχής, οι Πέρσες είχαν υιοθετήσει τη σφηνοειδή γραφή.

Ποια είναι τα επιτεύγματα των Ελλήνων της Μικράς Ασίας;

Οι Έλληνες της Μικράς Ασίας δημιούργησαν ένα λαμπρό πολιτισμό. Εργατικοί και δραστήριοι, ανέπτυξαν εμπορικές σχέσεις με όλους τους κατοίκους της Μεσογείου και ιδιαίτερα του Εύξεινου πόντου, τα παράλια του οποίου είχαν οι ίδιοι αποικίσει.

Πώς εξελίχθηκαν οι σχέσεις Ελλήνων της Μικράς Ασίας και Περσών;

Η ανεξαρτησία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας  απειλήθηκε και τελικά περιορίστηκε αρχικά  από τους Λυδούς και αργότερα από τους Πέρσες. Yποχρεώθηκαν έτσι να πληρώνουν βαρύ φόρο και να ακολουθούν τους Πέρσες στις εκστρατείες.

Ποια περιοχή της Ευρώπης κατέκτησαν πρώτα οι Πέρσες; Τι συνέπειες είχε αυτό για τους Έλληνες της Μικράς Ασίας;

Η εκστρατεία των Περσών που έγινε το 513 π.Χ. εναντίον των Σκυθών στα βόρεια του Δούναβη απέτυχε. Είχε όμως ως αποτέλεσμα να τεθεί η Θράκη υπό περσικό έλεγχο και οι Πέρσες να ελέγχουν τα  Στενά του Ευξείνου Πόντου.

Η κατοχή των Στενών από τους Πέρσες εμπόδισε τους Έλληνες της Μικράς Ασίας να συνεχίσουν το εμπόριο στον ευρύ χώρο του Εύξεινου πόντου, προκαλώντας οικονομικό μαρασμό.

Ποιοι λόγοι έκαναν τους Έλληνες της Μικράς Ασίας να επαναστατήσουν κατά των Περσών;

α) Η κατοχή των Στενών από τους Πέρσες εμπόδισε τους Έλληνες της Μικράς Ασίας να συνεχίσουν το εμπόριο στον ευρύ χώρο του Εύξεινου πόντου, προκαλώντας οικονομικό μαρασμό.

β)Η βαριά φορολογία και η στέρηση της ελευθερίας τους.

Οι παραπάνω λόγοι οδήγησαν τους Μικρασιάτες Έλληνες, το 499 π.Χ., σε επανάσταση.

Από ποιους ζήτησαν βοήθεια οι Μικρασιάτες Έλληνες; Την έλαβαν;

Για να μπορέσουν  να αντιμετωπίσουν τις πολλαπλάσιες περσικές δυνάμεις, ζήτησαν βοήθεια από την Ελλάδα. Ανταποκρίθηκαν μόνο οι Αθηναίοι και οι Ερετριείς, στέλνοντας 25 πλοία.

Ποια κατάληξη είχε η επανάσταση των Ελλήνων της Μικράς Ασίας;

Οι επαναστάτες, παρά τις αρχικές επιτυχίες τους, δεν μπόρεσαν να κάμψουν την περσική αντίσταση. Το 494 π.Χ., στη ναυμαχία της Λάδης, ηττήθηκε και ο στόλος τους. Η Μίλητος, που πρωταγωνίστησε στην επανάσταση, υπέστη ολοκληρωτική καταστροφή.

Τι αντίχτυπο είχε στους Αθηναίους η καταστροφή της Μιλήτου από τους Πέρσες;

Ο χαμός της Μιλήτου προξένησε μεγάλη θλίψη στην Αθήνα. Ο ποιητής Φρύνιχος παρουσίασε το έργο του «Μιλήτου Άλωσις» και έκανε τους Αθηναίους να κλάψουν με τη συμφορά που είχε βρει την ιωνική αυτή πόλη. Οι Αρχές της Αθήνας οργίστηκαν με την παράσταση και τιμώρησαν τον Φρύνιχο επιβάλλοντάς του πρόστιμο.

Ποια ήταν η αφορμή των εκστρατειών των Περσών κατά των Ελλήνων;

Η Ιωνική επανάσταση υπήρξε η αφορμή μιας σειράς ελληνοπερσικών συγκρούσεων που ακολούθησαν. Οι Πέρσες ήθελαν να τιμωρήσουν δηλαδή τους Έλληνες που βοήθησαν στην Ιωνική επανάσταση.

Ποια ήταν η αιτία των εκστρατειών των Περσών κατά των Ελλήνων;

Η επιθυμία των Περσών να κατακτήσουν την Ευρώπη.

Πότε, με ποιον ηγέτη, από ποια διαδρομή και με ποιο αποτέλεσμα  έγινε η πρώτη εκστρατεία των Περσών κατά των Ελληνικών πόλεων;

• Ο Μαρδόνιος, γαμπρός του βασιλιά Δαρείου, τέθηκε επικεφαλής μίας μεγάλης εκστρατείας.
• Το 492 π.Χ., ο στρατός του πέρασε τον Ελλήσποντο και κατευθύνθηκε προς τη Μακεδονία. Παράλληλα κινήθηκε και ο περσικός στόλος.
• Στην επιστροφή, όμως, μεγάλη θαλασσοταραχή προκάλεσε, κοντά στον Άθω, μεγάλη καταστροφή του στόλου.
• Η εκστρατεία έληξε, αφού οι Πέρσες πέτυχαν να επαναφέρουν τη Θράκη υπό τον έλεγχό τους, ο οποίος είχε διασαλευθεί λόγω της Ιωνικής επανάστασης. Η μεγάλη σύγκρουση ανάμεσα στους Πέρσες και τους Έλληνες είχε ήδη αρχίσει.

Πότε, με ποιον ηγέτη, από ποια διαδρομή   έγινε η δεύτερη εκστρατεία των Περσών κατά των Ελληνικών πόλεων; Ποια είναι τα σημαντικότερα γεγονότα που συνέβησαν;

Ο Δαρείος δεν ξέχασε ότι τους Έλληνες της Μικράς Ασίας στην επανάσταση εναντίον του βοήθησαν οι Αθηναίοι και οι Ερετριείς. Έπρεπε για τον λόγο αυτό να τιμωρηθούν. Την επιχείρηση ανέθεσε στους στρατηγούς Δάτη και Αρταφέρνη.

Το 490 π.Χ. ισχυρές περσικές δυνάμεις, πλέοντας στο Αιγαίο, αγκυροβόλησαν στην Ερέτρια, την οποία και κατέστρεψαν. Στη συνέχεια κατευθύνθηκαν στον Μαραθώνα, όπου και στρατοπέδευσαν. Οι Αθηναίοι ζήτησαν βοήθεια από τους Σπαρτιάτες, οι οποίοι επικαλέστηκαν θρησκευτικούς λόγους, με αποτέλεσμα η σπαρτιατική δύναμη να φθάσει μετά τη μάχη. Οι Αθηναίοι αποφάσισαν να αντιμετωπίσουν τους Πέρσες στο σημείο όπου είχε γίνει η απόβαση. Δέκα χιλιάδες Αθηναίοι και χίλιοι Πλαταιείς που έσπευσαν να τους βοηθήσουν έμελλε να αντικρίσουν πρώτοι τον κίνδυνο. Ο στρατηγός Μιλτιάδης παρέταξε το στράτευμά του, έχοντας ενισχύσει περισσότερο τα άκρα.

Μόλις δόθηκε το σύνθημα, οι Αθηναίοι, για να αποφύγουν τα πυκνά βέλη του εχθρού, όρμησαν τρέχοντας. Το κατηφορικό έδαφος που είχαν διαλέξει τους βοήθησε να φθάσουν πιο γρήγορα στον σκοπό τους. Οι Πέρσες κυκλώθηκαν και πολλοί υποχώρησαν πανικόβλητοι προς τα καράβια.

Ποια ήταν η σημασία της νίκης των Ελλήνων στον Μαραθώνα;

Η περιφανής ελληνική νίκη έδειξε ότι οι Πέρσες δεν ήταν ακατανίκητοι.

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ

Ινδοευρωπαϊκή φυλή: Γενικός όρος, που χαρακτηρίζει τους λαούς που ανήκουν στην ινδοευρωπαϊκή γλωσσική ομάδα. Πολύ πιθανό η αρχική κοιτίδα των Ινδοευρωπαίων να ήταν η Δυτική Ασία, ανάμεσα στον Εύξεινο Πόντο, την ανατολική Περσία και τη κεντρική Ασία. Απ’ εκεί χωρίστηκαν σε δυο ρεύματα. Το ένα προχώρησε προς τη Ινδία και το δεύτερο εγκαταστάθηκε στη βορειοκεντρική Ευρώπη.

Πολυεθνικό κράτος: κράτος στο οποίο συνυπάρχουν πολλά έθνη, ένα από τα οποία είναι κυρίαρχο και επιβάλλει τη θέλησή του στα άλλα.

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 12 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΔΕΣΜΟΙ

Γιατί οι Έλληνες δε συγκρότησαν ένα ενιαίο κράτος;

Οι Έλληνες από παλιά έζησαν χωρισμένοι. Απλωμένοι σε έναν ευρύ γεωγραφικό χώρο δε συγκρότησαν ενιαίο κράτος με τη σημερινή έννοια του όρου.

Ποιοι παράγοντες τους βοήθησαν να συνειδητοποιήσουν την ιδιαιτερότητά τους και επομένως  την αίσθηση της ενότητάς τους;

α) Η επαφή με τους άλλους λαούς τούς βοήθησε να αποκτήσουν σαφή ιδέα για την ενότητά τους.

β) Μιλούσαν όλοι, φυσικά με κάποιες διαφορές (διάλεκτοι), την ίδια γλώσσα και λάτρευαν τους ίδιους θεούς.

γ) Ήδη την εποχή αυτή επικρατεί και η ονομασία Έλληνες.

Για ποιους λόγους  ένιωσαν την ανάγκη να συμμετέχουν σε πανελλήνιες εκδηλώσεις;

α) Η ανάγκη ικανοποίησης ενός αισθήματος νοσταλγίας που το γεννούσαν οι αποστάσεις που τους χώριζαν, καθώς και οι δυσκολίες της ζωής στους διάφορους τόπους που ζούσαν.

β) Η ιδέα ότι ανήκαν στον ίδιο λαό .

Οι παραπάνω παράγοντες δημιούργησαν την ανάγκη συμμετοχής σε εκδηλώσεις πανελλήνιου χαρακτήρα.

Ποιες ήταν οι εκδηλώσεις πανελλήνιου χαρακτήρα στις οποίες συμμετείχαν;

Α) Οι Ολυμπιακοί αγώνες

Ήταν η πιο μεγάλη συνάντηση των Ελλήνων. Στους αγώνες αυτούς, που γίνονταν κάθε τέσσερα χρόνια, έπαιρναν μέρος μόνο Έλληνες. Επίσημα άρχισαν να τελούνται το 776 π.Χ., έτος το οποίο αργότερα αποτέλεσε τη βάση για τη χρονολόγηση των γεγονότων. (για τη χρονολόγηση, βλέπε παρακάτω)

Πριν από τους αγώνες, κήρυκες περιέτρεχαν την Ελλάδα και ανακοίνωναν την επικείμενη έναρξή τους. Γινόταν εκεχειρία, σταματούσαν δηλαδή οι πόλεμοι και μπορούσαν έτσι οι αντιπροσωπείες από τις πόλεις να φθάσουν στην Ολυμπία χωρίς να διατρέξουν κανέναν κίνδυνο.

Ο αθλητής που νικούσε στεφανωνόταν με κλαδί αγριελιάς και κέρδιζε την αγάπη όλων, ενώ θριαμβευτική ήταν και η υποδοχή που του επιφύλασσε η πόλη του.

Η είσοδος γινόταν συνήθως πάνω σε άρμα, όχι από την πύλη, αλλά από ένα άνοιγμα του τείχους που το γκρέμιζαν συμβολικά, με την πεποίθηση ότι το κενό στο εξής θα το κάλυπτε ο ίδιος με την ανδρεία του.

Στη Σπάρτη μάλιστα ο ολυμπιονίκης αποκτούσε το προνόμιο να πολεμάει στη μάχη δίπλα στον βασιλιά.

Β) Τα μαντεία

Γενικά: Σε όλες τις εποχές οι άνθρωποι αισθάνονταν την ανάγκη να προβλέψουν το μέλλον. Την απάντηση σε αυτό το ερώτημα οι αρχαίοι την αναζητούσαν στα μαντεία.

Το μαντείο των Δελφών: Πιο ονομαστό μαντείο υπήρξε το μαντείο των Δελφών, το οποίο ήταν αφιερωμένο στον Απόλλωνα. Ο θεός αυτός της μαντικής έδινε τους χρησμούς μέσω της ιέρειας Πυθίας. Από τα λόγια της Πυθίας συντάσσονταν οι χρησμοί, οι οποίοι πολλές φορές είχαν αμφίσημο νόημα. Οι απαντήσεις συνάγονταν με πλάγιο (μεταφορικό) τρόπο, γι’ αυτό και ο Απόλλωνας ονομαζόταν Λοξίας. Το μαντείο απέκτησε μεγάλη φήμη. Βασιλείς από την Αίγυπτο και τη Λυδία, μάλιστα, είχαν ζητήσει τη βοήθειά του.

Γ) Οι αμφικτιονίες

Γενικά: Ονομάζονταν οι ενώσεις τις οποίες συγκροτούσαν οι πόλεις  που βρίσκονταν γύρω από ένα ιερό (π.χ. ναό, μαντείο, κ.λπ.), με σκοπό να ρυθμίζουν θέματα που σχετίζονταν με τη λειτουργία και την ασφάλεια του ιερού αυτού. Κάθε πόλη συμμετείχε στην ένωση με δύο αντιπροσώπους, οι οποίοι συνεδρίαζαν δύο φορές τον χρόνο. Τα θέματα που συζητούσαν αφορούσαν όχι μόνο το ιερό, αλλά και εκδηλώσεις της κοινωνικής ζωής. Μια απόφαση μάλιστα, όπως αυτή που έλεγε ότι η στέρηση νερού για οποιονδήποτε λόγο από μια πόλη αποτελεί πράξη ιεροσυλίας, θεωρείται και σήμερα ως πολύ προοδευτική. Γενικά, οι αποφάσεις των αμφικτιονιών ήταν σεβαστές από όλους.

Η αμφικτιονία των Δελφών: Ήταν η πιο γνωστή  αμφικτιονία.

ΠΩΣ ΓΙΝΟΤΑΝ ΗΧΡΟΝΟΛΟΓΗΣΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΙΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΕΣ

Ως πρώτη Ολυμπιάδα θεωρήθηκε εκείνη του 776 π.Χ. Για να υπολογιστεί σε ποιο έτος αντιστοιχεί κάθε έτος μιας Ολυμπιάδας ακολουθείται ο εξής υπολογισμός: πολλαπλασιάζεται επί 4 ο αριθμός της προηγούμενης από τη δεδομένη Ολυμπιάδα και στο γινόμενο προστίθεται ο αριθμός του ζητούμενου έτους (1ο, 2ο, 3ο, 4ο) και το άθροισμα αφαιρείται από το 777. Παράδειγμα: για να βρεθεί το πρώτο έτος της 46ης Ολυμπιάδας έχουμε: 45Χ4 = 180 + 1 = 181, 777-181= 596. Το πρώτο έτος δηλαδή της 46ης Ολυμπιάδας ήταν το 596 π.Χ.

Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα (Το Βήμα). Βλ. λ. Ολυμπιάδα

https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=z8c7jgxrMUw#t=26

https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=4EWWa69e4gg#t=2

https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=Cf1bilWUcG0#t=2

Δημοσιευμένο στην κατηγορία  ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 10 Ιανουαρίου 2024 ΑΡΚΟΥΛΗ ΕΛΕΝΗ