TA AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΠΑΝΑΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΖΟΥΝ ΤΟΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟ

Τη συστηματική διδασκαλία της αρχαίας Ελληνικής γλώσσας προτείνουν ξένοι καθηγητές, σαν θεραπεία σε …

δυσλεκτικά παιδιά.

Σύμφωνα με την θεωρία, του Καθηγητού της Φιλολογίας Eric Havelock, η οποία στηρίζεται στον Πλάτωνα…το αρχαίο Ελληνικό αλφάβητο

προκάλεσε πακτωλό αφηρημένων εννοιών στον Αρχαίο Ελληνικό κόσμο, λόγω ενεργοποίησης του εγκεφάλου των χρηστών του.

Στον συνεδριακό τόμο των τετρακοσίων σελίδων «Alphabet and the Brain, έκδοση Springer του 1988» παρουσιάζονται τα συμπεράσματα πλήθους κορυφαίων επιστημόνων φιλολόγων, γλωσσολόγων και άλλων ειδικοτήτων, πλην Ελλήνων αντιστοίχων ειδικοτήτων.

Επιμελητές της έκδοσης ήταν ο Καθηγητής της Ιατρικής Charles Lumsden του Πανεπιστημίου του Τορόντο και ο Διευθυντής του Κέντρου Θεωρίας της Επικοινωνίας “Marchal McLuhan” Derrick De Kerckhove.

Tα επιστημονικά αποτελέσματα τα οποία υποστηρίζουν την θεωρία του Havelock είναι τα εξής:

1. Η περιοχή Broca, που βρίσκεται στην αριστερή πλευρά του εγκεφάλου, ενεργοποιήθηκε λίγο περισσότερο, λόγω του Ελληνικού αλφαβήτου διότι χρησιμοποιήθηκαν επιτυχώς φωνήεντα σε γραφή για πρώτη φορά.

2. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος επαναπρογραμματίστηκε ριζικώς.

3. Η πιο πάνω αναφερθείσα συγκλονιστική μεταβολή στην λειτουργία του εγκεφάλου προκάλεσε μία ουσιώδη αλλαγή στην ψυχολογία των χρηστών του αλφαβήτου από την οποία προέκυψε η ανάγκη επικοινωνίας των πολιτών δια της λειτουργίας του θεάτρου.

Οι δημοσιευμένες έρευνες της επιστημονικής ομάδας του Ιωάννη Τσέγκου παρουσιάζονται στο βιβλίο «Η ΕΚΔΙΚΗΣΗ ΤΩΝ ΤΟΝΩΝ».

Σε αυτές, αλλά και σε νεώτερες έρευνες 1999-2010, απέδειξαν ότι οι μετρήσιμοι δείκτες της Λεκτικής Νοημοσύνης και της Αφαιρετικής Σκέψης με αποδεκτές τεχνικές επιταχύνθηκαν σε ομάδα 25 μη-δυσλεξικών παιδιών.

Η διδασκαλία στα παιδιά αυτά καθώς και οι μετρήσεις των δεικτών άρχισαν από την ηλικία των 8 ετών και συνεχίστηκαν μέχρι και τα 12 χρόνια τους.

Οι ίδιοι δείκτες επιβραδύνθηκαν στην ισάριθμη ομάδα μη-δυσλεξικών παιδιών τα οποία δεν διδάχθηκαν εβδομαδιαίως και εξωσχολικώς επί δίωρο την Αρχαία Γλώσσα.

Ας σημειωθεί ότι οι δύο ομάδες διδάχθηκαν τα ίδια προγραμματισμένα μαθήματα στο κανονικό ωράριο η δε στατιστική ανάλυση των αποτελεσμάτων έγινε με γενικώς αποδεκτό πρότυπο.

Ωστόσο, η Αυστραλή Πανεπιστημιακή ερευνήτρια Kate Chanock έκανε ένα βήμα παράλληλο ως προς τον Ιωάννη Τσέγκο διότι στο έργο της «Help for a dyslexic learner from an unlikely source: the study of Ancient Greek, Literacy 2006» περιγράφει πως κατέστησε ένα αγγλομαθή δυσλεξικό σε μη-δυσλεξικό με τα Αρχαία Ελληνικά!

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΠΟΥ ΚΡΥΒΟΥΜΕ ΜΕΣΑ ΜΑΣ

Τασούλα. Μια ιστορία για το παιδί που κρύβουμε μέσα μας ( του Δ.Τσιριγώτη )  Η Τασούλα κάνει μασάζ στη κυρία Φανή και προσπαθεί να συγκεντρωθεί αλλά η ματιά της έχει δικό της δρόμο. Είναι αυτός ο γέρος με το βαμμένο μαλλί στο χρώμα του κεχριμπαριού ,που είναι στο κρεβάτι δίπλα στη πόρτα, που έλκει τη προσοχή της. Ο κύριος Αριστείδης .Αναρωτιέται και η ίδια τι είναι αυτό που τη τραβάει τόσο έντονα σε αυτόν τον άνθρωπο . «Λες να είναι το κεχριμπάρι»; Κάτι είχε ακούσει γι’ αυτό . Η Τασούλα είναι νοσηλεύτρια στο γηροκομείο ¨Τα χρυσά Πεύκα¨. Της αρέσει πολύ η δουλειά της ,ειδικά από τότε που η κόρη της παντρεύτηκε και έφυγε από το σπίτι .Χήρα από τα πενήντα της ,εδώ και επτά χρόνια. Έβλεπε τους ηλικιωμένους με πολύ τρυφερότητα σα να ήτανε καράβια που από τα πολλά ταξίδια , η θάλασσα τους έφαγε το σκαρί και έπρεπε να πιάσουνε λιμάνι . Τούτος εδώ όμως ο κύριος Αριστείδης ήταν κάτι άλλο . Το αυτί της είχε πάρει κάτι κουβέντες ,κυρίως από τη κυρία Φανή που ήταν μεγάλη γλωσσού, ότι ήτανε λέει πολύ περίεργος .Ότι δεν μίλαγε σε κανέναν και το μόνο που έκανε όλη μέρα ήτανε να διαβάζει βιβλία. Η Τασούλα αναρωτιότανε πως αντέχει να μη μιλάει σε άνθρωπο. Η ίδια είχε μεγάλη ανάγκη την ανθρώπινη επαφή και πολλές φορές την τρόμαζε η σιωπή που απλωνόταν τα απογεύματα στο σπίτι της. Όταν ένιωθε έτσι έπαιρνε την κόρη της τηλέφωνο αλλά το αισθανότανε ότι εκείνη έψαχνε αφορμή να της το κλείσει και πληγωνότανε. Ευτυχώς για κείνη οι ηλικιωμένοι του γηροκομείου της άνοιγαν εύκολα τη καρδιά τους και έτσι έπαιρνε και η δικιά της αυτό που διψούσε. Δενότανε πολύ με αυτούς και εδώ και τόσα χρόνια το πρώτο πράγμα που έκανε όταν πάταγε το πόδι της στη δουλειά ήτανε να σκανάρει το χώρο με τα μάτια της προσευχόμενη να μη δει κανένα κρεβάτι χωρίς καθόλου σεντόνια . Αφού πρώτα ησύχαζε ότι όλοι ήταν καλά δινόταν με πάθος στην αποστολή της. Με το κύριο Αριστείδη τα πράγματα ήταν διαφορετικά. Ήξερε ότι αυτό το κάστρο δύσκολα θα έπεφτε. Έπρεπε να είναι πολύ προσεχτική και έτσι αποφάσισε να κάνει την έρευνά της πριν δράσει. Βρήκε το φάκελο του στο γραφείο και τον διάβασε .Αριστείδης Σπύρου. Ετών 78 .Επάγγελμα συγγραφέας. Άγαμος. Χρόνιες παθήσεις καμία. Δυστυχώς βρήκε λίγα πράγματα. Το απόγευμα της ίδιας μέρας πήρε τη κόρη της τηλέφωνο και την ρώτησε αν έχει ακούσει για κάποιον συγγραφέα με αυτό το όνομα. Εκείνη της είπε ότι δεν έχει ακούσει κάτι αλλά ότι θα ρώταγε κάποιον κύριο Γκούγκλη που τα ήξερε όλα. Αλλά ούτε και εκείνου τελικά του θύμιζε κάτι το όνομα αυτό οπότε η Τασούλα αποφάσισε να προχωρήσει στο επόμενο στάδιο και ότι γίνει. Είχε κάποτε διαβάσει ένα γνωμικό και από τότε το είχε σαν πυξίδα στο λειτούργημά της : «Ένας γέρος είναι ένα παιδί με παρελθόν» . Αποφάσισε λοιπόν ότι θα επιστράτευε το μεγάλο της όπλο που μέχρι σήμερα κανείς δεν είχε αντισταθεί. Την ¨κρέμα της Τασούλας¨ .Αυτή η θεσπέσια κρέμα είχε δοξαστεί από πολλούς και όλοι είχανε να λένε για την ονειρεμένη της γεύση. Έλπιζε ότι το παιδί που έκρυβε μέσα του ο κύριος Αριστείδης θα τσίμπαγε. Η Τασούλα κρατώντας ένα μπολάκι κρέμα πλησιάζει τον κύριο Αριστείδη ενώ φαντάζεται με ηδονή τη στιγμή που εκείνος ,στη πρώτη κιόλας κουταλιά, θα κλείσει απολαυστικά τα μάτια .«Κύριε Αριστείδη σας έφτιαξα λίγη από τη σπεσιαλιτέ μου ,λίγη κρέμα» ,του λέει. Ο κύριος Αριστείδης που εκείνη την ώρα ,τι άλλο , διαβάζει ένα βιβλίο σηκώνει τα βλέφαρα και με ύφος υπεροπτικό απαντάει: «Ευχαριστώ αλλά δεν τρώω κρέμες». «Μήπως θέλετε κάτι άλλο τότε;» ρωτάει η Τασούλα Ο κύριος Αριστείδης μένει για λίγο με το βλέμμα του καρφωμένο πάνω της και απαντάει: «για να σου πω την αλήθεια ,υπάρχει κάτι που θα μπορούσες να κάνεις για μένα». Τελικά ,σκέπτεται η Τασούλα, δεν είναι και τόσο δύσκολος όσο φαίνεται. «Βεβαίως ότι θέλετε, πείτε μου» . Ο κύριος Αριστείδης λέει : « θα σου ήμουνα ιδιαίτερα υποχρεωμένος αν μου έβρισκες μια λευκή κιμωλία».«Μόνο αυτό ,χαράς το πράγμα ,μήπως θέλετε και κάτι άλλο , να σας φτιάξω κάτι να φάτε που το έχετε πιθυμήσει τόσο καιρό εδώ μέσα ;» ρώτησε η Τασούλα έχοντας πάρει φόρα που ανακόπηκε από το ξερό ¨όχι¨ του κυρίου Αριστείδη. Την αμέσως επόμενη μέρα η Τασούλα περιχαρής ανακοινώνει με περηφάνια στο κύριο Αριστείδη ότι η αποστολή εξετελέσθη και του προσφέρει τη κιμωλία. Αυτός της λέει : « Κάνε μου όμως μια τελευταία χάρη. Θέλω να ζωγραφίσεις στο πάτωμα και με κέντρο το κρεβάτι μου ένα κύκλο με ακτίνα περίπου τρία μέτρα» .Η Τασούλα , προσπαθώντας να καταλάβει που το πάει ,σκύβει στο πάτωμα και εκτελεί πρόθυμα την επιθυμία του. Ο κύριος Αριστείδης αφού ρίχνει μια ματιά στο κύκλο λέει με πολύ σοβαρό ύφος αυτή τη φορά : «Λοιπόν άκου καλά τι θα σου πω. Αυτός ο κύκλος είναι τα όρια μου ,ο τοίχος μου, και σε προειδοποιώ ότι αν τα παραβιάσεις χωρίς τη θέλησή μου θα κάνω μεγάλη φασαρία στη Διεύθυνση». Η Τασούλα αποχωρεί προσπαθώντας να κρύψει τα νεύρα της. «Τον παλιόγερο», σκέφτεται. Την άλλη μέρα το πρωί , ξαφνικά ,όλος ο όροφος τραντάζεται από τη φωνή του κυρίου Αριστείδη «Νοσοκόμα Τασούλα ελάτε αμέσως τώρα εδώ». Η Τασούλα πλησιάζει και στέκεται στη περιφέρεια του κύκλου.«Ποιος έχει ζωγραφίσει αυτό το πράμα πάνω στον κύκλο μου;» τη ρωτάει.« Εγώ έφτιαξα ένα ανοικτό μικρό παράθυρο για να μπορούμε να μιλάμε» του απαντάει έντρομη. Ο κύριος Αριστείδης έχει κοκκινίσει ολόκληρος και ενώ αναμένεται η έκρηξη η Τασούλα διακρίνει μια περίεργη λάμψη στα μάτια του. «Ωραία λοιπόν βάλε τη καρέκλα σου έξω από το παράθυρο που μου σχεδίασες και λέγε». Η Τασούλα έχει μείνει άφωνη και εκτελεί μηχανικά τις εντολές. «Θα κάνουμε όμως μια συμφωνία. Δεν θα μιλάμε καθόλου για μένα. Δεν θα με ρωτήσεις τίποτα για τη ζωή μου» λέει ο Αριστείδης. Το παιδί που έκρυβε μέσα του δεν μπόρεσε να αντισταθεί στην αθωότητα και στις αγνές προθέσεις της Τασούλας. Σαν ένα παιδί που ζήλεψε τα παιχνίδια ενός άλλου και να του ζήτησε να παίζουνε μαζί. Έτσι κύλησε όλο το καλοκαίρι με τη Τασούλα να μιλάει ,κυρίως για τη δική της ζωή, και τον κύριο Αριστείδη να ακούει . Ένα πρωινό του Σεπτέμβρη η Τασούλα ,που μόλις έχει καταφθάσει στο γηροκομείο , βλέπει έντρομη το κρεβάτι του κυρίου Αριστείδη άδειο και χωρίς σεντόνια .Τρέχει κοντά και βλέπει ότι πάνω στον κύκλο υπάρχει ζωγραφισμένη μια πόρτα ανοιχτή. Κατάλαβε ,χαμογέλασε και μετά έκλαψε. ‘Ένα μήνα μετά το θάνατο του κυρίου Αριστείδη ,η Τασούλα λαμβάνει ένα συστημένο δέμα .Μέσα έχει ένα βιβλίο του γνωστού συγγραφέα Άρη Νικολάου. Τίτλος το βιβλίου είναι ¨Τασούλα¨. Στην αφιέρωση γράφει : «Για την παιδική μου φίλη , Τασούλα ».Δημήτρης Τσιριγώτης. Φυσικός

 

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ

Παχυσαρκία στην Παιδική Ηλικία
Η εμφάνιση και ραγδαία αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας οφείλεται σε συνδυασμό παραγόντων, που κυρίως αφορούν αλλαγές στο ευρύτερο περιβάλλον, και τις αλλαγές στον τρόπο ζωής. Για παράδειγμα, η ενασχόληση των παιδιών με ολοένα και περισσότερες καθιστικές δραστηριότητες (π.χ. τηλεόραση, υπολογιστής, ηλεκτρονικά παιχνίδια) έχει σαν αποτέλεσμα αφενός να εκτίθενται σε πληθώρα διαφημίσεων για πλούσιου θερμιδικού περιεχομένου σνακ, αφετέρου να περιορίζουν τη φυσική τους δραστηριότητα. Επιπλέον, η παιδική διατροφή χαρακτηρίζεται τα τελευταία χρόνια από τη συχνή κατανάλωση πρόχειρου φαγητού και αναψυκτικών, ενώ πολλά από τα παχύσαρκα παιδιά παραλείπουν την κατανάλωση πρωινού γεύματος. Αναπληρώνουν έτσι, τη χαμηλή ενεργειακή πρόσληψη το πρωί με την κατανάλωση σνακ χαμηλής θρεπτικής αξίας το υπόλοιπο της ημέρας.

Αρκετοί λόγοι κάνουν επιτακτική την ανάγκη παρέμβασης στα παχύσαρκα παιδιά, εφόσον η παχυσαρκία  μπορεί να επηρεάσει σχεδόν όλα τα συστήματα του οργανισμού. Το υπερβάλλον βάρος έχει συσχετιστεί με την εμφάνιση πολλών προβλημάτων υγείας, όπως ψυχοκοινωνικά (χαμηλή αυτοεκτίμηση, κοινωνική απομόνωση, στιγματισμός, κατάθλιψη), αναπνευστικά (άπνοια ύπνου, άσθμα), γαστρεντερικά (γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, λιπώδης διήθηση του ήπατος, χολολιθίαση), μυοσκελετικά (πλατυποδία, εξάρθρωση αστραγάλων, κάταγμα πήχη), καρδιαγγειακά (υπέρταση, δυσλιπιδαιμία, αθηροσκλήρωση), ενδοκρινολογικά (ινσουλινοαντίσταση, δυσανοχή γλυκόζης, διαβήτη τύπου ΙΙ, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών). Η εμφάνιση των προβλημάτων μπορεί να είναι μακροπρόθεσμη καθώς είναι πιθανόν τα παιδιά αυτά να γίνουν παχύσαρκοι ενήλικες. Η πιθανότητα αυτή αυξάνεται με την ηλικία και το βαθμό παχυσαρκίας του παιδιού.

Η παρέμβαση για αντιμετώπιση της παχυσαρκίας στα παιδιά φαίνεται να είναι απαραίτητη, καθώς η θεραπεία της παχυσαρκίας των ενηλίκων δεν είναι εύκολη υπόθεση. Οι περισσότερες ευκαιρίες που έχουν τα παιδιά για αύξηση της φυσικής τους δραστηριότητας, τα «βιολογικά» πλεονεκτήματα που έχουν έναντι των ενηλίκων (λιγότερα λιπώδη κύτταρα, σωματική ανάπτυξη) και το γεγονός ότι είναι πιο εύκολο να αλλάξουν τις συνήθειες διατροφής και άσκησης σε σύγκριση με τους ενήλικες, είναι κάποια από τα πλεονεκτήματα που έχουν τα παιδιά ως πληθυσμός παρέμβασης για τη ρύθμιση του σωματικού τους βάρους.

Η θεραπεία της παιδικής παχυσαρκίας δεν θα πρέπει να νοηθεί στο πλαίσιο π.χ. μιας μεμονωμένης χορήγησης δίαιτας, αλλά θα πρέπει να εστιάζει στην τροποποίηση λανθασμένων συμπεριφορών, μακροχρονίως. Οι συμπεριφορές αυτές αφορούν τόσο τη διατροφή όσο και την άσκηση, και στόχος θα πρέπει να είναι η ένταξη υγιεινότερων συνηθειών στην καθημερινότητα του παιδιού, ώστε να μπορέσει να διατηρήσει μακροχρονίως τις συνήθειες αυτές. Για παράδειγμα, ο αριθμός και η ποιότητα των γευμάτων, η επιλογή των σνακ, ο έλεγχος των μερίδων, η συχνότητα κατανάλωσης γλυκισμάτων, αλλά και η αύξηση της καθημερινής φυσικής δραστηριότητας, η ενασχόληση με αγαπημένο άθλημα, η μείωση των καθιστικών δραστηριοτήτων, είναι μερικά θέματα όπου πρέπει να εστιάσει η παρέμβαση. Επίσης, το παιδί θα πρέπει να ενισχύεται να κάνει αλλαγές από μόνο του, να βρίσκει εναλλακτικές λύσεις σε δύσκολες καταστάσεις και να έχει μια υγιή και ισορροπημένη στάση απέναντι στο φαγητό. Στην όλη προσπάθεια αναμφισβήτητα η οικογένεια έχει υποστηρικτικό ρόλο. Ο τρόπος αυτός παρέμβασης προϋποθέτει την συνεργασία μιας ποικιλίας έμπειρων επιστημόνων (διατροφολόγοι, καθηγητές φυσικής αγωγής, παιδίατροι και όπου απαιτείται, γιατροί άλλων ειδικοτήτων), οι οποίοι θα ενθαρρύνουν τις μικρές και σταδιακές αλλαγές και θα αποτρέπουν γονείς και παιδιά από το ‘κυνήγι’ του ιδανικού βάρους.

ΠΡΩΙΝΟ ΓΕΥΜΑ : TO ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΜΕΡΑΣ

Πρωινό Γεύμα: Το ξεκίνημα της μέρας!

Τι είναι το πρωινό;

πρωινό1.jpgΤο πρωινό είναι το πρώτο γεύμα της ημέρας και το καταναλώνουμε συνήθως πολύ σύντομα από όταν ξυπνήσουμε. Ως πρωινό δεν θεωρείται μόνο το γεύμα που καταναλώνουμε στο σπίτι μετά το ξύπνημα, αλλά και οποιοδήποτε άλλο πριν ξεκινήσουμε τις δραστηριότητές μας, δηλαδή ακόμα και στο δρόμο για το σχολείο ή πριν μπούμε στην τάξη για μάθημα. Μπορεί, βέβαια, να τα λέμε όλα αυτά τα γεύματα πρωινό, όμως η ποιότητά τους μπορεί να διαφέρει σημαντικά, ανάλογα με το χώρο όπου καταναλώνονται.

Γιατί έχει σημασία να καταναλώνουμε καθημερινά πρωινό;

Το πρωινό είναι ένα γεύμα που μας δίνει ενέργεια και θρεπτικά συστατικά, για να ξεκινήσουμε εφοδιασμένοι την ημέρα μας. Μπορούμε άμεσα να αισθανθούμε μεγαλύτερη αντοχή και εγρήγορση τόσο σε πνευματικά όσο και σωματικά θέματα. Δηλαδή, όταν τρώμε πρωινό, μπορούμε πιο εύκολα να συγκεντρωθούμε στο σχολείο, έχουμε πιο δυνατή μνήμη και είμαστε πιο καλοί στα μαθήματα, αλλά και πιο γρήγοροι στο διάλειμμα ή στη γυμναστική. Επίσης, το πρωινό βοηθάει να μην πεινάμε πολύ μέχρι το επόμενο γεύμα, οπότε και να καταναλώνουμε μεγάλες ποσότητες τροφής. Με αυτό τον τρόπο διατηρούμε ένα φυσιολογικό σωματικό βάρος. Τέλος, αποτελεί μια καλή συνήθεια για τη ζωή μας και μελλοντικά.

Γιατί πολλές φορές δεν τρώμε πρωινό;

Ο βασικός λόγος που δεν τρώμε πρωινό είναι γιατί δεν προλαβαίνουμε το πρωί. Πολλές φορές δεν ξυπνάμε αρκετά νωρίς και βιαζόμαστε να φύγουμε είτε για το σχολείο ή για κάποια άλλη δουλειά. Επίσης, πολύ συχνά δεν τρώμε πρωινό, διότι νιώθουμε ότι δεν πεινάμε. Αυτό όμως συμβαίνει είτε όταν το σώμα μας έχει συνηθίσει να μην τρώμε το πρωί είτε όταν τρώμε πολύ το βράδυ. Ένας άλλος λόγος που μπορεί κάποιος να σκεφτεί να μην φάει πρωινό είναι γιατί θέλει να χάσει βάρος. Όμως, κάτι τέτοιο δεν ισχύει, αφού αντιθέτως, το πρωινό βοηθάει να έχουμε ένα υγιές σωματικό βάρος.

Ποιο πρωινό θεωρείται ισορροπημένο;breakfastt1.jpg

Για να είναι το πρωινό μας διατροφικά πλήρες δεν πρέπει να αποτελείται από ένα και μόνο τρόφιμο, αλλά από συνδυασμό τροφίμων. Συγκεκριμένα, πρέπει να συνδυάζουμε τρόφιμα από την ομάδα  των πρωτεϊνών (γάλα, γιαούρτι, τυρί, αυγό), την ομάδα των δημητριακών (ψωμί, δημητριακά, φρυγανιές, κλπ.) και την ομάδα των φρούτων/λαχανικών (φρέσκα φρούτα, φυσικό χυμό, αποξηραμένα φρούτα, λαχανικά). Για παράδειγμα, ένα πλήρες πρωινό μπορεί να είναι 1 ποτήρι γάλα με δημητριακά και 1 μπανάνα κομμένη ή 1 γιαούρτι με φρυγανιές και αποξηραμένα φρούτα.

Πώς μπορώ να βάλω το πρωινό στη ζωή μου;

Εάν δεν έχεις τη συνήθεια να τρως πρωινό, αλλά νιώθεις έτοιμη/ος να ξεκινήσεις μια προσπάθεια, είναι σημαντικό να κάνεις στην αρχή μικρά βήματα, και μόλις τα κατακτάς να προχωράς παραπέρα. Μπορείς για παράδειγμα να βάλεις στόχο να φας πρωινό κάποιες ημέρες την εβδομάδα και όχι κάθε μέρα, και σταδιακά να τις αυξάνεις. Επίσης, μπορείς να ξεκινήσεις με 1-2 τρόφιμα. Εάν ήδη τρως ένα τρόφιμο, π.χ. πίνες μόνο γάλα, εύκολα μπορείς να προσθέσεις άλλο ένα τρόφιμο και να τα συνδυάσεις. Είναι πάντως σημαντικό να μάθεις να κάθεσαι στο τραπέζι, αφιερώνοντας λίγο χρόνο για το πρωινό, άσχετα από το πόσο τελικά θα φας. Τέλος, μην ξεχνάς ότι μπορείς να ζητήσεις βοήθεια από τους γονείς σου ή τα αδέλφια σου στο ξύπνημα, την προετοιμασία ή την παρέα για το πρωινό!

ANOΡΘΟΔΟΞΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ

​Έχεις ακούσει για τη δίαιτα που σε βοηθάει να χάσεις 7 κιλά σε 1 εβδομάδα;  Ή για τη δίαιτα που μπορείς να τρως κάθε μέρα απεριόριστες ποσότητες από το αγαπημένο σου φαγητό και πάλι να χάνεις βάρος, χωρίς να χρειάζεται να κάνεις καθόλου άσκηση; Τότε είναι βέβαιο ότι έχεις ακούσει για τις λεγόμενες ανορθόδοξες δίαιτες ή αλλιώς και δίαιτες μόδας.

Πώς μπορούμε να καταλάβουμε εάν μια δίαιτα κατατάσσεται σε αυτή την κατηγορία; Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο τους είναι ότι υπόσχονται θαυματουργά αποτελέσματα με ένα τρόπο που παρουσιάζεται σαν «μαγικός». Για αυτό άλλωστε και είναι τόσο δημοφιλείς! Ο στόχος τους είναι να περιοριστούν απότομα οι θερμίδες που καταναλώνεις, όμως δεν πρέπει ούτε και είναι δυνατό να ακολουθούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα, εφόσον απαγορεύουν ακόμα και ολόκληρες ομάδες τροφίμων. Πολύ συχνά οι δίαιτες αυτού του τύπου σε προτρέπουν να παραλείπεις γεύματα, να κάνεις απόλυτη νηστεία κάποια ημέρα, να αντικαθιστάς γεύματα με συμπληρώματα ή χάπια ή να μην τρως καθόλου τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες ή να τρως συνεχώς το ίδιο φαγητό. Μπορεί όντως να υπάρχουν άτομα που τις εφαρμόζουν και χάνουν κάποια κιλά, όμως η απώλεια που πετυχαίνουν δεν διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Αντιθέτως, είναι σχεδόν βέβαιο ότι μόλις αρχίσουν να τρώνε κανονικά το βάρος που έχασαν επανακτάται, και δυστυχώς συνήθως δεν επιστρέφουν στο αρχικό τους βάρος, αλλά σε ένα ακόμη μεγαλύτερο!

Παρόλα αυτά, το πιο σημαντικό μειονέκτημα των διαιτών αυτών δεν είναι η μη αποτελεσματικήteen_obese_300.jpg τους δράση στη ρύθμιση του σωματικού βάρους, αλλά οι πιθανές αρνητικές επιπτώσεις που επιφυλάσσουν για την υγεία και η μη υγιής στάση που καλλιεργούν στα άτομα απέναντι στην τροφή. Λόγω της ανεπαρκούς πρόσληψης πολλών θρεπτικών συστατικών που χαρακτηρίζει τέτοιου είδους δίαιτες, οι αρνητικές επιδράσεις είναι ακόμα πιο σημαντικές κατά τη διάρκεια της εφηβείας, καθώς το σώμα σου αναπτύσσεται ακόμα και έχει αυξημένες ανάγκες σε πολλά θρεπτικά συστατικά. Για παράδειγμα, εάν δεν καταναλώνεις τις απαραίτητες θερμίδες ή εάν αποκλείεις κάποιες ομάδες τροφίμων, μπορεί να νιώθεις συνεχώς αδυναμία, να διαταραχθεί η λειτουργία του εντέρου σου, να μειωθεί η άμυνα του οργανισμού σου, ακόμα και να επηρεαστεί το ύψος που έχεις τη δυνατότητα να πάρεις μέχρι το τέλος της εφηβείας. Ένα άλλο σημείο είναι ότι πολλές από τις δίαιτες αυτές περιλαμβάνουν ειδικά ροφήματα, βότανα ή χάπια, τα οποία μπορεί να είναι ακόμα και επικίνδυνα, εφόσον τα συστατικά τους δεν είναι πάντα γνωστά με βεβαιότητα. Σε κάθε περίπτωση, και άσχετα από το είδος των τροφίμων που η καθεμιά περιλαμβάνει, οι ανορθόδοξες δίαιτες ενισχύουν εξ ορισμού μια μη σταθερή στάση και σχέση με το φαγητό, καταργώντας την έννοια της ισορροπίας και ενισχύοντας ακραίες διατροφικές συμπεριφορές.

Συνεπώς, οι ανορθόδοξες δίαιτες δεν είναι η λύση για να αποκτήσεις ένα υγιές σωματικό βάρος. Για να το πετύχεις αυτό, χρειάζεται να κάνεις κάποιες αλλαγές στον τρόπο ζωής σου και να τις υιοθετήσεις μέσα στην καθημερινότητά σου. Οι αλλαγές αυτές θα αφορούν αλλαγές στον τρόπο διατροφής σου -όπως για παράδειγμα να κάνεις πιο κανονικά γεύματα, να μειώσεις τις μερίδες φαγητού, να αυξήσεις τα φρούτα, τα λαχανικά και τα τρόφιμα ολικής άλεσης και να μειώσεις τα ζωικά προϊόντα και τα έτοιμα επεξεργασμένα τρόφιμα- και παράλληλα αλλαγές και στη σωματική σου δραστηριότητα, ώστε καθημερινά να κινείσαι περισσότερο και να συμμετέχεις τακτικά σε αθλήματα και δραστηριότητες. Επειδή, όμως, το βάρος είναι τελικά ένα αποτέλεσμα συμπεριφορών, δηλαδή επιστροφή στις παλιότερες συνήθειες σημαίνει ανάλογη αλλαγή και στο βάρος, έχει μεγάλη σημασία να ενταχθούν αυτές οι αλλαγές σε μόνιμη βάση στη ζωή σου.

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ ΗΜΙΠΑΧΑ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ?

Απαραίτητο είναι να Επιλέγουμε Ημίπαχα Γαλακτοκομικά;
Τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν μια από τις κύριες αιτίες θανάτου τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Ελλάδα. Η πρόσληψη κορεσμένων λιπιδίων έχει κατηγορηθεί ως μία από τις αιτίες για την αύξηση των καρδιαγγειακών νοσημάτων, και γνωρίζουμε ότι η χαμηλή πρόσληψή τους μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη ρύθμιση των λιπιδίων του αίματος και να προστατεύσει από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Για να μειωθεί η πρόσληψη των κορεσμένων λιπιδίων στην καθημερινή διατροφή, συστήνεται να μειωθεί η κατανάλωση των προϊόντων που κυρίως τα περιέχουν, όπως είναι το κρέας και τα προϊόντα του, ή/και να αντικατασταθούν από τρόφιμα πλούσια σε μονο- ή πολυακόρεστα λιπίδια (π.χ. αντικατάσταση του βούτυρου από ελαιόλαδο). Επιπλέον, συστήνεται να επιλέγονται τρόφιμα τα οποία έχουν υποστεί μείωση στην περιεκτικότητα του λίπους τους.

Στην περίπτωση των γαλακτοκομικών οι περισσότεροι διεθνείς οργανισμοί συστήνουν να καταναλώνονται ημίπαχα αντί για πλήρη γαλακτοκομικά. Μάλιστα, η σύσταση αυτή δεν αφορά μόνο τα ενήλικα άτομα του πληθυσμού, αλλά επεκτείνεται και στην εφηβική ακόμα και την παιδική ηλικία, αφού από την ηλικία των δύο ετών και άνω συστήνεται να καταναλώνουν τα παιδιά ημίπαχα γαλακτοκομικά προϊόντα. Παρόλο που είναι εύλογο θεωρητικά να υποθέτουμε ότι η μείωση του κορεσμένου λίπους στη διατροφή, συνεπώς και του κορεσμένου λίπους από τα γαλακτοκομικά, θα βοηθήσει στην πρόληψη ή την αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων, πολλά νέα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν πως πιθανότατα κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει απαραίτητα.

Σε αρκετές ερευνητικές μελέτες έχει βρεθεί ότι η κατανάλωση πλήρων γαλακτοκομικών όχι μόνο δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις για την υγεία, αλλά μπορεί να έχει κάποια ευεργετικά αποτελέσματα. Έχει βρεθεί πως η κατανάλωση γαλακτοκομικών υψηλής περιεκτικότητας σε λίπος δεν σχετίζεται με παχυσαρκία ή με δυσμενές μεταβολικό προφίλ. Αντιθέτως, σε αρκετές μελέτες σχετίζεται με χαμηλότερο βάρος σώματος και μειωμένη αύξηση σωματικού λίπους με το πέρασμα του χρόνου, αλλά και με καλύτερο μεταβολικό προφίλ. Αν και τα γαλακτοκομικά προϊόντα με μειωμένα λιπίδια είναι και χαμηλότερα σε θερμίδες σε σχέση με τα πλήρη, δεν υπάρχουν στοιχεία που να αναδεικνύουν τη στρατηγική αυτή ως επιτυχή για τη μείωση του βάρους σε σχέση με άλλες διαιτητικές παρεμβάσεις. Ο κύριος προβληματισμός αφορά την πιο ασθενή επίδρασή τους στον κορεσμό, εξαιτίας της οποίας το άτομο μπορεί εύκολα να αντισταθμίσει ή και να υπερκαλύψει τις θερμίδες που «γλίτωσε» εντός της ημέρας, καταναλώνοντας άλλα τρόφιμα, ίσως και χαμηλότερης θρεπτικής αξίας.

Η σχέση της κατανάλωσης πλήρων γαλακτοκομικών με την εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη ή καρδιαγγειακών νοσημάτων δεν είναι τόσο ξεκάθαρη, αφού κάποια δεδομένα προτείνουν προστατευτική δράση, ενώ άλλα αρνητική επίδραση. Στοιχεία από μία μεγάλη προοπτική μελέτη, η οποία παρακολούθησε 5.000 άτομα για 10 χρόνια, τονίζουν τη σημασία της πηγής του κορεσμένου λίπους στη σχέση του με τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Σύμφωνα με τα ευρήματά της, τα κορεσμένα λίπη του κρέατος σχετίζονται με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο, ενώ τα κορεσμένα λίπη των γαλακτοκομικών προϊόντων σχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο για την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Συνεπώς, θα πρέπει να διατηρούμε κάποιες επιφυλάξεις όταν αναφερόμαστε στη μείωση του κορεσμένου λίπους από τα γαλακτοκομικά προϊόντα ως μία προστατευτική αλλαγή στη διατροφή μας. Παρόλο που τα γαλακτοκομικά προϊόντα με μειωμένο λίπος έχουν και λιγότερες θερμίδες σε σχέση με τα πλήρη, η χρησιμότητά τους στον έλεγχο της θερμιδικής πρόσληψης για τη μείωση του σωματικού βάρους δεν είναι αποδεδειγμένη, και ίσως έχει νόημα μόνο εφόσον τηρείται το μέτρο στην ποσότητα και ένας συνολικότερος έλεγχος στη δίαιτα του ατόμου.

22 ΑΠΡΙΛΙΟΥ- ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΓΗΣ

22 Απριλίου – Ημέρα της Γης

Η Ημέρα της Γης γιορτάστηκε για πρώτη φορά το 1970 στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και έκτοτε γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 22 Απριλίου, με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της ευρύτερης κοινωνίας σε θέματα περιβάλλοντος. Το 1990 στις εκδηλώσεις εορτασμού συμμετείχαν 141 χώρες, ενώ πλέον συμμετέχουν περισσότερες από 192, ανάμεσά τους και η Ελλάδα.

Ο εορτασμός της Ημέρας συντονίζεται από το Δίκτυο για την Ημέρα της Γης. Η HELMEPA από φέτος σε συνεργασία με το Δίκτυο ανέλαβε την πρωτοβουλία να διαδώσει ευρύτερα το μήνυμα της Ημέρας στην Ελλάδα. Η ενημέρωση ξεκίνησε ήδη στους επισκέπτες των περιβαλλοντικών Εκθέσεων που λειτουργεί η HELMEPA στην Αθήνα, ενώ σχετική αναφορά θα γίνει και κατά τη διάρκεια της εκστρατείας Ενημέρωσης για το Θαλάσσιο Περιβάλλον και τις Επιστήμες που θα υλοποιηθεί στην πόλη της Χαλκίδας.

Το φετινό μήνυμα εορτασμού είναι «Πράσινες Πόλεις» και αναφέρεται στη ανάγκη δημιουργίας φιλικότερων προς το περιβάλλον αστικών κέντρων. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, αλλαγές πρέπει να γίνουν στα κτίρια, στις ενεργειακές υποδομές και στις συγκοινωνίες. Σχετικές πληροφορίες αναφέρονται παρακάτω:

«Πράσινα» Κτίρια

Υπολογίζεται ότι τα κτίρια είναι υπεύθυνα για το 1/3 των παγκόσμιων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου και αυτό γιατί:

1)    η ενέργεια που χρησιμοποιούν δεν προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας  και

2)    δεν καταναλώνουν ορθολογικά την ενέργεια αυτή.

 

Ενεργειακές υποδομές

Οι ενεργειακές υποδομές χρειάζονται επειγόντως βελτίωση. Το μεγαλύτερο ποσοστό ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούμε παράγεται από ορυκτά καύσιμα και ο τρόπος παραγωγής της απελευθερώνει αέρια θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα, τα οποία συμβάλλουν στην αλλαγή του κλίματος. Η ηλεκτρική ενέργεια διανέμεται στη συνέχεια μέσα από ένα αναποτελεσματικό και αναξιόπιστο  δίκτυο χιλιάδων χιλιομέτρων.

Ο μετασχηματισμός αυτού του ξεπερασμένου ηλεκτρικού δικτύου σε ένα καθαρότερο, φθηνότερο και πιο αξιόπιστο ενεργειακό σύστημα είναι ένα κρίσιμο βήμα προς την εξασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος. Τα έξυπνα δίκτυα θα ρυθμίζουν τη ροή της ενέργειας, την εξασφάλιση της ενεργειακής απόδοσης και θα μπορούν να  πραγματοποιούν άμεση διάγνωση προβλημάτων.

Συγκοινωνίες

Το 2006, για πρώτη φορά στην ιστορία, ο παγκόσμιος αστικός πληθυσμός ξεπέρασε τον αγροτικό. Αυτή η ταχεία ανάπτυξη του πληθυσμού των πόλεων οδήγησε σε ανάπτυξη των υφιστάμενων  υποδομών μεταφορών και έκανε τη μετακίνηση με περπάτημα και ποδήλατο όλο και πιο δύσκολη. Αποτέλεσμα αυτού,  όλο και περισσότεροι άνθρωποι να εξαρτώνται από το αυτοκίνητο για τη μεταφορά. Οι μεταφορές είναι σήμερα η ταχύτερα αναπτυσσόμενη πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, αντιπροσωπεύοντας το 24% των παγκόσμιων εκπομπών.

Ευτυχώς, με τις σωστές επενδύσεις, η κατάσταση αυτή είναι αναστρέψιμη. Το πρώτο βήμα είναι να ενισχυθούν και να επεκταθούν τα υπάρχοντα δίκτυα δημόσιων μεταφορών, έτσι ώστε να είναι πιο εύκολη και πιο προσιτή η μετακίνηση. Δεύτερον , θα πρέπει να γίνουν  επενδύσεις σε αειφόρο τεχνολογία για τη δημιουργία υψηλής απόδοσης καυσίμου και οχημάτων με χαμηλές εκπομπές. Τέλος, οι πόλεις πρέπει να σχεδιάζονται με οικολογικά πρότυπα και να είναι φιλικές προς τους ποδηλάτες και τους περιπατητές.

Πάρτε μέρος και εσείς στην Ημέρα της Γης!

Κάποιες ιδέες για να γιορτάσετε και εσείς τη σπουδαία αυτή μέρα μπορείτε να βρείτε στο Σχέδιο Δράσης του Προγράμματος «Παιδική HELMEPA». Ενδεικτικά σας αναφέρουμε τις παρακάτω:

P  Ανακυκλώνω υλικά

P  Εντοπίζω μια παράνομη χωματερή ή άλλες πηγές μόλυνσης στην περιοχή μου και ενημερώνω την τοπική αυτοδιοίκηση

P  Φυτεύω κήπο ή κάνω Δεντροφύτευση

P  Καθαρίζω εθελοντικά την ακτή και την υιοθετώ

P  Δημιουργώ και διανέμω ενημερωτικό περιβαλλοντικό υλικό

Μπορείτε όμως να σκεφτείτε και τη δική σας πρωτότυπη δράση για να μεταδώσετε το μήνυμα για την Ημέρα της Γης. Ας δείξουμε αυτές τις μέρες στη Γη, πόσο τη σεβόμαστε!

ΕΝΑ ΦΡΟΥΤΟ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ

​Σύμφωνα με την γνωστή παροιμία, ένα μήλο την ημέρα εξασφαλίζει μια καλύτερη υγεία. Αν την παραφράσουμε λίγο, βάζοντας στη θέση του μήλου μια ποικιλία από φρούτα, τότε και η επιστημονική κοινότητα θα συμφωνήσει απόλυτα ότι τα οφέλη είναι πολλά και σημαντικά!

Γιατί να τρώμε φρούτα;

Τα φρούτα είναι κατ’ αρχήν μια πολύ καλή πηγή ενέργειας και ταυτόχρονα άριστη πηγή κάποιων βιταμινών. Επιπλέον, είναι πλούσια σε ανόργανα στοιχεία, διαιτητικές ίνες και αντιοξειδωτικές ουσίες. Η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών συμβάλλει στη μείωση εμφάνισης πολλών χρόνιων νόσων, αλλά και στη διατήρηση ενός υγιούς βάρους.

Ποια φρούτα να προτιμούμε;

Η απάντηση είναι στην ποικιλία. Κάθε φρούτο ή ομάδα φρούτων ξεχωρίζει για κάποιο ή κάποια θρεπτικά συστατικά. Για αυτό, μόνο η κατανάλωση ποικιλίας φρούτων εξασφαλίζει επάρκεια στις περισσότερες βιταμίνες και ανόργανα στοιχεία. Ένας, όμως, διαχωρισμός που αξίζει ίσως να γίνει είναι ανάμεσα στα εποχιακά και μη φρούτα. Στις μέρες μας, δυστυχώς, η διάκριση αυτή έχει σχεδόν καταργηθεί, αφού με την εξέλιξη στις συνθήκες παραγωγής τα περισσότερα φρούτα είναι διαθέσιμα το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου. Παρ’ όλα αυτά, τα εποχιακά φρούτα συγκεντρώνουν μερικά πλεονεκτήματα. Είναι συχνά πιο γευστικά, σίγουρα πιο φθηνά, ενώ η ύπαρξη των κατάλληλων κλιματολογικών συνθηκών μας δίνει περισσότερες πιθανότητες να έχουν καλλιεργηθεί με τη λιγότερη δυνατή παρέμβαση. Επιπλέον, τα φρούτα κάθε εποχής είναι ένας ευχάριστος τρόπος να διδαχθούν τα παιδιά τα γνωρίσματα της εποχής (κλίμα, θερμοκρασία κ.λπ.), παράλληλα με τις ιδιαιτερότητες της καλλιέργειας της γης και των φρούτων.

Σε ποια μορφή είναι καλύτερα;

Η σειρά προτίμησης είναι: φρέσκο φρούτο, φρέσκος χυμός, έτοιμος χυμός. Η κατανάλωση του φρούτου ως στέρεου τροφίμου πλεονεκτεί από τη μορφή του σε χυμό. Οι χυμοί είναι πλούσιοι θερμιδικά, πιο εύπεπτοι από ό,τι ολόκληρο το φρούτο, χάνουν μεγάλο μέρος των διαιτητικών ινών και προσφέρουν μικρότερο αίσθημα κορεσμού. Ως εκ τούτου, μια μερίδα χυμού αντιστοιχεί σε δύο ή και τρεις μερίδες φρούτου, και χρειάζεται μέτρο, προκειμένου η κατανάλωση των χυμών να μην οδηγεί σε υπερβολική ενεργειακή πρόσληψη. Ειδικότερα για τους χυμούς εμπορίου, υπάρχει διάκριση που καταγράφεται στην ετικέτα τους, με τους φυσικούς χυμούς να υπερτερούν έναντι των φρουτοποτών ή των νέκταρ. Σε κάθε περίπτωση όμως ενδέχεται να περιέχουν συντηρητικά, χρωστικές, αρωματικές ύλες και άλλα βελτιωτικά γεύσης.

Πάντως, η κατανάλωση φρουτοχυμών είναι κυρίαρχη στις συνήθειες των παιδιών και αποτελούν εύκολη λύση για τους γονείς, ενώ η κατανάλωση των φρέσκων φρούτων είναι που χρειάζεται ενίσχυση. Θα πρέπει, λοιπόν, οι ενήλικες να αναζητούν τρόπους να γίνουν ελκυστικά τα φρούτα στα παιδιά, να τα έχουν διαθέσιμα και εύκολα προσβάσιμα, να μην δίνουν άμεσα την εναλλακτική του χυμού και, βεβαίως, να καταναλώνουν και οι ίδιοι.

TI ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΕΙΣ ΣΤΙΣ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΕΣ ΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Τι πρέπει να προσέχεις στις συσκευασίες των τυποποιημένων τροφίμων;
​Τι συνηθίζεις να παρατηρείς στη συσκευασία ενός τυποποιημένου τροφίμου όταν το αγοράζεις; Με μια πρώτη ματιά αυτά που παρατηρείς είναι το χρώμα της συσκευασίας, τις εικόνες που ίσως υπάρχουν σε αυτήν και την εμπορική ονομασία του τροφίμου που συνήθως δεσπόζει με μεγάλα γράμματα στην μπροστινή της όψη. Ήξερες, όμως, ότι στη συσκευασία των τυποποιημένων τροφίμων υπάρχουν πολλές άλλες πληροφορίες που πρέπει να γνωρίζεις; Δες παρακάτω τις σημαντικότερες από αυτές:

1. Η ποσότητα του τροφίμου. Η ποσότητα για τα στερεά τρόφιμα αναφέρεται στο καθαρό βάρος τους (θα το δεις να συμβολίζεται ως e και μετριέται σε g), ενώ για τα υγρά τρόφιμα αναφέρεται στον όγκο τους (μετριέται σε mL). Αξίζει να παρατηρήσεις ότι το ίδιο τρόφιμο μπορεί να διατίθεται στην αγορά σε διαφορετικά μεγέθη συσκευασίας, για παράδειγμα σε μικρή (ατομική), μεσαία ή μεγάλη (οικογενειακή) συσκευασία. Θυμήσου ότι επιλέγοντας τις μικρότερες συσκευασίες μπορείς να ελέγξεις καλύτερα την ποσότητα του τροφίμου που θα καταναλώσεις.

2. Η λίστα με τα συστατικά του τροφίμου. Έχε κατά νου ότι τα συστατικά του τροφίμου παρουσιάζονται κατά φθίνουσα σειρά, δηλαδή πρώτα αναγράφονται τα συστατικά που υπάρχουν σε μεγαλύτερη ποσότητα στο τρόφιμο. Σε περίπτωση που έχεις κάποια τροφική αλλεργία, φρόντισε να διαβάσεις προσεκτικά όλα τα συστατικά της λίστας. Τα αλλεργιογόνα συστατικά αναγράφονται υποχρεωτικά στη συσκευασία των τροφίμων, ακόμα και αν περιέχονται σε πολύ μικρές ποσότητες (π.χ. «το προϊόν μπορεί να περιέχει ίχνη ξηρών καρπών»).

3. Η διατροφική ετικέτα του τροφίμου. Στη διατροφική ετικέτα παρουσιάζεται η περιεκτικότητα του τροφίμου σε ενέργεια (θερμίδες) και θρεπτικά συστατικά (π.χ. πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, σάκχαρα, λίπη, κορεσμένα λίπη, φυτικές ίνες και νάτριο/αλάτι). Κατανοώντας τις πληροφορίες αυτές, μπορείς αδρά να αξιολογήσεις τη θρεπτική αξία ενός τροφίμου, ενώ συγκρίνοντάς τες ανάμεσα σε διαφορετικά τρόφιμα, μπορείς να κάνεις τις δικές σου έξυπνες διατροφικές επιλογές.

4. Η διάρκεια ζωής του τροφίμου. Η φράση «ανάλωση μέχρι» αναγράφεται στις συσκευασίες των ευπαθών τροφίμων (π.χ. γαλακτοκομικά προϊόντα). Τα τρόφιμα αυτά δεν πρέπει να τα καταναλώνεις μετά την αναγραφόμενη ημερομηνία, επειδή μπορεί να έχουν χαλάσει και να είναι επικίνδυνα για την υγεία σου. Τη φράση «ανάλωση κατά προτίμηση πριν από το τέλος» θα τη συναντήσεις σε συσκευασίες τροφίμων που διατηρούνται για μεγαλύτερο διάστημα (π.χ. δημητριακά). Μετά την αναγραφόμενη ημερομηνία η γεύση και η υφή των τροφίμων αυτών ίσως έχουν αλλοιωθεί, ωστόσο το πιθανότερο είναι ότι μπορείς να τα καταναλώσεις με ασφάλεια.

5. Οι συνθήκες συντήρησης και οι οδηγίες χρήσης του τροφίμου. Το να καταναλώνεις ένα τυποποιημένο τρόφιμο πριν την ημερομηνία λήξης του δεν είναι από μόνο του αρκετό για να είσαι σίγουρος/η ότι είναι ασφαλές. Θυμήσου πάντα να ακολουθείς τις οδηγίες για την αποθήκευση και τη συντήρηση του τροφίμου που αναγράφονται στη συσκευασία του (π.χ. «διατηρείται σε δροσερό και ξηρό μέρος» ή «μετά το άνοιγμά του φυλάσσεται στο ψυγείο για 3-4 ημέρες»). Ακόμα, αν το τρόφιμο δεν είναι έτοιμο προς κατανάλωση, εξάσκησε στις ικανότητές σου στην κουζίνα, ακολουθώντας προσεκτικά τις οδηγίες για την επεξεργασία ή το μαγείρεμά του.

EINAI H NΗΣΤΕΙΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΓΙΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ?

Είναι η νηστεία κατάλληλη για τα παιδιά;  
​Κατά την περίοδο της νηστείας της Σαρακοστής πολλοί γονείς αναρωτιούνται εάν είναι ασφαλές για τα παιδιά τους να ακολουθήσουν την νηστεία, και συγχρόνως να εξακολουθούν να προσλαμβάνουν όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά που απαιτούνται για την υγεία και την ανάπτυξή τους. Παρόλο που η αποχή από αρκετές σημαντικές ομάδες τροφίμων ενέχει πιθανούς κινδύνους για διατροφικές ελλείψεις, μια καλά σχεδιασμένη διατροφή κατά την περίοδο της νηστείας μπορεί να καλύψει τις ανάγκες των παιδιών και να προσφέρει πλεονεκτήματα για την υγεία τους.

Κύριο χαρακτηριστικό της διατροφής κατά τη νηστεία, είναι η αποχή από τρόφιμα ζωικής προέλευσης, όπως το κρέας, το κοτόπουλο, το ψάρι, τα γαλακτοκομικά και τα αβγά (με εξαίρεση τα θαλασσινά) η οποία αντισταθμίζεται από αύξηση στην κατανάλωση τροφίμων φυτικής προέλευσης, όπως το ψωμί, τα ζυμαρικά, το ρύζι, τα όσπρια, τα λαχανικά και τα φρούτα. Η διατροφή κατά τη νηστεία, είναι πολύ χαμηλότερη σε κορεσμένο λίπος και υψηλότερη σε φυτικές ίνες, σύνθετους υδατάνθρακες και βιταμίνες σε σχέση με τη διατροφή κατά τον υπόλοιπο καιρό. Μια διατροφή χαμηλή σε κορεσμένα λίπη και υψηλή σε φυτικές ίνες προσφέρει σημαντικά οφέλη για την καρδιαγγειακή υγεία, τόσο για τους ενήλικες όσο και για τα παιδιά. Παρόλα αυτά, η αποχή από σημαντικές ομάδες τροφίμων, όπως είναι το κρέας και τα παράγωγα του, και τα γαλακτοκομικά είναι πιθανό να προκαλέσει ανεπαρκή πρόσληψη ορισμένων θρεπτικών συστατικών, ιδιαιτέρως κατά την παιδική ηλικία, όπου υπάρχουν αυξημένες ανάγκες για κάποια από αυτά τα θρεπτικά συστατικά λόγω της ανάπτυξης:

Πρωτεΐνες: Οι πρωτεΐνες είναι ιδιαιτέρως σημαντικές κατά την ανάπτυξη, αφού βοηθούν στην αναδόμηση, ανάπτυξη και διατήρηση των ιστών του σώματος. Το κρέας, το ψάρι, τα γαλακτοκομικά και το αβγό αποτελούν τις κύριες πηγές πρωτεϊνών υψηλής βιολογικής αξίας, δηλαδή πρωτεϊνών που περιέχουν τα απαραίτητα αμινοξέα (τα αμινοξέα είναι τα δομικά συστατικά των πρωτεϊνών) που χρειάζεται ο οργανισμός και δεν μπορεί να συνθέσει από μόνος του σε επαρκείς ποσότητες και στη σωστή αναλογία. Αντιθέτως, τα τρόφιμα φυτικής προέλευσης περιέχουν πρωτεΐνες που έχουν χαμηλή βιολογική αξία. Για να προσλάβουν τα παιδιά ικανοποιητικές ποσότητες καλής ποιότητας (δηλαδή υψηλής βιολογικής αξίας) πρωτεΐνες κατά τη διάρκεια της νηστείας, θα πρέπει να καταναλώνουν θαλασσινά και ποικιλία φυτικών τροφών που περιέχουν πρωτεΐνες, όπως είναι τα όσπρια και τα δημητριακά.

Σίδηρος: Οι ανάγκες σε σίδηρο είναι αυξημένες κατά την παιδική ηλικία και κατά την εφηβεία, ιδιαιτέρως για τα κορίτσια. Ο σίδηρος απαντάται σε δυο μορφές, του αιμικού και μη αιμικού σιδήρου. Τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης έχουν μεγαλύτερες ποσότητες αιμικού σιδήρου, ο οποίος είναι πιο εύκολα απορροφήσιμος από τον μη αιμικό. Εναλλακτικές πηγές σιδήρου που μπορούν να καταναλώσουν τα παιδιά κατά τη διάρκεια της νηστείας, ώστε να υπάρχει διατροφική επάρκεια στην πρόσληψη σιδήρου, είναι τα όσπρια, οι ξηροί καρποί, τα αποξηραμένα φρούτα, τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα θαλασσινά (κυρίως τα οστρακοειδή) και το ψωμί. Όμως, λόγω της χαμηλής απορρόφησης του σιδήρου σε αυτά τα τρόφιμα, αφού περιέχουν κυρίως μη αιμικό σίδηρο, συστήνεται να συνδυάζονται οι φυτικές τροφές με τρόφιμα που περιέχουν βιταμίνη C,όπως τα εσπεριδοειδή ή ο χυμός τους (π.χ. ο χυμός λεμόνι ή πορτοκάλι).

Ασβέστιο και βιταμίνη D: Το ασβέστιο και η βιταμίνη Dείναι απαραίτητα για τη διάπλαση των οστών του σώματος, συνεπώς είναι ιδιαιτέρως σημαντικό να προσλαμβάνονται σε ικανοποιητικές ποσότητες στο στάδιο της ανάπτυξης. Η αποχή από τα γαλακτοκομικά που αποτελούν την κύρια πηγή ασβεστίου και θα πρέπει να αντισταθμίζεται με αντικατάσταση από άλλα τρόφιμα φυτικής προέλευσης που περιέχουν ικανοποιητικές ποσότητες αυτών των συστατικών. Τέτοια τρόφιμα είναι το μπρόκολο, οι ξηροί καρποί (κυρίως τα αμύγδαλα) και τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά ή και τρόφιμα εμπλουτισμένα σε ασβέστιο, όπως είναι κάποιοι χυμοί του εμπορίου.

Καταλήγοντας, οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών μπορούν να καλυφθούν κατά την περίοδο της νηστείας μέσα από την κατανάλωση ποικιλίας φυτικών προϊόντων. Παρόλα αυτά, οι γονείς πριν αποφασίσουν αν τα παιδιά τους θα νηστέψουν, θα πρέπει να λάβουν υπόψη τους το κατά πόσο τα παιδιά τους είναι επιλεκτικά σε σχέση με το φαγητό και εάν καταναλώνουν τα τρόφιμα που αναφέρθηκαν ως εναλλακτικές πηγές για την κάλυψη των αναγκών τους. Μια πρόταση θα ήταν, ειδικά για κάποια πολύ επιλεκτικά παιδιά, η νηστεία να μην περιλαμβάνει αποχή και από τα γαλακτοκομικά προϊόντα, ώστε να καλύπτονται ικανοποιητικά οι διατροφικές τους ανάγκες.