Ή αλλιώς, “ευτυχώς που δεν είμαι ξερόλας”!!! ???? (Ο τίτλος είναι δικός μου)… ????
ΔΕΝ ΥΠΗΡΞΑ ΠΑΝΤΟΤΕ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΠΟΥ ΕΙΜΑΙ. Ολόκληρη τη ζωή μου μάθαινα για να γίνω ο άνθρωπος που είμαι, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι έχω ξεχάσει τον άνθρωπο που υπήρξα, ή, για να μιλήσω ακριβέστερα, τους ανθρώπους που υπήρξα.
Κι αν ανάμεσα στους ανθρώπους εκείνους και σε μένα υπάρχει αντίφαση, αν νομίζω πως αλλάζοντας έχω μάθει, έχω προοδεύσει, όταν γυρίζω και κοιτάζω εκείνους εκεί τους ανθρώπους, δεν ντρέπομαι καθόλου γι’ αυτούς, δεν μπορώ να πω εγώ, χωρίς αυτούς.
ΓΝΩΡΙΖΩ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΠΟΥ ΓΕΝΝΗΘΗΚΑΝ με την αλήθεια στην κούνια τους, που δεν ξεγελάστηκαν ποτέ τους, που δεν τους χρειάστηκε να προχωρήσουν ούτε ένα βήμα σε ολόκληρη τη ζωή τους, επειδή από τότε που ήταν ακόμα στις φασκιές είχαν κιόλας φτάσει. Ξέρουν ποιο είναι το καλό, πάντοτε το ήξεραν. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ ΕΧΟΥΝ ΤΗΝ ΑΥΣΤΗΡΟΤΗΤΑ και την περιφρόνηση που τους δίνει η θριαμβευτική τους σιγουριά πως έχουν δίκιο. Δεν τους μοιάζω.
Εμένα η αλήθεια δεν μου αποκαλύφθηκε στα βαφτίσια μου, δεν τη βρήκα ούτε από τον πατέρα μου ούτε από την κοινωνική τάξη της οικογένειάς μου. Ό,τι έχω μάθει μου κόστισε ακριβά, ό,τι ξέρω το έχω με δικές μου δαπάνες. ΔΕΝ ΕΧΩ ΟΥΤΕ ΚΑΙ ΜΙΑ ΕΣΤΩ ΒΕΒΑΙΟΤΗΤΑ που να μην τη σχημάτισα μέσω της αμφιβολίας, του άγχους, του ιδρώτα, της οδυνηρής εμπειρίας.
Έτσι νιώθω σεβασμό γι’ αυτούς που δεν ξέρουν, γι’ αυτούς που ψάχνουν, που ψηλαφούν, που σκοντάφτουν.
ΓΙΑ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΤΟΥΣ ΕΙΝΑΙ ΕΥΚΟΛΗ, αυθόρμητη, αισθάνομαι βέβαια έναν κάποιο θαυμασμό, αλλά, ομολογώ, πολύ λίγο ενδιαφέρον.
Απόσπασμα από το βιβλίο του Λουί Αραγκόν, Μ’ ανοιχτά χαρτιά, εκδ. Θεμέλιο, μετάφραση του Τίτου Πατρίκιου.
Φωτ.: Elsa Triolet & Louis Aragon
http://www.videoman.gr/49372 (πάτησε πάνω)
Δεν υπάρχουν τέλειοι σύζυγοι, ούτε τέλειοι γονείς…
Δεν υπάρχουν τέλειοι σύζυγοι, ούτε τέλειοι γονείς. Δεν υπάρχουν τέλειες σχέσεις, δεν υπάρχουν τέλειοι γάμοι, δεν υπάρχουν τέλειες οικογένειες.
Υπάρχουν άνθρωποι, που προκειμένου να τα καταφέρουν να είναι μαζί, πατάνε κάτω τους εγωισμούς τους. Που ματώνουν καθημερινά, που μαθαίνουν να καταπίνουν τα λόγια και τις παραξενιές του άλλου, που παλεύουνε να βγάλουνε από το λεξιλόγιό τους λέξεις όπως ‘’εγώ’’ ή ‘’δικό μου’’. Άνθρωποι που το ‘’συγγνώμη’’, ξέρουν και βγαίνει από τα χείλια τους, αλλά ξέρουν τι θα πει και ‘’συγχωρώ’’ και ας είναι πικραμένοι. Άνθρωποι με πάθη, άνθρωποι με αδυναμίες, άνθρωποι όμως που ξέρουν να ταπεινώνονται και ξανά από την αρχή να ξεκινάνε. Υπάρχουν άνθρωποι, που δεν τους έμαθε κανείς να είναι γονείς, παλεύουν όμως με νύχια και με δόντια, για να μεγαλώσουνε σωστούς ανθρώπους.
Αυτά υπάρχουν…
Δεν υπάρχουν τέλειοι σύζυγοι, ούτε τέλειοι γονείς. Δεν υπάρχουν τέλειες σχέσεις, δεν υπάρχουν τέλειοι γάμοι, δεν υπάρχουν τέλειες οικογένειες.
Κουβέντες του παπα Γιώργη (από εδώ)«Ελεύθερους και αγαπημένους θέλουμε να βλέπουμε όλους τους ανθρώπους. Αυτή είναι η ευχή μας» . «Αν κάθε σφαίρα ή βόμβα δεν θεωρηθεί καταραμένη και δεν αντικατασταθεί με στάλες καθαρού νερού και κόκκους σιταριού, δεν θα αναπνεύσουν με άνεση οι ανθρώπινες υπάρξεις». «Πότε θα επανέλθει η Εκκλησία στην αρχική πράξη να αναδείχνονται οι κληρικοί και ιδιαίτερα οι Επίσκοποι με ψήφο κλήρου και Λαού;».
«O Xριστός είναι ο Επαναστάτης Μοναδικός και αναντικατάστατος. Η επανάστασή Του θα συνεχίζεται ως τη συντέλεια των αιώνων». «Ο Χριστός είναι εδώ πάνω στη γη, πάντα μαζί μας και θα μείνει ως το τέλος. Θα αγωνιά, θα βασανίζεται και δεν θανατώνεται αναρίθμητες φορές σε κάθε τόπο, σε κάθε εποχή». «Η Εκκλησία ελεύθερη. Η καλύτερη λύση είναι ο χωρισμός της από το κράτος. Όχι όμως ο χωρισμός του λαού από την Εκκλησία». «Ο ελεύθερος άνθρωπος που ποθεί την ελευθερία δεν καταδέχεται να ντροπιάζει τον εαυτό του με τυραννία ή με υποδούλωση. Αυτός είναι ο άνθρωπος του Θεού».
Σημειώσεις
Εκτός από τις πηγές που αναφέρονται μέσα στο κείμενο, πλούσια στοιχεία αντλήθηκαν από τις μαρτυρίες του Θεολόγου Αντώνη Καλλίτση. Οι περισσότερες από τις μαρτυρίες αποτελούν μέρος του αφιερώματος που πρόβαλε η ΕΡΤ 1 για τον παπα- Γεώργιο Πυρουνάκη με τίτλο “Θυμίαμα” με τη συμπλήρωση δώδεκα χρόνων από το θάνατό του.
«Η επίσημη Εκκλησία λησμόνησε μετ’ ανακουφίσεως τον φλογερό ιερωμένο, τον οποίο και η ίδια είχε διώξει και αφορίσει, όπως άγρια τον κυνήγησαν και τα ανελεύθερα πολιτικά καθεστώτα του τόπου μας. Όμως, εκείνος με ασυμβίβαστο πάθος είχε βρεθεί παρών σε πολύμορφους αγώνες…»[3]
«Ιδρύοντας το πρώτο νυχτερινό γυμνάσιο στη χώρα μας (1932) για τα εργαζόμενα παιδιά της φτωχολογιάς και δημιουργώντας εν συνεχεία τη Φιλική Εταιρεία Νέων, η οποία κατά τους χαλεπούς καιρούς της Κατοχής γλίτωσε 5.000 παιδιά και ισάριθμους, περίπου, ενήλικους»[4]
«Βρέστε μου ένα παπά που να τον τρέμουν οι σκοταδιστές, να τον αγαπούν οι διανοούμενοι, να τον σέβονται οι αθεϊστές και να τον θαυμάζουν οι πολιτικοί αρχηγοί»[5]
«Απλόχερα τον μοίραζε τον άρτο των αγγέλων» (Φάνης Κακριδής, εφ. «Το Βήμα», 8-6-1988),
«Μάταια θα ψάξει κανείς ανάμεσα στα μέλη του ανώτερου κλήρου να βρει ανθρώπους που τόλμησαν να διαφοροποιηθούν από τους συνταγματάρχες της “Ελλάδος των Ελλήνων Χριστιανών”. Η αναζήτηση του ιστορικού θα σταματήσει σε καναδυό ιερείς, τον εξής έναν: τον Γεώργιο Πυρουνάκη» (εφ. Ελευθεροτυπία», 10/3/2001),
Τον Νοέμβριο του 1973 εμπλέκεται στην υποστήριξη των φοιτητών που έχουν καταλάβει την νομική: «Κατά την κορυφαία μέρα των γεγονότων της Νομικής Σχολής, ήρθε στο Φαρμακείο μας, ο Βοηθός Επίσκοπος Ανδρούσης Αναστάσιος με 4 τσάντες γεμάτες τρόφιμα και φάρμακα και ζήτησε, “…δυο παιδιά να με βοηθήσουν στη μεταφορά και την παράδοσή τους στους Φοιτητές της Νομικής”. Ο Δεσπότης φορούσε τα ράσα του κι έναν απλό σιδερένιο Σταυρό. Πήραμε τα πράγματα και κατευθυνθήκαμε προς την αποκλεισμένη από Αστυνομικούς Νομική Σχολή. Κάποια στιγμή, πέσαμε σε Αστυνομικό μπλόκο. “Στοπ! Δεν πρόκειται να περάσετε πιο μέσα”, μας φώναξαν».
«Ο Βοηθός Επίσκοπος Ανδρούσης όμως, δεν σταμάτησε. Προχώρησε προς το μέρος τους, και τους είπε: “Εκεί μέσα υπάρχουν νέα παιδιά, αδέλφια σας, που αγωνίζονται για την Ελευθερία και το Μέλλον της Πατρίδας μας. Θέλω να τους παραδώσω αυτά τα φάρμακα και τα τρόφιμα. Είμαι Κληρικός και είναι καθήκον μου να το κάνω”. Τότε, κάποιοι από τους Αστυνομικούς που είχαν κρύψει τα διακριτικά και τους ατομικούς αριθμούς τους, άρχισαν να τον τραβούν από τα ράσα και τον χτυπούσαν επανειλημμένα με βάρβαρο τρόπο στον τοίχο. Αυτός τους ξέφυγε, και με γρήγορα βήματα κατευθύνθηκε στην είσοδο της Νομικής, όπου παρέδωσε στους ξεσηκωμένους Φοιτητές, τις δύο τσάντες που κρατούσε ο ίδιος…»[15].
Πατήρ Α. Κονάνος: Μην Πληγώνεσαι Αν Δεν Σε Αγαπούν, Δεν Αξίζει!
Να λες στον άνθρωπό σου: «Σ’ ευχαριστώ για όσα έχεις κάνει για μένα. Που υπάρχεις,που με βασανίζεις. Με βοηθάς να μαθαίνω να σε συγχωρώ»
Η αγάπη είναι το επιστέγασμα και η βάση. Αυτή σκεπάζει όλες τις αρετές. Είναι η ασφάλεια και η σιγουριά ότι πας καλά. Διότι, αν όλα αυτά τα κάνεις χωρίς αγάπη, όπως λέει ο Απόστολος Παύλος, δεν έχει νόημα. Διότι όλα αυτά τα βρίσκεις κι αλλού: σε αρχαίους φιλοσόφους, ρήτορες, ιδρυτές διάφορων φιλοσοφικών συστημάτων. Είχαν τιθασεύσει, ίσως, το «εγώ» τους, δεν έπιναν πολύ, δεν έτρωγαν, δεν κοιμούνταν. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είχαν κι αγάπη.
Αγάπη να ‘χεις. Αγάπη να βγάζεις. Αγάπη ν’ αφήσεις. Κι όσοι θα έρχονται έπειτα από χρόνια κοντά στον τάφο σου και θα σε θυμούνται και θα σε φέρνουν στη σκέψη και στο μυαλό τους, θα λένε: «Α, αυτός ο άνθρωπος είχε αγάπη. Είχε καλοσύνη. Σε κανέναν δεν είπε κάτι κακό ούτε κράτησε σε κάποιον κακία. Λόγο για κάποιον δεν είπε. Δεν τον θυμάμαι να κατηγόρησε, να κατέκρινε. Ποτέ. Τα χέρια του, συνέχεια ελεημοσύνες. Το στόμα του έσταζε μέλι. Τα μάτια του, πάντα γεμάτα δάκρυα απ’ τον πόνο των ανθρώπων. Τα πόδια του πήγαιναν συνέχεια εδώ κι εκεί, σε αρρώστους και βασανισμένους».
Αυτό μ’ αρέσει πολύ. Είναι κάτι που ζηλεύω. Είναι το ανώτερο χάρισμα. Ετσι δεν λέει και η Αγία Γραφή; «Πίστη, ελπίδα κι αγάπη. Μείζων δε τούτων, η αγάπη». Το ανώτερο. Σήμερα μιλήσαμε για τα ανώτερα. Καλή δύναμη σου εύχομαι. Κάνε ένα βήμα ν’ αγαπήσεις, να χαρείς, να νιώσεις τον πλούτο αυτής της ομορφιάς μες στην ψυχή σου. Και μην πληγώνεσαι αν δεν σ’ αγαπούν. Δεν αξίζει να στενοχωριέσαι αν δεν σε αγαπούν.
Μην ασχολείσαι με το πώς σου φέρονται οι άλλοι, διότι θα αρρωστήσεις. Μάθε εσύ ν’ αγαπάς. Ανεξαρτήτως του τι κάνουν οι άλλοι. Μάθε εσύ -σαν τον Θεό- να δίνεις. Σαν τον ήλιο να λάμπεις. Ασε τους άλλους. Αν δεν σ’ αγαπούν, δεν πειράζει. Γιατί ούτε κι εσύ αγαπάς πάντα. Αν μάθεις την τέλεια αγάπη, τότε θ’ αγαπάς. Ωσπου να μάθεις, κάνεις λάθη. Ετσι είναι οι άνθρωποι. Μην περιμένεις πολλά απ’ τους ανθρώπους.
Μην απαιτείς και λες: «Εγώ σ’ αγάπησα. Τώρα θέλω κι εσύ να μ’ αγαπάς». Μην κινείσαι έτσι. Εσύ θα τρέφεσαι απ’ αυτή την πηγή, που θα βγαίνει από μέσα σου. Κι αν οι άλλοι σου ανταποδώσουν την αγάπη, θα ‘ναι ωραία. Αν δεν σου την ανταποδώσουν, δεν πειράζει. Μην γκρινιάζεις, γιατί μετά χάνεις αυτό το καλό που κάνεις και είναι μισό. Εσύ θ’ αγαπάς. Αγάπη, αγάπη, αγάπη. Ωραία λέξη. Καλή δύναμη.
Και γράψε αυτή τη λέξη στην καρδιά σου. Λέγε τη και με το στόμα σου. Και πες τη και σήμερα σε κάποιον. Πες τη στο παιδί σου, στη γυναίκα σου, στον άντρα σου, πες τη στα αδέλφια σου. Σε παρακαλώ, σήμερα βρες κάποιον και πες του τη λέξη «σ’ αγαπώ». Σ’ εμένα μην την πεις πάλι. Διότι εγώ το ξέρω. Μου την έχεις ξαναπεί τόσες φορές. Πες την όμως και σε κάποιους που δεν την έχεις πει, γιατί δυσκολεύεσαι. Εκεί θέλω να το πεις. Κι αν σε κοροϊδέψουν και λίγο, δεν πειράζει.
Συνέχισε να τη λες έπειτα από μέσα σου. Μην τη λες με τρόπο που να προκαλείς. Να λες στον άνθρωπό σου: «Σ’ αγαπώ και σ’ ευχαριστώ για όλα όσα έχεις κάνει για μένα. Σ’ ευχαριστώ που υπάρχεις. Που με βοηθάς. Που με στηρίζεις. Που με βασανίζεις. Και με βοηθάς και με τον τρόπο αυτό να μαθαίνω. Και με βοηθάς να σε υπομένω, να σε συγχωρώ». *Από το βιβλίο του π. Ανδρέα Κονάνου «Στο βάθος κήπος»
«Οσο περνάν τα χρόνια, τόσο και περισσότερο η δημοσιότητα με τρομάζει. Με απωθεί, θα έλεγα. Ως και τα βιβλία μου, όταν τα βλέπω στη βιτρίνα, αισθάνομαι παράξενα. Τι να με κάνετε, λοιπόν, εμένα; Δεν είμαι καμωμένος για τη βιτρίνα. Πολλοί νομίζουν ότι αυτό είναι έλλειψη φιλοδοξίας. Καθόλου. Απλούστατα, δεν καταλαβαίνω τι σόι φιλοδοξία είναι να είσαι δαχτυλοδειχτούμενος και να σε υποδέχονται με χειροκροτήματα. Εμένα η φιλοδοξία μου είναι να αισθάνομαι τρυπωμένος με τη μορφή βιβλίων στη τσάντα κάποιου νέου ή κάποιας κοπέλας, σε ώρες μοναξιάς. Η μυστική επικοινωνία είναι το παν. Και η διάρκεια.
Ποίηση για μένα είναι πόλεμος προς τον χρόνο και τη φθορά. Κλεισμένος στα πενήντα τετραγωνικά μου, συνεχίζω αυτόν τον πόλεμο. Και άσχετα εντελώς αν βγαίνω νικητής ή όχι, σε μια τέτοιου είδους μάχη, ομολογώ, βρίσκω την ύψιστη ικανοποίηση. Σε μιαν εποχή θριάμβου των ποσοτικών εκτιμήσεων, βλέπω την ποίηση σαν τη μόνη ενδεδειγμένη να διαφυλάξει το ιερό και απαραβίαστο της ανθρώπινης προσωπικότητας».
.
.
…Οδυσσέας Ελύτης…
(Στον Γιάννη Φλέσσα, «Το Βήμα της Κυριακής», 24 Δεκεμβρίου 1978)
Άραγε αξίζει ένας άνθρωπος να μας χαλάει την διάθεση; Οχι.. Όποιος και να είναι αυτός… Εκείνη την στιγμή που θα συμβεί κάτι.. Ας δούμε από πίσω του μόνο ενέργεια.. Μια μπλοκαρισμενη ενέργεια από λάθος πεποιθήσεις.. Έτσι είναι πιο εύκολο..
Θέλεις να γίνεσαι κατανοητός; Να λες αυτό που εννοείς.
Η αποτελεσματική επικοινωνία προϋποθέτει να λέμε αυτό ακριβώς που εννοούμε, προκειμένου να γινόμαστε κατανοητοί στους άλλους.
Παρόλα αυτά όταν κάποιος ακούει τη λέξη «πάντα» και «ποτέ» αρχίζει να κρίνει τον συνομιλητή του.
Όλοι γνωρίζουμε ότι υπάρχουν εξαιρέσεις αναφορικά με τις δηλώσεις «πάντα» και «ποτέ» και ότι δεν χρησιμοποιούνται πάντα με κυριολεκτικό τρόπο. Χρειάζεται λοιπόν να διευκρινίζουμε αυτά που λέμε για να εκφράσουμε στους συνομιλητές μας ότι οι λέξεις «πάντα» και «ποτέ» είναι μεταφορικές λέξεις που μεταφέρουν τα συναισθήματά μας.
Καλό θα ήταν να χρησιμοποιούμε φράσεις όπως «νιώθω ότι ποτέ δεν με ακούς» ή «νιώθω ότι πάντα με κατηγορείς».
Με την προσθήκη της λέξης «νιώθω» αποφεύγουμε να παρεκτραπούμε στην κυριολεκτική σημασία των λέξεων «πάντα» και «ποτέ». Αυτό διασφαλίζει ότι γινόμαστε σαφείς στο συνομιλητή μας και είναι πιο πιθανό να γίνουμε κατανοητοί σε αυτόν.
Ένας καλός συνομιλητής χρειάζεται να είναι και καλός ακροατής. Παρόλο που οι άνθρωποι μιλάνε καθημερινά, δεν σημαίνει πως καταφέρνουν να επικοινωνούν πάντα αποτελεσματικά. Για να είμαστε καλοί συνομιλητές, θα πρέπει να έχουμε επίγνωση τόσο της γλώσσας όσο και του τόνου της φωνής που χρησιμοποιούμε.
Όταν επιλέγουμε να ακουστούμε φωνάζοντας, ο ακροατής ακούει μόνο τον τόνο της φωνής μας, όχι τα λόγια μας.
Γι’ αυτό, όταν κάποιος σας μιλάει, προσπαθήστε να ακούσετε με προσοχή τι λέει. Καλλιεργήστε τη βλεμματική επαφή και δώστε προσοχή στον τόνο και στα λόγια του.
Οι καλοί συνομιλητές δεν παίρνουν προσωπικά τον τόνο που χρησιμοποιούν οι άλλοι. Επιλέγουν να κάνουν ερωτήσεις για να κατανοήσουν, αντί να προβάλλουν επιχειρήματα για να επιβάλλουν στους άλλους να συμφωνήσουν μαζί τους. Επιλέγουν να αποσαφηνίζουν τα συναισθήματα, απαντώντας στα συναισθήματα που κρύβονται πίσω από τις λέξεις.
Οι καλοί συνομιλητές δεν παγιδεύονται στην υπεράσπιση τους εαυτού τους. Μόλις ξεκινήσουμε την υπεράσπιση, αρχίζουμε να χάνουμε. Με αυτόν τον τρόπο, κάνετε τις κατηγορίες πραγματικές, άξιες για ανταπόδειξη. Δεν είσαι εγκληματίες, άξιοι τιμωρίας. Ο συνομιλητής σας δεν είναι ούτε δικαστής ούτε κριτική επιτροπή. Ακριβώς επειδή είπε κάτι, αυτό δεν σημαίνει ότι ισχύει κυριολεκτικά. Αφορά στο πως νιώθει στο παρόν. Δεν πρόκειται για κάποιο γεγονός.
Η επικοινωνία αποτελείται από 10% πληροφορίες και 90% συναίσθημα.
Οι άνθρωποι συχνά τείνουν να επαναλαμβάνουν τα ίδια πράγματα ξανά και ξανά, επειδή δεν αισθάνονται ότι τα συναισθήματά τους έχουν ακουστεί. Είναι εύκολο για έναν ακροατή να αγνοήσει τα συναισθήματα και να δώσει συμβουλές, να μοιραστεί γεγονότα ή να προσπαθήσει να ελαχιστοποιήσει το πρόβλημα αντί να ακούσει πραγματικά αυτό που λέει ο συνομιλητής του. Όταν αρνούμαστε να ακούσουμε τα συναισθήματα κάποιου άλλου, συνήθως του λέμε: Δεν θα έπρεπε να νιώθεις έτσι. Δεν έχεις δικαίωμα να αισθάνεσαι έτσι. Δεν μπορούμε να κρίνουμε εμείς αν τα συναισθήματα των άλλων είναι σωστά ή λάθος, ο τρόπος που τα διαχειριζόμαστε έχει σημασία.
Για να αρχίσουμε να βελτιώνουμε τις επικοινωνιακές μας δεξιότητες, χρειάζεται να αρχίζουμε να εξετάζουμε τα πράγματα που μπορούμε να ελέγξουμε. Δηλαδή, δεν μπορούμε να ελέγξουμε τους άλλους, αλλά μπορούμε να ελέγξουμε τη συμπεριφορά και τις αντιδράσεις μας στα γεγονότα που μας περιγράφουν.
Είναι βοηθητικό να επαναξιολογούμε μια κατάσταση.
Αυτό μπορεί να γίνει κάνοντας ερωτήσεις όπως:
Πώς νιώθεις;
Ποιο είναι το χειρότερο σε αυτή την περίπτωση;
Τι προσπαθείς να πετύχεις;
Τι θα προτιμούσες να γίνει διαφορετικά;
Αν νιώθουμε μπερδεμένοι, μια καλή ιδέα είναι να επαναλάβουμε την δική μας ερμηνεία όσων ειπώθηκαν και να ζητήσουμε διευκρινήσεις, όπως: αυτό που καταλαβαίνω από τα λεγόμενα σου είναι ότι…
Μπορούμε να επιλέξουμε να συμφωνήσουμε με τα συναισθήματα των άλλων, αλλά όχι με τα γεγονότα.
Τους διαβεβαιώνουμε πως ακούσαμε όσα είπαν και ότι κατανοούμε το πως νιώθουν. Επομένως μπορούμε να πούμε:
Ακούγεσαι πολύ…
Δεν σε κατηγορώ που αισθάνεσαι…
Θα ήμουν… εάν συνέβαινε αυτό σε μένα.
Λυπάμαι που…
Είναι φοβερό!
Μπορούμε επίσης να επιλέξουμε να μην παίρνουμε τα λόγια των άλλων προσωπικά. Αντ’ αυτού μπορούμε να συμφωνούμε με το πώς νιώθουν:Ακούγεσαι πληγωμένος. Πρέπει να σου είναι οδυνηρό. Μπορούμε να κρατήσουμε τη δική μας ερμηνεία των γεγονότων για τον εαυτό μας. Αυτό ονομάζεται διακριτικότητα, η οποία είναι η δύναμη να επιλέξουμε πόσα θέλουμε να αποκαλύψουμε και πότε. Μερικές φορές αυτό μπορεί και να σημαίνει ότι επιλέγουμε να μην πούμε τίποτα και αφήνουμε τη σιωπή μας να μιλήσει για μας.
Είναι επίσης σημαντικό να διατηρήσουμε τα όρια όταν η επικοινωνία κλιμακώνεται σε μία διαμάχη. Οι διαμάχες τροφοδοτούν την εχθρότητα και δεν μας βοηθούν να ακουστούμε. Δεν χρειάζετε να νιώθετε υποχρεωμένοι να κρίνετε όλα όσα λέγονται. Μπορείτε να διατηρήσετε το αμοιβαίο δικαίωμα σας να διαφωνείτε. Απαντήσεις όπως αυτές που ακολουθούν συμβάλλουν στην τοποθέτηση των ορίων και στην ομαλή έκβαση της επικοινωνίας:
Δεν το είχα σκεφτεί έτσι.
Όντως έχεις ένα σημαντικό πρόβλημα. Δεν ξέρω τι να πω.
Δεν ξέρω κατά πόσο θα ήταν σωστό αυτό.
Μπορεί να έχεις δίκιο.Απόδοση: Ζωή Παστού, Ψυχολόγος
Επιμέλεια: Psychologynow.gr
Οικουμενικός Πατριάρχης: «Είσθε τα παιδιά του Facebook και του instagram»
«Είμαι βαθύτατα συγκινημένος, ο Πατριάρχης σας, ο πνευματικός σας πατέρας, να υποδέχωμαι εδώ στο Φανάρι της Ιστορίας, εσάς, τα γεμάτα ελπίδα νιάτα, το μέλλον της φυλής μας. .. «Είσθε τα παιδιά του Facebook και του instagram, αλλά οι συνήθειες της εποχής δεν σας αφήνουν να χαρείτε από κοντά την επικοινωνία με το πρόσωπο του άλλου! Αυτό συμβαίνει, αγαπητοί μας φίλοι, διότι κοινωνία με τον άλλο, σημαίνει αλληλοπεριχώρηση, κένωση, άδειασμα από εγωισμό, σημαίνει θυσία. Η κοινωνία μεταξύ των προσώπων δεν είναι απλή υπόθεση αλλά όχι και ακατόρθωτη. Η γνήσια κοινωνία, η αληθινή και ανθρώπινη επικοινωνία, είναι ο μεγάλος εχθρός του εγωισμού. Δυστυχώς, εμείς ο μεγαλύτεροί σας, σας εγκαταλείψαμε πάνω από την οθόνη ενός λάπτοπ, σας πήραμε από το χέρι τις μπάλες και σας χαρίσαμε σύγχρονα κινητά, σας μαζέψαμε από τις εξοχές, σας στοιβάξαμε σε πόλεις τσιμεντουπόλεις – και σας εισαγάγαμε σε μια εικονική πραγματικότητα. Σας στέλνουμε σε φροντιστήρια και εξωσχολικές δραστηριότητες για να γίνετε επιστήμονες, αλλά λησμονήσαμε να σας διδάξουμε ότι η αληθινή μόρφωση είναι η ανθρωπιά, είναι η αγάπη προς τον Θεό, τον συνάνθρωπο και προς τη κτίση, το περιβάλλον, δημιουργία ολόκληρη. Αυτή η μόρφωση, είναι η ατόφια και πραγματική ποίηση και λογοτεχνία του ανθρωπίνου γένους».
Περίεργο το πώς εμείς οι άνθρωποι επιλέγουμε να επικοινωνούμε με συμβατικούς και τυποποιημένους τρόπους επικοινωνίας.
Όπως για παράδειγμα με το να απαντάμε “καλά” στην ανοιχτού τύπου ερώτηση, “τι κάνεις”.
Οι απαντήσεις που θα μπορούσαμε να δώσουμε σε αυτή την ερώτηση είναι κυριολεκτικά άπειρες, ωστόσο εγώ θα ήθελα να σταθώ σε πιο εναλλακτικούς και αντισυμβατικούς τρόπους επικοινωνίας που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να φέρουν πιο κοντά τους ανθρώπους.
Η τέχνη μέσα από τα διαφορετικά της πρόσωπα είναι ένας από αυτούς τους τρόπους.
Γιατί; Γιατί πολύ απλά όσο μεγαλώνουμε, τόσο περισσότερο έχουμε την τάση να φιλτράρουμε τα λόγια μας με σκοπό την αυτοπροστασία και την διαφύλαξη της συναισθηματικής μας ισορροπίας. Στην τέχνη όμως λειτουργούμε ενστικτωδώς και πιο ασυνείδητα. Την επόμενη φορά λοιπόν που θα σας ρωτήσει κάποιος πολύ δικός σας άνθρωπος “τι κάνεις” και θελήσετε πραγματικά να του μεταφέρετε με επιτυχία το συναίσθημά σας – όποιο κι αν είναι αυτό – τολμήστε να το αποτυπώσετε με την μορφή ενός ζωγραφικού πίνακα, μιας φωτογραφίας ή ενός μουσικού κομματιού. —— Ζωγραφικός πίνακας του Jaison Cianelli.
«Ο θάνατος της ομιλίας»: Μια υπέροχη animation ταινία για την επικοινωνία
Μια μικρού μήκους animation ταινία για την ποιότητα της επικοινωνίας σήμερα. Ο τίτλος «ο θάνατος της ομιλίας» τα λέει όλα! Οι διαπροσωπικές σχέσεις έχουν αντικατασταθεί με emoticons και chats. Όλοι σκυμμένοι πάνω από μια οθόνη, πληκτρολογώντας ασταμάτητα σαν υπνωτισμένοι. Υπερβολή ή όχι… έτσι όπως πάμε, ο θάνατος της ομιλίας δεν είναι μακριά!
Συμβολή στην ψυχολογία του Paul Watzlawick
Πραγματοποίησε εκτεταμένη έρευνα για τον τρόπο με τον οποίο η επικοινωνία σχηματοποιείται μέσα στις οικογένειες. Καθόρισε πέντε βασικά αξιώματα στη θεωρία της επικοινωνίας τα οποία είναι απαραίτητα για την επίτευξη μίας λειτουργικής επικοινωνιακής διαδικασίας. Σε ένα τέτοιο πλαίσιο, η επικοινωνία μπορεί να χαρακτηριστεί ως κακή αν τα άτομα δεν «μιλούν την ίδια γλώσσα».
Τα πέντε αξιώματα της επικοινωνίας είναι τα ακόλουθα:
Το ανέφικτο της μη επικοινωνίας. Καθώς η συμπεριφορά δεν έχει αντίθετο, δεν υπάρχει δηλαδή κάτι το οποίο μπορεί να χαρακτηριστεί ως μη συμπεριφορά, και αν δεχτούμε ότι κάθε συμπεριφορά σε μία κατάσταση αλληλεπίδρασης κατέχει αξία μηνύματος, είναι δηλαδή επικοινωνία, τότε δεν μπορεί κανείς να μην επικοινωνεί. Ακόμα και αν η επικοινωνία αποφεύγεται, η συμπεριφορά αυτή καθίσταται αυτόματα ως μορφή επικοινωνίας. Οι εκφράσεις του προσώπου, η ψηφιακή επικοινωνία και η σιωπή δύναται να θεωρηθούν από κάποιους δέκτες ως μορφές επικοινωνίας.
Σε κάθε επικοινωνία εντοπίζεται η σχέση και το περιεχόμενο έτσι ώστε η πρώτη να καθορίζει το δεύτερο και να αποτελεί με αυτόν τον τρόπο μεταεπικοινωνία. Όλες οι επικοινωνίες περιλαμβάνουν περισσότερες πληροφορίες, πέρα από την απλή σημασία των λέξεων. Η πληροφορία αυτή βασίζεται στον τρόπο με τον οποίο ο ομιλητής επιθυμεί να γίνει αντιληπτός και πώς ο ίδιος αντιλαμβάνεται κάθε φορά τη σχέση του με τον αποδέκτη της πληροφορίας.
Η φύση της σχέσης εξαρτάται από τη στίξη της ακολουθίας των συμβάντων. Οι μετέχοντες αντιλαμβάνονται την επικοινωνιακή διαδικασία με διαφορετικό τρόπο διότι ο καθένας υπολογίζει κάποιο διαφορετικό κομμάτι ως σημείο έναρξης αυτής.
Η ανθρώπινη επικοινωνία περιλαμβάνει τόσο αναλογικούς όσο και ψηφιακούς κώδικες. Η ψηφιακή γλώσσα διαθέτει μια εξαιρετικά σύνθετη και ισχυρή λογική σύνταξη αλλά υστερεί σε ό,τι έχει να κάνει με την σημασιολογία αναφορικά με τη σχέση, ενώ από την άλλη η αναλογική γλώσσα διαθέτει τη σημασιολογία αλλά υστερεί στη σύνταξη.
Η διαπροσωπική επικοινωνία είναι είτε συμμετρική είτε συμπληρωματική. Η συμμετρική ανταλλαγή βασίζεται στην ισότητα μεταξύ των επικοινωνούντων, ενώ η συμπληρωματική ανταλλαγή βασίζεται στη διαφορετικότητα των επικοινωνούντων.
Το μοντέλο των πέντε αξιωμάτων έχει δεχθεί οξεία κριτική καθώς έχει υποστηριχθεί ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να εφαρμοστεί στις οικογενειακές σχέσεις. Γενικά, θεωρείται ότι βοηθά σημαντικά στην κατανόηση των προβλημάτων, ωστόσο δεν παρέχει κανενός είδους αντιμετώπιση αυτών.
Είπε: «Η πεποίθηση ότι η προσωπική άποψη κάποιου για την πραγματικότητα είναι η μόνη πραγματικότητα, αποτελεί την πιο επικίνδυνη από όλες τις αυταπάτες.»
Επικοινωνώ… Μιλάω..; Ακούω..; Μιλάω και ακούω..; Μιλάω αφού ακούσω..; Και τι γίνεται αν σε μία σχέση νιώθω ότι ο σύντροφός μου δεν με ακούει ή απλά κουράστηκα να μιλάω..;
Η αλήθεια είναι ότι σε μία σχέση υπάρχουν κάποιοι βασικοί πυλώνες για να διαρκέσει περισσότερο, για να είναι ουσιαστική και ποιοτική, για να μας βοηθήσει να είμαστε ευτυχισμένοι.
Η ειλικρίνεια, το αίσθημα της εμπιστοσύνης, ο σεβασμός στις ανάγκες και στα θέλω του άλλου, η αποδοχή του και η ολοκληρωμένη επικοινωνία είναι μερικοί από τους πυλώνες αυτούς.
Τι σημαίνει όμως τελικά επικοινωνώ και πως μπορεί η ολοκληρωμένη – ουσιαστική επικοινωνία να βοηθήσει μία σχέση;
Στην ουσιαστική επικοινωνία δεν ακούμε για να απαντήσουμε, αλλά για να καταλάβουμε πραγματικά τις σκέψεις και τα συναισθήματα του συντρόφου μας.
«The biggest communication problem is we don’t listen to understand. We listen to reply»
Δεν νιώθουμε φόβο ότι θα μας κρίνει ο άλλος και ότι θα μας κοροϊδέψει. Αντίθετα νιώθουμε ηρεμία και εμπιστοσύνη ότι θα μας ακούσει και εκείνος ουσιαστικά, για να μπορέσουμε να επιλύσουμε τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε.
Η αλήθεια είναι ότι ένα ζευγάρι πρέπει να νιώθει την άνεση να μιλήσει για όλα, ακόμα και για θέματα τα οποία μπορεί να προκαλούν ενόχληση, φόβο για θυμική αντίδραση, απογοήτευση ή θυμό. Θα πρέπει όμως όλοι να θυμόμαστε ότι η απόκρυψη γεγονότων και η αποφυγή τους το μόνο που προκαλεί είναι να διογκώνονται τα θέματα τα οποία θα έπρεπε να επιλυθούν. Θέματα τα οποία συχνά φοβόμαστε να αγγίξουμε σε μία σχέση είναι οι σεξουαλικές επαφές (συχνότητα, ποιότητα, απόλαυση), η εμπλοκή της πατρικής οικογένειας στην σχέση και η εξάρτηση ενός συντρόφου από αυτήν, το αίσθημα ότι προσφέρουμε περισσότερα από τον σύντροφό μας.
Πώς όμως θα μπορούσαμε να μιλήσουμε γι’ αυτά τα θέματα και με ποιον τρόπο θα μπορούσαμε να προστατεύσουμε τη σχέση μας για να μην εξουθενωθεί;
Είναι βασικό να εκφραστούμε χωρίς να φωνάζουμε, χωρίς να καυγαδίσουμε ή να θυμώσουμε γιατί είναι δεδομένο τότε ότι ο σύντροφός μας δεν θα επικοινωνήσει μαζί μας, αλλά αντίθετα θα αμυνθεί και θα μας επιτεθεί.
Μην μιλάτε επιθετικά στον σύντροφό σας. Αντίθετα προσπαθήστε να του εξηγήσετε τι σας έχει ενοχλήσει, χρησιμοποιώντας λέξεις που δεν είναι συναισθηματικά φορτισμένες.
Καλό θα ήταν επίσης να εστιάσετε σε ένα θέμα μόνο που σας απασχολεί και να αποφύγετε στη διάρκεια της συζήτησης να διαχειριστείτε πολλά θέματα ταυτόχρονα, γιατί είναι δύσκολο να επιτύχετε την επίλυσή τους
Μην χρησιμοποιείτε βία, είτε λεκτικά είτε εξωλεκτικά
Επιλέξτε την κατάλληλη στιγμή για να υπάρχει ουσιαστική επικοινωνία, που σημαίνει ότι θα πρέπει να μην είναι στιγμή που θα είστε κουρασμένοι ή θα είναι πολύ αργά ή μέσω τηλεφώνου. Η στιγμή αυτή θα πρέπει να είναι κατάλληλη για να μπορέσετε τόσο εσείς να ακούσετε τον σύντροφό σας όσο και εκείνος εσάς
Χρησιμοποιείστε την ενσυναίσθηση, την ικανότητα δηλαδή να κατανοείτε τον άλλον, να μπορείτε να κατανοείτε την οπτική του γωνία, τις σκέψεις και τα συναισθήματά του. Ταυτόχρονα είναι η ικανότητα να διαχειρίζεστε τον εαυτό σας, τις δικές σας σκέψεις και τα δικά σας συναισθήματα που μπορεί να σας εμποδίσουν από το να επικοινωνήσετε αποτελεσματικά με τον άλλον.
Η ουσιαστική επικοινωνία συχνά χάνεται με τα χρόνια ή παρεμποδίζεται σε ένα ζευγάρι λόγω της καθημερινότητας, των υποχρεώσεων, των πολλαπλών ρόλων, των παραπόνων που έχουν συσσωρευθεί και δεν έχουν επιλυθεί, των γρήγορων ρυθμών και συχνά του εγωϊσμού που υπάρχει μέσα μας και μας δυσκολεύει από το να ακούσουμε ουσιαστικά τον άλλον.
Ας αφιερώσουμε λοιπόν λίγο χρόνο στο να ακούσουμε τον άλλον, στο να ανταποκριθούμε σε αυτό που μας λέει και στο να μοιραστούμε μαζί του τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας.
Αυτό δεν είναι άλλωστε η ουσία μιας σχέσης; Η ανταπόκριση, ο σεβασμός και η έκφραση του συναισθήματος.
Το σώμα μιλάει…
Στο σώμα είναι ο τόπος κατοικίας του εαυτού μας, ένα θαύμα της φύσης που προκαλεί δέος.
Τον «εαυτό» μας μπορεί να τον χάσουμε για κάποιο χρονικό διάστημα, να χάσουμε την επαφή μαζί του, αν όμως συμβεί αυτό με το σώμα δεν θα υπάρχουμε πια.
Στο σώμα εκφράζονται οι σκέψεις μας, ο νους, η αντίληψη και η σκέψη μας, η πνευματικότητα τα συναισθήματα και οι συγκινήσεις. Οι αλληλεπιδράσεις μας με τους άλλους δεν θα μπορούσαν να συμβούν αν δεν έχουμε ένα σώμα με αισθητήρια όργανα και ένα χωροχρονικό πλαίσιο που να μπορεί το σώμα να υπάρχει.
Σύντομος οδηγός αρμονίας
Ικανοποιούμε όλες τις ανάγκες που το σώμα χρειάζεται για να λειτουργήσει; Μήπως μερικές φορές του φερόμαστε αδιάφορα ή εχθρικά, αγνοούμε εμείς οι ιδιοκτήτες του τα μηνύματά του, αυτά της πείνας ή της δίψας και του ύπνου αλλά και την υπερένταση, την στενοχώρια που μας δείχνει με χίλιους τρόπους; Τι καταλαβαίνουμε για τα μηνύματα που αφορούν την τροφή, τον ύπνο και άλλες βασικές οργανικές ανάγκες;
Πώς άραγε σκεπτόμαστε και πώς λύνουμε τα προβλήματα ή αναλύουμε τις καταστάσεις της ζωής; Ανακαλύπτουμε συνεχώς ιδέες από τη γνώση και την εμπειρία που να μας φέρουν πιο κοντά σε όλες τις σωματικές λειτουργίες μας;
Ποιοι είναι οι περιορισμοί που υπηρετούμε στον συναισθηματικό μας κομμάτι, πώς εκφράζομε τα συναισθήματά μας και πώς τα αποδεχόμαστε όλα χωρίς εξαίρεση, χωρίς να τα διαχωρίζουμε σε «νόμιμα» ή «εξώγαμα» παιδιά μας;
Αραγε χρησιμοποιούμε τα αισθητήρια όργανα για να ακούσουμε, να αγγίξουμε ή να δούμε με την καλύτερη δυνατή ακρίβεια το περιβάλλον μας, τις μυρωδιές και τις γεύσεις του; Τις υπέροχες εικόνες, τους ήχους της φύσης και των ανθρώπων γύρω μας;
Στα περιβάλλοντα, στο γεωγραφικό, φιλικό, επαγγελματικό και ερωτικό πλαίσιο πώς εκφράζεται το σώμα μας; Με ποιες αισθήσεις και συναισθήματα δείχνει την ποιότητα και την δυναμική του;
Διαμορφώνουμε μια πνευματικότητα που οδηγεί σε συνεργατικότητα, καλή διάθεση και φροντίδα για την ζωή μας και τη ζωή των άλλων; Χωρά η διασκέδαση, ο ελεύθερος χρόνος, η αγάπη και το χιούμορ ή είναι μια ξεχασμένη αποσκευή σε κάποιο σταθμό της ζωής μας;
Ο σύγχρονος άνθρωπος συχνά, πολύ συχνά ξεχνά να τιμήσει τη ζωή που έχει, εκπληρώνει στόχους προορισμούς που απέχουν πολύ από τον σκοπό που γεννήθηκε και τελικά καταφέρνει να αποκόβει ένα ή πολλά μέρη των ανθρώπινων λειτουργιών, πιο συχνά αφοσιώνεται μόνο στη νόηση, τη σκέψη και την αντίληψη και αυτό το λέει επιτυχία και δύναμη. Μπορεί το σώμα να δείχνει ανθεκτικότητα στις καταπονήσεις αλλά κάποτε θα διαμαρτυρηθεί με σωματικές ή ψυχοσωματικές αντιδράσεις.
Σήμερα καταπιάνομαι μ’ ένα δύσκολο κι επώδυνο ζήτημα: Με την έλλειψη επικοινωνίας ανάμεσα σε ενήλικα παιδιά και γονείς. Πιο συγκεκριμένα μιλάω για την απόφαση κάποιων ανθρώπων να διακόψουν την επικοινωνία με την οικογένεια τους. Τι γίνεται λοιπόν μ’ αυτό το ζήτημα; Συμβαίνει συχνά; Για ποιους λόγους συμβαίνει; Θα μπορούσε ν’ αποφευχθεί; Τι σημαίνει αυτό για τα παιδιά και τι για τους γονείς;
Και όχι, δεν αναφέρομαι στην έλλειψη συνεννόησης που λίγο-πολύ μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε σχέση, πόσο μάλλον σε μια σχέση γονέα-παιδιού. Μιλάω για την πραγματική, κυριολεκτική διακοπή επικοινωνίας ανάμεσα σε κάποιους ενήλικες και τους γονείς τους.
Πιο συγκεκριμένα μιλάω για την απόφαση κάποιων ανθρώπων να διακόψουν την επικοινωνία με την οικογένεια τους. Τι γίνεται λοιπόν μ’ αυτό το ζήτημα; Συμβαίνει συχνά; Για ποιους λόγους συμβαίνει; Θα μπορούσε ν’ αποφευχθεί; Τι σημαίνει αυτό για τα παιδιά και τι για τους γονείς;
Καταρχάς, να ξεκαθαρίσουμε κάτι: Σε καμία περίπτωση δεν είναι ευχάριστη εξέλιξη και κατάληξη η απόφαση απομάκρυνσης του παιδιού από την οικογένεια του. Σ’ έναν ιδανικό κόσμο όλα τα ενήλικα παιδιά θα ‘πρεπε να μπορούν να συνυπάρχουν χωρίς πρόβλημα κοντά στους ώριμους συναισθηματικά γονείς τους. Επειδή όμως ο κόσμος στον οποίο ζούμε κάθε άλλο παρά ιδανικός είναι, πρέπει να δούμε την αλήθεια κατάματα και με ψυχραιμία προκειμένου να βγάλουμε μερικά όσο το δυνατόν πιο ασφαλή συμπεράσματα.
Οι λόγοι για τους οποίους ένας ενήλικας δε θέλει πια να μιλάει στους γονείς του μπορεί να είναι πολλοί. Ίσως οι γονείς να μη χειρίστηκαν σωστά πολλά – πάρα πολλά – πράγματα στο παρελθόν, ίσως το παιδί μεγάλωσε ηλικιακά αλλά ακόμη δεν έχει στη διάθεση του τα κατάλληλα στοιχεία για να κατανοήσει αν οι γονείς του θέλουν όντως το καλό του ή όχι. Το θέμα είναι χαοτικό και ακόμη και σε βιβλίο δε θα μπορούσαν ν’ αναλυθούν όλα τα πιθανά σενάρια, οι λόγοι και οι παράμετροι που μπορεί να παίξουν ρόλο σε μια τέτοια απόφαση. Κάθε περίπτωση πρέπει να κρίνεται ατομικά και με βάση συγκεκριμένα στοιχεία και δεδομένα. Η προσεκτική κριτική θεώρηση των πραγμάτων δεν πρέπει να σταματά ποτέ ειδικά όταν μιλάμε για μια περίπλοκη ανθρώπινη σχέση, όπως αυτή του γονέα-παιδιού.
Εγώ σήμερα θα απομονώσω μια συγκεκριμένη κατηγορία ενήλικων παιδιών τα οποία δε θέλουν – ή δεν αντέχουν πια να έχουν – επικοινωνία με την οικογένεια τους.
Μη σας φανεί περίεργο αλλά τουλάχιστον στον κοινωνικό μου περίγυρο είναι μεγάλο το ποσοστό των ατόμων που λίγο πριν ή λίγο μετά τα τριάντα τους επεδίωξαν να σταματήσουν για μικρό ή πολύ μεγάλο διάστημα τη συχνή επικοινωνία και επαφή με την οικογένεια τους. Δεν ξέρω αν φταίει η εποχή που ζούμε, οι σχέσεις που αλλάζουν, το μοντέλο οικογένειας που διευρύνεται – και κατά τη γνώμη μου πρέπει να διευρυνθεί κι άλλο. Όποιος κι αν είναι ο λόγος στη σημερινή εποχή ένας άνθρωπος που νιώθει πιο ανεξάρτητος οικονομικά ή νοητικά, πιο εύκολα θα κάνει την επανάσταση του (ό,τι κι αν σημαίνει αυτό) απέναντι στον οικογενειακό του περίγυρο.
Κι αν αναρωτιέστε ποιος ο λόγος να επαναστατήσει κανείς, οι λόγοι είναι αναρίθμητοι αλλά ας αναφέρω μερικούς εδώ: Μακρόχρονη καταπίεση, σωματική ή ψυχολογική και λεκτική κακοποίηση, διαρκή προσπάθεια ελέγχου (του γονιού πάνω στο παιδί), ψυχολογικοί εκβιασμοί, προσωπικές προσβολές και υποτίμηση, οικονομική ή συναισθηματική εκμετάλλευση κι ένα σωρό άλλοι λόγοι που σίγουρα κάπου συναντιούνται, αλληλοσυνδέονται και αλληλοσυμπληρώνονται με όλα τα παραπάνω.
Εξάλλου μια δυσλειτουργική σχέση δεν είναι δυσλειτουργική εξαιτίας μόνο μιας κατάστασης, αλλά συνήθως συντελούν πολλά για να φτάσει το ποτήρι να ξεχειλίσει κι ένας ενήλικας να μη θέλει κοντά του την οικογένεια που τον μεγάλωσε.
Επειδή πολλοί που θα διαβάσουν αυτό το άρθρο – γονείς και παιδιά – θα μπουν στη διαδικασία ν’ αναρωτηθούν τι φρικτό μπορεί να έχει κάνει ένας γονιός ή μια οικογένεια έτσι ώστε το ενήλικο παιδί τους να μην αντέχει πια την παρουσία του(ς) στη ζωή του, θα πω το εξής: Δε χρειάζεται να φτάσει ένας γονιός στο έγκλημα για να θεωρηθεί κακός ή ακατάλληλος γονιός. Ξέρω πως οι περισσότεροι από εμάς συνδέουμε λίγο-πολύ το κακό με το παράνομο και το αντίστροφο. Κοιτάμε τις συμπεριφορές μας κι αν δε τις κρίνουμε ως εγκληματικές πράξεις θεωρούμε πως είναι εντάξει να εξακολουθούμε να τις πράττουμε. Αυτό όμως, όπως καταλαβαίνετε, δε μπορεί να είναι και (όλη) η αλήθεια.
Η συχνή ταύτιση του “ηθικού” και του “νόμιμου” δε μπορεί να είναι το μοναδικό δίπολο με βάση το οποίο κρίνουμε τις πράξεις μας. Επίσης, ας μην ξεχνάμε πως οι νόμοι τόσο από εποχή σε εποχή όσο κι από μέρος σε μέρος διαφέρουν ίσως και δραματικά: Κάποτε η μοιχεία θεωρούταν στο δυτικό κόσμο πέρα από ανήθικη και παράνομη. Πλέον εξακολουθεί να θεωρείται από πολλούς ανήθικη αλλά δε μπορείς να συλληφθείς επειδή απάτησες τον/την σύντροφο σου. Όλα αυτά βέβαια ισχύουν στο δυτικό κόσμο, καθώς στις αραβικές χώρες για παράδειγμα ξέρετε τι κάνουν στις μοιχαλίδες!
Έτσι λοιπόν “κακός” ή “ακατάλληλος” γονιός δεν είναι μόνο αυτός που πράττει κάτι ποινικά κολάσιμο.
Ακατάλληλος είναι ο γονιός που προσβάλλει ή μειώνει την αξία του παιδιού του λέγοντας του πως δεν αξίζει τίποτα. Άδικος και φοβισμένος πρώτα απ’ όλα με τον εαυτό του είναι εκείνος ο γονιός που πριν το παιδί του κάνει οποιαδήποτε προσπάθεια σε ο,τιδήποτε θελήσει εκείνος του ψιθυρίζει “Θ’ αποτύχεις”.
Προβληματικός είναι εκείνος ο γονιός που δε θ’ αναγνωρίσει ποτέ τις επιτυχίες του παιδιού του αλλά θα αναφέρεται για χρόνια στις αποτυχίες του.
Αγχωτικός και έντονα δυσάρεστος είναι εκείνος ο γονιός που πιέζει συνεχώς το παιδί του στις κατευθύνσεις που εκείνος επιθυμεί ή θεωρεί σωστές, πιστεύοντας πως έτσι φροντίζει για το καλό του παιδιού του.
Τουλάχιστον επικίνδυνος είναι εκείνος ο γονιός που μια ζωή προσπαθεί να πείσει το παιδί του πως από τότε που έγινε γονιός δεν έπραξε τίποτα για δικό του προσωπικό όφελος ενώ οι πράξεις του δείχνουν πως έχει εκμεταλλευτεί το παιδί του και οικονομικά αλλά και συναισθηματικά.
Συναισθηματικά ανώριμος είναι ο γονιός που θέλει το παιδί του συνεχώς κοντά του να το ελέγχει, να του ορίζει τη ζωή του, να το καθοδηγεί στο “σωστό” δρόμο γιατί βαθιά μέσα του γνωρίζει πως τα παιδιά του είναι μια οικονομική και συναισθηματική “επένδυση” για τα γεράματα του και χωρίς αυτά υποψιάζεται πως δε θα ‘χει με τίποτε άλλο αξιόλογο και ουσιαστικό ν’ ασχοληθεί.
Θέλετε επίσης ν’ ακούσετε μια άλλη μεγάλη αλήθεια; Ακατάλληλος γονιός μπορεί ν’ αποδειχθεί κάποιος που είναι γενικά ακατάλληλος κι ως άνθρωπος. Ως φίλος, ως σύντροφος, ως συνεργάτης, ως επαγγελματίας, ως μέλος μιας ομάδας. Μας αρέσει ή όχι πολύ δύσκολα θα γίνουμε σωστοί γονείς αν πρώτα δεν έχουμε πετύχει σε όλα τα υπόλοιπα. Πάντα αναρωτιόμουν πως ένας άνθρωπος χωρίς φίλους, χωρίς καλή κοινωνική ζωή, χωρίς καλές επαγγελματικές σχέσεις θα μπορέσει να γίνει σωστός γονιός; Αν υστερεί σε όλα τ’ άλλα είναι δυνατόν να έχει επάρκεια στο γονεϊκό του ρόλο;
Τι γίνεται λοιπόν με τους προβληματικούς γονείς; Γεννούν παιδιά τα οποία ανάλογα με τον χαρακτήρα που θα έχουν, τις περιβαλλοντικές επιρροές κι ένα σωρό άλλους παράγοντες θα βρεθούν κατά πάσα πιθανότητα να ζουν σ’ ένα απ’ τα παρακάτω σενάρια: Υποταγμένα και ασφαλώς φυλακισμένα στη φούσκα που κατασκεύασαν οι γονείς τους γι’ αυτά, για να καλύψουν όμως τις δικές τους ανάγκες και σε καμιά περίπτωση αυτές των παιδιών τους. Εναλλακτικά, θα ‘ρθει εκείνη η μέρα που θα σημάνει την αφύπνιση από το μακάριο λήθαργο τους και στο εξής δε θα σταματήσουν για το υπόλοιπο της ζωής τους ν’ αναρωτιούνται αν πρέπει να απομακρυνθούν απ’ την ίδια τους την οικογένεια. Μερικοί θα βρουν κάποτε το κουράγιο και τη δύναμη να το πράξουν. Άλλοι θα παραμείνουν “κοντά” για τους λόγους που θα επιλέξουν.
Σ’ αυτό το σημείο, θέλω να μιλήσω στο ενήλικο παιδί εκεί έξω που πήρε την απόφαση ν’ απομακρυνθεί από την οικογένεια του:
Μπορεί να μην το πιστεύεις αλλά ξέρω πώς αισθάνεσαι. Τον τρόπο που κοιτάνε τα μάτια σου τον είδα προηγουμένως σε δεκάδες άλλα ζευγάρια μάτια. Τ’ αναγνωρίζω πια εύκολα αυτά τα βλέμματα. Μπορεί να μοιάζουν φοβισμένα μα εγώ ξέρω πως είναι πονεμένα αλλά και γενναία. Ακόμη και να μην τον ξέρω, τον φαντάζομαι τον μακρύ δρόμο που βάδισες μέχρι να συνειδητοποιήσεις τόσα ώστε να φτάσεις να πεις: “Τέρμα, δε μπορώ εγώ να ζω έτσι”.
Ξέρω πόσες φορές έκλαψες, πόση μοναξιά ένιωσες, πόσο πολύ αναρωτήθηκες αν άξιζες την αγάπη ή όχι. Αν διαβάζεις αυτό το άρθρο και ξέρεις ότι μιλάω για ‘σένα, τότε βρίσκεσαι κάπου αλλού, όχι στο μέρος που μεγάλωσες, και βάζω στοίχημα πως νιώθεις πιο ήρεμος/η αλλά και υπεύθυνος/η για τον εαυτό σου απ’ ότι στο παρελθόν. Μόνο και μόνο γι’ αυτό θέλω να σου πω ένα μεγάλο “Μπράβο” σαν αυτό που ίσως δεν άκουσες ποτέ ως τώρα. Αξίζεις όλα τα “Μπράβο” του κόσμου γιατί αποφάσισες να φύγεις και να βάλεις τους δικού σου κανόνες. Κατάλαβες πως τη ζωή σου δε μπορείς να τη ζήσεις κοντά σ’ εκείνους που δε σε θεώρησαν δώρο στη δική τους ζωή.
Πολύ σωστά επέλεξες να φύγεις και να βρεις – με το δύσκολο τρόπο – την αξιοπρέπεια που σου στέρησαν εκείνοι που πρώτοι έπρεπε να σου παρέχουν. Λυπάμαι πραγματικά γι’ αυτό που σου συνέβη αλλά δε λυπάμαι εσένα. Εσύ δεν αξίζεις λύπηση αλλά μόνο θαυμασμό και σεβασμό. Κι αυτά να ξέρεις δε στα χαρίζει κανένας, τα κερδίζεις. Ήδη τα κέρδισες, μην το ξεχνάς αυτό! Δεν ξέρω να σου πω αν η οικογένεια σου θα καταλάβει ποτέ αυτό που σου έκανε και πότε ακριβώς θα ‘ρθει αυτή η μέρα της συνειδητοποίησης, αλλά νομίζω πως ήδη ξέρεις πως δεν έχεις χρόνο κι άλλη ενέργεια να περιμένεις να γίνει το θαύμα.
Αν τελικά γίνει ποτέ, τότε λογικά θα είσαι ο/η πρώτος/η που θα το μάθεις. Επειδή όμως υπάρχει και η πιθανότητα να μη συμβεί, μην καθυστερείς άσκοπα. Ψάξε να βρεις και να δώσεις αγάπη στο λίγο χρόνο που σου δόθηκε. Αυτόν που οι γονείς σου σού πρόσφεραν αλλά δεν ήξεραν να σου δείξουν πώς να τον ζήσεις πραγματικά.
ΤΡΊΤΗ, 30 ΣΕΠΤΕΜΒΡΊΟΥ 2014
Ψυχολογία και γλώσσα: Για την θεραπεία του φόβου και της κατάθλιψης
Η «γλώσσα των προβλημάτων» σου δημιουργεί μόνο προβλήματα…
Έχεις ποτέ συνειδητοποιήσει ότι τα περισσότερα προβλήματα στη ζωή σου οφείλονται στο ότι έχεις μάθει να μιλάς και να σκέπτεσαι λάθος!;
Το ότι βιώνεις τον εαυτό και –συχνά- την καθημερινότητα σου ως πηγή θλίψης, παραπόνων, φόβων, και δυστυχίας είναι αποτέλεσμα του τρόπου με τον οποίο σκέφτεσαι και μιλάς!
Η “γλώσσα” των φόβων είναι αυτή που σε έμαθε να βαριέσαι, να δραπετεύεις, να επιτίθεσαι, να εκδικείσαι, να μεμψιμοιρείς, να υποκρίνεσαι, και να κομπάζεις.
Δεν φεύγουν οι φόβοι ενόσω συνεχίζεις να τους τροφοδοτείς μέσα από τις λέξεις που χρησιμοποιείς, από τις αυτο-απαξιωτικές σου σκέψεις.
Ο μόνος τρόπος να αφήσεις τους φόβους είναι -αφού τους κοιτάξεις κατάματα, και πενθήσεις τον χρόνο που έχασες δεσμεύοντας την ενέργεια της ψυχής σου σ’ αυτούς- να αντικαταστήσεις την “γλώσσα του φόβου” με αυτήν των “ονείρων”….
Τις περισσότερες φορές που ανοίγεις το στόμα σου μιλάς στον εαυτό σου και στους άλλους για «δυσκολίες», για «κρίση», για «αδυναμίες», και για «προβλήματα».
Αναλύοντας τα προβλήματα και μιλώντας για αυτά πιστεύεις πως θα τα αντιμετωπίσεις αποτελεσματικά.
Λάθος! Μιλώντας την «γλώσσα» των προβλημάτων, γίνεσαι ο ίδιος ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα, ενώ το αληθινό σου δυναμικό μένει αχρησιμοποίητο!
Δεν έχεις καθόλου εκπαιδευτεί να μιλάς ευχαριστιακά, για λύσεις, και κυρίως, για όνειρα…! Για τις πιο ευοίωνες σου σκέψεις & επιθυμίες που υπερβαίνουν κάθε ρεαλιστική προοπτική…
Δώσε στον εαυτό σου την ευκαιρία να μιλήσει για το «όνειρό σου».
Μάθε να ονειρεύεσαι…
Αναγνώρισε βιωματικά την επίδραση που έχει αυτή η νέα «γλώσσα των δυνατοτήτων» στα συναισθήματα και στην ζωή σου, σήμερα και στο μέλλον…
«Cogitoergosum». Σκέφτομαι άρα υπάρχω. Το είχε πει ο ReneDescartesστα μέσα του 17ου αιώνα. Για να υπάρχω δηλαδή, πρέπει να συλλογίζομαι, να καθιστώ αναγνωρίσιμη με τις ενέργειές μου την ύπαρξή μου. Προφανώς δεν μπορεί κάποιος να υπάρχει δια της απουσίας του. Στις μέρες μας, υπάρχουν άνθρωποι που ζουν χωρίς να σκέφτονται, απλά «πιάνουν τον τόπο» όπως έλεγαν οι παλαιότεροι. Η επικοινωνία αποτελεί μέσο υποδήλωσης της ύπαρξης, αποτελεί επιβεβαίωση των ανθρώπων μέσα στην ίδια την κοινωνία που ζουν. Όπως δεν υπάρχουν άνθρωποι χωρίς κοινωνίες, έτσι δεν είναι νοητή η κοινωνία χωρίς επικοινωνία. Πιο συγκεκριμένα, η επικοινωνία αποτελεί πάντοτε μια πραγματικότητα και συγχρόνως ένα πολιτιστικό πρότυπο, είτε σε διαπροσωπικό, είτε σε συλλογικό επίπεδο. Ορίζεται τρισδιάστατα μέσα στον κοινωνικό χωροχρόνο, δηλαδή στο επίπεδο της ανθρωπολογικής εμπειρίας, στο επίπεδο των τεχνολογικών μέσων μετάδοσης της πληροφορίας και στο επίπεδο της εξέλιξής της ως κοινωνική λειτουργικ?%A
Τα συναισθήματα δεν ελέγχονται από την ελεύθερη συνειδητή βούληση του ανθρώπου,αλλά αποτελούν προ-συνειδητά ψυχοσωματικά βιώματα,που ενεργοποιούνται στο επίπεδο των εγκεφαλικών κυττάρων.
Ο πνευματικός θα προσπαθήσει να κατανοήσει, ποια από τα συναισθήματα αυτά και σε ποιόν βαθμό εξαρτώνται από την προαίρεση και την ελεύθερη βούληση. Στον βαθμό που τα συναισθήματα αυτά μεταλλάσσονται από φυσικά ενεργήματα σε γνωμικό θέλημα,εκεί πλέον χωράει η εκκλησιαστική ποιμαντική. (π.Αθανάσιος Παραβάντσος–οι ψυχές των άλλων)
Τα συναισθήματα είναι αποτέλεσμα εγκεφαλικής διεργασίας,προκύπτουν απο κάποια αντίληψη από τον περιβάλλοντα χώρο.Η διέγερση του νευρικού συστήματος, μας δίνει πληροφορίες ότι κάτι αισθανόμαστε(φόβο,απειλή,χαρά…)Το νευρικό σύστημα δημιουργεί τα συναισθήματα.Τα συναισθήματα πρώιμων σχέσεων της ζωής μας(ως βρέφους-νηπίου),το δακτυλικό αποτύπωμα που καθορίζει τις σχέσεις ζωής ενηλίκων(ιδίως ερωτικές) (Μιχάλης Χαντάς–ψυχολογικές παγίδες)
Ο δρ Γουέιτζερ χρησιμοποίησε διάφορες τεχνικές για να επιβεβαιώσει ότι οι αμυγδαλές είναι το πλέον δραστήριο μέρος του εγκεφάλου,όταν το ζώο κυριεύεται από φόβο.Παρήγαγε μάλιστα φόβο,δραστηριοποιώντας τους νευρώνες των αμυγδαλών με ηλεκτρισμό.Σε περίπτωση που χαθούν μέρη αυτού του δικτύου,όπως συμβαίνει σε ορισμένες χειρουργικές επεμβάσεις,τότε ο ασθενής μπορεί να απολέσει την ικανότητα να αισθάνεται η να αναγνωρίζει το φόβο….Οι αμυγδαλές ορίζουν και άλλα συναισθήματα,όπως η οργή,η θλίψη και η απέχθεια….η χαρά για παράδειγμα,συνδέεται με τον γείτονα της αμυγδαλής τον υποθάλαμο…. (Καθημερινή-30-12-2006)
Ανακαλύφθηκαν εγκεφαλικά κύτταρα που μας κάνουν θαρραλέους
Αν αναρωτιέστε γιατί μερικοί άνθρωποι είναι τόσο θαρραλέοι, ενώ άλλοι δειλιάζουν να πάρουν και το παραμικρό ρίσκο που ενέχει κίνδυνο για τη σωματική τους ακεραιότητα, η απάντηση βρίσκεται στον ιππόκαμπο του εγκεφάλου μας.
Σουηδοί ερευνητές δημοσίευσαν στο επιστημονικό έντυπο Nature Communications μελέτη σύμφωνα με την οποία συγκεκριμένα κύτταρα στον ιππόκαμπο παίζουν καθοριστικό ρόλο στο πόσο θαρραλέος ή δειλός είναι κάποιος.
Ομάδα ειδικών από το Τμήμα Νευροεπιστήμης του Πανεπιστημίου της Ουψάλα συνεργάστηκε με ερευνητές του Ινστιτούτου Εγκεφάλου του Ομοσπονδιακού Πανεπιστημίου του Ρίο Γκράντε ντο Νορτε της Βραζιλίας και ανακάλυψαν ότι μερικά από τα κύτταρα του ιππόκαμπου παίζουν καθοριστικό ρόλο στη ριψοκίνδυνη συμπεριφορά και το άγχος.
Οι ειδικοί παρατήρησαν ότι οι νευρώνες OLM, όταν διεγείρονται παράγουν έναν εγκεφαλικό ρυθμό που είναι ίδιος με αυτό όταν τα ζώα αισθάνονται ασφαλή σε ένα απειλητικό περιβάλλον. Ακόμα διαπίστωσαν ότι το άγχος και η ριψοκίνδυνη συμπεριφορά μπορεί να ελεγχθεί με τη χειραγώγηση των κυττάρων OLM.
Και αυτό μπορεί να επιτευχθεί με φαρμακολογικούς παράγοντες.
Η ίδια επιστημονική ομάδα στο πρόσφατο παρελθόν ανακάλυψε ότι τα κύτταρα OLM είναι «πυλωροί» των αναμνήσεων στον ιππόκαμπο και έχουν μεγάλη ευαισθησία στη νικοτίνη.
«Αυτό εν μέρει εξηγεί γιατί όταν οι άνθρωποι έχουν άγχος στρέφονται στο τσιγάρο για να χαλαρώσουν», λέει ο Δρ Ρίτσαρντσον Λεαο από το βραζιλιάνικο Ινστιτούτου Εγκεφάλου.
Η συμμετοχή του ιππόκαμπου στα συναισθήματα δεν έχει μελετηθεί τόσο πολύ, όσο στη μνήμη και τη γνωστικότητα.
Το 2014 το Νόμπελ Ιατρικής απονεμήθηκε στην ανακάλυψη των κυττάρων που ονομάστηκαν «βιολογικό GPS» καθώς παίζουν ρόλο στην πλοήγηση στο χώρο.
Επίσης, ο ιππόκαμπος μελετάτε εκτενώς πλέον ως προς τον ρόλο του στη ρύθμιση των συναισθημάτων.
«Είναι εντυπωσιακό πως διαφορετικές περιοχές της ίδιας εγκεφαλικής δομής ελέγχουν διακριτές συμπεριφορές και πως αλληλεπιδρούμε μεταξύ μας. Η αναγνώριση συγκεκριμένων κυκλωμάτων που βρίσκονται πίσω από τη γνωστικότητα ή συναισθηματικές διαδικασίες είναι καίριας σημασίας για την καλύτερη κατανόηση της εγκεφαλικής λειτουργίας και την ανάπτυξη νέων φαρμάκων», συμπληρώνει η Δρ Σαντζα Μικουλοβιτς από το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα.
Η καταπίεση των συναισθημάτων δηλητηριάζει την ψυχή
Συνειδητοποιούμε ότι πρέπει να το πούμε, αλλά το κρατάμε μέσα μας.
Ξέρουμε πως υπάρχει κάτι μέσα μας που παλεύει να βγει έξω αλλά δεν το επιτρέπουμε.
Δυστυχώς, φοβόμαστε την απόρριψη, φοβόμαστε μήπως δείξουμε πως είμαστε ευάλωτοι.
Έχουμε αισθήματα ντροπής τα οποία μας κάνουν να αναθεωρήσουμε το τι αισθανόμαστε.
Ωστόσο, δεν ξέρουμε πως η καταπίεση των συναισθημάτων δηλητηριάζει την ψυχή μας.
«Αυτός που καταπίνει πολλά, στο τέλος πνίγεται.»
«Έχω μια βαθιά θλίψη στην καρδιά μου που πρέπει τώρα και στην συνέχεια να ξεσπάσει με την μορφή ήχου.» -Franz Liszt-
Η καταπίεση των συναισθημάτων μας έχει ένα τίμημα
Μας έχουν πει να καταπιέζουμε τα συναισθήματα μας από πολύ μικρή ηλικία.
Ξεκινήσαμε κρατώντας τα δάκρυα μας όταν εκείνα ήθελαν να κυλήσουν. Ξεκινήσαμε να αποφεύγουμε την έκφραση των αληθινών συναισθημάτων μας με τον φόβο πως οι άλλοι θα μας απορρίψουν.
Και η απόρριψη είναι πικρή και πονάει.
Ο φόβος ξεκινά να εγκαθίσταται μέσα μας σαν φίμωτρο στα συναισθήματα μας.
«Η θλίψη που δεν αποβάλλεται από τα δάκρυα, μπορεί να κάνει άλλα όργανα να κλάψουν.» -Francio J. Braceland-
.
«Δεν είμαστε υπεύθυνοι για τα συναισθήματα μας, είμαστε όμως υπεύθυνοι για το τι κάνουμε με αυτά.» -Jorge Bucay-
Πρέπει να θυμόμαστε πως:
«Αυτός που επιτρέπει στον εαυτό του να νιώσει κερδίζει, ακόμα και αν χάσει.» Μαρία Κορακά
Όταν μεγαλώνεις σε συναισθηματικά στείρο περιβάλλον
Το πιο κεντρικό και πυρηνικό σημείο της ύπαρξης μας είναι το συναίσθημα και η πιο βασική ανάγκη μας είναι η συναισθηματική επικοινωνία, που χτίζει την εμπιστοσύνη στον εαυτό μας και στην ύπαρξή μας.
Η ανάγκη της εμπιστοσύνης στην ύπαρξή μας γεννιέται τη στιγμή που γεννιόμαστε και μας ακολουθεί στα πρώτα και πιο βασικά χρόνια της ζωής μας. Είναι αποτέλεσμα της δυναμικής σχέσης που έχουμε με τους βασικούς ανθρώπους στο περιβάλλον μας, τους γονείς μας.
Μέσα στο περιβάλλον που μεγαλώνουμε, μέσα από τη σχέση με τους γονείς μας μαθαίνουμε να γινόμαστε ο εαυτός μας και μαθαίνουμε ότι η διαδικασία της συναίσθησης και της αναγνώρισης του εαυτού μας είναι βιωματική.
Ένα συναισθηματικά γόνιμο περιβάλλον, είναι το περιβάλλον που πλαισιώνεται από έκφραση κι επικοινωνία συναισθημάτων που καθώς μεγαλώνουμε μας βάζει στην βιωματική εμπειρία των εννοιών προστασία, ασφάλεια, επικοινωνία, αποδοχή και αγάπη.
Δύο γονείς που εκφράζουν τα συναισθήματά τους απέναντι στο παιδί τους μέσα από μη λεκτική και λεκτική επικοινωνία, είναι δύο γονείς που κατανοούν και συναισθάνονται την ανάγκη του παιδιού να αποκτήσει την πολυπόθητη εμπιστοσύνη στην ύπαρξή του. Οι γονείς δημιουργούν τον πρώτο καθρέφτη της ψυχής του παιδιού, γίνονται οι πρώτοι άνθρωποι που θα ορίσουν την ψυχική και συναισθηματική εξέλιξη του παιδιού και καθορίζουν αν θα μεταμορφωθούμε σε συναισθηματικά «ανθεκτικούς» ανθρώπους ή αν θα μεταμορφωθούμε σε ανθρώπους που αλλοιώνονται για να επιβιώσουν συναισθηματικά στο περιβάλλον τους.
Οι συναισθηματικά ανθεκτικοί άνθρωποι είναι οι άνθρωποι που μπορούν να βιώνουν και να διαχειρίζονται όλες τις μορφές ματαιώσεων, κυριολεκτικές και μεταφορικές και να μπορούν να ζουν μαζί μ’ αυτές κι όχι μέσα από αυτές. Είναι άνθρωποι που έχουν βιώσει την αρχή κι εξέλιξη της ύπαρξής τους με την εκπλήρωση των ψυχικών και συναισθηματικών αναγκών τους. Οι συναισθηματικές ανάγκες, είναι οι ανάγκες που δημιουργούνται από το ένστικτο επιβίωσης μέσα στην σχέση μας με τους γονείς μας, μέσα από την συνειδητοποίηση ότι ως παιδιά είμαστε από τη φύση μας συνεργατικά για να βιώσουμε τα συναισθήματα που έχουμε ανάγκη να νιώσουμε ξανά μέσα από τη σχέση με τους γονείς. Συναισθήματα που δημιουργούνται από την αίσθηση ασφάλειας που γεννάει την εμπιστοσύνη, η αίσθηση ότι αγαπιέσαι που δημιουργεί κίνητρο για να ζεις, η αίσθηση ότι ανήκεις σε ένα πολύ ισχυρό οικογενειακό σχεσιακό πλέγμα που έχει χρωματιστεί με κατανόηση, επικοινωνία κι αποδοχή.
Τα πρώτα σου βιώματα που χτίζουν την βάση σου, η πρώτη ασυνείδητη αίσθηση αγάπης που περνάει σε κάθε ίνα της ψυχής σου και διαχέεται στο σώμα, βάζει την αρχή για μια ύπαρξη που αντέχει και συνεχίζει.
Αντίθετα, αν μεγαλώσουμε σε ένα συναισθηματικά στείρο περιβάλλον ή σε περιβάλλον απόρριψης, επιβολής και υποτίμησης, μεταμορφώνουμε κάθε μέρα τη συνεργατικότητα και ψυχοδυναμική μας σε αλλοίωση. Αυτή η αλλοίωση ορίζει να παρεμβαίνουμε με βία σ’ αυτό που γινόμαστε για να προστατευθούμε από την ψυχική βία των γονιών μας. Έτσι μεγαλώνουμε, εξελισσόμαστε και δημιουργούμε «μάσκες» που από ένα σημείο και μετά όχι απλά δε μας προστατεύουν, αλλά μας αφαιρούν το πιο φυσιολογικό: την ανάγκη, επιθυμία και όρεξη να ζούμε.
Πονάμε με τις μάσκες μας, γιατί μπορεί να θεωρούμε ότι λειτουργούν αμυντικά, αλλά ταυτόχρονα μας καθηλώνουν σε ψυχικές ανάγκες που δεν εκπληρώνονται και πυροδοτούν ακόμα μεγαλύτερη εσωτερική μοναξιά που ορισμένες φορές γίνεται απομόνωση, μια μόνιμη πανοπλία και δε σε αφήνει να επικοινωνήσεις, να εκτεθείς, ν’ αγαπήσεις. Γιατί φοβάσαι. Και παραμένεις μόνος, παραμένεις καθηλωμένος, παραμένεις σε αποχή από την ζωή και τα συναισθήματα. Ο φόβος δημιουργεί φοβίες, η θλίψη μπορεί να γίνει κατάθλιψη και ο θυμός αυτοκαταστροφή.
Ένα συναισθηματικά στείρο περιβάλλον αφαιρεί την έμφυτη ικανότητα του ανθρώπου να δημιουργήσει και ν’ ανθίσει.
Της Αντιγόνης Συμεωνίδου
11 πράγματα που συμβαίνουν όταν κρύβετε τα συναισθήματά σας (και που δεν συνειδητοποιείτε)
1. Φροντίζετε τους άλλους
. Όταν νιώθετε θλιμμένοι, μπορεί να σας φαίνεται ευκολότερο να ασχοληθείτε με τα προβλήματα των άλλων, παρά τα δικά σας. Δυστυχώς, αυτό σας φορτώνει κι άλλο συναισθηματικό βάρος από αυτό που μπορείτε να διαχειριστείτε και τελικά καταλήγετε να νιώθετε κουρασμένοι και ακόμα πιο θλιμμένοι.
2. Εξαφανίζεστε από τις ζωές ανθρώπων που αξίζουν
Κατά καιρούς, καταλαβαίνετε ότι απομακρύνεστε από τις ζωές των φίλων και των συγγενών σας για μεγάλες χρονικές περιόδους- εβδομάδες ή και μήνες. Δεν επικοινωνείτε μαζί τους και προτιμάτε να μένετε μόνοι, σηκώνοντας τείχη.
3. Είστε συνεχώς απασχολημένοι
είστε πιο ευάλωτοι στο να αντιμετωπίσετε τα συναισθήματά σας, όταν είστε πιο χαλαροί. Και έτσι προσπαθείτε να είστε συνέχεια απασχολημένοι.
4. «Είμαι καλά»
. Το να ισχυρίζεστε ότι όλα πάνε καλά, ακόμα κι αν ισχύει το αντίθετο, είναι ένας τρόπος να καθησυχάζετε εσάς και τους άλλους, για να μην ασχοληθούν παραπάνω μαζί σας.
Όπως ο Jim Morrison είχε δηλώσει: «Το πιο σημαντικό είδος ελευθερίας είναι να είσαι ο αληθινός εαυτός σου. Συνήθως, ανταλλάσουμε την πραγματικότητά μας με ένα ρόλο. Ανταλλάσουμε τις αισθήσεις μας για ένα θέατρο. Παραιτούμαστε από την ικανότητά μας να αισθανόμαστε και σε αντάλλαγμα, τοποθετούμε στο πρόσωπό μας μια μάσκα. Δεν μπορεί να υπάρξει μια μεγάλης κλίμακας επανάσταση εάν δεν έχει προηγηθεί μια προσωπική επανάσταση, σε ατομικό επίπεδο. Πρέπει να γίνει πρώτα μέσα μας».
5. Αναπτύσσετε νέα άγχη
«Πολλές φορές, οι άνθρωποι μαθαίνουν να κρατούν μέσα τους δυσάρεστα συναισθήματα, όπως θυμό, λύπη και πόνο. Γι’ αυτό, ως ενήλικες, όταν κάποια από αυτά τα καταπιεσμένα συναισθήματα έρθουν στην επιφάνεια, ένας εσωτερικός συναγερμός ενεργοποιείται που προειδοποιεί ότι τα επικίνδυνα αυτά συναισθήματα πρόκειται να εκραγούν. Κι έτσι, νιώθουμε άγχος», σημειώνει ο ψυχοθεραπευτής Becki Hein.
Ίσως να αρχίζετε να φοβάστε να φεύγετε από το σπίτι ή να κοινωνικοποιηθείτε.
6. Υποκρίνεστε στους άλλους
, θα δείτε ότι έχετε την ικανότητα να ενεργοποιείτε ένα υποτιμητικό για εσάς χιούμορ και μια ψεύτικη θετική στάση απέναντι σε όσα πάνε στραβά στη ζωή.
7. Συνεχή ανάγκη για έλεγχο
Πάντα προσχεδιάζετε τη μέρα σας, έτσι ώστε κάθε δευτερόλεπτο να είναι υπό τον έλεγχό σας. Δεν αφήνετε περιθώρια έκπληξης ή αυθορμητισμού, επειδή ίσως σας πιέσουν να αποκαλύψετε το πώς νιώθετε. Μπορεί να συνειδητοποιήσετε ότι μισείτε κάθε στιγμή χαλάρωσης, που θα σας αναγκάσει να σκεφτείτε. Γι’ αυτό και προτιμάτε να προσχεδιάζετε τη μέρα σας, για να γνωρίζετε ακριβώς τι πρόκειται να συμβεί.
8. Αναζητάτε κακές σχέσεις
Θα ήταν σαφέστερο αν λέγαμε ότι αναζητάτε σχέσεις με ανθρώπους που είναι λάθος για εσάς. Ως εκ τούτου, σας προστατεύουν από το να χρειαστεί να δεθείτε συναισθηματικά σ’ ένα βαθύτερο επίπεδο, να γίνετε αληθινοί και ειλικρινείς.
9. Όλα γίνονται ένα αστείο
. Γελάτε με τον ίδιο σας τον πόνο και αυτό μάλλον σας βοηθά να τον θάψετε, παρά να τον αντιμετωπίσετε. Αποτελεί έναν μηχανισμό άμυνας που σας επιτρέπει τόσο να αποφύγετε τα συναισθήματά σας ,
10. Παρουσιάζετε μια σκληρή πλευρά σας
Όταν καταπιέζετε ή κρύβετε τα συναισθήματά σας, νιώθετε ότι είναι δύσκολο να εκφράσετε ακόμα και τα καλά, τα θετικά. Έτσι, δημιουργείτε ένα σκληρό εξωτερικό περίβλημα.
11. Στο τέλος, και τα θετικά συναισθήματα θα γίνουν δύσκολα
Όταν αρνείστε να απελευθερωθείτε από τη θλίψη ή το πένθος, θα δυσκολευτείτε αργά ή γρήγορα να εκφράσετε και τη χαρά.
Δεν είναι σωστό να μας κυβερνά η αυθόρμητη σκέψη που πηγάζει από μέσα μας, η κρίση που βγαίνει χωρίς να το καταλάβωμε, αλλά ό,τι συνειδητά ασπαζόμαστε.
Είμαι, παραδείγματος χάριν, στεναχωρημένος σήμερα, ή νοιώθω μια μεγάλη κούραση ή μια δυσκολία ή ένα πλάκωμα, ή μου έρχεται να πω: Δεν θα πάω στην εκκλησία, διότι είμαι άρρωστος. Αυτό που νοιώθω είναι η πρωτόνοια, η εσωτερική πρώτη σκέψη και νόηση της ύπαρξής μου.
Τότε οφείλω να πω: Όχι· γιατί να μην πάω στην εκκλησία; Γιατί να είμαι στενοχωρημένος και κουρασμένος; Τι θα κερδίσω, εάν δεν πάω; Χρειάζεται δε και να επιμείνω, λέγοντας το αντίθετο. Αυτή η στάση είναι η φυσική ζωή, η οποία διασώζει την πραγματική και βαθύτερη ύπαρξη του ανθρώπου.
Επίνοια είναι το νόημα, η σκέψη, η αίσθηση που καλλιεργούμε μετά την πρώτη νόηση. Η πρωτόνοια απορρέει από την αρρωστημένη μας φύση, ενώ η επίνοια από την προαίρεσή μας που είναι ενωμένη με τον Θεό και κρίνει σοφώτερα. Οι επίνοιες είναι σοφώτερες και πιο αληθινές της πρώτης αίσθησης και νόησης, είναι τα καλύτερα κριτήριά μας. Γέρων Αιμιλιανός Σιμωνοπετρίτης.
Χρησιμοποιούμε cookies για να σας προσφέρουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία στη σελίδα μας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε τη σελίδα, θα υποθέσουμε πως είστε ικανοποιημένοι με αυτό.
???? (Ο τίτλος είναι δικός μου)… 
????
