5ο Δημοτικό Σχολείο Ρόδου

Mε ιδιαίτερη χαρά ολοκληρώθηκε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης με τίτλο «Προστατεύω το δάσος, είναι πηγή ζωής!», το οποίο υλοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς με στόχο την ευαισθητοποίηση των μαθητών/τριών σε θέματα προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και ιδιαίτερα των δασικών οικοσυστημάτων. Το πρόγραμμα εντάχθηκε στο δίκτυο «Μαθαίνω για τα Οικοσυστήματα και τα Δάση», το οποίο εστιάζει στη μελέτη της βιοποικιλότητας του αστικού και περιαστικού πρασίνου και των δασών, προωθώντας βιωματικές εκπαιδευτικές προσεγγίσεις και την εκπαίδευση στο ύπαιθρο (outdoor education).
Η επιλογή του θέματος πραγματοποιήθηκε με αφορμή τις μεγάλες δασικές πυρκαγιές που έπληξαν τη Ρόδο τα τελευταία χρόνια και άφησαν έντονο αποτύπωμα στο φυσικό περιβάλλον του νησιού. Μέσα από το πρόγραμμα, οι μαθητές/τριες είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν το δάσος ως πολύτιμο οικοσύστημα, να κατανοήσουν τη σημασία του για τη ζωή ανθρώπων, φυτών και ζώων, να διερευνήσουν τα αίτια και τις συνέπειες των δασικών πυρκαγιών και να αναζητήσουν τρόπους πρόληψης και προστασίας του φυσικού πλούτου. Κατά τη διάρκεια του προγράμματος υλοποιήθηκαν ποικίλες βιωματικές, δημιουργικές και διερευνητικές δράσεις.

Αφετηρία αποτέλεσε η επεξεργασία του βιβλίου «Το δέντρο που έδινε» του Shel Silverstein. Μέσα από την τρυφερή ιστορία της ανιδιοτελούς προσφοράς του δέντρου, οι μαθητές προβληματίστηκαν για τη σχέση του ανθρώπου με τη φύση, συζήτησαν για την αξία των δέντρων στη ζωή μας και ανέδειξαν την ανάγκη προστασίας και σεβασμού του φυσικού περιβάλλοντος.
Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες ήταν οι διαδικτυακές συναντήσεις με επαγγελματίες που σχετίζονται άμεσα με το φυσικό περιβάλλον. Οι μαθητές συμμετείχαν σε διαδικτυακή συνεδρία με τον κ. Παναγιώτη Τσολακίδη, δασολόγο και μέλος της κοινότητας μεντόρων του οργανισμού «The Tipping Point» μέσω της πλατφόρμας «100mentors». Μέσα από τη συζήτηση γνώρισαν το επάγγελμα του δασολόγου, τον ρόλο του στην προστασία και διαχείριση των δασών και τη σημασία της επιστημονικής γνώσης για την προστασία του περιβάλλοντος. Αντίστοιχα, ενημερώθηκαν και για το επάγγελμα του μελισσοκόμου, ανακαλύπτοντας τη σπουδαιότητα των μελισσών για τη βιοποικιλότητα και την ισορροπία των οικοσυστημάτων.

Στο πλαίσιο του προγράμματος, οι μαθητές μελέτησαν τα μέρη του φυτού, παρατηρώντας τη ρίζα, τον βλαστό, τα φύλλα, το άνθος και τον καρπό. Μέσα από παρατηρήσεις και δραστηριότητες κατανόησαν ότι όλα τα μέρη του φυτού συνεργάζονται αρμονικά για την ανάπτυξη και την επιβίωσή του.
Η βιωματική μάθηση ενισχύθηκε μέσα από πειράματα και δραστηριότητες διερεύνησης φυσικών φαινομένων. Οι μαθητές πραγματοποίησαν πειράματα σχετικά με τη φύση και το περιβάλλον, ενώ ασχολήθηκαν και με τη μελέτη φυσικών καταστροφών, διερευνώντας τα αίτια, τις επιπτώσεις και τους τρόπους πρόληψής τους.
Παράλληλα, συμμετείχαν σε δράσεις που συνδέονταν με παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον, όπως η Παγκόσμια Ημέρα Υπαίθρου και Περιβάλλοντος, ενισχύοντας την περιβαλλοντική τους ευαισθητοποίηση και αναλαμβάνοντας ενεργό ρόλο σε δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης.

Σημαντική εμπειρία αποτέλεσε και η συμμετοχή των μαθητών στο πιλοτικό πρόγραμμα «Φυσική Καλλιέργεια», το οποίο είχε ως βασικό στόχο την ευαισθητοποίηση μαθητών και εκπαιδευτικών σε ζητήματα περιβάλλοντος και αειφόρου ανάπτυξης. Μέσα από το πρόγραμμα, τα παιδιά κατανόησαν τη σημασία της προστασίας της φύσης και της υπεύθυνης διαχείρισης των φυσικών πόρων.
Επιπλέον, συμμετείχαν στο βιωματικό πρόγραμμα «Η βροχούλα που έγινε πλημμύρα… Το βροχόμετρο!», όπου έμαθαν για τον ρόλο της βροχής στα πλημμυρικά φαινόμενα και τη σύνδεσή τους με τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Η δράση ολοκληρώθηκε με εργαστήριο κατασκευής βροχόμετρου από απλά υλικά, δίνοντας στα παιδιά τη δυνατότητα να παρακολουθούν και να καταγράφουν τη στάθμη της βροχής σε καθημερινές αλλά και έκτακτες καιρικές συνθήκες.

Το πρόγραμμα συνδέθηκε, επίσης, με τη συμμετοχή της σχολικής μονάδας στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα eTwinning «Guardians of Gaia», μέσα από το οποίο οι μαθητές συνεργάστηκαν με συνομηλίκους από άλλες χώρες, ανέπτυξαν ψηφιακές δεξιότητες και διερεύνησαν περιβαλλοντικά ζητήματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η σύνδεση αυτή ενίσχυσε τη διεθνή διάσταση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και καλλιέργησε την έννοια της ενεργού παγκόσμιας πολιτειότητας.

Η ολοκλήρωση του προγράμματος βρήκε τους μαθητές περισσότερο ενημερωμένους, ευαισθητοποιημένους και ενεργούς απέναντι στα περιβαλλοντικά ζητήματα. Μέσα από τη γνώση, τη συνεργασία και τη δράση κατανόησαν ότι η προστασία του δάσους και του φυσικού περιβάλλοντος αποτελεί ευθύνη όλων μας. Το σημαντικότερο μήνυμα που αποκόμισαν είναι ότι κάθε μικρή πράξη φροντίδας και σεβασμού προς τη φύση μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη διατήρηση ενός βιώσιμου και υγιούς περιβάλλοντος για τις επόμενες γενιές.