Στο πρώτο μέρος του θέματος εξωτερικεύεται η σκέψη του εκπαιδευτικού για το πώς θα διασκευάσει την εξέλιξη της γραφής έτσι ώστε και να μάθουν τα μικρά παιδιά το ιστορικό μέρος, αλλά και να αποτελέσει μια εναλλακτική μέθοδο για τη σύνδεση του προφορικού και του γραπτού λόγου και βέβαια τη διδασκαλία της γραφής.

Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται η πορεία διδασκαλίας χαρτογραφημένη και πλαισιωμένη με τους αντίστοιχους στόχους.

Πλαίσιο διδασκαλίας

Σκοπός :να γνωρίσουν οι μαθητές τα στάδια εξέλιξηςκαι τη σημασία της γραφής για την αναπαράσταση του κόσμου

Στόχοι :

–να μάθουν την ιστορία της γραφής

–να βιώσουν την ανάγκη της επικοινωνίας

–να ανακαλύψουν εναλλακτικούς τρόπους έκφρασης και επικοινωνίας

–να κατασκευάζουν κώδικες, να αναγνωρίζουν συστήματα και να αποκωδικοποιούν σύμβολα

–να επεξεργαστούν τα γράμματα ως σύμβολα γραφής με κριτήριο τη μορφή και τα τυπογραφικά χαρακτηριστικά, τον ήχο που αντιστοιχούν, τη σειρά που έχουν μέσα στις λέξεις

–να καταλάβουν ότι ο λόγος είναι η αναπαράσταση του κόσμου (πραγματικού και φανταστικού)

–να καταλάβουν ότι ο γραπτός λόγος είναι μεταφορά του προφορικού στο χαρτί

–να διακρίνουν τη σημασία της σειράς στην αποτύπωση των συμβόλων και να καταλάβουν ότι όταν αλλάζει η σειρά αλλάζει και το νόημα.

Μεθοδολογία :

–βιωματική διδασκαλία

–ανακαλυπτική μέθοδος

–φυσικά στάδια ανάπτυξης του γραπτού λόγου (ανάγκη για επικοινωνία -> εικόνες -> ιδέες -> λόγος -> ομιλία -> γραφή)

–ανάλυση και σύνθεση

-κωδικοποίηση και αποκωδικοποίηση

Διδακτικά μέσα και υλικά :

–ηλεκτρονικά σχετικά βιβλία :1) «Ο μικρός ζωγράφος των βράχων» 2) «Το βιβλίο, που δεν ήθελε να διαβαστεί», στη σελίδα www.mikrosanagnostis.gr

–θεατρικό παιχνίδι

–Σκίτσα, ιδεογράμματα και γράμματα

–Πείραμα με ζελατίνη μαγειρικής και μελάνι :τυπογραφείο

–Δημιουργία αφίσας για τη σχολική βιβλιοθήκη

–Κατασκευή σελιδοδείκτη

Πορεία διδασκαλίας : πώς με 10 διδακτικά βήματα γράφουμε από την πέτρα στο cd.

1)Παρουσίαση του ηλεκτρονικού βιβλίου «ο μικρός ζωγράφος των βράχων»

2)Θεατρικό παιχνίδι :«θέλω να σου γράψω»

3)Συγγράφουμε μια εικονογραφημένη ιστορία

4)Ετοιμάζουμε πινακίδες, που προτείνουν εργασίες, με ιδεογράμματα

5)Αποκωδικοποιούμε ιδεογράμματα

6)Αντιστοιχούμε γράμματα με φθόγγους και τα ταξινομούμε με κριτήριο τον τρόπο παραγωγής του ήχου τους (ηχηροί, χειλικοί, οδοντικοί κλπ)

7)Επεξεργαζόμαστε τα γράμματα με κριτήριο τα τυπογραφικά τους χαρακτηριστικά και τα ταξινομούμε σε αυτά, που γράφονται με μόνο ίσιες ή μόνο καμπύλες γραμμές, σε αυτά που έχουν κύκλο κλπ

8)Συγκρίνουμε τους τρεις εξελικτικά κώδικες γραφής και βρίσκουμε ομοιότητες και διαφορές (γράφονται όλα με γραμμές, τα σύμβολα μπαίνουν σε σειρά, τα γράμματα φτιάχνουν λέξεις και όχι εικόνες κλπ).

9)Ετοιμάζουμε σχολικό τυπογραφείο

10)Δημιουργία αφίσας για τη βιβλιοθήκη του σχολείου με αφορμή την ανάγνωση της ιστορίας «το βιβλίο, που δεν ήθελε να διαβαστεί».

ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ σε μικρή κλίμακα

Στην πρώτη σχολική ηλικία η επιλογή της μεθόδου διδασκαλίας είναι το κλειδί για την προσαρμογή κάθε γνωστικού αντικειμένου στο αναπτυξιακό επίπεδο της ηλικίας, που αντιστοιχεί. Επιλέξαμε λοιπόν εναλλακτικά τη μέθοδο της αναπαράστασης σε μικρή κλίμακα με αντικείμενα της τάξης με ταυτόχρονη αφήγηση των κυριότερων γεγονότων των τριών βασικών ιστορικών περιόδων.

Υλικά : χαρτόκουτες, ξυλάκια διαφόρων μεγεθών και χρωμάτων από το οικοδομικό υλικο, χαλί, ακάλυπτο πάτωμα, παιχνίδι – σιδηρόδρομος, μικρά ακίνδυνα πυροτεχνήματα.

Η παρουσίαση – αναπαράσταση πραγματοποιείται με τη βοήθεια εκπαιδευτικού υλικού από αυτό, που έχουν φτιάξει τα παιδιά (κάστρα και πύργοι από χαρτόκουτα) και από αντικείμενα φυσικά (χαλιά κλπ) ή από επιτραπέζια παιχνίδια και οικοδομικό υλικό (πιόνια, ξυλάκια, τουβλάκια κλπ).

Σκοπός είναι να έλξουμε το ενδιαφέρον όσων περισσότερων παιδιών είναι δυνατό με τρόπο απλό, αφηγηματικό, παραστατικό. Η ιστορία ξεκινάει από το Μέγα Αλέξανδρο και τους Μακεδόνες, όταν οδηγήθηκαν στην ίδρυση μιας νέας πόλης, από την ανάγκη να είναι κοντά στους θαλάσσιους δρόμους. Και η πόλη αυτή πήρε το όνομα Θεσσαλονίκη, από την αδερφή του Μ.Αλεξάνδρου. Τα παιδιά ωθούνται να αναζητήσουν τρόπους για να παραστήσουν τη ξηρά, τη θάλασσα, τα σπίτια της πόλης, τους στρατιώτες κλπ. Με την αλλαγή των καθεστώτων (ρωμαίοι, βυζαντινοί, οθωμανοί) προστίθεται στην πόλη και κάποιο χαρακτηριστικό κτίριο αντίστοιχα (αψίδα, κάστρα – εκκλησίες, λευκός πύργος, σύγχρονα κτίρια), του οποίου το ομοίωμα έχουν φτιάξει τα παιδιά.

Με τον τρόπο αυτό όχι μόνο καλλιεργείται η φαντασία των παιδιών, που είναι απαραίτητη στη διήγηση ετεροχρονισμένων γεγονότων ή αφηρημένων εννοιών, αλλά και εμπεδώνουν καλύτερα τη γνώση με αναπαραστατικό τρόπο, που είναι ο πλέον αποτελεσματικός σε αυτό το αναπτυξιακό στάδιο.

Μπορείτε να κατεβάσετε το αρχείο :  οργάνωση και περιγραφή της δραστηριότητας

Τρόπος παιχνιδιού :

Το παιχνίδι παίζεται από 2 ως 4 παιδιά, που μοιράζονται τις κάρτες (αφού πρώτα τις ανακατέψουν). Το πρώτο παιδί βάζει κάτω μια κάρτα. Το επόμενο παιδί πρέπει να βάλει δίπλα σε αυτή την κάρτα μια δική του, τέτοια ώστε το πλήθος των αντικειμένων της ή ο αριθμός της να είναι ίσος ή με τον αριθμό της κάρτας που είναι κάτω ή με το πλήθος των αντικειμένων της. Το επόμενο παιδί πρέπει να βάλει μια δική του (κατάλληλη) κάρτα στη μια ή στην άλλη άκρη της σειράς που σχηματίζεται από τις κάρτες κ.ο.κ. (βλέπε το παράδειγμα της προηγούμενης σελίδας).

Αν ένα παιδί δεν έχει κατάλληλη κάρτα να τοποθετήσει, περιμένει να ξανάρθει η σειρά του. Κερδίζει όποιο παιδί τελειώσει πρώτο τις κάρτες του.

Τρόπος κατασκευής :

Αφού τυπώσουμε τις σελίδες 3 ως 5, τις κολλάμε καλά πάνω σε χαρτόνι. Στη συνέχεια κόβουμε τις κάρτες του ντόμινο (όπως φαίνονται στο παράδειγμα) έτσι ώστε κάθε κάρτα να έχει έναν αριθμό και μια εικόνα που παριστάνει έναν αριθμό. Κάθε σελίδα έχει 12 κάρτες.

Πατήστε στον παρακάτω σύνδεσμο για να κατεβάσετε το παιχνίδι :   domino

Ομάδα Γονέων από το Συμβουλευτικό Σταθμό του σχολείου μας

Συντονισμός : Γεωργία Κιζιρίδου, Ψυχολόγος, MSc Εξελικτικής – Σχολικής Ψυχολογίας, Α.Π.Θ. georgiakiz@yahoo.gr 2310 588 465

Δικαίωμα εγγραφής :  γονείς από 3^ο, 10^ο, 12^ο Νηπιαγωγεία, 6^ο Δημοτικό

Χώρος συναντήσεων : 6ο Διαπολιτισμικό Δημοτικό Σχολείο Κορδελιού

Από τις 21/03 μέχρι τα τέλη Μάη λειτουργεί Ομάδα Γονέων για τους γονείς που έχουν παιδιά στην Α και Β Δημοτικού στο 6ο Διαπολιτισμικό Σχολείο Ελευθερίου – Κορδελιού, καθώς και για τους γονείς των νηπίων από το 10ο, 12ο και 3ο Νηπιαγωγείο Ελευθερίου – Κορδελιού.

Η συγκεκριμένη δράση υπόκειται στα πλαίσια του Προγράμματος «Διάπολις» – Υποδράση 6 – Πρόγραμμα Ψυχολογικής Υποστήριξης Αλλοδαπών και Παλιννοστούντων μαθητών.

Την ομάδα των γονέων την πλαισιώνουν γονείς ελληνικής καταγωγής, αλλά και γονείς που κατάγονται από άλλες χώρες, όπως είναι η Ρωσία και η Γεωργία. Μέσα σε ένα δημοκρατικό κλίμα ισοτιμίας, σεβασμού και αποδοχής, όλοι οι γονείς έχουν τη δυνατότητα από τη μια, να θέσουν ερωτήματα που τους απασχολούν και από την άλλη, να καταθέσουν προσωπικές απόψεις και βιώματα με στόχο την αλληλοβοήθεια μεταξύ των εμπλεκόμενων μελών.

Στόχος είναι να αλληλεπιδράσουν οι γονείς μεταξύ τους, καθώς και να κατανοήσουν βασικές θεματικές που αφορούν την ηλικιακή ομάδα στην οποία βρίσκονται τα παιδιά τους. Οι συναντήσεις πραγματοποιούνται σε δεκαπενθήμερη βάση και έχουν διάρκεια δύο ακαδημαϊκών ωρών έκαστη. Τα θέματα που διαπραγματεύονται κατά βάση έχουν να κάνουν με βασικές αρχές διαπαιδαγώγησης, τις ενδοσχολικές και ενδοοικογενειακές σχέσεις, αλλά και τη συνεργασία μεταξύ σχολείου και οικογένειας. Κάθε συνάντηση είναι θεματική και κατά βάση αναλύεται ένα βασικό ζήτημα κάθε φορά (π.χ. διαχείριση συγκρούσεων στο σχολείο και στο σπίτι). Απώτερος σκοπός είναι βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα να βελτιωθούν οι σχέσεις μεταξύ των γονέων με τα παιδιά τους και από την άλλη να βελτιωθεί η ποιότητα της συνεργασίας μεταξύ του σχολείου και της οικογένειας.

Το σενάριο διδασκαλίας «Από την πέτρα  στο …. cd” αναφέρεται στην εξέλιξη της γραφής μέσα από την προσπάθεια του ανθρώπου να επικοινωνήσει με τους άλλους ανθρώπους. Η «ιστορία» ξεκινάει από την εποχή των σπηλαίων, που οι άνθρωποι «ζωγράφιζαν» πάνω στους βράχους. Το θέμα τους τότε ήταν συνήθως τα ζώα, το κυνήγι, η φωτιά, δηλαδή η καθημερινότητα της επιβίωσης. Έπειτα, άρχισαν να παριστάνουν ολόκληρες σκηνές της καθημερινότητας  ή εικόνες όπως η προετοιμασία για το κυνήγι, η ώρα του φαγητού, εικόνες τόπων πλούσιων σε τροφή, εργαλεία και σκεύη, ομαδικές συγκεντρώσεις γύρω από τη φωτιά. Ήταν το στάδιο της εικονογραφίας.

Όλες οι παραστάσεις μέχρι τώρα αναφερόταν σε πραγματικά αντικείμενα και μορφές, ώσπου αισθάνθηκαν την ανάγκη να «ζωγραφίσουν» εικόνες της ψυχής τους, πλάσματα και μορφές φανταστικές, ανακάλυψαν δηλαδή τα σύμβολα. Οι άνθρωποι έφυγαν από τις σπηλιές, έχτισαν καλύβες τη μία δίπλα στην άλλη, ενώθηκαν πολλές ομάδες μαζί και έγιναν κοινωνία. Τώρα η επικοινωνία απευθυνόταν σε περισσότερους ανθρώπους, έπρεπε δηλαδή τα μηνύματα να τοποθετούνται σε πινακίδες, που είχαν περιορισμένο χώρο. Γι’αυτό όσα σύμβολα είχαν εμπνευστεί τα μάζεψαν και τα έκαναν ένα κώδικα γραφής , τα ιδεογράμματα. Τώρα μπορούσαν να μεταδώσουν μηνύματα και εντολές, τις ιδέες τους, τις προτιμήσεις τους, τις συναντήσεις τους, τις εντυπώσεις τους, τις αιτίες και τα αποτελέσματα των πράξεών τους, γενικά να αποτυπώσουν σκέψεις και όχι μόνο αντικείμενα και εικόνες.

Και τα ιδεογράμματα όμως δεν έφταναν να αναπαραστήσουν τον άυλο, πνευματικό και ψυχικό κόσμο, τις σημασίες των πραγμάτων, τα νοήματα και τις έννοιες, τους συλλογισμούς και τα συμπεράσματα. Μόνο με τα γράμματα μπορούσαν να κατασκευάζουν νέες λέξεις σε κάθε νέα έννοια. Μόνο με τα γράμματα μπορούσαν να αποτυπώνουν τα λόγια και τις σκέψεις. Στην αρχή τα έγραφαν με γραφίδες πάνω σε πάπυρους και περγαμηνές. Μετά ανακάλυψαν το μελάνι και τις πένες. Ώσπου έφτασαν στην τυπογραφία και την έκδοση βιβλίων. Τώρα ό,τι έγραφαν μπορούσαν να τα διαβάσουν πολλοί περισσότεροι άνθρωποι.